# نتو — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%AA%D9%88/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%AA%D9%88/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [نتو](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%AA%D9%88.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: نتو

: ( و ( *!نَتَا ) : أَهْملَهُ الجَوْهرِي هنا وأوْرَدَ في الهَمْزةِ .
وقالَ ابنْ سِيدَه : نَتَا ( عُضْوُهُ *!يَنْتُو ) *!نَتْواً ، بالفتح ، و ( *!نُتُوًّا ) ، كعُلُوَ ، ( فهو *!ناتٍ : وَرِمَ ) .
وَنَقَلَه الأزْهري كَذلكَ عن بعضِ العَرَبِ . وتقدَّمَ للمصنِّفِ في الهَمْزةِ نَتَأَتِ القرْحةُ وَرِمَتْ .
( *!والنَّوَتاةُ ، محرَّكةً ) : الَّرجُلُ ( القَصِيرُ ، ج *!النَّواتِيُّ ) ، بتَشْديدِ الياءِ .
( و ) قالَ ابنُ الأعْراب ( *!أَنْتَى ) إذا ( تَأَخَّرَ .
( و ) أَيْضاً : ( كَسَرَ أَنْفَ إنْسانٍ فَوَرَّمَهُ ) .
قال ( و ) أنْتَى ( فلاناً : وَافَقَ شكْلَهُ وخُلُقَهُ ) ؛ كلُّ ذلكَ عن ابنِ الأعْرابي .
( *!وتَنَتَّى : تَبَرَّى ) ؛ كذا في النسخِ والصَّوابُ : تَنَزَّى ، كما هو نَصُّ التكْملةِ .
( واسْتَنْتَى الدُّمَّلُ : اسْتَقْرَنَ ) .
وممَّا يُسْتدركُ عليه :
المَثَلُ تَحْقِرُه *!ويَنْتُو ؛ قالَ اللّحْياني :

أَي تَسْتَصْغِرُه وَيَعْظم ؛ وقيلَ : مَعْناه : تَحْقِرُه ويَنْدَرِىءُ عليك ؛ وقد ، تقدَّمَ في الهَمْز لأنَّه يقالُ فيه : *!يَنْتُو ويَنْتَأُ بهَمْزٍ وغَيْر هَمْز .
ونَتا ، بالفتح : قرْيةٌ بشَرْقي مِصْرَ بها قَبْرُ المِقْدَاد بنِ الأسْوَدِ يُزارُ .
(

### Türkçe

: ( و ( **نَتَا** ) : Cevherî onu burada ihmâl etti ve hemzede zikretti.
İbn Sîde dedi ki: **نَتَا** (uzvu **يَنْتُو**) **نَتْواً**; fetha ile, ve (**نُتُوًّا**), **عُلُوَ** gibi; (o hâlde o **ناتٍ**: şişti).
Ezherî de onu bazı Araplardan böylece nakletti. Müellife hemzede “**نَتَأَتِ** yara şişti” daha önce geçti.
(**والنَّوَتاةُ**; harekeli): adam (kısa boylu; cemi **النَّواتِيُّ**), yâ’nın şeddelenmesiyle.
( ve ) İbnü’l-A‘râb dedi: **أَنْتَى**; (geri kaldı) ise.
( ve ) ayrıca: (bir insanın burnunu kırdı da onu şişirdi).
Dedi ki ( ve ) **أَنْتَى** (falancayı: şekline ve huyuna uygun düştü); bunların hepsi İbnü’l-A‘râbî’dendir.
(**وتَنَتَّى**: beri oldu); nüshalarda böyle; doğrusu: تَنَزَّى’dir; tekmilenin nassı olduğu üzere.
( **واسْتَنْتَى** çıban: boynuzlandı ).
Ona istidrâk olunacaklardandır:
Mesel: “Onu küçümsersin ve **يَنْتُو**”; Lihyânî dedi ki:

Yani: onu küçük görürsün ve büyür; denildi ki: mânası: onu küçümsersin ve sana karşı kabarır; ve hemzede daha önce geçti; çünkü onda “**يَنْتُو**” ve hemzeli ve hemzesiz “يَنْتَأُ” denir.
Ve **نَتا**, fetha ile: Mısır’ın doğusunda bir köydür; orada ziyaret olunan Mikdâd b. Esved’in kabri vardır.
(
