# مدد — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D8%AF%D8%AF/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%85%D8%AF%D8%AF/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [مدد](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D8%AF%D8%AF.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: مدد

مَدَدْتُ الشيء فامتد. والمادَّةُ: الزيادة المتّصلة. ومَدَّ الله في عمره. ومَدَّهُ في غيِّه، أي أمهله وطَوَّلَ له. والمَدُّ: السيل. يقال: مَدَّ النهرُ، ومَدَّهُ نهرٌ آخر. قال العجاج:
سيلٌ أتيٌّ مَدَّهُ أتيُّ
 ومَدُّ النهار: ارتفاعه. ويقال: هناك قطعةُ أرضٍ قَدْرُ مَدِّ البصر، أي مدى البصر. ورجلٌ مَديدُ القامة، أي طويل القامة. وطِرافٌ مُمَدَّدٌ، أي ممدودٌ بالأطناب، شدد للمبالغة. وتَمَدَّدَ الرجلُ، أي تمطَّى. والمُدُّ بالضم: مِكيال، وهو رِطلٌ وثُلث عند أهل الحجاز، ورطلان عند أهل العراق. والصاع: أربعة أمْدادٍ. ومُدَّةٌ من الزمان: بُرهة منه. والمُدّة أيضاً: اسم ما اسْتَمْدَدْتَ به من المِدادِ على القلم. والمَدَّةُ، بالفتح: المرّة الواحدة من قولك مَدَدْتُ الشيء. والمِدَّةُ بالكسر: ما يجتمع في الجرح من القيح. والمِدادُ: النِقْسُ. تقول منه: مَدَدْتُ الدَواة وأمْدَدْتها أيضاً. وأمْدَدْتُ الرجل، إذا أعطيتَه مَدَّةً بقلم. وأمْدَدْتُ الجيشَ بِمَدَدٍ. والاستِمدادُ: طلب المَدَدِ. قال أبو زيد: مَدَدْنا القومَ، أي صرنا مَدَداً لهم. وأمدَدْناهم بغيرنا. وأمْدَدْناهُمْ بفاكهة. وأمَدَّ الجرحُ: صارت فيه مِدَّةٌ. وأمَدَّ العَرْفَجُ، إذا جرى الماء في عوده. ومَدَدْتُ الإبل وأمْدَدْتها بمعنًى، وهو أن تَنْثُرَ لها على الماء شيئاً من الدقيق ونحوه فتسقيها. والاسم المَديد. وماءٌ إمِدَّانٌ: شديد الملوحة.

### Türkçe

**مَدَدْتُ** şeyi, böylece uzadı. Ve **المادَّةُ**: bitişik artış. Ve Allah onun ömründe uzattı. Ve onu azgınlığında uzattı; yani ona mühlet verdi ve onun için uzattı. Ve **المَدُّ**: sel. Denir: nehir uzadı; ve onu başka bir nehir uzattı. **العجاج** dedi:
“Gelen bir sel; onu gelen (başka bir sel) uzattı.”

Ve gündüzün uzaması: yükselmesi. Ve denir: orada, bakışın uzaması miktarınca bir toprak parçası vardır; yani bakışın menzili. Ve boyu uzun bir adam; yani boyu uzun. Ve uzatılmış bir çadır ipi; yani kazık ipleriyle uzatılmış; mübalağa için şeddelendi. Ve adam **تَمَدَّدَ**; yani gerindi. Ve **المُدُّ** (ötre ile): bir ölçek; Hicaz ehli yanında bir rıtl ve üçte bir; Irak ehli yanında iki rıtl. Ve **الصاع**: dört **أمْدادٍ**. Ve zamandan bir **مُدَّةٌ**: ondan bir süre. Ve **المُدّة** ayrıca: kalem üzerinde **المِدادِ**dan onunla yardım istediğin şeyin adı. Ve **المَدَّةُ** (fetha ile): “**مَدَدْتُ** şeyi” sözünden tek bir defa. Ve **المِدَّةُ** (kesra ile): yarada irin’den toplanan şey. Ve **المِدادُ**: **النِقْسُ**. Ondan dersin: **مَدَدْتُ** hokkayı; ve onu **أمْدَدْتُ** da. Ve **أمْدَدْتُ** adamı; ona kalemle bir **مَدَّةً** verdiğin zaman. Ve orduyu bir **مَدَدٍ** ile destekledim. Ve **الاستِمدادُ**: **المَدَدِ** talebi. **أبو زيد** dedi: **مَدَدْنا** kavmi; yani onlara bir destek olduk. Ve onları başkalarıyla destekledik. Ve onları meyve ile destekledik. Ve yara **أمَدَّ**; onda bir **مِدَّةٌ** oldu. Ve **العَرْفَجُ** **أمَدَّ**; dalında su yürüdüğü zaman. Ve develeri **مَدَدْتُ** ve onları **أمْدَدْتُ** bir mânâ ile; o da, onlara su üzerine un ve benzeri bir şey serpmen, böylece onları sulamandır. Ve isim **المَديد**. Ve **إمِدَّانٌ** su: şiddetli tuzluluk.
