# نسك — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B3%D9%83/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%B3%D9%83/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [نسك](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B3%D9%83.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: نسك

النُّسْكُ والنُّسُك: العبادة والطاعة وكل ما تُقُرب به إِلى الله تعالى، وقيل لثعلب: هل يسمى الصوم نُسُكاً؟ فقال: كل حق لله عزَّ وجل يسمى نُسُكاً. نَسَك لله تعالى يَنْسُكُ نَسْكاً ونِسْكاً ونَسُكَ، الضم عن اللحياني، وتَنَسَّك. ورجل ناسِك: عابد. وقد نَسَك وتَنَسَّكَ أَي تعبد. ونَسُك، بالضم، نَساكة أَي صار ناسكاً، والجمع نُسَّاك.
والنُسّكُ والنِّسِيكة: الذبيحة، وقيل: النُّسُك الدم، والنَّسِيكة: الذبيحة، تقول: من فعل كذا وكذا فعليه نُسُك أَي دم يُهَرِيقُه بمكة، شرفها الله تعالى، واسم تلك الذبيحة النَّسِيكَة، والجمع نُسُك ونَسَائِكُ. والنُّسُك: ما أَمرت به الشريعةُ، والوَرَع: ما نَهَتْ عنه. والمَنْسَك والمَنْسِكُ: شِرْعة النَّسْك. وفي التنزيل: وأَرِنا مَنَاسِكَنا؛ أَي مُتَعَبَّداتِنا، وقيل: المَنْسَكُ النَّسْك نفسه. والمَنْسِكُ: الموضع الذي تذبح فيه النَّسِيكة والنَّسائك. النضر: نَسَك الرجلُ إِلى طريقة جميلة أَي داوم عليها. ويَنْسُكون البيتَ: يأْتونه. وقال الفراء: المَنْسَكُ المَنْسِكُ
في كلام العرب الموضع المعتاد الذي تعتاده. ويقال: إِنَّ لفلان مَنْسِكاً يعتاده في خير كان أَو غيره، وبه سميت المَناسِكُ. وقال أَبو إِسحق: قرئً لكل أُمة جعلنا مَنْسَكاً، ومَنْسِكاً، قال: والنَّسْكُ في هذا الموضع يدل على معنى النَّحْر كأَنه قال: جعلنا لكل أُمة أَن تَتَقربَ بأَن تذبح الذبائح لله، فمن قال مَنْسِك فمعناه مكان نَسْك مثل مَجلِس مكان جلوس، ومن قال مَنْسَك فمعناه المصدر نحو النُّسُك والنُّسُوك. غيره: والمَنْسَك والمَنْسِك الموضع الذي تذبح فيه النُّسُك، وقرئَ بهما قوله تعالى: جعلنا مَنْسَكاً هم ناسِكوه. ابن الأَثير: قد تكرر ذكر المَناسِك والنُّسُك والنَّسِيكة في الحديث، فالمَنَاسك جمع مَنْسَك ومَنْسِك، بفتح السين وكسرها، وهو المُتَعَبَّد ويقع على المصدر والزمان والمكان، ثم سميت أُمور الحج كلها مَناسك. والمَنْسَك والمَنْسِك: المَذْبَحُ. وقد نَسَكَ يَنْسُك نَسْكاً إِذا ذبح. ونَسَك الثوب: غسله بالماء وطهره، فهو مَنْسوك؛ قال:
ولا يُنْبِتُ المَرْعَى سِباخُ عُراعِرٍ،
ولو نُسِكَتْ بالماء سِتَّةَ أَشْهُرِ
وأَرض ناسِكة: خضراء حديثة المطر، فاعلة بمعنى مفعولة.
والنَّسِيك: الذهب، والنَّسِيك: الفضة؛ عن ثعلب. والنَّسِيكة: القطعة الغليظة منه. ابن الأَعرابي: النُّسُك سَبائك الفضة كلُّ سَبِيكة منها نسيكة، وقيل للمتعبد ناسِكٌ لأَنه خَلَّص نفسه وصفاها لله تعالى من دَنَسِالآثام كالسَّبيكة المُخَلَّصة من الخَبَثِ. وسئل ثعلب عن الناسك ما هو فقال: هو مأْخوذ من النَّسِيكة وهو سَبِيكة الفِضة المُصَفَّاة كأَنه خَلَّص نفسه وصفاها لله عز وجل.
والنُّسَك، بضم النون وفتح السين: طائر؛ عن كراع.

### Türkçe

**النُّسْكُ** ve **النُّسُك**: ibadet ve itaat ve Allah Teâlâ’ya kendisiyle yakınlık kazanılan her şey. Ve Sa‘leb’e denildi: Oruç **نُسُكاً** diye adlandırılır mı? O da dedi ki: Allah عزّ وجل için olan her hak **نُسُكاً** diye adlandırılır. Allah Teâlâ için **نَسَك** eder, **يَنْسُكُ**; **نَسْكاً** ve **نِسْكاً** ve **نَسُكَ** (lâmın zammesiyle), Lihyânî’den; ve **تَنَسَّك** etti. Ve **ناسِك** bir adam: âbid. Ve **نَسَك** etti ve **تَنَسَّكَ** etti; yani ibadet etti. Ve **نَسُك** (zamme ile) **نَساكة** (oldu); yani **ناسِك** oldu; çoğulu **نُسَّاك**tır.

Ve **النُسّكُ** ve **النِّسِيكة**: kurbanlık; ve denildi ki: **النُّسُك** kandır; ve **النَّسِيكة**: kurbanlıktır. Dersin ki: Kim şunu şunu yaparsa onun üzerine **نُسُك** vardır; yani Mekke’de, Allah Teâlâ onu şereflendirsin, akıtacağı bir kan. Ve o kurbanlığın adı **النَّسِيكَة**dir; çoğulu **نُسُك** ve **نَسَائِكُ**tur.

Ve **النُّسُك**: şeriatın emrettiği şeydir; ve **الوَرَع**: onun yasakladığı şeydir. Ve **المَنْسَك** ve **المَنْسِكُ**: **النَّسْك** şeriatı. Ve tenzilde: “Ve bize **مَنَاسِكَنا**yı göster”; yani ibadet yerlerimizi; ve denildi ki: **المَنْسَكُ** bizzat **النَّسْك**in kendisidir. Ve **المَنْسِكُ**: **النَّسِيكة** ve **النَّسائك**ın kesildiği yerdir. Nadr: Adam **نَسَك** etti, güzel bir yola; yani onun üzerinde devam etti. Ve “Evi **يَنْسُكون**”: ona gelirler. Ferrâ dedi ki: **المَنْسَكُ** **المَنْسِكُ** Arapların كلامında, alışılmış, kendisine alışılan yerdir. Ve denilir: Şüphesiz falanın, hayırda olsun yahut başka şeyde olsun, alıştığı bir **مَنْسِك**i vardır; ve bununla **المَناسِكُ** adlandırıldı. Ebû İshâk dedi ki: “Her ümmet için bir **مَنْسَكاً** kıldık” ve “**مَنْسِكاً**” diye okunmuştur. Dedi ki: Ve **النَّسْكُ** bu yerde **النَّحْر** manasına delalet eder; sanki dedi ki: Her ümmet için, Allah için kurbanlar kesmek suretiyle yakınlık kazanmayı kıldık. Kim **مَنْسِك** derse manası, **مَجلِس** (oturma yeri) gibi, **نَسْك** yeri (yani **نَسْك**in mekânı)dır; kim **مَنْسَك** derse manası, **النُّسُك** ve **النُّسُوك** gibi masdardır. Başkası: Ve **المَنْسَك** ve **المَنْسِك** **النُّسُك**un kesildiği yerdir; ve onunla Allah Teâlâ’nın sözü “Bir **مَنْسَكاً** kıldık; onlar onun **ناسِكوه**udur” diye okunmuştur. İbnü’l-Esîr: Hadiste **المَناسِك** ve **النُّسُك** ve **النَّسِيكة** zikri tekrar tekrar gelmiştir. **المَنَاسك** **مَنْسَك** ve **مَنْسِك**in çoğuludur; **السين**in fethi ve kesriyle; ve o, ibadet edilen yerdir; ve masdar, zaman ve mekân üzerine vaki olur; sonra haccın bütün işleri **مَناسك** diye adlandırıldı. Ve **المَنْسَك** ve **المَنْسِك**: mezbahtır. Ve **نَسَكَ** eder, **يَنْسُك**; **نَسْكاً**: kestiği zaman. Ve **نَسَك** elbiseyi: onu su ile yıkadı ve temizledi; o hâlde o **مَنْسوك**tur; dedi ki:

ولا يُنْبِتُ المَرْعَى سِباخُ عُراعِرٍ،
ولو نُسِكَتْ بالماء سِتَّةَ أَشْهُرِ

Ve **ناسِكة** bir yer: yeşil, yeni yağmurlu; “fâ‘ile” vezninde “mef‘ûle” manasıyla.

Ve **النَّسِيك**: altındır; ve **النَّسِيك**: gümüştür; Sa‘leb’den. Ve **النَّسِيكة**: ondan kalın parçadır. İbnü’l-A‘râbî: **النُّسُك** gümüş külçeleridir; her bir külçe **نسيكة**dir. Ve ibadet edene **ناسِكٌ** denildi; çünkü o, kendisini arındırdı ve Allah Teâlâ için saflaştırdı; günahların kirinden, pislikten arındırılmış külçe gibi. Ve Sa‘leb’e **الناسِك** hakkında soruldu: O nedir? Dedi ki: O, **النَّسِيكة**den alınmıştır; o da saflaştırılmış gümüş külçesidir; sanki o, kendisini arındırdı ve Allah عزّ وجل için saflaştırdı.

Ve **النُّسَك** (nun’un zammesi ve sin’in fethiyle): bir kuştur; Kurâ‘dan.
