# ليع — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%8A%D8%B9/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D9%8A%D8%B9/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [ليع](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%8A%D8%B9.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: ليع

الليع، بالكسر، أهمله الجوهري وصاحب اللسان، ولذا كتبه بالحمرة تقليدا للصاغاني، والجوهري قد أشار إلى هذا الحرف في ل-و-ع حيث قال: وقد لاع يليع، فأشار إلى أنه واوي ويائي، وتبعه صاحب اللسان في عدم إفراده له في تركيب على حدة، وهو: اسم ع، وفي الروض للسهيلي: اسم طريق، قال: وأنشد قاسم بن ثابت:
  كأنهن إذ وردن ليعا
  نواحة مجتابة صديعا وليعة الجوع، بالفتح: حرقته كاللوعة، يقال: لاعه الجوع لوعة، وليعة، أي: أحرقه.
 وقال الأزهري في ترجمة هوع: لعت بالكسر، ليعانا، وهعت هيعانا: ضجرت، ألاع وأهاع، هكذا نصه، وهو يدل على أن الحرف واوي، وأن أصله لوعان وهوعان، ويشهد له أيضا قول ابن بزرج الذي سبق ذكره في ل-و-ع.

  والملياع بالكسر: السريعة العطش من الإبل أو التي تقدم الإبل سابقة، ثم ترجع إليها، هكذا هو في العباب، وأصله ملواع من اللوع، كمسياع من السوع.
 وريح لياع، بالكسر: شديدة أو حارة، وهذا أيضا أصله لواع كلياذ، من لاذ يلوذ.
 وإيراد هذه الأحرف في هذا التركيب إنما قلد فيه الصاغاني وفيه تأمل.

### Türkçe

**الليع**; kesre ile: el-Cevherî ve Lisân sahibi onu ihmal etti; bu yüzden onu kırmızıyla yazdı, es-Sağânî’yi taklit ederek. El-Cevherî bu harfe **ل-و-ع**’da işaret etmiştir; şöyle dedi: “Ve **لاع** **يليع**”; böylece onun hem vâvî hem yâî olduğuna işaret etti. Lisân sahibi de onu, başlı başına bir terkîb içinde ayrıca müstakil kılmama hususunda ona tâbi oldu. O ise: bir ‘alem isimdir. es-Süheylî’nin er-Ravd’unda: bir yol adıdır; dedi ki: Kâsım b. Sâbit inşâd etti:

  Sanki onlar **ليعا**’ya vardıklarında
  yarılmış bir **صديعا**’yı yırtan bir ağıtçı

Ve açılışla **وليعة الجوع**: onun yakıcılığıdır; **اللوعة** gibi. Denir: **لاعه الجوع** **لوعة** ve **وليعة**; yani: onu yaktı.

Ve el-Ezherî **هوع** tercümesinde dedi: “Kesre ile **لعت**; **ليعانا**; ve **هعت** **هيعانا**: usandın; **ألاع** ve **أهاع**”; metni böyledir. Bu, harfin vâvî olduğuna ve aslının **لوعان** ve **هوعان** olduğuna delâlet eder. Ayrıca, **ل-و-ع**’da daha önce zikri geçen İbn Bezrec’in sözü de buna şahitlik eder.

**والملياع** kesre ile: develerden çabuk susayan; yahut develerin önüne geçip öne geçen, sonra onlara dönen (deve); işte Abbâb’da böyledir. Aslı, **اللوع**’dan **ملواع**’dır; **السوع**’dan **مسياع** gibi.

Kesre ile **وريح لياع**: şiddetli yahut sıcak. Bunun da aslı, **لاذ** **يلوذ**’dan **لياذ** gibi, **لواع**’dır.

Bu harflerin bu terkîbde zikredilmesi ancak es-Sağânî’nin taklit edilmesidir; bunda ise bir teemmül vardır.
