# مير — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D9%8A%D8%B1/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%85%D9%8A%D8%B1/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [مير](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D9%8A%D8%B1.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: مير

المِيرَةُ: الطعامُ يَمْتارُه الإِنسان. ابن سيده: المِيرَةُ جَلَب الطعام، وفي التهذيب: جلَب الطعام للبيع؛ وهم يَمتارُون لأَنفسهم ويَمِيرُون غيرهم مَيْراً، وقد مار عيالَه وأَهلَه يَمِيرُهم مَيْراً وامْتارَ لهم. والمَيَّارُ: جالبُ المِيرَة. والمُيَّارُ: جَلاّبة ليس بِجمْعِ مَيَّار إِنما هو جمع مائِرٍ. الأَصمعي: يقال مارَه يمُورُه إِذا أَتاه بِمِيرَة أَي بطعام، ومنه يقال: ما عنده خَيْر ولا مَيْر، والامْتِيارُ مِثلُه، وجمع المائِر مُيَّارٌ مثل كُفَّارٍ، ومَيَّارَةٌ مثل رَجَّالةٍ، يقال:نحن ننتظر مَيَّارَتَنا ومُيَّارَنا. ويقال للرُّفْقة التي تنهض من البادية إِلى القُرى لِتَمْتار: مَيَّارَةٌ. وفي الحديث: والحَمُولَة المائِرَةُ لهم لاغِيةٌ؛ يعني الإِبل التي تُحْمَلُ عليها الميرة وهي الطعام ونحوه مما يجلب للبيع، لا يُؤْخَذُ منها زكاةٌ لأَنها عَوامِلُ. ويقال مارَهم يَمِيرُهم إِذا أَعطاهم الميرة.
وتمايَرَ ما بينهم: فَسَدَ كتماءَرَ. وأَمارَ أَوداجَه: قطعها؛ قال ابن سيده: على أَن أَلف أَمارَ قد يجوز أَن تكون منقلبة من واو لأَنها عين. وأَمارَ الشيءَ: أَذابَه. وأَمار الزعفرانَ: صَبَّ فيه الماء ثم دافَه؛ قال الشماخ يصف قوساً:
كأَنّ عليها زَعْفَرَاناً تُمِيرُه
خَوازِنُ عَطَّارٍ يَمانٍ كوانِزُ
ويروى: ثمان، على الصفة للخوزان. ومِرْتُ الدواءَ: دُفْتُه. ومِرْتُ الصُّوفَ مَيْراً: نفشْتُه. والمُوارَةُ: ما سقط منه، وواوه منقلبة عن ياء للضمة التي قبلها. ومَيَّارٌ: فَرس قُرطِ بن التَّوْأَم.

### Türkçe

**المِيرَةُ**: insanın azık edindiği yiyecek. İbn Sîde: **المِيرَةُ** yiyecek getirmedir; **التهذيب**’de: satmak için yiyecek getirmedir; onlar kendileri için azık edinirler ve başkalarına **مَيْراً** azık verirler; ve o, çoluk çocuğuna ve ailesine **مَيْراً** azık verdi, onlara azık edindi diye **مار** eder, **يَمِيرُهم**; ve onlar için **امْتارَ** etti. Ve **المَيَّارُ**: **المِيرَةُ**’nin getiricisi. Ve **المُيَّارُ**: getiriciler; **مَيَّار**’ın çoğulu değildir; ancak **مائِرٍ**’in çoğuludur. el-Asma‘î: ona **مارَه يمُورُه** denir; ona **بِمِيرَة** yani yiyecekle geldiği zaman; bundan dolayı denir: onda ne hayır vardır ne de **مَيْر**; ve **الامْتِيارُ** onun gibidir; ve **المائِر**’in çoğulu **مُيَّارٌ**dur, **كُفَّارٍ** gibi; ve **مَيَّارَةٌ** **رَجَّالةٍ** gibi; denir: biz **مَيَّارَتَنا**’mızı ve **مُيَّارَنا**’mızı bekliyoruz. Ve azık edinmek için kırdan köylere kalkan yol arkadaşlığına **مَيَّارَةٌ** denir. Ve hadiste: “ve onlar için azık getiren yük hayvanı (kervanı) boş (hükümsüz)dür”; yani üzerine **الميرة** yüklenen develer; o da yiyecek ve benzeri, satmak için getirilen şeylerdir; ondan zekât alınmaz; çünkü onlar iş hayvanlarıdır. Ve onlara azık verdiği zaman **مارَهم يَمِيرُهم** denir; yani onlara **الميرة** verdi.

Ve aralarındaki **تمايَرَ**: bozuldu; **كتماءَرَ** gibi. Ve **أَمارَ أَوداجَه**: onları kesti; İbn Sîde dedi: **أَمارَ**’ın elifinin, onun عين olması sebebiyle, vavdan dönmüş olması caiz olabilir. Ve **أَمارَ الشيءَ**: onu eritti. Ve **أَمار الزعفرانَ**: içine su döktü, sonra onu ezip karıştırdı; eş-Şammâh bir yayı vasfederek dedi:
كأَنّ عليها زَعْفَرَاناً تُمِيرُه
خَوازِنُ عَطَّارٍ يَمانٍ كوانِزُ
Ve “ثمان” diye rivayet edilir; **الخوزان** için sıfat olarak. Ve **مِرْتُ الدواءَ**: onu ezip karıştırdım. Ve **مِرْتُ الصُّوفَ مَيْراً**: onu kabarttım. Ve **المُوارَةُ**: ondan düşen şey; ve onun vavı, kendisinden önceki ötre sebebiyle yâ’dan dönmüştür. Ve **مَيَّارٌ**: Kurṭ b. et-Tev’em’in atı.
