# نصر (ن-ص-ر) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%B5%D8%B1

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

Bereketli yağmurla sulanmış toprak demektir

- Harfler: ن - ص - ر
- Kur'an'da: 158 geçiş · 137 ayet · 81 sîga
- 13 sözlük

## Sîgalar (81)

| Sîga | Kalıp | Anlam | Geçiş | Ayet | İlk ayet |
|---|---|---|---|---|---|
| [نَصِيرًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%90%D9%8A%D8%B1%D9%8B%D8%A7.md) | فَعِيلًا | Yardım eden | 12 | 12 | [4:45](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:45.md) |
| [يُنْصَرُونَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8F%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E.md) | يُفْعَلُونَ | Onlara yardım edilir | 11 | 11 | [2:48](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:48.md) |
| [نَصِيرٍ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%90%D9%8A%D8%B1%D9%8D.md) | فَعِيلٍ | Yardım eden | 9 | 9 | [2:107](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:107.md) |
| [نَاصِرِينَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%A7%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%90%D9%8A%D9%86%D9%8E.md) | فَاعِلِينَ | Yardım edenler | 7 | 7 | [3:22](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:22.md) |
| [نَصَارَى](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E%D9%89.md) | فَعَالَى | Hıristiyanlar; Hıristiyan | 5 | 5 | [2:111](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:111.md) |
| [وَالنَّصَارَى](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%8E%D9%91%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E%D9%89.md) | وَالْفَعَالَى | Ve Hıristiyanlar | 5 | 5 | [2:62](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:62.md) |
| [النَّصَارَى](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%8E%D9%91%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E%D9%89.md) | الْفَعَالَى | Hıristiyanlar | 4 | 3 | [2:113](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:113.md) |
| [أَنْصَارٍ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8D.md) | أَفْعَالٍ | Yardım edenler | 3 | 3 | [2:270](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:270.md) |
| [النَّصْرُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%8E%D9%91%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8F.md) | الْفَعْلُ | Yardım | 3 | 3 | [3:126](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:126.md) |
| [انْصُرْنِي](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%92%D9%86%D9%90%D9%8A.md) | افْعُلْنِي | Bana yardım et | 3 | 3 | [23:26](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/23:26.md) |
| [بِنَصْرِهِ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A8%D9%90%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%90%D9%87%D9%90.md) | بِفَعْلِهِ | Onun yardımı ile | 3 | 3 | [3:13](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:13.md) |
| [تُنْصَرُونَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%AA%D9%8F%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E.md) | تُفْعَلُونَ | Size yardım edilir | 3 | 3 | [11:113](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/11:113.md) |
| [نَصْرًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8B%D8%A7.md) | فَعْلًا | Yardım | 3 | 3 | [7:192](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/7:192.md) |
| [نَصْرُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8F.md) | فَعْلُ | Yardım | 3 | 3 | [2:214](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:214.md) |
| [أَنْصَارُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8F.md) | أَفْعَالُ | Yardım edenler | 2 | 2 | [3:52](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:52.md) |
| [أَنْصَارِي](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%90%D9%8A.md) | أَفْعَالِي | Benim yardımcılarım | 2 | 2 | [3:52](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:52.md) |
| [النَّصِيرُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%8E%D9%91%D8%B5%D9%90%D9%8A%D8%B1%D9%8F.md) | الْفَعِيلُ | Yardım eden | 2 | 2 | [8:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:40.md) |
| [نَصَرَكُمُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%8F.md) | فَعَلَكُمْ | Size yardım etti | 2 | 2 | [3:123](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:123.md) |
| [نَصْرٌ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8C.md) | فَعْلٌ | Yardım | 2 | 2 | [29:10](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/29:10.md) |
| [نَصْرَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8E.md) | فَعْلَ | Yardım | 2 | 2 | [2:214](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:214.md) |
| [نَصْرُنَا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8F%D9%86%D9%8E%D8%A7.md) | فَعْلُنَا | Yardımımız | 2 | 2 | [6:34](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/6:34.md) |
| [وَالْأَنْصَارِ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%90.md) | وَالْأَفْعَالِ | Ve yardımcılar | 2 | 2 | [9:100](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:100.md) |
| [وَانْصُرْنَا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%92%D9%86%D9%8E%D8%A7.md) | وَافْعُلْنَا | Ve bize yardım et | 2 | 2 | [2:250](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:250.md) |
| [وَنَصَرُوا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D8%A7.md) | وَفَعَلُوا | Ve yardım ettiler | 2 | 2 | [8:72](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:72.md) |
| [يَنْتَصِرُونَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E.md) | يَفْتَعِلُونَ | Yardım alırlar | 2 | 2 | [26:93](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/26:93.md) |
| [يَنْصُرُكُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | يَفْعُلُكُمْ | Size yardım eder | 2 | 2 | [3:160](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:160.md) |
| [يَنْصُرُنِي](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%86%D9%90%D9%8A.md) | يَفْعُلُنِي | Bana yardım eder | 2 | 2 | [11:30](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/11:30.md) |
| [يَنْصُرُهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%87%D9%8F.md) | يَفْعُلُهُ | Ona yardım eder | 2 | 2 | [22:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:40.md) |
| [يَنْصُرُونَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E.md) | يَفْعُلُونَ | Yardım ederler | 2 | 2 | [7:192](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/7:192.md) |
| [يَنْصُرُونَهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E%D9%87%D9%8F.md) | يَفْعُلُونَهُ | Ona yardım ederler | 2 | 2 | [18:43](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/18:43.md) |
| [يَنْصُرُونَهُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E%D9%87%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | يَفْعُلُونَهُمْ | Onlara yardım ederler | 2 | 2 | [42:46](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/42:46.md) |
| [أَنْصَارًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8B%D8%A7.md) | أَفْعَالًا | Yardım edenler | 1 | 1 | [71:25](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/71:25.md) |
| [أَنْصَارَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E.md) | أَفْعَالَ | Yardım edenler | 1 | 1 | [61:14](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/61:14.md) |
| [اسْتَنْصَرَهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D8%B3%D9%92%D8%AA%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D9%87%D9%8F.md) | اسْتَفْعَلَهُ | Ondan yardım istedi | 1 | 1 | [28:18](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/28:18.md) |
| [اسْتَنْصَرُوكُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D8%B3%D9%92%D8%AA%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | اسْتَفْعَلُوكُمْ | Sizden yardım istediler | 1 | 1 | [8:72](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:72.md) |
| [النَّاصِرِينَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%8E%D9%91%D8%A7%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%90%D9%8A%D9%86%D9%8E.md) | الْفَاعِلِينَ | Yardım edenler | 1 | 1 | [3:150](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:150.md) |
| [الْمَنْصُورُونَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D9%88%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E.md) | الْمَفْعُولُونَ | Yardım edilenler | 1 | 1 | [37:172](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/37:172.md) |
| [الْمُنْتَصِرِينَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8F%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%90%D9%8A%D9%86%D9%8E.md) | الْمُفْتَعِلِينَ | Yardım alanlar | 1 | 1 | [28:81](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/28:81.md) |
| [انْتَصَرَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8E.md) | افْتَعَلَ | Yardım aldı | 1 | 1 | [42:41](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/42:41.md) |
| [بِنَصْرِ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%A8%D9%90%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%90.md) | بِفَعْلِ | Yardım ile | 1 | 1 | [30:5](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/30:5.md) |
| [تَنَاصَرُونَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%AA%D9%8E%D9%86%D9%8E%D8%A7%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E.md) | تَتَفَاعَلُونَ | Yardımlaşırsınız | 1 | 1 | [37:25](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/37:25.md) |
| [تَنْتَصِرَانِ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%AA%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%90.md) | تَفْتَعِلَانِ | İkiniz yardım alırsınız | 1 | 1 | [55:35](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/55:35.md) |
| [تَنْصُرُوا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%AA%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D8%A7.md) | تَفْعُلُوا | Yardım edersiniz | 1 | 1 | [47:7](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/47:7.md) |
| [تَنْصُرُوهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D8%AA%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%87%D9%8F.md) | تَفْعُلُوهُ | Ona yardım edersiniz | 1 | 1 | [9:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:40.md) |
| [فَانْتَصِرْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%81%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%92.md) | فَافْتَعِلْ | Hemen yardım al | 1 | 1 | [54:10](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/54:10.md) |
| [فَانْصُرْنَا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%81%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%92%D9%86%D9%8E%D8%A7.md) | فَافْعُلْنَا | Hemen bize yardım et | 1 | 1 | [2:286](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:286.md) |
| [لَانْتَصَرَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%84%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8E.md) | لَافْتَعَلَ | Öyleyse yardım aldı | 1 | 1 | [47:4](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/47:4.md) |
| [لَنَنْصُرَنَّكُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%84%D9%8E%D9%86%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8E%D9%86%D9%8E%D9%91%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | لَنَفْعُلَنَّكُمْ | Kesinlikle sana yardım edeceğiz | 1 | 1 | [59:11](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/59:11.md) |
| [لَنَنْصُرُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%84%D9%8E%D9%86%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F.md) | لَنَفْعُلُ | Yardım ederiz | 1 | 1 | [40:51](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/40:51.md) |
| [لَيَنْصُرَنَّهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%84%D9%8E%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8E%D9%86%D9%8E%D9%91%D9%87%D9%8F.md) | لَيَفْعُلَنَّهُ | Kesinlikle ona yardım edecek | 1 | 1 | [22:60](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:60.md) |
| [مَنْصُورًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D9%88%D8%B1%D9%8B%D8%A7.md) | مَفْعُولًا | Yardım edilen | 1 | 1 | [17:33](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/17:33.md) |
| [مُنْتَصِرًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%85%D9%8F%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%8B%D8%A7.md) | مُفْتَعِلًا | Yardım alan | 1 | 1 | [18:43](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/18:43.md) |
| [مُنْتَصِرٌ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%85%D9%8F%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%8C.md) | مُفْتَعِلٌ | Yardım alan | 1 | 1 | [54:44](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/54:44.md) |
| [مُنْتَصِرِينَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%85%D9%8F%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%90%D9%8A%D9%86%D9%8E.md) | مُفْتَعِلِينَ | Yardım alanlar | 1 | 1 | [51:45](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/51:45.md) |
| [نَاصِرًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%A7%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%8B%D8%A7.md) | فَاعِلًا | Yardım eden | 1 | 1 | [72:24](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/72:24.md) |
| [نَاصِرٍ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%A7%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%8D.md) | فَاعِلٍ | Yardım eden | 1 | 1 | [86:10](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/86:10.md) |
| [نَاصِرَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%A7%D8%B5%D9%90%D8%B1%D9%8E.md) | فَاعِلَ | Yardım eden | 1 | 1 | [47:13](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/47:13.md) |
| [نَصَرَهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D9%87%D9%8F.md) | فَعَلَهُ | Ona yardım etti | 1 | 1 | [9:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:40.md) |
| [نَصَرَهُمُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D9%87%D9%8F%D9%85%D9%8F.md) | فَعَلَهُمْ | Onlara yardım etti | 1 | 1 | [46:28](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/46:28.md) |
| [نَصَرُوهُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%87%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | فَعَلُوهُمْ | Onlara yardım ettiler | 1 | 1 | [59:12](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/59:12.md) |
| [نَصْرَانِيًّا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%90%D9%8A%D9%8B%D9%91%D8%A7.md) | فَعْلَانِيًّا | Hıristiyan | 1 | 1 | [3:67](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:67.md) |
| [نَصْرَكُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8E%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | فَعْلَكُمْ | Size yardım etmek | 1 | 1 | [7:197](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/7:197.md) |
| [نَصْرَهُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%8E%D9%87%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | فَعْلَهُمْ | Onların yardımı | 1 | 1 | [36:75](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/36:75.md) |
| [نَصْرِهِمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%B1%D9%90%D9%87%D9%90%D9%85%D9%92.md) | فَعْلِهِمْ | Onların yardımı | 1 | 1 | [22:39](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:39.md) |
| [وَانْتَصَرُوا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D8%A7.md) | وَانْتَعَلُوا | Ve yardım aldılar | 1 | 1 | [26:227](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/26:227.md) |
| [وَانْصُرُوا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D8%A7.md) | وَافْعُلُوا | Ve yardım edin | 1 | 1 | [21:68](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/21:68.md) |
| [وَلَتَنْصُرُنَّهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%84%D9%8E%D8%AA%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%86%D9%8E%D9%91%D9%87%D9%8F.md) | وَلَتَفْعُلُنَّهُ | Ve kesinlikle ona yardım edeceksiniz | 1 | 1 | [3:81](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:81.md) |
| [وَلَيَنْصُرَنَّ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%84%D9%8E%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8E%D9%86%D9%8E%D9%91.md) | وَلَيَفْعُلَنَّ | Kesinlikle yardım edecek | 1 | 1 | [22:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:40.md) |
| [وَنَصَرُوهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%87%D9%8F.md) | وَفَعَلُوهُ | Ve ona yardım ettiler | 1 | 1 | [7:157](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/7:157.md) |
| [وَنَصَرْنَاهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%92%D9%86%D9%8E%D8%A7%D9%87%D9%8F.md) | وَفَعَلْنَاهُ | Ona yardım ettik | 1 | 1 | [21:77](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/21:77.md) |
| [وَنَصَرْنَاهُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%8E%D8%B1%D9%92%D9%86%D9%8E%D8%A7%D9%87%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | وَفَعَلْنَاهُمْ | Ve onlara yardım ettik | 1 | 1 | [37:116](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/37:116.md) |
| [وَنَصِيرًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%86%D9%8E%D8%B5%D9%90%D9%8A%D8%B1%D9%8B%D8%A7.md) | وَفَعِيلًا | Ve yardım eden | 1 | 1 | [25:31](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/25:31.md) |
| [وَيَنْصُرَكَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8E%D9%83%D9%8E.md) | وَيَفْعُلَكَ | Ve sana yardım eder | 1 | 1 | [48:3](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/48:3.md) |
| [وَيَنْصُرُونَ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E.md) | وَيَفْعُلُونَ | Ve yardım ederler | 1 | 1 | [59:8](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/59:8.md) |
| [وَيَنْصُرْكُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%88%D9%8E%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%92%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | وَيَفْعُلْكُمْ | Ve size yardım eder | 1 | 1 | [9:14](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:14.md) |
| [يَنْصُرَهُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8E%D9%87%D9%8F.md) | يَفْعُلُهُ | Ona yardım eder | 1 | 1 | [22:15](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:15.md) |
| [يَنْصُرُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F.md) | يَفْعُلُ | Yardım eder | 1 | 1 | [30:5](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/30:5.md) |
| [يَنْصُرُنَا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%86%D9%8E%D8%A7.md) | يَفْعُلُنَا | Bize yardım eder | 1 | 1 | [40:29](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/40:29.md) |
| [يَنْصُرُونَكُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | يَفْعُلُونَكُمْ | Size yardım ederler | 1 | 1 | [26:93](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/26:93.md) |
| [يَنْصُرْكُمُ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%92%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%8F.md) | يَفْعُلْكُمْ | Size yardım eder | 1 | 1 | [3:160](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:160.md) |
| [يَنْصُرْكُمْ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/siga/%D9%8A%D9%8E%D9%86%D9%92%D8%B5%D9%8F%D8%B1%D9%92%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92.md) | يَفْعُلْكُمْ | Size yardım eder | 1 | 1 | [47:7](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/47:7.md) |

## Mücavir kökler — 155 mücavir (389 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.

1. [ولي](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%84%D9%8A.md) — 28 ortak ayet · G² 63 · Veli arka demektir
2. [هود](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D9%88%D8%AF.md) — 13 ortak ayet · G² 61 · “Hidayet”in değişik söylenişidir
3. [أله](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%84%D9%87.md) — 80 ortak ayet · G² 48 · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir
4. [دون](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D9%88%D9%86.md) — 20 ortak ayet · G² 45 · Dane, inek yavrusuna denir
5. [أيد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%8A%D8%AF.md) — 5 ortak ayet · G² 26 · Yed el veya kol demektir
6. [وجد](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AC%D8%AF.md) — 12 ortak ayet · G² 23 · Su birikintisidir
7. [أصر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%B5%D8%B1.md) — 3 ortak ayet · G² 23 · Asire çadırın eteğini bağlayan ip demektir
8. [صبأ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%A8%D8%A3.md) — 3 ortak ayet · G² 23 · Ve sabiiler
9. [قتل](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AA%D9%84.md) — 12 ortak ayet · G² 19 · “Kıtl”, çatışmada ilk karşılaştırılan kişilerden birine…
10. [هجر](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%AC%D8%B1.md) — 6 ortak ayet · G² 18 · Hecire (he), Terkedilmiş harabe yer demektir
11. [أوي](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%88%D9%8A.md) — 6 ortak ayet · G² 15 · Eveye kuş yuvası demektir
12. [نحس](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%AD%D8%B3.md) — 2 ortak ayet · G² 12 · Alevi olmayan duman demektir
13. [ظلم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B8%D9%84%D9%85.md) — 16 ortak ayet · G² 11 · Zalimler
14. [صرخ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%B1%D8%AE.md) — 2 ortak ayet · G² 10 · “Sarh (sad,ha)” kente hakim yüksek tepe demektir
15. [عزر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B2%D8%B1.md) — 2 ortak ayet · G² 10 · “Te’zir”deki “za”nın “ra” dönüşmesi ile oluşmuştur
16. [نور](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%88%D8%B1.md) — 11 ortak ayet · G² 10 · Ateş demektir
17. [جند](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D9%86%D8%AF.md) — 4 ortak ayet · G² 9 · Ordu demektir
18. [فيأ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%8A%D8%A3.md) — 3 ortak ayet · G² 8 · Fey Güneşin en kısa gölgesi demektir
19. [وثق](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AB%D9%82.md) — 4 ortak ayet · G² 8 · Anlaşma
20. [ملل](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D9%84%D9%84.md) — 3 ortak ayet · G² 8 · İnanç
21. [ثبت](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%A8%D8%AA.md) — 3 ortak ayet · G² 8 · Sibat(Te) kayış demektir
22. [كفر](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%81%D8%B1.md) — 19 ortak ayet · G² 7 · Hufre, çukur demektir
23. [دنو](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D9%86%D9%88.md) — 8 ortak ayet · G² 7 · Dünya : “Dena” kelimesi ecveften nakısa dönüşmüştür
24. [خرج](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D8%B1%D8%AC.md) — 9 ortak ayet · G² 7 · Huruc : Harc duvarın dışına sürülen harçtır
25. [قوي](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%88%D9%8A.md) — 4 ortak ayet · G² 6 · Kuvvet
26. [أذي](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%B0%D9%8A.md) — 3 ortak ayet · G² 6 · Başta saçlar arasında kepeklenmeyi yapan hastalığın adıdır
27. [سبل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D8%A8%D9%84.md) — 9 ortak ayet · G² 6 · Biribirini kesen yoldur
28. [سفل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D9%84.md) — 2 ortak ayet · G² 6 · “Sufla” vadinin alt tarafına, “ulya” ise üst tarafına denir
29. [خزي](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D8%B2%D9%8A.md) — 3 ortak ayet · G² 6 · Hizy (hı, ze) : Dikenli çalı demektir
30. [قوم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%88%D9%85.md) — 22 ortak ayet · G² 6 · Hayvanların ön ayaklarına denir
31. [دبر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D8%A8%D8%B1.md) — 4 ortak ayet · G² 6 · Dübür : Anüs, ense tarafı, arka demektir
32. [عزز](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B2%D8%B2.md) — 7 ortak ayet · G² 5 · Yağmur suyu ile doymuş topraktır
33. [ضعف](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%B9%D9%81.md) — 4 ortak ayet · G² 5 · Katlanmış deri demektir
34. [طوع](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%88%D8%B9.md) — 7 ortak ayet · G² 5 · Koparılmaya elverişli hale gelmiş hurma tanesi veya…
35. [يوم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%8A%D9%88%D9%85.md) — 17 ortak ayet · G² 5 · “Yemm” durgun akan su demektir
36. [شهد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D9%87%D8%AF.md) — 7 ortak ayet · G² 5 · Petekteki baldır
37. [أبد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%A8%D8%AF.md) — 3 ortak ayet · G² 5 · Badiye çöl demektir
38. [غلب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%84%D8%A8.md) — 3 ortak ayet · G² 5 · Ğulb, Ğelba, bahçenin etrafına dikilen ağaçlara denir
39. [ودد](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AF%D8%AF.md) — 3 ortak ayet · G² 5 · Vadi, bir ırmağın veya derenin içinde bulunduğu sahadır
40. [حنف](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%86%D9%81.md) — 2 ortak ayet · G² 5 · Hanif eğildiği zaman kırılmayan yaş çalıdır
41. [حور](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%88%D8%B1.md) — 2 ortak ayet · G² 5 · Hale güneşin etrafında oluşmuş beyaz halkadır
42. [طمأن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%85%D8%A3%D9%86.md) — 2 ortak ayet · G² 5 · Huzur bulan
43. [عصم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B5%D9%85.md) — 2 ortak ayet · G² 5 · Kulp, bağ demektir
44. [مسح](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D8%B3%D8%AD.md) — 2 ortak ayet · G² 5 · Mesih
45. [مع](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D8%B9.md) — 8 ortak ayet · G² 5 · Beraber
46. [فدي](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D8%AF%D9%8A.md) — 2 ortak ayet · G² 5 · Fidye
47. [دخل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D8%AE%D9%84.md) — 6 ortak ayet · G² 4 · Dahl: Kuytu yer demektir
48. [نقم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%82%D9%85.md) — 2 ortak ayet · G² 4 · Lokma, ağza alınan bir parça yemektir
49. [جهد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D9%87%D8%AF.md) — 3 ortak ayet · G² 4 · Cehd düz, sert yer demektir
50. [لدن](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%AF%D9%86.md) — 2 ortak ayet · G² 4 · Katın
51. [نسي](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B3%D9%8A.md) — 3 ortak ayet · G² 4 · Çadırın kurulduğu yer demektir
52. [بعض](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D8%B9%D8%B6.md) — 5 ortak ayet · G² 4 · Bu’sus kalça kemiği, buud kalça, türkçedeki but buradan…
53. [ذوق](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B0%D9%88%D9%82.md) — 4 ortak ayet · G² 4 · Sevik (Sin) özel bir un çorbasıdır
54. [أخر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%AE%D8%B1.md) — 10 ortak ayet · G² 4 · Uhur ense demektir
55. [مني](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D9%86%D9%8A.md) — 2 ortak ayet · G² 3 · Sıvı meni demektir
56. [إبراهيم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A5%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%8A%D9%85.md) — 4 ortak ayet · G² 3 · İbrahim
57. [سلط](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%84%D8%B7.md) — 3 ortak ayet · G² 3 · Salata, doğranmış sebze demektir
58. [عدو](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D9%88.md) — 5 ortak ayet · G² 3 · Mu’ted, “adeve”den iftial babından gelmektedir
59. [خطأ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D8%B7%D8%A3.md) — 2 ortak ayet · G² 3 · Hata : Hatve, çizgi ve adım anlamına gelir
60. [رقب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%82%D8%A8.md) — 2 ortak ayet · G² 3 · Rekabe Boyun demektir

Devamı (JSON): https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%B5%D8%B1/neighbours?offset=60&limit=50

## Kök analizi

### Kök tanımı ve çekirdek özet

| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | نصر |
| Yapı | Üçlü |
| Özel Durum | Belirgin fark tespit edilmedi |
| Bağlamsal Yakın Kökler | [عون](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D9%88%D9%86.md), [أيد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%8A%D8%AF.md), [ظهر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B8%D9%87%D8%B1.md) |
| Zıt Kök | [خذل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D8%B0%D9%84.md) |
| Çekirdek Özet 1 | Kurak toprağın yağmur suyuyla canlanıp yeşermesi, darlık ve baskı altındakine su veya güç ulaştırarak onu zafiyeten kurtarma |
| Çekirdek Özet 2 | Zayıf düşürülen veya haksızlığa uğrayan hak ehline ilahi müdahale ile üstünlük, himaye ve zafer bahşetme |
| Çekirdek Özet 3 | Adaletin ve meşruiyetin güç dengesizliği karşısında ilahi ve hukuki destekle ayakta tutulması, asimetrinin dengelenmesi |
| Kritik Hata Riski | Kökü salt askeri çatışma zaferine indirgeyip zayıfı koruma, haksızlığı bertaraf etme ve topyekûn diriliş sağlama boyutunu göz ardı etmek |

### Biliteral analiz

| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| نص | Yükselme, açığa çıkma, uç noktaya varma, belirginleşip dikilme (karşılaştırılan kökler: [نصب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%A8.md) dikilmek/belirlenmek, [نصح](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%AD.md) saf ve arı hale gelmek, [نصف](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D9%81.md) ortaya çıkıp ayrılmak, [نصو](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D9%88.md) saçın alından yukarı uzaması) | ر | Çekirdeğin taşıdığı belirginleşme ve dikilme hareketine baş, zirve ve üstünlük unsuru katılmış; darlıkta olanın başını kaldırıp üstün konuma geçmesini sağlayan dış yardım ve himaye anlamı somutlaşmıştır. |

### Piktografik analiz

| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ن | filiz, yılan, balık; süreklilik, çoğalma, canlılık | Yaşamın, varoluşsal hareketin ve sürekliliğin korunma ihtiyacı. |
| ص | olta, bitki; yakalama, peşine düşme, sıkıştırma | Hedefe kilitlenme, tutunma, kararlılıkla kavrama ve sabitleme. |
| ر | insan başı; baş, ilk, üst | Baş, doruk noktası, üstünlük ve galibiyet mevkii. |
| نصر | Yaşamı ve sürekliliği hedef alarak sımsıkı tutma ve onu baskı altından kurtarıp başını yukarı kaldırma | Canlılığını yitirmek üzere olan bir varlığa dışarıdan yetişip onu sımsıkı kavrayarak darlıktan çıkarmak ve üste, zafere eriştirmek. |

### Tarihsel ve erken kullanım

| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Yağmurun kurak toprağı sulayarak yeşertmesi ve kurumasını önlemesi (أرض منصورة: bol yağmur almış toprak); vadiye uzaktan su taşıyan su arkları ve kanallar (النواصر). |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Şair Mağrûr b. Sa‘ve (veya bir bedevi şair) kökü bir beldeye yönelme, bolluk ve yardım arama anlamında kullanmıştır: إذا دخَلَ الشّهر الحرامُ فودِّعِي / بلادَ تميم وانصرِي أرض عامرِ |
| Erken Arapça kullanım | Kuraklık çeken veya baskı altında ezilen kişinin yardım ve ihsan talebi için «انصروني نصركم الله» (bana ihsanda bulunun, bana destek olun) şeklinde söylenmesi; mazluma yardım ederek hasmını savuşturma fiili. |

Kaynak: Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha, Kitābü’l-ʿAyn.

### Sami etimolojik katman

Sami dil ailesinde نصر kökü, merkezi ve batı Sami kollarında derin bir arka plana sahiptir. İbranicede נָצַר (nāṣar) biçimi "gözetmek, korumak, muhafaza etmek, tehlikeden saklamak" anlamındadır. Ugarit dilinde nẓr "bakmak, korumak, gözetlemek", Süryanicede ise fonetik bir kaymayla nṭr (ܢܛܪ) kökü "beklemek, saklamak, korumak" manasını taşır. Kuzeybatı Sami dillerindeki bu "tehlikeye karşı koruma, nöbet tutarak muhafaza etme" semantik matrisi, Arapçada kuraklıktan kavrulan toprağın su ile korunup canlandırılması ve akabinde zulüm veya baskı altında ezilen zayıfın himaye edilerek düşmanına karşı galip kılınması yönünde zenginleşmiştir. Dolayısıyla kökün ilksel çekirdeği pasif bir yardım değil, varlığı yok olma veya çiğnenme tehdidine karşı "aktif biçimde koruma ve üste çıkarma" eylemidir.

Güven: Kesin

Kaynak: Brown-Driver-Briggs Hebrew and English Lexicon, Koehler-Baumgartner (HALOT), Payne Smith Syriac Dictionary, Lisān al-ʿArab.

### Etimolojik analiz

| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | Yağmur suyu ve su arkı (نصر / نواصر) | Kuraklaşan toprağa dışarıdan su sağlayarak onu ölümden kurtarma somut eyleminden, haksızlığa uğrayana güç aktarma soyutlamasına geçiş. | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | İbranice nāṣar (נָצַر), Ugaritçe nẓr, Süryanice nṭr (ܢܛܪ) | Dış tehlikelere karşı muhafaza etme, gözetleme, koruma altına alma ortak semantik tabanıyla tam uyumludur. | Kesin |
| Daha geniş dilsel ilişki | Afro-Asyatik koruma/gözetme izleri | Mısır veya Berberi dillerinde doğrudan ve düzenli bir ses denkliği tespit edilememiştir. | Belirgin fark tespit edilmedi |

Kaynak: Brown-Driver-Briggs, Maqāyīs al-Lugha, David Cohen Dictionnaire des racines sémitiques.

### Kardeş kökler

| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| نصر | Anlamlı | Yardım etmek, korumak, galip getirmek | Baskı altındakine güç aktararak onu üstün kılmak ve korumak. | Hedef kök; Kur'an'da geçer. |
| نرص | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu dizilim mühmel (kullanım dışı) kabul edilmiştir. | Kur'an'da geçmez. |
| [صنر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D9%86%D8%B1.md) | Anlamlı | Soğuk olmak, sertleşmek, kök salmak | Şiddetli soğuk rüzgâr (صنبر / صنرة), kaba ve sert nesne anlamlarında kullanılır. | Tehzîb'de müsta'mel; Kur'an'da geçmez. |
| صرن | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu dizilim mühmel kabul edilmiştir. | Kur'an'da geçmez. |
| رنص | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu dizilim mühmel kabul edilmiştir. | Kur'an'da geçmez. |
| [رصن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%B5%D9%86.md) | Anlamlı | Sağlam ve muhkem olmak | Bir yapının veya sözün sarsılmaz, metin ve dengeli olması (رصانة). | Tehzîb'de müsta'mel; Kur'an'da geçmez. |

### Komşu kökler ve zıt kök

| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| نصر | Merkez | Himaye ve zafer yardımı | Yalnızca güç vermekle kalmayıp düşmanı alt edecek, darlıktan çıkaracak zafer ve korumayı sağlama. | Baskı altındaki tarafa güç aktararak hasmına galebe çalmasını sağlama. |
| [عون](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D9%88%D9%86.md) | Komşu | Genel işbirliği ve destek | [عون](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D9%88%D9%86.md), bir işin veya yükün taşınmasında tarafların birbirine arka çıkmasıdır; hasım veya çatışma şartı aranmaz. | Karşılıklı yardımlaşma, külfeti bölüşme. |
| [أيد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%8A%D8%AF.md) | Komşu | Güçlendirme ve tahkim | [أيد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%8A%D8%AF.md), bir kimsenin kuvvet ve kudretini artırmaktır; bizzat çatışma sonucunu değil iç direnci hedefler. | Güç, metanet ve kudret desteği verme. |
| [ظهر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B8%D9%87%D8%B1.md) | Komşu | Sırt verme ve öne çıkarma | [ظهر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B8%D9%87%D8%B1.md), arkasında durarak belirginleştirmek ve açığa çıkarmaktır; nusretin neticesindeki üstünlüğü vurgular. | Hasmına karşı arkasını sağlama alma, baskın gelme. |
| [خذل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D8%B0%D9%84.md) | Zıt | Yüzüstü bırakma, terk etme | Yardım beklenilen anda desteği kesip kişiyi hasmının karşısında tek başına ve korumasız bırakma. | Dayanaksız bırakarak yenilgiye zemin hazırlama. |

### Başka dillerde anlam karşılıkları

| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | نصر | عَوْن المظلوم وإيتاء الظفر | Mazluma arka çıkma, baskıyı savuşturma, zafer ve dirilik kazandırma. | Kesin |
| Latince | auxiliari, vindicare, subvenire | Yardım etmek, haksızlıktan kurtarmak, korumak | Vindicare haksızlığa uğrayanın hakkını almasını karşılarken, auxiliari genel destek boyutunu verir; yağmurla diriltme çağrışımını taşımaz. | Güçlü |
| İngilizce | to aid, to deliver, to grant victory | Yardım etmek, kurtarmak, zafer bahşetmek | To aid genel kalır; to deliver darlıktan çekip almayı, to grant victory üstün kılmayı karşılar ancak kökün organik diriliş boyutunu eksik bırakır. | Güçlü |
| Almanca | beistehen, erretten, siegen helfen | Yanında durmak, kurtarmak, zafere eriştirmek | Beistehen sadakatle arkasında durmayı, erretten kurtarmayı ifade eder; tek başına ilahi nusretin kapsamını vermekte yetersizdir. | Güçlü |
| Fransızca | secourir, délivrer, faire triompher | İmdada yetişmek, kurtarmak, zafer kazandırmak | Secourir tehlikedeki birine acil yetişmeyi çok iyi karşılar; ilahi himayenin kurumsal sürekliliğini dışarıda bırakır. | Güçlü |

Kaynak: Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré Dictionnaire de la langue française.

### Vücûh ve nezâir

| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| يُنْصَرُونَ / يَنْصُرُكُمْ | Savaştan ve düşman baskısından kurtarıp galip kılma | Düşmanla sıcak çatışmada inananlara doğrudan güç ve üstünlük verilmesi (Âl-i İmrân [3:160](https://lisan.digital/tr/ayet/3:160.md), Muhammed [47:7](https://lisan.digital/tr/ayet/47:7.md)). |
| نَصِيرًا / نَصِيرٍ | Sığınılacak yegâne hami ve kurtarıcı | Şirke sapanların veya zalimlerin hiçbir koruyucu bulamayacağının, hakiki hamiliğin Allah'a ait olduğunun beyanı (Nisâ [4:45](https://lisan.digital/tr/ayet/4:45.md), Tevbe [9:116](https://lisan.digital/tr/ayet/9:116.md)). |
| نَصْرُ | İlahi yardım ve zafer | Zorlu süreçlerin, kuşatmaların ve sabrın ardından gelen kesin lütuf ve başarı (Bakara [2:214](https://lisan.digital/tr/ayet/2:214.md), Nasr [110:1](https://lisan.digital/tr/ayet/110:1.md)). |
| أَنْصَارٍ / الْأَنْصَار | Allah davasına canıyla ve malıyla arka çıkanlar | Hz. İsa'nın havarileri ve Medineli Müslümanların ilahi çağrıyı savunmak üzere verdikleri taahhüt (Âl-i İmrân [3:52](https://lisan.digital/tr/ayet/3:52.md), Tevbe [9:100](https://lisan.digital/tr/ayet/9:100.md)). |
| النَّصَارَى | Hz. İsa'ya tabi olduğunu iddia eden topluluk (Hristiyanlar) | Ehl-i kitap bağlamında, adını muhtemelen Nâsıra beldesinden alan veya havarilerin yardımlaşma andına nispet edilen grup (Bakara [2:62](https://lisan.digital/tr/ayet/2:62.md), Mâide [5:82](https://lisan.digital/tr/ayet/5:82.md)). |
| انْتِصَار / يَنْتَصِرُونَ | Haksızlığa karşı meşru müdafaa ve hakkını alma | Zulme boyun eğmeyip dengeli ve adil bir biçimde kendini savunma ve zalimden hakkını tahsil etme (Şûrâ [42:39](https://lisan.digital/tr/ayet/42:39.md)). |

### Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | Tevfik, ilahi inayet ve hüsran | Hakiki nusretin yalnızca Allah'tan olduğu (Âl-i İmrân [3:126](https://lisan.digital/tr/ayet/3:126.md)), kulun fiilleriyle ilahi lütuf arasındaki ilişki ve Allah'ın müminleri yalnız bırakmaması tartışması. | Metafizik koruma ve mutlak güç kaynağı olarak Tanrı. |
| Fıkıh | Mazlumu müdafaa, cihad ve zimmet hukuku | Zulme uğrayana yardım etmenin farz-ı kifaye veya farz-ı ayn oluşu, tebaanın korunması ve cihadın meşruiyet şartı olarak nusret. | Hukuki borç, güvenlik teminatı ve meşru savunma. |
| Tefsir | Gazveler, bedir ve uhud dersleri | Bedir'deki meleklerin indirilişi gibi somut nusret tezahürlerinin psikolojik ve stratejik boyutları, zaferin maddi çokluğa değil ihlasa bağlılığı. | Zahiri sebeplerin ardındaki gaybi ilahi tayin. |
| Hadis | Uhuvvet ve adaleti tesis | «Zalim de olsa mazlum da olsa kardeşine yardım et» hadisinde zalime nusretin onun zulmüne engel olmak şeklinde tevil edilmesi. | Kötülüğü engelleyerek şahsı koruma, aktif ahlaki müdahale. |

### Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Varlık-yaratıcı irtibatı | İlahi inayet ve meşruiyet dayanağı | İmanı fiili hayatta koruma ve mükafatlandırma | Hakikati temsil eden zümrenin yalnız bırakılmaması, imtihan şartlarında manevi ve maddi direncin tahkimi. | Kesin |
| İlmi | Yöntem ve cehaletle mücadele | Delilin ve metodun batıla galibiyeti | Zan ve hurafeyi gerileterek hakikati aşikâr etme | İlim sisteminde sağlam kanıt ve bilginin tahrifata karşı korunup zafere ulaştırılması işlevi. | Güçlü |
| Siyasi | Hukuk düzeni ve egemenlik | Mazlumu koruma paktı ve kamu otoritesi | Asimetrik zorbalığı dengeleyerek asayişi kurma | Siyasetin meşruiyet temeli zayıfı zorbaya karşı himaye etmek ve kamu düzeninde adaleti tesis etmektir. | Kesin |
| İktisadi | Mülkiyet ve dayanışma | Acze düşen iktisadi aktörü ayağa kaldırma | İflas veya borç batağındaki üreticiyi piyasada tutma | Tıpkı yağmurun kurak toprağı diriltmesi gibi, darlık içindeki iktisadi birime can suyu vererek çöküşü engelleme. | Güçlü |

### Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Dış enerji enjeksiyonu ve negatif entropi (Homeostaz desteği) | Kapalı veya sönümlenen bir sisteme dışarıdan enerji aktararak sistemin tükenmesini (entropi artışını) engellemek ve onu kararlı/üst düzey enerji durumuna yükseltmek. | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Pozitif ayrımcılık ve asimetrik kuvvet dengelenmesi | Hukuki ve sosyal düzlemde, yapısal baskı altındaki dezavantajlı sınıflara ilave kurumsal destek sağlanarak güç dengesinin adalet lehine yeniden kurulması. | Kesin |

### Yanlış daraltma ve kritik hata riski

| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | نصر kökünü yalnızca harp meydanında kazanılan askeri zafer ve düşmanın fiziki imhası olarak anlamak. |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Kökün çekirdeğinde var olan kuraklığı giderici su desteği, zayıfı koruyup ayağa kaldırma, adaleti ayakta tutma ve kötülüğü engelleyerek kişiyi günahtan kurtarma bütünlüğü. |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Nusret kavramını militarist veya kabileci bir intikam aracına dönüştürerek hakikatin ahlaki ve hukuki zeminini yitirmek; yardımın ancak adaleti ayakta tutmak şartıyla meşru olacağını unutmak. |

### Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Kur'an'ın tarih felsefesini, ilahi müdahale yasalarını ve peygamberlerin tebliğ süreçlerindeki güvencesini temellendiren anahtar kavramlardandır. İlahi adaletin dünyada ve ahirette hak ehli lehine nasıl tecelli ettiğini gösterir. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Bedir, Uhud ve Huneyn gibi tarihi kırılmaları ele alan ayetlerde (Âl-i İmrân, Enfâl), peygamberlerin darlık anındaki yakarışlarında (Bakara, Enbiyâ) ve zayıfların hukukunu gözeten toplumsal ahkâm pasajlarında. |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Zaferin sırf askeri ve maddi üstünlükle elde edildiği zannını yıkar; sayıca az olanın hak üzere sebat ettiğinde ilahi destekle baskın gelebileceği yasasını (Bakara [2:249](https://lisan.digital/tr/ayet/2:249.md)) ortaya koyar. |

### Nihai sentez ve LaTeX modeli

- Somut anlam: Kuraklıktan kavrulmakta olan bir toprağa bol yağmur verilerek veya su kanalları bağlanarak yeşilliğinin korunması, canlandırılması ve kuruyup gitmekten kurtarılması.
- Soyut anlam: Baskı ve zulüm altında zayıf düşürülmüş bir tarafa dışarıdan meşru güç ve himaye aktararak onu darlıktan kurtarmak, hasmına galebe çaldırmak ve hak ettiği üstünlüğe ulaştırmak.
- Sistematik karşılık: Adaletin asimetrik tehditler altında çökmesini engelleyen; hakikati, canı ve kamu düzenini ilahi veya kurumsal destekle tahkim eden dengeleyici güvenlik ve inayet mekanizması.
- LaTeX modeli: $$S(t) = \left( P_i - D_b \right) + E_N \implies \Delta S > 0 \quad \text{iff} \quad E_N > D_b - P_i$$
- LaTeX açıklaması: Formülde $S(t)$ sistemin veya failin zamana bağlı durumunu, $P_i$ failin içsel gücünü, $D_b$ hasmın veya krizin uyguladığı baskıyı temsil eder. Parantez içi negatif olduğunda (baskı iç gücü aştığında) sistem çökmeye mahkûmdur. Dışarıdan enjekte edilen ilahi/hukuki nusret enerjisi $E_N$, bu negatif farkı aştığı anda sistemin türevi pozitif yöne döner ($\Delta S > 0$); böylece mağlubiyet ve yok oluş yerini dirilişe ve üstünlüğe bırakır.

## Geçtiği ayetler (137 ayet)

Mushaf sırasıyla, metinleriyle. JSON: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%B5%D8%B1/occurrences?meal=IK

### [Bakara 2:48](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:48.md) — يُنْصَرُونَ

وَاتَّقُوا يَوْمًا لَا تَجْزِي نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَيْئًا وَلَا يُقْبَلُ مِنْهَا شَفَاعَةٌ وَلَا يُؤْخَذُ مِنْهَا عَدْلٌ وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ

Meal (IK): Ve öyle bir günden korkun ki; o günde kimse, kimse için bir şey ödeyemez. Şefaat kabul edilmez. Fidye alınmaz ve onlara yardım da edilmez.

### [Bakara 2:62](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:62.md) — وَالنَّصَارَى

إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَالَّذِينَ هَادُوا وَالنَّصَارَى وَالصَّابِئِينَ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ

Meal (IK): Şüphesiz ki Mü’minler, Yahudiler, Nasrani ve Sabiilerden; kim Allah’a ve ahiret gününe inanıp, salih amelde bulunursa, elbette onların Rabları katında mükafaatları vardır. Hem onlara bir korku yoktur, mahzun da olacak değildirler.

### [Bakara 2:86](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:86.md) — يُنْصَرُونَ

أُولَئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الْحَيَاةَ الدُّنْيَا بِالْآخِرَةِ فَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ

Meal (IK): İşte onlar, ahirete karşı dünya hayatını satın almış olanlardır. Bu yüzden kendilerinden azab kaldırılıp, hafifletilmeyecek, yardım da yapılmayacaktır.

### [Bakara 2:107](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:107.md) — نَصِيرٍ

أَلَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ لَهُ مُلْكُ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Meal (IK): Göklerin ve yerin mülkünün gerçekten Allah’a ait olduğunu ve sizin için Allah’dan başka bir sahib ve yardımcı olmadığını bilmez misiniz?

### [Bakara 2:111](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:111.md) — نَصَارَى

وَقَالُوا لَنْ يَدْخُلَ الْجَنَّةَ إِلَّا مَنْ كَانَ هُودًا أَوْ نَصَارَى تِلْكَ أَمَانِيُّهُمْ قُلْ هَاتُوا بُرْهَانَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ

Meal (IK): Ve dediler ki: Yahudi ve Hristiyan olanlardan başkası cennete girmeyecek. Bu onların kuruntusudur. De ki: Eğer sadıklar dan iseniz delilinizi getirin.

### [Bakara 2:113](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:113.md) — النَّصَارَى

وَقَالَتِ الْيَهُودُ لَيْسَتِ النَّصَارَى عَلَى شَيْءٍ وَقَالَتِ النَّصَارَى لَيْسَتِ الْيَهُودُ عَلَى شَيْءٍ وَهُمْ يَتْلُونَ الْكِتَابَ كَذَلِكَ قَالَ الَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ مِثْلَ قَوْلِهِمْ فَاللَّهُ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فِيمَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ

Meal (IK): Yahudiler: Hristiyanlar hiç bir şeye sahip değildir, dedi. Hristiyanlar da yahudiler hiç bir şeye sahip değildir, dedi. Halbuki hepsi de kitabı okuyorlar. Bilmeyen kimseler de onların dedikleri gibi dedi. İhtilafa düşer oldukları şeyde kıyamet günü Allah aralarında hükmünü verecektir.

### [Bakara 2:120](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:120.md) — النَّصَارَى · نَصِيرٍ

وَلَنْ تَرْضَى عَنْكَ الْيَهُودُ وَلَا النَّصَارَى حَتَّى تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ قُلْ إِنَّ هُدَى اللَّهِ هُوَ الْهُدَى وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ بَعْدَ الَّذِي جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ مَا لَكَ مِنَ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Meal (IK): Sen, dinlerine uymadıkça Yahudiler de, Hristiyanlar da, senden asla hoşnud olmazlar. Allah’ın hidayeti asıl hidayetin ta kendisidir, de. Şayet sana gelen ilimden sonra, onların heveslerine uyacak olursan; and olsun ki senin için Allah tarafından ne bir yar bulunur, ne de bir yardımcı.

### [Bakara 2:123](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:123.md) — يُنْصَرُونَ

وَاتَّقُوا يَوْمًا لَا تَجْزِي نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَيْئًا وَلَا يُقْبَلُ مِنْهَا عَدْلٌ وَلَا تَنْفَعُهَا شَفَاعَةٌ وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ

Meal (IK): Ve öyle bir günden sakının ki, o gün kimse kimseden yana bir şey ödeyemez, kimseden bedel kabul olunmaz, şefaat fayda vermez ve yardım olunmaz.

### [Bakara 2:135](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:135.md) — نَصَارَى

وَقَالُوا كُونُوا هُودًا أَوْ نَصَارَى تَهْتَدُوا قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْرَاهِيمَ حَنِيفًا وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ

Meal (IK): Yahudi veya Hristiyan olun ki hidayete eresiniz, dediler. De ki: Hayır, biz Hanif olan İbrahim’in dinine uyarız. O, müşriklerden değildi.

### [Bakara 2:140](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:140.md) — نَصَارَى

أَمْ تَقُولُونَ إِنَّ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْمَاعِيلَ وَإِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ وَالْأَسْبَاطَ كَانُوا هُودًا أَوْ نَصَارَى قُلْ أَأَنْتُمْ أَعْلَمُ أَمِ اللَّهُ وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَتَمَ شَهَادَةً عِنْدَهُ مِنَ اللَّهِ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ

Meal (IK): Yoksa siz: İbrahim, İsmail, İshak, Ya’kub ve oğulları Yahudi veya Hristiyan idiler mi, diyorsunuz? Siz mi daha iyi biliyorsunuz yoksa Allah mı? Allah tarafından yanında bulunan şehadeti gizleyenden daha zalim kim vardır? Allah sizin yaptıklarınızdan gafil değildir, de.

### [Bakara 2:214](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:214.md) — نَصْرُ · نَصْرَ

أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَأْتِكُمْ مَثَلُ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ مَسَّتْهُمُ الْبَأْسَاءُ وَالضَّرَّاءُ وَزُلْزِلُوا حَتَّى يَقُولَ الرَّسُولُ وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ مَتَى نَصْرُ اللَّهِ أَلَا إِنَّ نَصْرَ اللَّهِ قَرِيبٌ

Meal (IK): Yoksa siz; sizden önce geçenlerin durumu başınıza gelmeden cennete girivereceğinizi mi sandınız? Onlara öyle yoksulluk, öyle sıkıntı gelmiş ve sarsıntıya uğramışlardı ki, nihayet Peygamber ve beraberindeki mü’minler: Allah’ın yardımı ne zaman? diyordu. Bilesiniz ki, Allah’ın yardımı pek yakındır.

### [Bakara 2:250](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:250.md) — وَانْصُرْنَا

وَلَمَّا بَرَزُوا لِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ قَالُوا رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ

Meal (IK): Calut ve askerlerine karşı çıktıkları zaman, dediler ki: Ey Rabbımız, üzerimize sabır yağdır, ayaklarımıza sebat ver ve bizi kafirler güruhuna karşı muzaffer kıl.

### [Bakara 2:270](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:270.md) — أَنْصَارٍ

وَمَا أَنْفَقْتُمْ مِنْ نَفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُهُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصَارٍ

Meal (IK): Nafakadan ne harcadınız ise veya adaktan ne adadınızsa; şüphesiz ki Allah onları bilir. Zulmedenlerin hiç yardımcıları yoktur.

### [Bakara 2:286](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/2:286.md) — فَانْصُرْنَا

لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنْتَ مَوْلَانَا فَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ

Meal (IK): Allah, kimseye gücünün yeteceğinden fazlasını yüklemez. Kazandığı lehine, yüklendiği aleyhinedir. Ey Rabbımız, unuttuk veya yanıldıysak sorumlu tutma bizi. Ey Rabbımız, bizden öncekilere yüklediğin gibi bize de ağır yük yükleme. Ey Rabbımız, bize gücümüzün yetmeyeceğini yükleme. Affet bizi, bağışla bizi. Sen Mevlamızsın. Kafirler güruhuna karşı yardım et bize.

### [Ali İmran 3:13](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:13.md) — بِنَصْرِهِ

قَدْ كَانَ لَكُمْ آيَةٌ فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا فِئَةٌ تُقَاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَأُخْرَى كَافِرَةٌ يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ وَاللَّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَنْ يَشَاءُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصَارِ

Meal (IK): Karşılaşan iki topluluğun durumlarında sizin için ibret vardır. Biri, Allah yolunda döğüşüyordu. Diğeri ise, kafirdi. Onlar, öbürlerinin kendilerinin iki katı olduklarını gözleriyle görüyorlardı. Allah, dilediğini yardımıyla destekler. Görebilenler için bunda ibret vardır.

### [Ali İmran 3:22](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:22.md) — نَاصِرِينَ

أُولَئِكَ الَّذِينَ حَبِطَتْ أَعْمَالُهُمْ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَمَا لَهُمْ مِنْ نَاصِرِينَ

Meal (IK): İşte bunlar, o kimselerdir ki; dünya ve ahirette amelleri boşa gitmiştir. Ve onların hiç yardımcıları yoktur.

### [Ali İmran 3:52](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:52.md) — أَنْصَارِي · أَنْصَارُ

فَلَمَّا أَحَسَّ عِيسَى مِنْهُمُ الْكُفْرَ قَالَ مَنْ أَنْصَارِي إِلَى اللَّهِ قَالَ الْحَوَارِيُّونَ نَحْنُ أَنْصَارُ اللَّهِ آمَنَّا بِاللَّهِ وَاشْهَدْ بِأَنَّا مُسْلِمُونَ

Meal (IK): İsa, onların inkarlarını sezince; Allah uğrunda yardımcılarım kimlerdir? dedi. Havariler: Biziz Allah’ın yardımcıları, Allah’a iman ettik. Sen de şahid ol ki biz, muhakkak müslümanlarız, dediler.

### [Ali İmran 3:56](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:56.md) — نَاصِرِينَ

فَأَمَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَأُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَمَا لَهُمْ مِنْ نَاصِرِينَ

Meal (IK): Küfredenleri de dünya ve ahirette şiddetli azaba uğratacağım. Onların hiçbir yardımcıları yoktur.

### [Ali İmran 3:67](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:67.md) — نَصْرَانِيًّا

مَا كَانَ إِبْرَاهِيمُ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَكِنْ كَانَ حَنِيفًا مُسْلِمًا وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ

Meal (IK): İbrahim; ne Yahudi, ne de Hristiyan idi. Fakat o, Allah’ı bir tanıyan, gerçek bir müslüman idi. Ve müşriklerden değildi.

### [Ali İmran 3:81](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:81.md) — وَلَتَنْصُرُنَّهُ

وَإِذْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثَاقَ النَّبِيِّينَ لَمَا آتَيْتُكُمْ مِنْ كِتَابٍ وَحِكْمَةٍ ثُمَّ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مُصَدِّقٌ لِمَا مَعَكُمْ لَتُؤْمِنُنَّ بِهِ وَلَتَنْصُرُنَّهُ قَالَ أَأَقْرَرْتُمْ وَأَخَذْتُمْ عَلَى ذَلِكُمْ إِصْرِي قَالُوا أَقْرَرْنَا قَالَ فَاشْهَدُوا وَأَنَا مَعَكُمْ مِنَ الشَّاهِدِينَ

Meal (IK): Hani Allah, Peygamberlerden söz almış: And olsun ki; size, kitabı, hikmeti verdim. Yanınızda olanı doğrulayıcı bir peygamber geldiğinde mutlaka o’na inanacak ve yardım edeceksiniz. İkrar edip de ahdi kabul ettiniz mi? demişti. Onlar da: İkrar ettik, demişlerdi. Allah: Şahid olsun, Ben de sizinle beraber şahidlerdenim, demişti.

### [Ali İmran 3:91](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:91.md) — نَاصِرِينَ

إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَمَاتُوا وَهُمْ كُفَّارٌ فَلَنْ يُقْبَلَ مِنْ أَحَدِهِمْ مِلْءُ الْأَرْضِ ذَهَبًا وَلَوِ افْتَدَى بِهِ أُولَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ وَمَا لَهُمْ مِنْ نَاصِرِينَ

Meal (IK): Doğrusu küfredip de, kafir olarak ölenler, yeryüzü dolusu altını fidye verecek olsalar yine de hiç birinden kabul edilmez. Onlar için elim bir azab vardır. Ve onların hiç yardımcıları da yoktur.

### [Ali İmran 3:111](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:111.md) — يُنْصَرُونَ

لَنْ يَضُرُّوكُمْ إِلَّا أَذًى وَإِنْ يُقَاتِلُوكُمْ يُوَلُّوكُمُ الْأَدْبَارَ ثُمَّ لَا يُنْصَرُونَ

Meal (IK): İncitmekten başka size herhangi bir zarar veremezler. Sizinle savaşsalar bile geri dönüp kaçarlar. Sonra kendilerine yardım da edilmez.

### [Ali İmran 3:123](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:123.md) — نَصَرَكُمُ

وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

Meal (IK): Andolsun ki siz, düşkün bir durumda iken Bedir’de Allah size kat’i bir zafer vermişti. Allah’tan korkun ki şükretmiş olasınız.

### [Ali İmran 3:126](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:126.md) — النَّصْرُ

وَمَا جَعَلَهُ اللَّهُ إِلَّا بُشْرَى لَكُمْ وَلِتَطْمَئِنَّ قُلُوبُكُمْ بِهِ وَمَا النَّصْرُ إِلَّا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ

Meal (IK): Bu yardımı Allah; size, sırf bir müjde olsun ve kalbleriniz bununla yatışsın diye yaptı. Yoksa zafer, ancak Aziz ve Hakim olan Allah’tandır.

### [Ali İmran 3:147](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:147.md) — وَانْصُرْنَا

وَمَا كَانَ قَوْلَهُمْ إِلَّا أَنْ قَالُوا رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَإِسْرَافَنَا فِي أَمْرِنَا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ

Meal (IK): Sadece: Ey Rabbımız, günahlarımızı ve işimizdeki israfımızı bize bağışla, sebatımızı artır; kafirler güruhuna karşı bize yardım et, diyorlardı.

### [Ali İmran 3:150](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:150.md) — النَّاصِرِينَ

بَلِ اللَّهُ مَوْلَاكُمْ وَهُوَ خَيْرُ النَّاصِرِينَ

Meal (IK): Halbuki Mevlanız Allah’tır. Ve O, yardımcıların en hayırlısıdır.

### [Ali İmran 3:160](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:160.md) — يَنْصُرْكُمُ · يَنْصُرُكُمْ

إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ وَإِنْ يَخْذُلْكُمْ فَمَنْ ذَا الَّذِي يَنْصُرُكُمْ مِنْ بَعْدِهِ وَعَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ

Meal (IK): Allah size yardım ederse, artık sizi yenecek yoktur. Sizi yardımsız bırakırsa da ondan başka size yardım edecek kimdir. Mü’minler sadece Allah’a tevekkül etsinler.

### [Ali İmran 3:192](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/3:192.md) — أَنْصَارٍ

رَبَّنَا إِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصَارٍ

Meal (IK): Rabbımız; Sen, kimi ateşe sokarsan; şüphesiz onu perişan edersin. Zalimlerin hiç yardımcıları yoktur.

### [Nisa 4:45](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:45.md) — نَصِيرًا

وَاللَّهُ أَعْلَمُ بِأَعْدَائِكُمْ وَكَفَى بِاللَّهِ وَلِيًّا وَكَفَى بِاللَّهِ نَصِيرًا

Meal (IK): Allah, düşmanlarınızı daha iyi bilir. Allah, size dost olarak da yeter, yardımcı olarak da yeter.

### [Nisa 4:52](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:52.md) — نَصِيرًا

أُولَئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمُ اللَّهُ وَمَنْ يَلْعَنِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ نَصِيرًا

Meal (IK): Allah’ın la’netlediği; işte onlardır. Allah’ın la’netlediği kişiye sen yardımcı bulamazsın.

### [Nisa 4:75](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:75.md) — نَصِيرًا

وَمَا لَكُمْ لَا تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُهَا وَاجْعَلْ لَنَا مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا وَاجْعَلْ لَنَا مِنْ لَدُنْكَ نَصِيرًا

Meal (IK): Siz ne oluyor da: Rabbımız, halkı zalim olan şu şehirden bizi kurtar, katından bize bir sahib gönder, bir yardımcı yolla, diyen; zavallı çocuklar, erkekler ve kadınlar uğrunda ve Allah yolunda savaşmıyorsunuz?

### [Nisa 4:89](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:89.md) — نَصِيرًا

وَدُّوا لَوْ تَكْفُرُونَ كَمَا كَفَرُوا فَتَكُونُونَ سَوَاءً فَلَا تَتَّخِذُوا مِنْهُمْ أَوْلِيَاءَ حَتَّى يُهَاجِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَإِنْ تَوَلَّوْا فَخُذُوهُمْ وَاقْتُلُوهُمْ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ وَلَا تَتَّخِذُوا مِنْهُمْ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا

Meal (IK): Kendileri küfrettikleri gibi, sizin de küfretmenizi isterler. O halde onlar, Allah yolunda hicret edinceye kadar içlerinden dost edinmeyin. Eğer yüz çevirirlerse; bulduğunuz yerde onları öldürün ve onlardan ne bir dost, ne de bir yardımcı edinin.

### [Nisa 4:123](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:123.md) — نَصِيرًا

لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ وَلَا يَجِدْ لَهُ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا

Meal (IK): Ne sizin kuruntunuzla, ne de kitab ehli olanların kuruntularıyladır. Kim, kötü iş yaparsa; cezasını görür. Ve kendisine Allah’tan başka ne bir dost bulabilir, ne de bir yardımcı.

### [Nisa 4:145](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:145.md) — نَصِيرًا

إِنَّ الْمُنَافِقِينَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنَ النَّارِ وَلَنْ تَجِدَ لَهُمْ نَصِيرًا

Meal (IK): Doğrusu münafıklar; cehennemin en alt tabakasındadırlar. Onlara yardımcı bulamazsın.

### [Nisa 4:173](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/4:173.md) — نَصِيرًا

فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ فَيُوَفِّيهِمْ أُجُورَهُمْ وَيَزِيدُهُمْ مِنْ فَضْلِهِ وَأَمَّا الَّذِينَ اسْتَنْكَفُوا وَاسْتَكْبَرُوا فَيُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا وَلَا يَجِدُونَ لَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا

Meal (IK): İman edip salih ameller işleyenlere gelince; onlara mükafatlarını ödeyecek ve daha fazlasını da ihsan edecektir. Kulluk etmekten çekinenleri ve büyüklük taslayanları elem verici bir azaba uğratacaktır. Onlar, kendilerine Allah’tan başka bir dost ve yardımcı bulamazlar.

### [Maide 5:14](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/5:14.md) — نَصَارَى

وَمِنَ الَّذِينَ قَالُوا إِنَّا نَصَارَى أَخَذْنَا مِيثَاقَهُمْ فَنَسُوا حَظًّا مِمَّا ذُكِّرُوا بِهِ فَأَغْرَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاءَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَسَوْفَ يُنَبِّئُهُمُ اللَّهُ بِمَا كَانُوا يَصْنَعُونَ

Meal (IK): Biz, hristiyanız diyenlerden de söz aldık. Onlar da kendilerine öğretilenlerin bir kısmını unuttular. Bu yüzden kıyamete kadar aralarına kin ve düşmanlık saldık. Allah; yapmakta olduklarını kendilerine haber verecektir.

### [Maide 5:18](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/5:18.md) — وَالنَّصَارَى

وَقَالَتِ الْيَهُودُ وَالنَّصَارَى نَحْنُ أَبْنَاءُ اللَّهِ وَأَحِبَّاؤُهُ قُلْ فَلِمَ يُعَذِّبُكُمْ بِذُنُوبِكُمْ بَلْ أَنْتُمْ بَشَرٌ مِمَّنْ خَلَقَ يَغْفِرُ لِمَنْ يَشَاءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَشَاءُ وَلِلَّهِ مُلْكُ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا وَإِلَيْهِ الْمَصِيرُ

Meal (IK): Yahudiler ve hristiyanlar dediler ki: Biz; Allah’ın oğulları ve sevgilileriyiz. De ki: Öyleyse günahınızdan dolayı size neden azab ediyor? Hayır, siz O’nun yarattığı insanlarsınız. Dilediğini bağışlar, dilediğine azab eder. Göklerin, yerin ve ikisi arasındakilerin mülkü Allah’ındır. Dönüş de O’nadır.

### [Maide 5:51](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/5:51.md) — وَالنَّصَارَى

يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى أَوْلِيَاءَ بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاءُ بَعْضٍ وَمَنْ يَتَوَلَّهُمْ مِنْكُمْ فَإِنَّهُ مِنْهُمْ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ

Meal (IK): Ey iman edenler, yahudi ve hristiyanları dost edinmeyin. Onlar birbirlerinin dostudurlar. Sizden her kim ki, onları dost edinirse; o da, onlardandır. Şüphesiz ki Allah, zalimler güruhunu hidayete erdirmez.

### [Maide 5:69](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/5:69.md) — وَالنَّصَارَى

إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَالَّذِينَ هَادُوا وَالصَّابِئُونَ وَالنَّصَارَى مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ

Meal (IK): Doğrusu; iman edenler, yahudi olanlar, sabiiler ve hristiyanlardan Allah’a ve ahiret gününe inananlara, salih amel işleyenlere; hiç korku yoktur. Ve onlar, üzülecek de değildir.

### [Maide 5:72](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/5:72.md) — أَنْصَارٍ

لَقَدْ كَفَرَ الَّذِينَ قَالُوا إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ وَقَالَ الْمَسِيحُ يَابَنِي إِسْرَائِيلَ اعْبُدُوا اللَّهَ رَبِّي وَرَبَّكُمْ إِنَّهُ مَنْ يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدْ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ وَمَأْوَاهُ النَّارُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصَارٍ

Meal (IK): Meryem oğlu Mesih; gerçekten Allah’ın kendisidir, diyenler andolsun ki; kafir olmuşlardır. Halbuki Mesih demiştir ki: Ey İsrailoğulları; benim de Rabbım, sizin de Rabbınız olan Allah’a kulluk edin. Zira her kim ki, Allah’a şirk koşarsa; muhakkak Allah, ona cenneti haram eder ve onun varacağı yer, ateştir. Zalimlerin hiç yardımcıları yoktur.

### [Maide 5:82](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/5:82.md) — نَصَارَى

لَتَجِدَنَّ أَشَدَّ النَّاسِ عَدَاوَةً لِلَّذِينَ آمَنُوا الْيَهُودَ وَالَّذِينَ أَشْرَكُوا وَلَتَجِدَنَّ أَقْرَبَهُمْ مَوَدَّةً لِلَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ قَالُوا إِنَّا نَصَارَى ذَلِكَ بِأَنَّ مِنْهُمْ قِسِّيسِينَ وَرُهْبَانًا وَأَنَّهُمْ لَا يَسْتَكْبِرُونَ

Meal (IK): Andolsun ki, insanlardan, iman edenlere en şiddetli düşman olarak, yahudileri ve Allah’a şirk koşanları bulacaksın. Andolsun ki, onlardan iman edenlere sevgide en yakını da; Biz hristiyanlarız, diyenleri bulacaksın. Bunun sebebi: Onların içinde keşişler ve rahibler bulunmasından ve onların gerçekten büyüklük taslamamalarındandır.

### [En'am 6:34](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/6:34.md) — نَصْرُنَا

وَلَقَدْ كُذِّبَتْ رُسُلٌ مِنْ قَبْلِكَ فَصَبَرُوا عَلَى مَا كُذِّبُوا وَأُوذُوا حَتَّى أَتَاهُمْ نَصْرُنَا وَلَا مُبَدِّلَ لِكَلِمَاتِ اللَّهِ وَلَقَدْ جَاءَكَ مِنْ نَبَأِ الْمُرْسَلِينَ

Meal (IK): Andolsun ki; senden önce de nice peygamberler yalanlandı da yalanlanmalarına ve eziyyet edilmelerine sabrettiler. Nihayet onlara yardımımız gelip yetişti. Allah’ın kelimelerini değiştirebilecek yoktur. Andolsun ki; peygamberlerin haberinden bir kısmı sana gelmiştir.

### [Araf 7:157](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/7:157.md) — وَنَصَرُوهُ

الَّذِينَ يَتَّبِعُونَ الرَّسُولَ النَّبِيَّ الْأُمِّيَّ الَّذِي يَجِدُونَهُ مَكْتُوبًا عِنْدَهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَالْإِنْجِيلِ يَأْمُرُهُمْ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَاهُمْ عَنِ الْمُنْكَرِ وَيُحِلُّ لَهُمُ الطَّيِّبَاتِ وَيُحَرِّمُ عَلَيْهِمُ الْخَبَائِثَ وَيَضَعُ عَنْهُمْ إِصْرَهُمْ وَالْأَغْلَالَ الَّتِي كَانَتْ عَلَيْهِمْ فَالَّذِينَ آمَنُوا بِهِ وَعَزَّرُوهُ وَنَصَرُوهُ وَاتَّبَعُوا النُّورَ الَّذِي أُنْزِلَ مَعَهُ أُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ

Meal (IK): Onlar ki; yanlarındaki Tevrat’ta ve İncil’de yazılı bulacakları; okuma, yazma bilmeyen ve nebi olan Rasule tabi olurlar. O, kendilerine ma’rufu emreder, münkerden nehyeder. Temiz şeyleri helal kılar, murdar şeyleri de haram eder. Onların ağır yüklerini ve üzerlerindeki bağları, zincirleri indirir. İşte ona iman edenler, onu ta’zim edenler, ona yardım edenler ve onunla birlikte indirilen nura tabi olanlar, işte onlar; felaha erenlerin kendileridir.

### [Araf 7:192](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/7:192.md) — نَصْرًا · يَنْصُرُونَ

وَلَا يَسْتَطِيعُونَ لَهُمْ نَصْرًا وَلَا أَنْفُسَهُمْ يَنْصُرُونَ

Meal (IK): Halbuki bunlar; ne onlara yardım edebilir, ne de kendilerine bir yardımları olabilir.

### [Araf 7:197](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/7:197.md) — نَصْرَكُمْ · يَنْصُرُونَ

وَالَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ لَا يَسْتَطِيعُونَ نَصْرَكُمْ وَلَا أَنْفُسَهُمْ يَنْصُرُونَ

Meal (IK): O’nu bırakıp taptıklarınız ise; size yardım edemedikleri gibi; kendilerine de yardım edemezler.

### [Enfal 8:10](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:10.md) — النَّصْرُ

وَمَا جَعَلَهُ اللَّهُ إِلَّا بُشْرَى وَلِتَطْمَئِنَّ بِهِ قُلُوبُكُمْ وَمَا النَّصْرُ إِلَّا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ

Meal (IK): Allah; bunu size sırf bir müjde olsun ve kalblerinizi yatışsın diye yapmıştır. Yardım; ancak Allah katındandır. Muhakkak ki Allah; Aziz’dir, Hakim’ dir.

### [Enfal 8:26](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:26.md) — بِنَصْرِهِ

وَاذْكُرُوا إِذْ أَنْتُمْ قَلِيلٌ مُسْتَضْعَفُونَ فِي الْأَرْضِ تَخَافُونَ أَنْ يَتَخَطَّفَكُمُ النَّاسُ فَآوَاكُمْ وَأَيَّدَكُمْ بِنَصْرِهِ وَرَزَقَكُمْ مِنَ الطَّيِّبَاتِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

Meal (IK): Hatırlayın ki; bir zamanlar yeryüzünde azlıktınız, zayıf sayılırdınız. İnsanların sizi tutup kapmasından korkuyordunuz. Size ev bark verdi, yardımıyla destekledi ve temiz şeylerden rızıklandırdı. Umulur ki şükredersiniz.

### [Enfal 8:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:40.md) — النَّصِيرُ

وَإِنْ تَوَلَّوْا فَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَوْلَاكُمْ نِعْمَ الْمَوْلَى وَنِعْمَ النَّصِيرُ

Meal (IK): Eğer yüz çevirirlerse; o takdirde bilin ki Allah, sizin Mevlanızdır. Ne güzel Mevla, ne güzel yardımcıdır O.

### [Enfal 8:62](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:62.md) — بِنَصْرِهِ

وَإِنْ يُرِيدُوا أَنْ يَخْدَعُوكَ فَإِنَّ حَسْبَكَ اللَّهُ هُوَ الَّذِي أَيَّدَكَ بِنَصْرِهِ وَبِالْمُؤْمِنِينَ

Meal (IK): Eğer seni aldatmak isterlerse; muhakkak ki Allah, sana yeter. Seni ve mü’minleri yardımıyla destekleyen O’dur.

### [Enfal 8:72](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:72.md) — وَنَصَرُوا · اسْتَنْصَرُوكُمْ · النَّصْرُ

إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَهَاجَرُوا وَجَاهَدُوا بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالَّذِينَ آوَوْا وَنَصَرُوا أُولَئِكَ بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاءُ بَعْضٍ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يُهَاجِرُوا مَا لَكُمْ مِنْ وَلَايَتِهِمْ مِنْ شَيْءٍ حَتَّى يُهَاجِرُوا وَإِنِ اسْتَنْصَرُوكُمْ فِي الدِّينِ فَعَلَيْكُمُ النَّصْرُ إِلَّا عَلَى قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِيثَاقٌ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

Meal (IK): Muhakkak ki iman edip hicret eden, mallarıyla ve canlarıyla Allah yolunda cihad edenler; barındırıp yardım edenler, işte onlar; birbirinin dostudurlar. İman edip de hicret etmeyenlere gelince; hicret edene kadar sizin onlarla bir dostluğunuz yoktur. Şayet onlar da din hususunda sizden yardım isterlerse; sizinle aralarında muahede bulunan bir kavim aleyhinde olmamak üzere onlara yardım etmek boynunuza borçtur. Allah yaptıklarınızı görendir.

### [Enfal 8:74](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/8:74.md) — وَنَصَرُوا

وَالَّذِينَ آمَنُوا وَهَاجَرُوا وَجَاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالَّذِينَ آوَوْا وَنَصَرُوا أُولَئِكَ هُمُ الْمُؤْمِنُونَ حَقًّا لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَرِزْقٌ كَرِيمٌ

Meal (IK): İman edip hicret edenler, Allah yolunda cihad edenler, barındıranlar ve yardım edenler; işte onlar, gerçek mü’minlerdir. Onlar için mağfiret ve cömertçe verilmiş rızıklar vardır.

### [Tevbe 9:14](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:14.md) — وَيَنْصُرْكُمْ

قَاتِلُوهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ بِأَيْدِيكُمْ وَيُخْزِهِمْ وَيَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ وَيَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ

Meal (IK): Onlarla savaşın ki Allah, sizin ellerinizle onları azablandırsın, rüsvay etsin ve sizi onlara karşı üstün kılsın ve mü’minler topluluğunun göğüslerini ferahlandırsın.

### [Tevbe 9:25](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:25.md) — نَصَرَكُمُ

لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ فِي مَوَاطِنَ كَثِيرَةٍ وَيَوْمَ حُنَيْنٍ إِذْ أَعْجَبَتْكُمْ كَثْرَتُكُمْ فَلَمْ تُغْنِ عَنْكُمْ شَيْئًا وَضَاقَتْ عَلَيْكُمُ الْأَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ ثُمَّ وَلَّيْتُمْ مُدْبِرِينَ

Meal (IK): Andolsun ki; Allah, size birçok yerlerde ve Huneyn gününde yardım etmiştir. Hani, çokluğunuz sizi böbürlendirmişti de size bir faydası olmamıştı. Yeryüzü genişliğine rağmen size dar gelmişti. Sonra gerisin geri dönüp gitmiştiniz.

### [Tevbe 9:30](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:30.md) — النَّصَارَى

وَقَالَتِ الْيَهُودُ عُزَيْرٌ ابْنُ اللَّهِ وَقَالَتِ النَّصَارَى الْمَسِيحُ ابْنُ اللَّهِ ذَلِكَ قَوْلُهُمْ بِأَفْوَاهِهِمْ يُضَاهِئُونَ قَوْلَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ قَبْلُ قَاتَلَهُمُ اللَّهُ أَنَّى يُؤْفَكُونَ

Meal (IK): Yahudiler dediler ki: Uzeyr Allah’ın oğludur. Hristiyanlar da dediler ki: Mesih Allah’ın oğludur. Bu, onların ağızlarında dolaşan sözlerdir ki, daha önce küfretmiş olanların sözüne benzetiyorlar. Allah onları yok etsin, nasıl da uyduruyorlar.

### [Tevbe 9:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:40.md) — تَنْصُرُوهُ · نَصَرَهُ

إِلَّا تَنْصُرُوهُ فَقَدْ نَصَرَهُ اللَّهُ إِذْ أَخْرَجَهُ الَّذِينَ كَفَرُوا ثَانِيَ اثْنَيْنِ إِذْ هُمَا فِي الْغَارِ إِذْ يَقُولُ لِصَاحِبِهِ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا فَأَنْزَلَ اللَّهُ سَكِينَتَهُ عَلَيْهِ وَأَيَّدَهُ بِجُنُودٍ لَمْ تَرَوْهَا وَجَعَلَ كَلِمَةَ الَّذِينَ كَفَرُوا السُّفْلَى وَكَلِمَةُ اللَّهِ هِيَ الْعُلْيَا وَاللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ

Meal (IK): Eğer siz ona yardım etmezseniz; doğrusu Allah, ona yardım etmişti. Hani kafirler onu çıkarmışlardı da, o ikinin ikinicisydi. Hani onlar mağarada idiler ve hani o, arkadaşına; üzülme, Allah bizimledir, diyordu. Bunun üzerine Allah, ona sekinetini indirmişti, onu sizin görmediğiniz ordularla desteklemişti. Ve küfretmiş olanların sözünü alçaltmıştı. Allah’ın kelimesi ise en yüce olandır. Allah; Aziz’dir, Hakim’dir.

### [Tevbe 9:74](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:74.md) — نَصِيرٍ

يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ مَا قَالُوا وَلَقَدْ قَالُوا كَلِمَةَ الْكُفْرِ وَكَفَرُوا بَعْدَ إِسْلَامِهِمْ وَهَمُّوا بِمَا لَمْ يَنَالُوا وَمَا نَقَمُوا إِلَّا أَنْ أَغْنَاهُمُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ مِنْ فَضْلِهِ فَإِنْ يَتُوبُوا يَكُ خَيْرًا لَهُمْ وَإِنْ يَتَوَلَّوْا يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ عَذَابًا أَلِيمًا فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَمَا لَهُمْ فِي الْأَرْضِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Meal (IK): And olsun ki, müslüman olduktan sonra inkar edip küfür sözünü söylemişler iken, söylemedik diye Allah’a yemin ettiler, başaramayacakları bir şeye giriştiler; Allah ve peygamberi bol nimetinden onları zenginleştirdi ve öç almaya kalktılar. Eğer tevbe ederlerse iyiliklerine olur; şayet yüz çevirirlerse, Allah onları dünya ve ahirette can yakıcı azaba uğratır. Ve onlar için yeryüzünde bir dost ve yardımcı yoktur.

### [Tevbe 9:100](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:100.md) — وَالْأَنْصَارِ

وَالسَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ وَأَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي تَحْتَهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

Meal (IK): Muhacirlerden, ensardan en ileri ve önde gelenlerle, ihsan ile onlara uyanlardan Allah razı olmuştur. Onlar da Allah’tan hoşnuddurlar. Hem onlara altından ırmaklar akan cennetler hazırlamıştır. Orada temelli kalıcıdırlar. İşte budur en büyük kurtuluş.

### [Tevbe 9:116](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:116.md) — نَصِيرٍ

إِنَّ اللَّهَ لَهُ مُلْكُ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Meal (IK): Göklerin ve yerin mülkü Allah’ındır. Öldürür ve diriltir. Sizin için Allah’tan başka bir dost ve yardımcı da yoktur.

### [Tevbe 9:117](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/9:117.md) — وَالْأَنْصَارِ

لَقَدْ تَابَ اللَّهُ عَلَى النَّبِيِّ وَالْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ الَّذِينَ اتَّبَعُوهُ فِي سَاعَةِ الْعُسْرَةِ مِنْ بَعْدِ مَا كَادَ يَزِيغُ قُلُوبُ فَرِيقٍ مِنْهُمْ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْ إِنَّهُ بِهِمْ رَءُوفٌ رَحِيمٌ

Meal (IK): Andolsun ki Allah, Peygamberin ve güçlük anında ona uyan muhacir ve ensarın tevbelerini kabul etti. İçlerinden bır kısmının kalbleri kaymak üzere iken yine de onların tevbesini kabul buyurdu. Çünkü O, kendilerine Rauf ve Rahim’dir.

### [Hud 11:30](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/11:30.md) — يَنْصُرُنِي

وَيَاقَوْمِ مَنْ يَنْصُرُنِي مِنَ اللَّهِ إِنْ طَرَدْتُهُمْ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ

Meal (IK): Ey kavmim; ben, onları kovarsam; beni, Allah’a karşı kim savunur? Hala düşünemiyor musunuz?

### [Hud 11:63](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/11:63.md) — يَنْصُرُنِي

قَالَ يَاقَوْمِ أَرَأَيْتُمْ إِنْ كُنْتُ عَلَى بَيِّنَةٍ مِنْ رَبِّي وَآتَانِي مِنْهُ رَحْمَةً فَمَنْ يَنْصُرُنِي مِنَ اللَّهِ إِنْ عَصَيْتُهُ فَمَا تَزِيدُونَنِي غَيْرَ تَخْسِيرٍ

Meal (IK): Dedi ki: Ey kavmim; Rabbımdan açık bir delilim olur, bana rahmet eder ve ben de O’na baş kaldırırsam; söyleyin bakalım, beni Allah’a karşı kim savunur? Bana hüsrandan başka bir şey kazandırmazsınız.

### [Hud 11:113](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/11:113.md) — تُنْصَرُونَ

وَلَا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِيَاءَ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ

Meal (IK): Zulmedenlere meyletmeyin, yoksa size de ateş dokunur. Sizin Allah’tan başka yardımcılarınız yoktur. Sonra yardım da göremezsiniz.

### [Yusuf 12:110](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/12:110.md) — نَصْرُنَا

حَتَّى إِذَا اسْتَيْئَسَ الرُّسُلُ وَظَنُّوا أَنَّهُمْ قَدْ كُذِبُوا جَاءَهُمْ نَصْرُنَا فَنُجِّيَ مَنْ نَشَاءُ وَلَا يُرَدُّ بَأْسُنَا عَنِ الْقَوْمِ الْمُجْرِمِينَ

Meal (IK): Nihayet o Peygamber ümitsizliğe düşüp kesinlikle yalanladıklarını sandıkları sırada, onlara yardımımız gelmiştir. Böylece dilediğimiz kurtarılmıştır. Suçlular güruhundan ise baskınımız asla geri çevrilmeyecektir.

### [Nahl 16:37](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/16:37.md) — نَاصِرِينَ

إِنْ تَحْرِصْ عَلَى هُدَاهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ يُضِلُّ وَمَا لَهُمْ مِنْ نَاصِرِينَ

Meal (IK): Onların hidayeti bulmalarına ne kadar hırs göstersen; muhakkak ki Allah dalalete sapanı hidayete erdirmez. Ve onların yardımcıları da yoktur.

### [İsra 17:33](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/17:33.md) — مَنْصُورًا

وَلَا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ وَمَنْ قُتِلَ مَظْلُومًا فَقَدْ جَعَلْنَا لِوَلِيِّهِ سُلْطَانًا فَلَا يُسْرِفْ فِي الْقَتْلِ إِنَّهُ كَانَ مَنْصُورًا

Meal (IK): Allah’ın haram kıldığı canı öldürmeyin. Ancak hak ile olursa müstesna. Kim, zulmedilerek öldürülürse; gerçekten Biz, onun velisine bir yetki kılmışızdır. Artık o da öldürmekte aşırı gitmesin. Muhakkak ki o, yardım görenlerden olmuştur.

### [İsra 17:75](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/17:75.md) — نَصِيرًا

إِذًا لَأَذَقْنَاكَ ضِعْفَ الْحَيَاةِ وَضِعْفَ الْمَمَاتِ ثُمَّ لَا تَجِدُ لَكَ عَلَيْنَا نَصِيرًا

Meal (IK): Ve o zaman Biz; sana, hayatın da kat katını, ölümün de kat katını tattırdık. Sonra Bize karşı, sana bir yardımcı da bulamazdın.

### [İsra 17:80](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/17:80.md) — نَصِيرًا

وَقُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَأَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ وَاجْعَلْ لِي مِنْ لَدُنْكَ سُلْطَانًا نَصِيرًا

Meal (IK): Ve de ki: Rabbım; beni doğruluk yerine koy. Ve doğruluk yerinden çıkar. Ve katından bana destekleyecek bir kuvvet ver.

### [Kehf 18:43](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/18:43.md) — يَنْصُرُونَهُ · مُنْتَصِرًا

وَلَمْ تَكُنْ لَهُ فِئَةٌ يَنْصُرُونَهُ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَمَا كَانَ مُنْتَصِرًا

Meal (IK): Allah’tan başka ona yardım edecek adamları da yoktu. Yardım edilen de olmadı.

### [Enbiya 21:39](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/21:39.md) — يُنْصَرُونَ

لَوْ يَعْلَمُ الَّذِينَ كَفَرُوا حِينَ لَا يَكُفُّونَ عَنْ وُجُوهِهِمُ النَّارَ وَلَا عَنْ ظُهُورِهِمْ وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ

Meal (IK): O küfredenler; yüzlerinden ve sırtlarından ateşi engellemeyecekleri ve yardım göremeyecekleri zamanı keşki bilseler.

### [Enbiya 21:43](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/21:43.md) — نَصْرَ

أَمْ لَهُمْ آلِهَةٌ تَمْنَعُهُمْ مِنْ دُونِنَا لَا يَسْتَطِيعُونَ نَصْرَ أَنْفُسِهِمْ وَلَا هُمْ مِنَّا يُصْحَبُونَ

Meal (IK): Yoksa kendilerini Bize karşı savunacak tanrıları mı var? Oysa bunlar kendilerine bile yardım edemezler. Bizden yakınlık da görmezler.

### [Enbiya 21:68](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/21:68.md) — وَانْصُرُوا

قَالُوا حَرِّقُوهُ وَانْصُرُوا آلِهَتَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ فَاعِلِينَ

Meal (IK): Onlar: Bir şey yapacaksanız şunu yakın da tanrılarınıza yardım edin, dedi

### [Enbiya 21:77](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/21:77.md) — وَنَصَرْنَاهُ

وَنَصَرْنَاهُ مِنَ الْقَوْمِ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا إِنَّهُمْ كَانُوا قَوْمَ سَوْءٍ فَأَغْرَقْنَاهُمْ أَجْمَعِينَ

Meal (IK): Ayetlerimizi yalanlayan kavme karşı ona yardım ettik. Doğrusu onlar; kötü bir kavim idiler. Biz de hepsini birden suda boğduk.

### [Hac 22:15](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:15.md) — يَنْصُرَهُ

مَنْ كَانَ يَظُنُّ أَنْ لَنْ يَنْصُرَهُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ فَلْيَمْدُدْ بِسَبَبٍ إِلَى السَّمَاءِ ثُمَّ لْيَقْطَعْ فَلْيَنْظُرْ هَلْ يُذْهِبَنَّ كَيْدُهُ مَا يَغِيظُ

Meal (IK): Kim, dünyada ve ahirette Allah’ın ona yardım etmeyeceğini sanıyorsa; bir sebeple göğe tırmansın sonra kessin de bir düşünsün bakalım; bu hilesi kendisini öfkelendiren şeye engel olabilir mi?

### [Hac 22:17](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:17.md) — وَالنَّصَارَى

إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَالَّذِينَ هَادُوا وَالصَّابِئِينَ وَالنَّصَارَى وَالْمَجُوسَ وَالَّذِينَ أَشْرَكُوا إِنَّ اللَّهَ يَفْصِلُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدٌ

Meal (IK): Muhakkak ki Allah; iman edenler, yahudiler, sabiiler, hıristiyanlar, mecusiler ve puta tapanlar arasında kıyamet günü kesin hükmünü verecektir. Doğrusu Allah; her şeye şahiddir.

### [Hac 22:39](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:39.md) — نَصْرِهِمْ

أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقَاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَإِنَّ اللَّهَ عَلَى نَصْرِهِمْ لَقَدِيرٌ

Meal (IK): Zulmedildikleri için savaşanlara izin verildi. Allah, onlara yardım etmeye elbette Kadir’dir.

### [Hac 22:40](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:40.md) — وَلَيَنْصُرَنَّ · يَنْصُرُهُ

الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ إِلَّا أَنْ يَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِيَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ يُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيرًا وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ

Meal (IK): Onlar ki; haksız yere ve sadece: Rabbımız Allah’tır dedikleri için yurtlarından çıkarılmışlardır. Şüphesiz ki Allah; insanların bir kısmını diğerleriyle bertaraf etmeseydi; manastırlar, kiliseler, havralar ve içinde Allah’ın adı çok anılan mescidler yıkılır giderdi. Allah; kendisine yardım edenlere elbette yardım eder. Şüphesiz ki Allah; Kavi’dir, Aziz’dir.

### [Hac 22:60](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:60.md) — لَيَنْصُرَنَّهُ

ذَلِكَ وَمَنْ عَاقَبَ بِمِثْلِ مَا عُوقِبَ بِهِ ثُمَّ بُغِيَ عَلَيْهِ لَيَنْصُرَنَّهُ اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ لَعَفُوٌّ غَفُورٌ

Meal (IK): İşte böyle. Kim, kendisine yapılan haksızlığa benzeriyle mukabele eder de sonra yine kendisine saldırılırsa; andolsun ki Allah; ona yardım edecektir. Şüphesiz ki Allah; Afüvv’dür, Gafur’dur.

### [Hac 22:71](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:71.md) — نَصِيرٍ

وَيَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِ سُلْطَانًا وَمَا لَيْسَ لَهُمْ بِهِ عِلْمٌ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ نَصِيرٍ

Meal (IK): Onlar; Allah’ı bırakır da Allah’ın haklarında hiç bir delil indirmediği ve kendilerinde de bilgi bulunmayan şeylere taparlar. Zalimlerin hiç bir yardımcısı yoktur.

### [Hac 22:78](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/22:78.md) — النَّصِيرُ

وَجَاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ هُوَ اجْتَبَاكُمْ وَمَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ مِلَّةَ أَبِيكُمْ إِبْرَاهِيمَ هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمِينَ مِنْ قَبْلُ وَفِي هَذَا لِيَكُونَ الرَّسُولُ شَهِيدًا عَلَيْكُمْ وَتَكُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ فَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَاعْتَصِمُوا بِاللَّهِ هُوَ مَوْلَاكُمْ فَنِعْمَ الْمَوْلَى وَنِعْمَ النَّصِيرُ

Meal (IK): Ve Allah için hakkıyla cihad edin. O, sizi seçmiş ve babanız İbrahim’in yolu olan dinde sizin için bir zorluk kılmamaıştır. Daha önce peygamberlerin size şahid olması, sizin de insanlara şahidler olmanız için size müslüman adını veren O’dur. Şu halde namaz kılın, zekat verin ve Allah’a sarılın. O’dur sizin Mevlanız. Ne güzel Mevla, ne güzel yardımcı.

### [Müminun 23:26](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/23:26.md) — انْصُرْنِي

قَالَ رَبِّ انْصُرْنِي بِمَا كَذَّبُونِ

Meal (IK): O da: Rabbım, beni yalanlamalarına karşılık bana yardım et, dedi.

### [Müminun 23:39](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/23:39.md) — انْصُرْنِي

قَالَ رَبِّ انْصُرْنِي بِمَا كَذَّبُونِ

Meal (IK): O peygamber: Rabbım, beni yalanlamalarına karşılık bana yardım et, dedi.

### [Müminun 23:65](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/23:65.md) — تُنْصَرُونَ

لَا تَجْأَرُوا الْيَوْمَ إِنَّكُمْ مِنَّا لَا تُنْصَرُونَ

Meal (IK): Feryad etmeyin bugün. Doğrusu siz, katımızdan bir yardım görmezsiniz.

### [Furkan 25:19](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/25:19.md) — نَصْرًا

فَقَدْ كَذَّبُوكُمْ بِمَا تَقُولُونَ فَمَا تَسْتَطِيعُونَ صَرْفًا وَلَا نَصْرًا وَمَنْ يَظْلِمْ مِنْكُمْ نُذِقْهُ عَذَابًا كَبِيرًا

Meal (IK): İşte sizi söylediklerinizde yalancı çıkardılar. Artık üzerinizden azabı çeviremez ve yardım göremezsiniz. Sizden zulmedenlere büyük bir azab tattıracağız, denir.

### [Furkan 25:31](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/25:31.md) — وَنَصِيرًا

وَكَذَلِكَ جَعَلْنَا لِكُلِّ نَبِيٍّ عَدُوًّا مِنَ الْمُجْرِمِينَ وَكَفَى بِرَبِّكَ هَادِيًا وَنَصِيرًا

Meal (IK): İşte böylece Biz; her peygambere suçlulardan bir düşman kıldık. Hidayete götüren ve yardımcı olarak Rabbın yeter.

### [Şuara 26:93](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/26:93.md) — يَنْصُرُونَكُمْ · يَنْتَصِرُونَ

مِنْ دُونِ اللَّهِ هَلْ يَنْصُرُونَكُمْ أَوْ يَنْتَصِرُونَ

Meal (IK): Allah’tan başka? Size yardım ediyorlar mı veya kendilerine yardımları dokunuyor mu?

### [Şuara 26:227](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/26:227.md) — وَانْتَصَرُوا

إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَذَكَرُوا اللَّهَ كَثِيرًا وَانْتَصَرُوا مِنْ بَعْدِ مَا ظُلِمُوا وَسَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنْقَلَبٍ يَنْقَلِبُونَ

Meal (IK): Ancak iman etmiş, salih amel işlemiş, Allah’ı çokça zikretmiş ve zulme uğratıldıktan sonra zafer kazananlar müstesnadır. Zulmedenler göreceklerdir nasıl bir yıkılışla yıkılacaklarını.

### [Kasas 28:18](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/28:18.md) — اسْتَنْصَرَهُ

فَأَصْبَحَ فِي الْمَدِينَةِ خَائِفًا يَتَرَقَّبُ فَإِذَا الَّذِي اسْتَنْصَرَهُ بِالْأَمْسِ يَسْتَصْرِخُهُ قَالَ لَهُ مُوسَى إِنَّكَ لَغَوِيٌّ مُبِينٌ

Meal (IK): Şehirde korku içinde etrafı gözetleyerek sabahladı. Bir de baktı ki dün, kendisinden yardım isteyen kimse bağırarak ondan yine yardım istiyordu. Musa ona dedi ki: Doğrusu sen, besbelli bir azgınsın.

### [Kasas 28:41](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/28:41.md) — يُنْصَرُونَ

وَجَعَلْنَاهُمْ أَئِمَّةً يَدْعُونَ إِلَى النَّارِ وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ لَا يُنْصَرُونَ

Meal (IK): Onları, ateşe çağıran önderler kıldık. Kıyamet günü de yardım görmezler.

### [Kasas 28:81](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/28:81.md) — يَنْصُرُونَهُ · الْمُنْتَصِرِينَ

فَخَسَفْنَا بِهِ وَبِدَارِهِ الْأَرْضَ فَمَا كَانَ لَهُ مِنْ فِئَةٍ يَنْصُرُونَهُ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُنْتَصِرِينَ

Meal (IK): Sonunda onu da, sarayını da yerin dibine geçirdik. Allah’a karşı kendisine yardım edebilecek kimsesi de yoktu. Bizzat kendisini koruyabileceklerden de değildi.

### [Ankebut 29:10](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/29:10.md) — نَصْرٌ

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ فَإِذَا أُوذِيَ فِي اللَّهِ جَعَلَ فِتْنَةَ النَّاسِ كَعَذَابِ اللَّهِ وَلَئِنْ جَاءَ نَصْرٌ مِنْ رَبِّكَ لَيَقُولُنَّ إِنَّا كُنَّا مَعَكُمْ أَوَلَيْسَ اللَّهُ بِأَعْلَمَ بِمَا فِي صُدُورِ الْعَالَمِينَ

Meal (IK): İnsanlardan öyleleri de vardır ki; Allah’a inandık, der de; Allah uğrunda bir eziyete uğratılınca; insanların o eziyetini, Allah’ın azabı gibi tutar. Rabbından bir yardım gelecek olursa; andolsun ki: Doğrusu biz, sizinle beraberdik, derler. Allah, herkesin kalbinde olanları en iyi bilen değil midir?

### [Ankebut 29:22](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/29:22.md) — نَصِيرٍ

وَمَا أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَلَا فِي السَّمَاءِ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Meal (IK): Siz ne yerde, ne gökte O’nu aciz bırakabilirsiniz. Allah’tan başka sizin hiç bir dostunuz ve yardımcınız da yoktur.

### [Ankebut 29:25](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/29:25.md) — نَاصِرِينَ

وَقَالَ إِنَّمَا اتَّخَذْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَوْثَانًا مَوَدَّةَ بَيْنِكُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ثُمَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَكْفُرُ بَعْضُكُمْ بِبَعْضٍ وَيَلْعَنُ بَعْضُكُمْ بَعْضًا وَمَأْوَاكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ نَاصِرِينَ

Meal (IK): Ve o: Dünya hayatında Allah’ı bırakıp aranızda putları dostluk vesilesi kıldınız. Sonra da kıyamet gününde birbirinize küfreder ve karşılıklı la’net okursunuz. Varacağınız yer, ateştir. Sizin yardımcılarınız da yoktur, dedi.

### [Ankebut 29:30](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/29:30.md) — انْصُرْنِي

قَالَ رَبِّ انْصُرْنِي عَلَى الْقَوْمِ الْمُفْسِدِينَ

Meal (IK): Dedi ki: Rabbım; bozgunculara karşı bana yardım et.

### [Rum 30:5](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/30:5.md) — بِنَصْرِ · يَنْصُرُ

بِنَصْرِ اللَّهِ يَنْصُرُ مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ

Meal (IK): Allah’ın yardımı ile. O dilediğine yardım eder ve O; Aziz’dir, Rahim’dir.

### [Rum 30:29](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/30:29.md) — نَاصِرِينَ

بَلِ اتَّبَعَ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَهْوَاءَهُمْ بِغَيْرِ عِلْمٍ فَمَنْ يَهْدِي مَنْ أَضَلَّ اللَّهُ وَمَا لَهُمْ مِنْ نَاصِرِينَ

Meal (IK): Hayır, o zulmedenler; bilgisizce kendi heveslerine uymuşlardır. Allah’ın saptırdığı kimseyi kim doğru yola iletebilir? Onların yardımcıları da yoktur.

### [Rum 30:47](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/30:47.md) — نَصْرُ

وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ رُسُلًا إِلَى قَوْمِهِمْ فَجَاءُوهُمْ بِالْبَيِّنَاتِ فَانْتَقَمْنَا مِنَ الَّذِينَ أَجْرَمُوا وَكَانَ حَقًّا عَلَيْنَا نَصْرُ الْمُؤْمِنِينَ

Meal (IK): Andolsun ki; senden önce Biz, nice peygamberleri kendi kavimlerine göndermişizdir de onlara açık deliller getirmişlerdir. Ama Biz, suç işleyenlerden öç aldık. Çünkü mü’minlere yardım etmek üstümüze bir haktır.

### [Ahzab 33:17](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/33:17.md) — نَصِيرًا

قُلْ مَنْ ذَا الَّذِي يَعْصِمُكُمْ مِنَ اللَّهِ إِنْ أَرَادَ بِكُمْ سُوءًا أَوْ أَرَادَ بِكُمْ رَحْمَةً وَلَا يَجِدُونَ لَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا

Meal (IK): De ki: Allah sizin için bir kötülük dilerse veya bir rahmet dilerse; sizi O’na karşı koruyabilecek kimdir? Onlar Allah’tan başka bir dost ve yardımcı da bulamazlar.

### [Ahzab 33:65](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/33:65.md) — نَصِيرًا

خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا لَا يَجِدُونَ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا

Meal (IK): Orada temelli kalırlar, ne bir dost ve ne de bir yardımcı bulamazlar.

### [Fatır 35:37](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/35:37.md) — نَصِيرٍ

وَهُمْ يَصْطَرِخُونَ فِيهَا رَبَّنَا أَخْرِجْنَا نَعْمَلْ صَالِحًا غَيْرَ الَّذِي كُنَّا نَعْمَلُ أَوَلَمْ نُعَمِّرْكُمْ مَا يَتَذَكَّرُ فِيهِ مَنْ تَذَكَّرَ وَجَاءَكُمُ النَّذِيرُ فَذُوقُوا فَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ نَصِيرٍ

Meal (IK): Onlar orada bağırışırlar; Rabbımız, bizi çıkar da yapageldiklerimizden farklı olarak salih amel işleyelim. Öğüt alacak kişinin öğüt alacağı kadar bir süre sizi yaşatmadık mı? Ve size uyarıcı da gelmişti. Öyleyse azabı tadın. Zalimler için hiç bir yardımcı yoktur.

### [Yasin 36:74](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/36:74.md) — يُنْصَرُونَ

وَاتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ آلِهَةً لَعَلَّهُمْ يُنْصَرُونَ

Meal (IK): Kendilerine yardımları dokunur diye Allah’tan başka ilahlar edindiler.

### [Yasin 36:75](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/36:75.md) — نَصْرَهُمْ

لَا يَسْتَطِيعُونَ نَصْرَهُمْ وَهُمْ لَهُمْ جُنْدٌ مُحْضَرُونَ

Meal (IK): Halbuki onlar, kendilerine yardım edemezler. Sadece kendileri onlar için hazırlanmış askerlerdir.

### [Saffat 37:25](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/37:25.md) — تَنَاصَرُونَ

مَا لَكُمْ لَا تَنَاصَرُونَ

Meal (IK): Size ne oldu ki birbirinizle yardımlaşmıyorsunuz?

### [Saffat 37:116](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/37:116.md) — وَنَصَرْنَاهُمْ

وَنَصَرْنَاهُمْ فَكَانُوا هُمُ الْغَالِبِينَ

Meal (IK): Onlara yardım etmiştik de galibler onlar oldu.

### [Saffat 37:172](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/37:172.md) — الْمَنْصُورُونَ

إِنَّهُمْ لَهُمُ الْمَنْصُورُونَ

Meal (IK): Onlar muhakkak yardım görenlerdir.

### [Zümer 39:54](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/39:54.md) — تُنْصَرُونَ

وَأَنِيبُوا إِلَى رَبِّكُمْ وَأَسْلِمُوا لَهُ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ

Meal (IK): Ve Rabbınıza yönelin. Size azab gelmeden önce O’na teslim olun. Sonra yardım edilmezsiniz.

### [Mü'min 40:29](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/40:29.md) — يَنْصُرُنَا

يَاقَوْمِ لَكُمُ الْمُلْكُ الْيَوْمَ ظَاهِرِينَ فِي الْأَرْضِ فَمَنْ يَنْصُرُنَا مِنْ بَأْسِ اللَّهِ إِنْ جَاءَنَا قَالَ فِرْعَوْنُ مَا أُرِيكُمْ إِلَّا مَا أَرَى وَمَا أَهْدِيكُمْ إِلَّا سَبِيلَ الرَّشَادِ

Meal (IK): Ey kavmim; bugün mülk sizindir. Yeryüzünde galib sizsiniz. Fakat Allah’ ın baskını gelip çatınca, O’na karşı bize kim yardım eder? Firavun dedi ki: Ben, size kendi görüşümden başkasını söylemiyorum. Size doğru yolun tersini de göstermiyorum.

### [Mü'min 40:51](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/40:51.md) — لَنَنْصُرُ

إِنَّا لَنَنْصُرُ رُسُلَنَا وَالَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ يَقُومُ الْأَشْهَادُ

Meal (IK): Şüphesiz ki Biz; peygamberlerimize ve iman etmiş olanlara hem dünya hayatında, hem de şahidlerin şehadet edecekleri günde mutlaka yardım ederiz.

### [Fussilet 41:16](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/41:16.md) — يُنْصَرُونَ

فَأَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ رِيحًا صَرْصَرًا فِي أَيَّامٍ نَحِسَاتٍ لِنُذِيقَهُمْ عَذَابَ الْخِزْيِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَلَعَذَابُ الْآخِرَةِ أَخْزَى وَهُمْ لَا يُنْصَرُونَ

Meal (IK): Böylece uğursuz günlerde dünya hayatında rüsvaylık azabını tattıralım diye Biz de onların üzerine şiddetli bir rüzgar gönderdik. Ahiret azabı ise, elbet daha horlayıcıdır. Onlara yardım da edilmez.

### [Şura 42:8](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/42:8.md) — نَصِيرٍ

وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَجَعَلَهُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَكِنْ يُدْخِلُ مَنْ يَشَاءُ فِي رَحْمَتِهِ وَالظَّالِمُونَ مَا لَهُمْ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Meal (IK): Şayet Allah dileseydi; hepsini tek bir ümmet yapardı. Ama O; dilediğini rahmetine sokar. Zalimlere gelince; onlar için ne bir veli vardır, ne de bir yardımcı.

### [Şura 42:31](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/42:31.md) — نَصِيرٍ

وَمَا أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Meal (IK): Yeryüzünde O’nu aciz bırakamazsınız. Ve sizin Allah’tan başka ne bir veliniz vardır, ne de bir yardımcınız.

### [Şura 42:39](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/42:39.md) — يَنْتَصِرُونَ

وَالَّذِينَ إِذَا أَصَابَهُمُ الْبَغْيُ هُمْ يَنْتَصِرُونَ

Meal (IK): Onlar ki; kendilerine zulüm vaki olunca yardımlaşırlar.

### [Şura 42:41](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/42:41.md) — انْتَصَرَ

وَلَمَنِ انْتَصَرَ بَعْدَ ظُلْمِهِ فَأُولَئِكَ مَا عَلَيْهِمْ مِنْ سَبِيلٍ

Meal (IK): Kim, zulme uğradıktan sonra hakkını alırsa; aleyhine bir yol yoktur.

### [Şura 42:46](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/42:46.md) — يَنْصُرُونَهُمْ

وَمَا كَانَ لَهُمْ مِنْ أَوْلِيَاءَ يَنْصُرُونَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ سَبِيلٍ

Meal (IK): Onların Allah’tan başka kendilerine yardım edecek velileri de yoktur. Kimi de Allah saptırırsa; artık onun için bir yol yoktur.

### [Duhan 44:41](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/44:41.md) — يُنْصَرُونَ

يَوْمَ لَا يُغْنِي مَوْلًى عَنْ مَوْلًى شَيْئًا وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ

Meal (IK): O gün; dostun dosta hiç bir yardımı olmaz, yardım da görmezler.

### [Casiye 45:34](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/45:34.md) — نَاصِرِينَ

وَقِيلَ الْيَوْمَ نَنْسَاكُمْ كَمَا نَسِيتُمْ لِقَاءَ يَوْمِكُمْ هَذَا وَمَأْوَاكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ نَاصِرِينَ

Meal (IK): Denilir ki: Siz, nasıl bugüne kavuşacağınızı unuttuysanız, Biz de sizi unuttuk. Barınağınız ateştir, yardımcılarınız da yoktur.

### [Ahkaf 46:28](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/46:28.md) — نَصَرَهُمُ

فَلَوْلَا نَصَرَهُمُ الَّذِينَ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ قُرْبَانًا آلِهَةً بَلْ ضَلُّوا عَنْهُمْ وَذَلِكَ إِفْكُهُمْ وَمَا كَانُوا يَفْتَرُونَ

Meal (IK): Allah’ı bırakarak O’na yakınlık peyda etmek için edindikleri tanrılar kendilerine yardım etmeli değil miydi? Hayır, onlar görünmez oldular. Bu; onların yalanları ve uydurup durdukları şeydir.

### [Muhammed 47:4](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/47:4.md) — لَانْتَصَرَ

فَإِذَا لَقِيتُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا فَضَرْبَ الرِّقَابِ حَتَّى إِذَا أَثْخَنْتُمُوهُمْ فَشُدُّوا الْوَثَاقَ فَإِمَّا مَنًّا بَعْدُ وَإِمَّا فِدَاءً حَتَّى تَضَعَ الْحَرْبُ أَوْزَارَهَا ذَلِكَ وَلَوْ يَشَاءُ اللَّهُ لَانْتَصَرَ مِنْهُمْ وَلَكِنْ لِيَبْلُوَ بَعْضَكُمْ بِبَعْضٍ وَالَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَلَنْ يُضِلَّ أَعْمَالَهُمْ

Meal (IK): Öyleyse küfredenlerle karşılaştığınızda hemen boyunlarını vurun. Nihayet onları sindirince, bağı sıkı basın. Sonra da ya bir lütuf veya bir fidye. Yeter ki harb hazırlıklarını bıraksın. Eğer Allah, dileseydi; onlardan elbette intikam alırdı. Fakat kiminizi kiminizle denemek ister. Allah yolunda öldürülenlere gelince; Allah onların amellerini asla boşa çıkarmaz.

### [Muhammed 47:7](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/47:7.md) — تَنْصُرُوا · يَنْصُرْكُمْ

يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ يَنْصُرْكُمْ وَيُثَبِّتْ أَقْدَامَكُمْ

Meal (IK): Ey iman edenler; siz Allah’a yardım ederseniz, O da size yardım eder ve sebatınızı arttırır.

### [Muhammed 47:13](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/47:13.md) — نَاصِرَ

وَكَأَيِّنْ مِنْ قَرْيَةٍ هِيَ أَشَدُّ قُوَّةً مِنْ قَرْيَتِكَ الَّتِي أَخْرَجَتْكَ أَهْلَكْنَاهُمْ فَلَا نَاصِرَ لَهُمْ

Meal (IK): Nice kasabaları yok ettik ki; onlar, seni sürüp çıkaran kasabadan daha kuvvetli idiler. Ve onlara yardım eden de bulunmadı.

### [Fetih 48:3](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/48:3.md) — وَيَنْصُرَكَ · نَصْرًا

وَيَنْصُرَكَ اللَّهُ نَصْرًا عَزِيزًا

Meal (IK): Ve Allah; sana çok şerefli bir muzafferiyetle yardım etsin.

### [Fetih 48:22](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/48:22.md) — نَصِيرًا

وَلَوْ قَاتَلَكُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا لَوَلَّوُا الْأَدْبَارَ ثُمَّ لَا يَجِدُونَ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا

Meal (IK): O küfredenler, sizinle savaşa katılsalardı; mutlaka arkalarını dönerlerdi. Sonra bir veli ve yardımcı da bulamazlardı.

### [Zariyat 51:45](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/51:45.md) — مُنْتَصِرِينَ

فَمَا اسْتَطَاعُوا مِنْ قِيَامٍ وَمَا كَانُوا مُنْتَصِرِينَ

Meal (IK): Ayağa kalkacak güçleri kalmamış, yardım da görmemişlerdi.

### [Tur 52:46](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/52:46.md) — يُنْصَرُونَ

يَوْمَ لَا يُغْنِي عَنْهُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئًا وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ

Meal (IK): O gün; tuzakları kendilerine bir fayda vermez, yardım da görmezler.

### [Kamer 54:10](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/54:10.md) — فَانْتَصِرْ

فَدَعَا رَبَّهُ أَنِّي مَغْلُوبٌ فَانْتَصِرْ

Meal (IK): O da Rabbına yalvarmış: Ben; yenildim, bana yardım et, demişti.

### [Kamer 54:44](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/54:44.md) — مُنْتَصِرٌ

أَمْ يَقُولُونَ نَحْنُ جَمِيعٌ مُنْتَصِرٌ

Meal (IK): Yoksa onlar: Biz, intikam almaya muktedir bir topluluğuz mu diyorlar?

### [Rahman 55:35](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/55:35.md) — تَنْتَصِرَانِ

يُرْسَلُ عَلَيْكُمَا شُوَاظٌ مِنْ نَارٍ وَنُحَاسٌ فَلَا تَنْتَصِرَانِ

Meal (IK): Üzerinize dumansız bir alev ve ateşsiz bir duman gönderilir de birbirinizi kurtaramaz ve yardımlaşamazsınız.

### [Hadid 57:25](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/57:25.md) — يَنْصُرُهُ

لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ وَأَنْزَلْنَا الْحَدِيدَ فِيهِ بَأْسٌ شَدِيدٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَلِيَعْلَمَ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ وَرُسُلَهُ بِالْغَيْبِ إِنَّ اللَّهَ قَوِيٌّ عَزِيزٌ

Meal (IK): Andolsun ki; Biz, peygamberlerimizi açık delillerle gönderdik. Ve insanların adaleti ayakta tutmaları için beraberlerinde kitabı ve mizanı indirdik. Bir de kendisinde çetin bir sertlik ve insanlar için faydalar bulunan demiri indirdik. Allah; kimin, görmeden Allah’a ve peygamberlerine yardım edeceğini bilir. Muhakkak ki Allah; Kavi’dir, Aziz’dir.

### [Haşr 59:8](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/59:8.md) — وَيَنْصُرُونَ

لِلْفُقَرَاءِ الْمُهَاجِرِينَ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ وَأَمْوَالِهِمْ يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا وَيَنْصُرُونَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ أُولَئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ

Meal (IK): Yurtlarından ve mallarından çıkarılmış olan, Allah’tan bir lutuf ve rıza dileyen, Allah’ın dinine ve peygamberine yardım eden fakir muhacirler içindir. İşte bunlar, sadıkların kendileridir.

### [Haşr 59:11](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/59:11.md) — لَنَنْصُرَنَّكُمْ

أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ نَافَقُوا يَقُولُونَ لِإِخْوَانِهِمُ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ لَئِنْ أُخْرِجْتُمْ لَنَخْرُجَنَّ مَعَكُمْ وَلَا نُطِيعُ فِيكُمْ أَحَدًا أَبَدًا وَإِنْ قُوتِلْتُمْ لَنَنْصُرَنَّكُمْ وَاللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّهُمْ لَكَاذِبُونَ

Meal (IK): Münafıklık etmiş olanlara bakmadın mı ki; Ehl-i Kitab’dan küfretmiş olan kardeşlerine: Eğer siz çıkarılırsanız andolsun ki; biz de sizinle beraber çıkarız. Ve sizin aleyhinizde asla kimseler itaat etmeyiz. Eğer savaşa tutuşursanız; muhakkak size yardım ederiz, derler. Allah şehadet eder ki; onlar yalancıdırlar.

### [Haşr 59:12](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/59:12.md) — يَنْصُرُونَهُمْ · نَصَرُوهُمْ · يُنْصَرُونَ

لَئِنْ أُخْرِجُوا لَا يَخْرُجُونَ مَعَهُمْ وَلَئِنْ قُوتِلُوا لَا يَنْصُرُونَهُمْ وَلَئِنْ نَصَرُوهُمْ لَيُوَلُّنَّ الْأَدْبَارَ ثُمَّ لَا يُنْصَرُونَ

Meal (IK): Andolsun ki; eğer onlar çıkarılsalar; onlarla beraber çıkmazlar. Eğer onlara savaş açılırsa; yardım etmezler. Yardıma gitseler bile; mutlaka gerisin geri dönerler. Sonra da kendileri yardım görmezler.

### [Saff 61:13](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/61:13.md) — نَصْرٌ

وَأُخْرَى تُحِبُّونَهَا نَصْرٌ مِنَ اللَّهِ وَفَتْحٌ قَرِيبٌ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ

Meal (IK): Seveceğiniz başka bir şey daha var; Allah katında yardım ve yakın bir fetih ve mü’minleri müjdele.

### [Saff 61:14](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/61:14.md) — أَنْصَارَ · أَنْصَارِي · أَنْصَارُ

يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُونُوا أَنْصَارَ اللَّهِ كَمَا قَالَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ لِلْحَوَارِيِّينَ مَنْ أَنْصَارِي إِلَى اللَّهِ قَالَ الْحَوَارِيُّونَ نَحْنُ أَنْصَارُ اللَّهِ فَآمَنَتْ طَائِفَةٌ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ وَكَفَرَتْ طَائِفَةٌ فَأَيَّدْنَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَى عَدُوِّهِمْ فَأَصْبَحُوا ظَاهِرِينَ

Meal (IK): Ey iman edenler; siz Allah’ın yardımcıları olun. Nitekim Meryem oğlu İsa, havarilere: Allah’a giden yolda benim yardımcılarım kimlerdir? deyince, havariler demişlerdi ki: Biziz, Allah’ın yardımcıları. İsrailoğullarının bir takımı böylece inanmış, bir takımı da küfretmişti. Nihayet Biz, o iman edenleri düşmanlarına karşı destekledik de böylece üstün geldiler.

### [Mülk 67:20](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/67:20.md) — يَنْصُرُكُمْ

أَمَّنْ هَذَا الَّذِي هُوَ جُنْدٌ لَكُمْ يَنْصُرُكُمْ مِنْ دُونِ الرَّحْمَنِ إِنِ الْكَافِرُونَ إِلَّا فِي غُرُورٍ

Meal (IK): Rahman’dan başka size yardımda bulunacak ordunuz kimdir? Kafirler sadece gurur içindedirler.

### [Nuh 71:25](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/71:25.md) — أَنْصَارًا

مِمَّا خَطِيئَاتِهِمْ أُغْرِقُوا فَأُدْخِلُوا نَارًا فَلَمْ يَجِدُوا لَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَنْصَارًا

Meal (IK): günahlarından dolayı bunlar suda boğuldular, ateşe sokuldular ve Allah’ tan başka yardımcı da bulamadılar.

### [Cin 72:24](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/72:24.md) — نَاصِرًا

حَتَّى إِذَا رَأَوْا مَا يُوعَدُونَ فَسَيَعْلَمُونَ مَنْ أَضْعَفُ نَاصِرًا وَأَقَلُّ عَدَدًا

Meal (IK): Nihayet kendilerine vaadedilenleri gördükleri zaman, kimin yardımcısının daha zayıf ve sayıca daha az olduğunu bileceklerdir.

### [Tarık 86:10](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/86:10.md) — نَاصِرٍ

فَمَا لَهُ مِنْ قُوَّةٍ وَلَا نَاصِرٍ

Meal (IK): Artık onun gücü de, yardımcısı da yoktur.

### [Nasr 110:1](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/ayet/110:1.md) — نَصْرُ

إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ

Meal (IK): Allah’ın nusreti ve fetih geldiğinde,

## Sözlükler (13)

### ★ Akevler Sözlüğü

Bereketli yağmurla sulanmış toprak demektir. Lazım olarak fiil, bir yerin yağmurla sulanarak yeşermesidir. Sonra muteaddi olarak bir yeri sulayarak yeşertmek anlamında kullanılmaya başlanmıştır. Yeşermiş bir yer susuz kaldığında kurumaya başlar. Su ile desteklemek onu yeşil tutmak demektir. Bir kimseye bir şeyden korunması için destek vermek nusret kelimesi ile anlatılır. “Avn” bir işte yardımdır, nasr ise korunmada yardımdır.

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الصاد والراء والنون معهما
ر ص ن، ن ص ر يستعملان فقط
رصن:
رَصُنَ الشيءُ يرصُنُ رَصانةً، وهو شِدَّة الثبات ونحوه، وأرصَنْتُه إِرصاناً.
نصر:
النَّصرُ: عَوْنُ المظلوم.
وفي الحديث: انصُرْ أخاك ظالماً أو مظلوماً، وتفسيره: أن يمنعه من الظُّلْم إنْ وَجَدَه ظالماً، وان كان مظلوماً أعانه على ظالمِهِ.
والأنصارُ: جماعة الناصِر، وأنصار النبيِّ- صَلّى اللهُ عليه وسلَّم-: أعوانُه.
وانتَصَرَ الرجل: انتَقَمَ من ظالمه.
والنَّصيرُ والنّاصِرُ واحدٌ، وقال اللهُ جلَّ وعَزَّ-: نِعمَ المَوْلَى ونعم النصيرُ.
والنُّصْرة: حُسْنُ المَعُونة، وقال اللهُ- جَلَّ وعَزَّ-: من كانَ يظُنُّ أنْ لَنْ يَنصُرَه اللهُ في الدنيا والآخرةِ.. الآية.
المعنى: من ظنّ من الكُفّارَ أنَّ اللهَ لا يُظهِرُ مُحمداً على مَن خالَفَه فليَخْتَنِقْ غيظاً حتى يموت كمداً فانّ اللهَ يُظهِرُه ولا ينفَعُه مَوْتُه خنْقاً، والهاء في قوله: أنْ لنْ ينصُرَه للنبي محمدٍ- صلّى الله عليه وسلّم-.
وتَنَصَّرَ: دَخَلَ في النَّصرانيّة.
ونَصْرونة: قرية بالشام، ويقال: نَصْرَى.
ونَصَرَ الغَيْثُ البِلادَ: أَرواها.

##### Türkçe

باب **الصاد** و**الراء** و**النون** bunlarla birlikte

**ر ص ن**، **ن ص ر** yalnızca kullanılırlar
**رصن**:
**رَصُنَ** şey **يرصُنُ** **رَصانةً**; bu, sebatın ve benzerinin şiddetidir; ve ben onu **أرصَنْتُه** **إِرصاناً** (yaptım).

**نصر**:
**النَّصرُ**: mazlumun yardımı.
Ve hadiste: “**انصُرْ** kardeşini zalim veya mazlum (iken).” Ve onun tefsiri: onu zulümden men etmesidir, eğer onu zalim bulursa; ve eğer mazlum ise, zalimine karşı ona yardım etti.
Ve **الأنصارُ**: yardım edenin topluluğu; ve Peygamber’in -Allah ona salât ve selâm etsin- **أنصار**’ı: onun yardımcılarıdır.
Ve **انتَصَرَ** adam: zaliminden intikam aldı.
Ve **النَّصيرُ** ile **النّاصِرُ** birdir; ve Allah -aziz ve celîl- dedi: “Ne güzel mevla ve ne güzel **النصيرُ**.”
Ve **النُّصْرة**: yardımın güzelliği; ve Allah -aziz ve celîl- dedi: “Kim zannederse ki Allah ona dünyada ve âhirette asla yardım etmeyecek... âyet.”
Mânâ: kâfirlerden kim Allah’ın Muhammed’i ona muhalefet edene karşı ortaya çıkarmayacağını zannettiyse, öfkesinden boğulsun, kederden ölsün; çünkü Allah onu ortaya çıkarır ve onun boğularak ölmesi ona fayda vermez; ve “**أنْ لنْ ينصُرَه**” sözündeki **الهاء**, Peygamber Muhammed içindir -Allah ona salât ve selâm etsin-.
Ve **تَنَصَّرَ**: Hristiyanlığa girdi.
Ve **نَصْرونة**: Şam’da bir köy; ve denilir: **نَصْرَى**.
Ve **نَصَرَ** yağmur **الغَيْثُ** beldeleri: onları suladı.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

نَصَرَهُ الله على عدوِّه يَنْصُرُهُ نَصْراً. والاسم النُصْرَةُ. والنَصيرُ: الناصِرُ؛ والجمع الأنصارُ. وجمع الناصِرِ نَصْرٌ. واسْتَنْصَرَهُ على عدوِّه، أي سأله أن يَنْصُرَهُ عليه. وتَناصَروا: نَصَرَ بعضُهم بعضاً. ونَصَرَ الغيث الأرضَ، أي غاثَها. ونُصِرَتِ الأرضُ فهي مَنْصورَةٌ، أي مطرتْ. وقال يخاطب خيلاً:
إذا دَخَلَ الشهرُ الحرامُ فَجاوِزيبلادَ تميمٍ وانْصُري أرضَ عامرِ
وانْتَصَرَ منه: انتقم. والنَصْرُ: العطاءُ. قال رؤبة:
إنِّي وأسْطارٍ سُطِرْنَ سَطرا
لَقائلٌ يا نَصْرُ نَصْراً نَصرا
والنَصارى: جمع نَصرانٍ ونَصْرانةٍ، مثل الندامى جمع نَدْمانٍ ونَدْمانةٍ. ولكن لم يستعمل نَصْرانٌ إلا بياء النسب، لأنَّهم قالوا: رجلٌ نَصْرانيٌّ وامرأةٌ نَصرانيَّةٌ. ونَصَّرَهُ: جعله نَصْرانِيًّا. وفي الحديث: "فأبواه يُهَوِّدانِهِ ويُنَصِّرانه".

##### Türkçe

**نَصَرَهُ الله على عدوِّه**: Allah onu düşmanına karşı yardım etti; **يَنْصُرُهُ**: ona yardım eder; **نَصْراً**: bir yardım ediş. Ve isim **النُصْرَةُ**’dır. Ve **النَصيرُ**: **الناصِرُ**; çoğulu **الأنصارُ**’dır. Ve **الناصِرِ**’in çoğulu **نَصْرٌ**’dur. Ve **اسْتَنْصَرَهُ على عدوِّه**: yani ondan, ona karşı kendisine yardım etmesini istedi. Ve **تَناصَروا**: onların bazısı bazısına yardım etti. Ve **نَصَرَ الغيث الأرضَ**: yani onu suladı. Ve **نُصِرَتِ الأرضُ**; o hâlde o **مَنْصورَةٌ**’dır: yani yağmur yağdı. Ve (şöyle) dedi, atlara hitap ederek:
إذا دَخَلَ الشهرُ الحرامُ فَجاوِزيبلادَ تميمٍ وانْصُري أرضَ عامرِ
Ve **انْتَصَرَ منه**: intikam aldı. Ve **النَصْرُ**: bağıştır. Rü’be dedi:
إنِّي وأسْطارٍ سُطِرْنَ سَطرا
لَقائلٌ يا نَصْرُ نَصْراً نَصرا
Ve **النَصارى**: **نَصرانٍ** ve **نَصْرانةٍ**’nin çoğuludur; tıpkı **الندامى**’nın **نَدْمانٍ** ve **نَدْمانةٍ**’nin çoğulu olması gibi. Fakat **نَصْرانٌ** nisbet **ياء**’sı olmaksızın kullanılmadı; çünkü onlar şöyle dediler: **رجلٌ نَصْرانيٌّ** ve **امرأةٌ نَصرانيَّةٌ**. Ve **نَصَّرَهُ**: onu **نَصْرانِيًّا** yaptı. Ve hadiste: "Böylece anne-babası onu Yahudileştirir ve onu Hristiyanlaştırır."

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ص ر ن
صنر ، نصر ، رصن : ( مستعملة ) .
صنر : الحَرّاني عن ابن السكيت قال أبو عمرو : تقول : هي الصِّنَارة بكسر الصاد ولا تقل : صَنَّارة .
وقال الليث : الصِّنَّارةُ : مِغْزَلُ المرأة ، وهو دخيل .
وقال غيره : صِنَّارةُ المِغْزل : هي الحديدةُ المُعَقَّفةُ في رأسه .
ثعلب عن ابن الأعرابيّ : الصِنَّارَة : السيء الخُلق . والصِّنْوَرُ : البخيل السيىءُ الخلُق . والصنانير : البخلاء من الرجال وإن كانوا ذوي شرف .
قال : والصّنانير : السَّيِّئُو الآداب وإن كانوا ذوِي نباهة .
رصن : قال الليث : رصن الشيء يرصن رصانة ، وهو شدة الثبات . وأرصنته أنا إرصاناً .
أبو عُبَيد عن الأصمعي : رَصَنتُ الشيء : أكملته .
وقال غيره : أرصَنته : أحكمته ، فهو مرصون ، وقال لبيد :
أو مُسلِمٌ عَمِلتْ له عُلوِيَّةٌ
رَصنتْ ظهورَ رواجبٍ وبَنَانِ
أراد بالمسلم غلاماً وَشَمَتْ يدَه امرأةٌ من أهل العالية .
نصر : ثعلب عن ابن الأعرابي : النُّصْرةُ : المَطْرةُ التّامّة ، وأرضٌ منصورةٌ ومَضْبُوطة .
وقال أبو عُبَيد : نُصِرت البلادُ : إذا مُطِرت ، فهي منصورة . ونُصِر القومُ : إذا أغِيثُوا .
وقال الشاعر :
من كان أخطاه الرّبيعُ فإنما
نُصر الحجاز بِغيْث عبد الواحد
وقال أبو عمرو : نَصرْتُ أرضَ بني فلان ، أي : أتيتها . وقال الرّاعي :
إذا ما انقضى الشهر الحرام فَودِّعِي
بلادَ تميمٍ وانْصُرِي أرضَ عامِرِ
وقال الفراء : نَصَر الغيثُ البلادَ : إِذا أنبتها .
وقال أبو خَيرة : النّواصرُ من الشِّعاب : ما جاء من مكان بعيد إلى الوادي فنصَرَ سيْلَ الوادي ؛ الواحد ناصر .
وقال الليث : النَّصْرُ : عوْنُ المظلوم ، وفي الحديث : ( انصُرْ أخاك ظالماً أو مظلوماً ) ، وتفسيره : أن يمنعه من الظُّلم إن وجَدَه ظالماً ، وإن كان مظلوماً أعانه على ظالمه ، وجمعُ النّاصِر أنصار . وانتصر الرجُل : إذا امتنع مِنْ ظالمه . قلت : ويكون الانتصارُ من الظالم : الانتصافُ والانتقامُ منه ، قال الله مخبراً عن نوح ودُعائه إيّاه بأن ينصره على قومه : ( مَغْلُوبٌ فَانتَصِرْ ) ( القمر : 10 ، 11 ) ، كأنه قال لربّه انتقم منهم ، كما قال : ( نُوحٌ رَّبِّ لاَ تَذَرْ عَلَى الاَرْضِ مِنَ الْكَافِرِينَ ) ( نوح : 26 ) .
والنصيرُ : الناصرُ ، قال الله جل وعز : ( نِعْمَ الْمَوْلَى وَنِعْمَ النَّصِيرُ ) ( الأنفال : 40 ) . والنُّصْرَةُ : حسنُ المعونة ، وقال الله جل وعز : ( مَن كَانَ يَظُنُّ أَن لَّن يَنصُرَهُ اللَّهُ فِى الدُّنْيَا وَالاَخِرَةِ ) ( الحج : 15 ) الآية . المعنى : من ظن من الكفار أن الله لا يُظْهر محمّداً على مَن خالَفَه فليختنق غيْظاً حتى يموتَ كمداً فإن الله يُظْهره ولا ينْفعُه موْتُه خَنْقاً . والهاء في قوله : ( أَن لَّن يَنصُرَهُ ( للنبيّ محمدٍ ( صلى الله عليه وسلم )
قال أبو إسحاق : واحد النصارى في أحد القولين : نصران كما ترى ؛ مثل نَدْمان ونَدامَى والأنثى نصرانة ، وأنشد :
فكِلْتاهما خَرَّتْ وأَسْجَد رأسُها
كما سَجَدَتْ نَصْرَانة لم تَحنَّفِ
فنَصْرانة : تأنيثُ نَصْران . ويجوز أن يكون واحدُ النصارى : نَصْرِيًّا مثلُ بعير مَهْرِيَ وإبلٍ مَهَارَى .
وقال الليث : زعموا أنهم نُسِبوا إلى قرية بالشام اسمُها نَصْرُونَه . والتّنَصُّرُ : الدخولُ في النّصرانية .
شمر عن ابن شميل : النَّواصِرُ : مَسايل المياه ، واحدُها ناصِرة ، لأنها تجيء من مكان بعيد حتى تقع في مُجْتَمع الماء حيث انتهت ، لأن كلّ مَسِيل يَضِيع ماؤه فلا يقع في مُجْتَمع الماء فهو ظالم لمائه .

##### Türkçe

ص ر ن
**صنر** ، **نصر** ، **رصن** : (kullanılan).

**صنر** : el-Ḥarrânî, İbnü’s-Sikkît’ten: Ebû ʿAmr dedi ki: “Şöyle dersin: o **الصِّنَارة**’dır, **الصاد**’ın kesresiyle; **صَنَّارة** deme.”
Leys dedi ki: **الصِّنَّارةُ**: kadının iği; ve o dâhildir (yabancı kökenlidir).
Başkası dedi ki: iğin **صِنَّارةُ**’sı: onun başındaki kıvrık demirdir.
Saʿleb, İbnü’l-Aʿrâbî’den: **الصِنَّارَة**: kötü huylu. **الصِّنْوَرُ**: cimri, kötü huylu. **الصنانير**: erkeklerden cimriler; şeref sahipleri olsalar bile.
Dedi ki: **الصّنانير**: edepçe kötü olanlar; nübâhet (ün/zekâ) sahipleri olsalar bile.

**رصن** : Leys dedi ki: **رصن**’u, şey’i **يرصن** **رصانة** olarak (yapar); o, sebatın şiddetidir. Ben onu **أرصنته** **إرصاناً** (olarak) yaptım.
Ebû ʿUbeyd, el-Asmaʿî’den: **رَصَنتُ** şey’i: onu tamamladım.
Başkası dedi ki: **أرصَنته**: onu sağlamlaştırdım; o hâlde o **مرصون**’dur. Lebîd dedi ki:
أو مُسلِمٌ عَمِلتْ له عُلوِيَّةٌ
رَصنتْ ظهورَ رواجبٍ وبَنَانِ
**المسلم** ile, el-ʿÂliye ehlinden bir kadının elini dövmelediği bir oğlanı kastetti.

**نصر** : Saʿleb, İbnü’l-Aʿrâbî’den: **النُّصْرةُ**: tam yağmur; ve **أرضٌ منصورةٌ** ve **مَضْبُوطة** (olan yer).
Ebû ʿUbeyd dedi ki: **نُصِرت البلادُ**: yağmur yağdırıldığı zaman; o hâlde o **منصورة**’dur. **ونُصِر القومُ**: yardım olundukları zaman.
Şair dedi ki:
من كان أخطاه الرّبيعُ فإنما
نُصر الحجاز بِغيْث عبد الواحد
Ebû ʿAmr dedi ki: **نَصرْتُ** Benî falân’ın toprağını; yani: ona geldim. er-Râʿî dedi ki:
إذا ما انقضى الشهر الحرام فَودِّعِي
بلادَ تميمٍ وانْصُرِي أرضَ عامِرِ
Ferrâ dedi ki: **نَصَر الغيثُ البلادَ**: onu bitirdiği zaman.
Ebû Ḫayra dedi ki: vadilerden **النّواصرُ**: uzak bir yerden vadiye gelen ve vadi selini **نصَرَ** eden (destekleyen) şeylerdir; teki **ناصر**’dir.
Leys dedi ki: **النَّصْرُ**: mazluma yardım; hadiste: “( **انصُرْ** kardeşini, zalim olarak da mazlum olarak da )”; onun tefsiri: onu zulümden men etmesidir, onu zalim bulursa; mazlum ise zalimine karşı ona yardım eder. **النّاصِر**’in çoğulu **أنصار**’dır. **وانتصر** adam: zaliminden korunup engel olduğu zaman. Ben dedim ki: zalimden **الانتصار**: ondan hakkını alma ve ondan intikamdır. Allah, Nûh’tan ve onun, kavmine karşı kendisini **ينصره** etmesi için duasından haber vererek dedi ki: “( **مَغْلُوبٌ فَانتَصِرْ** ) (el-Kamer: 10, 11)”; sanki Rabbine: onlardan intikam al, dedi; şu dediği gibi: “( **نُوحٌ رَّبِّ لاَ تَذَرْ عَلَى الاَرْضِ مِنَ الْكَافِرِينَ** ) (Nûh: 26)”.
**والنصيرُ**: **الناصرُ**’dır. Allah, cel ve azz, dedi ki: “( **نِعْمَ الْمَوْلَى وَنِعْمَ النَّصِيرُ** ) (el-Enfâl: 40)”. **والنُّصْرَةُ**: yardımın güzelliği. Allah, cel ve azz, dedi ki: “( **مَن كَانَ يَظُنُّ أَن لَّن يَنصُرَهُ اللَّهُ فِى الدُّنْيَا وَالاَخِرَةِ** ) (el-Hac: 15)” âyet. Mânâ: kâfirlerden kim, Allah’ın Muhammed’i ona muhalefet edene karşı ortaya çıkarmayacağını zannederse, öfkesinden boğulup kederden ölene dek (öylece) boğulsun; çünkü Allah onu ortaya çıkaracaktır ve onun boğularak ölümü ona fayda vermez. Ve onun sözündeki **الهاء**: “( **أَن لَّن يَنصُرَهُ** )” (nebî Muhammed içindir (sallallahu aleyhi ve sellem)).
Ebû İshâk dedi ki: **النصارى**’nın teki, iki görüşten birinde: gördüğün üzere **نصران**’dır; **نَدْمان** ve **نَدامَى** gibi. Dişisi **نصرانة**’dır. Şu beyiti okudu:
فكِلْتاهما خَرَّتْ وأَسْجَد رأسُها
كما سَجَدَتْ نَصْرَانة لم تَحنَّفِ
Böylece **نَصْرانة**: **نَصْران**’ın dişilidir. Ve **النصارى**’nın teki, **نَصْرِيًّا** olmak da câizdir; **بعير مَهْرِيَ** ve **إبلٍ مَهَارَى** gibi.
Leys dedi ki: onların, Şam’da adı **نَصْرُونَه** olan bir köye nisbet edildiklerini iddia ettiler. **والتّنَصُّرُ**: **النّصرانية**’ye girmektir.
Şemmer, İbn Şümeyl’den: **النَّواصِرُ**: suların akıntı yataklarıdır; teki **ناصِرة**’dir; çünkü uzak bir yerden gelir, nihayet vardığı yerde suyun toplandığı yere düşer; çünkü her bir akıntı yatağı, suyu zayi olur da suyun toplandığı yere düşmezse, suyu için zalimdir.

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب النون والصاد وما يثلثهما)
(نصع)  النون والصاد والعين أصلٌ يدلُّ على خلوصٍ ولينٍ في الشَّيء. منه النَّاصع: الحَسَن اللَّون الشَّديد* البَياض. والنِّصْع: ضربٌ من الثِّياب شديد البَيَاض. ونَصَع الحقُّ: وضَح.
ومن بابِ السُّهولة واللِّين، وهو القياس الذي ذكرناه، أنْصَعَت النَّاقةُ للفَحل: أقرَّتْ له. ويقال: قَبَحَ اللهُ أُمَّاً نَصَعَتْ [به([1])]، أي ولدَتْه، حكاه ابنُ السِّكِّيت. والمَنَاصِع: المجالس: سمِّيت بها لأنَّها في أسهل المواضع وأمْكَنِها.
وشذَّ عن هذا قولُهم: أنْصَعَ: اقشعرَّ. قال:
* حتَّى اقشعَرَّ جِلْدُه وأنْصَعا([2]) *
(نصف)  النون والصاد والفاء أصلانِ صحيحان: أحدهما يدلُّ على شَطْر الشَّيء، والأخرى على جنسٍ من الخِدمة والاستعمال.
فالأوَّل نِصْفُ الشيء ونَصِيفُه: شَطْرُه. وفي الحديث: "ما بَلَغَ مُدَّ أحدِهم ولا نَصِيفَه([3])"، وذلك كثُمن وثَمِين. قال:
لم يَغْذُها مُدٌّ ولا نَصِيفُ *** ولا تُمَيراتٌ ولا تعجيفُ([4])ويقال: إناء نَصْفانُ: بَلَغ الماءُ نِصْفَه. والنَّصَف: بين المُسِنَّة والحَدَثة، أي بلَغتْ نِصَف عُمرها. والإنصافُ في المعاملة، كأنَّه الرِّضا بالنِّصف. والنِّصْف: الإنصاف أيضاً. ونَصَفَ النهارُ يَنْصُفُ: انتصَفَ. قال:
نَصَفَ النَّهارُ الماءُ غامِرُه *** ورفيقُه بالغَيبِ لا يدري([5])ونصَفَ الإزارُ ساقَه: بلَغَ نِصْفَها يَنْصُفُها. قال:
ترى سيفَه لا يَنْصُف السَّاقَ نَعْلُه *** أجَلْ لا وإن كانت طِوالاً مَحامِلُه([6])(نصل)  النون والصاد واللام أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على بُروز الشَّيء من كِنّ وسترٍ أو مَركَب.
ونَصَلَ الحافرُ: خرَجَ من موضِعِه. ونَصَل الخِضابُ. ومنه تَنَصَّلَ من ذَنْبه: تبرَّأ، كأنَّه خَرَج منه. والنَّصْل: نَصْل السَّيف والسَّهم، سمِّي به لبُروزه وصفائه وجَلائه. يقال في تصريف هذه الكلمة: أنْصَلْتُ الرُّمحَ: نََزَعتُ نَصْله. ونَصلتُه: جَعلت له نصلاً. والمُنْصَُل: السَّيف. قال في أنْصَلْتُ([7]):
تَدارَكَهُ في مُنْصِل الأَلِّ بعدما *** مَضَى غَيرَ دَأداءٍ وقد كادَ يعطَبُ([8])أراد: رجَب، كانَ يسمَّى مُنْصِلَ الأَسِنَّة، لأنَّهم كانوا لا يحاربون فيه. وقال في المُنْصَُل:
إنِّي امرؤٌ من خير عَبسٍ مَنْصِباً *** شَطْرِي وأحمي سائِرِي بالمُنصَُلِ([9])ومما حُمِل على التَّشبيه: النَّصِيل: ما بين العُنُق والرّأسِ من باطنٍ تحتَ اللَّحيين.
(نصا)  النون والصاد والحرف المعتلّ -وهذا المعتلّ أكثرُه واو- أصلٌ صحيح يدلُّ على تَخَيُّرٍ وخَطَر في الشَّيء وعُلوّ. ومنه النَّصِيَّة من القَوم ومن كلِّ شيءٍ: الخيار. ويقال انتصَيْتُ الشَّيءَ: اخترتُه. وهذه نَصِيَّتي: خِيرَتي. ومنه النَّاصية: سمِّيت لارتفاع مَنْبتها. والناصيةُ: قُصَاص الشَّعْر.
وفي تصريف هذه الكلمة: نَصَوْت فلاناً: قبَضْتُ على ناصِيَته. وناصَيْتُهُ: أخَذَ كلٌّ منا بناصيةِ صاحبه. وَمفازةٌ تُناصِي أخرى، من هذا، كأنَّها تتَّصل بها كالقابضةِ([10]) على ناصيتها. وهو تشبيه. وانتْتَصَى الشّعرُ: طال. وقول عائشة:
"ما لكم تَنْصُون ميّتكم" فإنَّها أرادت تمدُّون ناصيتَه، كأنَّها كَرِهَتْ تسريح رأسِ الميّت.
(نصب)  النون والصاد والباء أصلٌ صحيح يدلُّ على إقامةِ شيءٍ وإهدافٍ([11]) في استواء. يقال: نصَبتُ الرُّمحَ وغيرَه أنصِبهُ نصباً. وتيسٌ أنْصَبُ، وعنْزٌ نصباءُ، إذا انتصب قرناها وناقَةٌ نَصْباء: مرتفعة الصَّدر. والنَّصْب: حجرٌ كانَ يُنصَب فيُعبَد، ويقال هو النُّصُب، وهو حجرٌ يُنصَب بين يدي الصَّنَم تصبُّ عليه دماءُ الذّبائح للأصنام. والنَّصائب: حجارةٌ تنصَبُ حوالَيْ شَفِير البئر فتجعلُ عضائد.
ومن الباب النَّصَبُ: العَناء، ومعناه أنَّ الإنسان لا يزال منتصباً حَتَّى يُعييَ. وغبارٌ منتصب: مرتفع. والنَّصيب: الحوض يُنصَب من الحجارة. فأمَّا نِصاب الشَّيء فهو أصلُه؛ وسمِّي نِصاباً لأنَّ نصله إليه يُرفَع، وفيه يُنصَب ويركّب، كنصاب* السِّكِّينِ وغيره. والنَّصيب: الحظُّ من الشَّيء، يقال: هذا نَصِيبـي، أي حظِّي. وهو من هذا، كأنَّه الشيءُ الذي رُفِعَ لك وأهْدَف. والنَّصْب: جنسٌ من الغِناء، ولعلَّه مما يُنصَب، أي يعلَّى به الصَّوت. وبَلغَ المالُ النِّصاب الذي تجِب فيه الزَّكاة، كأنَّه بلغَ ذلك المبلغَ وارتفعَ إليه. ويقول أهلُ العربيّة في الفتح هو النَّصْب، كأنَّ الكلمة تنتصِب في الفم انتصاباً.
(نصت)  النون والصاد والتاء كلمةٌ واحدة تدلُّ على السُّكوت. وأنصَتَ لاستماعِ الحديث، ونَصَتَ يَنْصِت. وفي كتاب الله تعالى:﴿وَأَنْصِتُوا﴾ [الأعراف 204].
(نصح)  النون والصاد والحاء أصلٌ يدلُّ على ملاءمةٍ بين شيئين وإصلاح لهما. أصلُ ذلك النَّاصح: الخَيّاط. والنِّصاح: الخَيطُ يُخاط به، والجمع نِصاحات، وبها شبِّهت الجلود التي تُمدُّ في الدِّباغ على الأرض. قال:
فتَرَى القومَ نَشاوَى كلُّهُمْ *** مِثلمَا مُدَّتْ نِصاحاتُ الرُّبَحْ([12])
ومنه النُّصح والنَّصيحة: خِلاف الغِشّ. ونَصَحْتُه أنْصَحُه. وهو ناصح الجيْب لمثَلٍ، إذا وُصِف بخُلوص العمل والتَّوبة النَّصُوح منه، كأنَّها صحيحةٌ ليس فيها خَرْقٌ ولا ثُلْمَة ويقال: أنْصَحْتُ الإبلَ، إذا أرويتَها فنَصَحَت، أي رَوِِيت. وهو من القياس الذي ذكرناه. وناصِحُ العَسَل: ماذِيُّه، كأنَّه الخالص الذي لا يتخلَّله ما يشوبُه. ونصحت له ونَصَحْتُهُ بمعنىً. وقميصٌ مَنصوح: مَخِيط.
(نصر)  النون والصاد والراء أصلٌ صحيح يدلُّ على إتيان خَيرٍ وإيتائه. ونَصَر اللهُ المسلمين: آتاهمُ الظّفرَ على عدوِّهم، ينصرهم نَصْراً. وانتصر: انتقم، وهو منه. وأمَّا الإتيانُ فالعرب تقول: نصرت بَلَدَ كذا، إذا أتيتَه. قال الشَّاعر([13]):
إذا دخَلَ الشّهر الحرامُ فودِّعِي *** بلادَ تميم وانصرِي أرض عامرِ
ولذلك يسمَّى المطرُ نَصْراً. ونُصِرت الأرضُ، فهي منصورة. والنَّصْر: العَطاء. قال:
إنِّي وأسطارٍ سُطِرْنَ سَطْرَا *** لَقَائلٌ يا نصرُ نَصْراً نَصْرا([14])--------------ـــ
([1]) التكملة من المجمل واللسان.
([2]) لرؤبة في ديوانه 90 واللسان (نصع). ورواية الديوان: "وأزمعا".
([3]) في اللسان: "وفي حديث النبي صلى الله عليه وسلم: لا تسبوا أصحابي، فإن أحدكم لو أنفق ما في الأرض جميعاً ما أدرك مد أحدهم ولا نصيفه".
([4]) الرجز لسلمة بن الأكوع، كما سبق في حواشي (نصف). وأنشده في اللسان (عجف، نصف، خرف، قرص، صرف).
([5]) للمسيب بن علس في اللسان (نصف). ونسب في الخزانة (1: 544) إلى الأعشى. وذكر العلامة الميمني أنها في نسخة رامبور من ديوان الأعشى.
([6]) لابن ميادة، كما في اللسان (نصف).
([7])  في الأصل: "في الصلب"، تحريف.
([8])  للأعشى في ديوانه 138 واللسان (نصل، ألل، دأدأ).
([9])  البيت لعنترة في ديوانه 178.
([10])  في الأصل: "بها في كالقابضة".
([11])  الإهداف: الانتصاب: وفي الأصل: "وإهدام". وانظر ما سيأتي في س 13.
([12]) للأعشى في ديوانه 163 واللسان (نصح، ربح). وقد سبق في (ربح).
([13]) هو الراعي يخاطب خيلاً، كما في اللسان (نصر).
 ([14])لرؤبة بن العجاج في ملحقات ديوانه 174 واللسان والصحاح (نصر) وسيبويه (1: 304) والخزانة (1: 325). وقال صاحبا العباب والقاموس: صواب روايته: "يانضر" بالضاد المعجمة، وهو حاجب نصر بن سيار.

ـ

##### Türkçe

(**باب النون والصاد وما يثلثهما**)

(**نصع**)  **النون** ve **الصاد** ve **العين**; içinde bir arılık ve yumuşaklık bulunan şeye delâlet eden bir asıldır. Ondan: **النَّاصع**: rengi güzel, beyazlığı şiddetli olan. Ve **النِّصْع**: beyazlığı şiddetli olan elbiselerden bir tür. Ve **نَصَع الحقُّ**: açığa çıktı.

Kolaylık ve yumuşaklık باب’ından—ki bu, zikrettiğimiz kıyastır—: **أنْصَعَت النَّاقةُ للفَحل**: ona (erkeğe) ikrar etti. Ve denir: “Allah çirkin kılsın bir anayı ki **نَصَعَتْ** [onunla]”, yani onu doğurdu; bunu İbnü’s-Sikkît hikâye etti. Ve **المَنَاصِع**: meclislerdir; onlara bu ad verildi, çünkü onlar yerlerin en kolayında ve en mümkün olanındadır.

Bundan şâz oldu onların sözü: **أنْصَعَ**: ürperdi. Dedi ki:
* ta ki derisi ürperdi ve **أنْصَعا** *

(**نصف**)  **النون** ve **الصاد** ve **الفاء** iki sahih asıldır: birisi şeyin yarısına delâlet eder; diğeri hizmet ve kullanım cinsine.

Birincisi: **نِصْفُ** şey ve **نَصِيفُه**: onun yarısı. Hadiste: “Onlardan birinin **مُدّ**’üne de **نَصِيف**’ine de ulaşmadı”; bu ise sekizde bir ve sekizincidir. Dedi ki:
لم يَغْذُها مُدٌّ ولا نَصِيفُ *** ولا تُمَيراتٌ ولا تعجيفُ
Ve denir: **إناء نَصْفانُ**: su onun yarısına ulaştı. Ve **النَّصَف**: yaşlı ile genç arasındadır; yani ömrünün yarısına ulaştı. Ve muamelede **الإنصاف**; sanki yarıya razı olmaktır. Ve **النِّصْف**: insaf da. Ve **نَصَفَ النهارُ يَنْصُفُ**: yarı oldu. Dedi ki:
نَصَفَ النَّهارُ الماءُ غامِرُه *** ورفيقُه بالغَيبِ لا يدري
Ve **نصَفَ الإزارُ ساقَه**: onun yarısına ulaştı; **يَنْصُفُها**. Dedi ki:
ترى سيفَه لا يَنْصُف السَّاقَ نَعْلُه *** أجَلْ لا وإن كانت طِوالاً مَحامِلُه

(**نصل**)  **النون** ve **الصاد** ve **اللام**; bir örtü ve gizlilikten yahut bir binekten şeyin belirip çıkmasına delâlet eden sahih bir asıldır.

**نَصَلَ الحافرُ**: yerinden çıktı. Ve **نَصَل الخِضابُ**. Ondan: **تَنَصَّلَ من ذَنْبه**: beri oldu; sanki ondan çıkmış gibidir. Ve **النَّصْل**: kılıcın ve okun **نَصْل**’i; belirip çıkması, arılığı ve parıltısı sebebiyle onunla adlandırıldı. Bu kelimenin tasrîfinde denir: **أنْصَلْتُ الرُّمحَ**: onun **نَصْل**’ini söktüm. Ve **نَصلتُه**: ona bir **نَصْل** yaptım. Ve **المُنْصَُل**: kılıç. **أنْصَلْتُ** hakkında dedi ki:
تَدارَكَهُ في مُنْصِل الأَلِّ بعدما *** مَضَى غَيرَ دَأداءٍ وقد كادَ يعطَبُ
Murad etti: Receb; ona **مُنْصِلَ الأَسِنَّة** denirdi; çünkü onlar onda savaşmazlardı. Ve **المُنْصَُل** hakkında dedi ki:
إنِّي امرؤٌ من خير عَبسٍ مَنْصِباً *** شَطْرِي وأحمي سائِرِي بالمُنصَُلِ
Teşbihe hamledilenlerdendir: **النَّصِيل**: iki çene altı altında, iç taraftan boyun ile baş arasındaki şey.

(**نصا**)  **النون** ve **الصاد** ve illetli harf—ve bu illetlinin çoğu **واو**’dur—; şeyde seçme, değer ve yükseklik üzerine delâlet eden sahih bir asıldır. Ondan: kavimden ve her şeyden **النَّصِيَّة**: seçkin olan. Ve denir: **انتصَيْتُ الشَّيءَ**: onu seçtim. Ve bu benim **نَصِيَّتي**: benim seçişim. Ondan **النَّاصية**: çıkış yerinin yüksekliği sebebiyle adlandırıldı. Ve **الناصيةُ**: saçın kırpıntısı.

Bu kelimenin tasrîfinde: **نَصَوْت فلاناً**: onun **ناصِيَة**’sini tuttum. Ve **ناصَيْتُهُ**: her birimiz diğerinin **ناصية**’sinden tuttu. Ve bir çöl, diğerine **تُناصِي** olur; bu babdandır; sanki ona, **ناصية**’sini tutan gibi bağlanır. Bu bir teşbihtir. Ve **انتْتَصَى الشّعرُ**: uzadı. Ve Âişe’nin sözü:
“Size ne oluyor da ölünüze **تَنْصُون** ediyorsunuz”; o, **ناصية**’sini uzatıyorsunuz demek istedi; sanki ölünün başını taramayı kerih görmüştü.

(**نصب**)  **النون** ve **الصاد** ve **الباء**; bir şeyi dikmeye ve düzgünlük içinde hedef kılmaya delâlet eden sahih bir asıldır. Denir: **نصَبتُ الرُّمحَ** ve başkasını; onu **أنصِبهُ**; **نصباً**. Ve **تيسٌ أنْصَبُ** ve **عنْزٌ نصباءُ**: iki boynuzu dikilince. Ve **ناقَةٌ نَصْباء**: göğsü yüksek. Ve **النَّصْب**: dikilip kendisine ibadet edilen taş; ve denir ki o **النُّصُب**’dur; putun önünde dikilen bir taştır; putlar için kesilen kurbanların kanları onun üzerine dökülür. Ve **النَّصائب**: kuyunun ağzı çevresine dikilen taşlardır; sonra dayanaklar yapılır.

Bu babdandır **النَّصَبُ**: yorgunluk; manası, insanın yoruluncaya kadar dik durur olmasıdır. Ve **غبارٌ منتصب**: yükselmiş. Ve **النَّصيب**: taşlardan dikilen havuz. Amma şeyin **نِصاب**’ı onun aslıdır; **نِصاب** diye adlandırıldı, çünkü onun **نصل**’i ona kaldırılır; onda dikilir ve takılır; bıçak ve başkasının **نصاب**’ı gibi. Ve **النَّصيب**: şeyden paydır; denir: bu benim **نَصِيبـي**; yani payım. Bu da bundandır; sanki senin için yükseltilmiş ve hedef kılınmış şeydir. Ve **النَّصْب**: şarkıdan bir cinstir; belki de “dikilir”dendir; yani onunla ses yükseltilir. Ve mal, zekâtın vacip olduğu **النِّصاب**’a ulaştı; sanki o miktara ulaştı ve ona yükseldi. Ve Arap dili ehli fetha hakkında onun **النَّصْب** olduğunu söyler; sanki kelime ağızda bir dikilişle dikilir.

(**نصت**)  **النون** ve **الصاد** ve **التاء**; sükûta delâlet eden tek bir kelimedir. Ve **أنصَتَ** hadisi dinlemek için; ve **نَصَتَ يَنْصِت**. Allah Teâlâ’nın kitabında: ﴿وَأَنْصِتُوا﴾ [الأعراف 204].

(**نصح**)  **النون** ve **الصاد** ve **الحاء**; iki şey arasında uygunluğa ve ikisini ıslaha delâlet eden bir asıldır. Bunun aslı **النَّاصح**: terzidir. Ve **النِّصاح**: onunla dikilen ip; çoğulu **نِصاحات**; onunla, tabaklamada yere gerilip uzatılan derilere benzetildi. Dedi ki:
فتَرَى القومَ نَشاوَى كلُّهُمْ *** مِثلمَا مُدَّتْ نِصاحاتُ الرُّبَحْ

Ondandır **النُّصح** ve **النَّصيحة**: aldatmanın zıddı. Ve **نَصَحْتُه**: ona nasihat ettim; **أنْصَحُه**. Ve o, “**ناصح الجيْب**” bir mesel olarak; işin arılığı ve ondan **التَّوبة النَّصُوح** ile vasfedilince; sanki o sağlamdır, onda yırtık ve gedik yoktur. Ve denir: **أنْصَحْتُ الإبلَ**: onları kandırdın (suladın) ise; sonra **نَصَحَت**; yani kandı. Bu, zikrettiğimiz kıyastandır. Ve **ناصِحُ العَسَل**: onun süzülmüşü; sanki o, içine bulandıran şey karışmayan arı olandır. Ve **نصحت له** ve **نَصَحْتُهُ** bir mânâdadır. Ve **قميصٌ مَنصوح**: dikilmiş.

(**نصر**)  **النون** ve **الصاد** ve **الراء**; hayır getirmeye ve onu vermeye delâlet eden sahih bir asıldır. **نَصَر اللهُ المسلمين**: onlara düşmanları üzerine zafer verdi; onları **نَصْراً** ile yardım eder. Ve **انتصر**: öç aldı; o da ondandır. Amma “gelme”ye gelince: Araplar der ki: **نصرت بَلَدَ كذا**: ona geldim. Şair dedi ki:
إذا دخَلَ الشّهر الحرامُ فودِّعِي *** بلادَ تميم وانصرِي أرض عامرِ
Bundan dolayı yağmura **نَصْراً** denir. Ve **نُصِرت الأرضُ**; o hâlde o **منصورة**’dur. Ve **النَّصْر**: bağıştır. Dedi ki:
إنِّي وأسطارٍ سُطِرْنَ سَطْرَا *** لَقَائلٌ يا نصرُ نَصْراً نَصْرا([14])--------------ـــ
([1]) tekmile **المجمل** ve **اللسان**’dandır.
([2]) Rü’be’nindir; divanında 90 ve **اللسان** (**نصع**). Divan rivayeti: “وأزمعا”.
([3]) **اللسان**’da: “Ve Peygamber’in hadîsinde صلى الله عليه وسلم: Ashabıma sövmeyin; zira sizden biriniz yeryüzünde olanın hepsini infak etse, onların birinin **مُدّ**’üne de **نَصِيف**’ine de erişmez.”
([4]) Recez, Seleme b. el-Ekva‘ındır; daha önce (**نصف**) haşiyelerinde geçti. **اللسان**’da (**عجف**، **نصف**، **خرف**، **قرص**، **صرف**) içinde okuttu.
([5]) Müseyyib b. ‘Als’ındır; **اللسان** (**نصف**)’ta. **الخزانة** (1: 544)’te A‘şâ’ya nispet edildi. Allâme el-Meymenî, A‘şâ divanının Râmbûr nüshasında olduğunu zikretti.
([6]) İbn Meyyâde’nindir; **اللسان** (**نصف**)’ta olduğu gibi.
([7]) Asılda: “في الصلب”; tahriftir.
([8]) A‘şâ’nındır; divanında 138 ve **اللسان** (**نصل**، **ألل**، **دأدأ**).
([9]) Beyit, Antara’nındır; divanında 178.
([10]) Asılda: “بها في كالقابضة”.
([11]) **الإهداف**: dikiliş; asılda: “وإهدام”. 13. satırda gelecek olana bak.
([12]) A‘şâ’nındır; divanında 163 ve **اللسان** (**نصح**، **ربح**). Daha önce (**ربح**)’ta geçti.
([13]) O, Râ‘î’dir; atlara hitap eder; **اللسان** (**نصر**)’da olduğu gibi.
([14]) Rü’be b. el-‘Accâc’ındır; divanının eklerinde 174 ve **اللسان** ve **الصحاح** (**نصر**) ve Sîbeveyh (1: 304) ve **الخزانة** (1: 325). **العباب** ve **القاموس** sahipleri dedi ki: rivayetinin doğrusu “يانضر”dır; **الضاد** mu‘ceme ile; o, Nasr b. Seyyâr’ın hâcibidir.

ـ

### [Müfredât](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/mufredat.md) — Râgıb el-İsfahânî · 11. yy

- النصر والنصرة: العون. قال تعالى: ﴿نصر من الله وفتح قريب﴾ [الصف/ 13]، ﴿وإذا جاء نصر الله﴾ [النصر/1]، ﴿وانصروا آلهتكم﴾ [الأنبياء/68]، ﴿إن ينصركم الله فلا غالب لكم﴾ [آل عمران/160]، ﴿وانصرنا على القوم الكافرين﴾ [البقرة/250]، ﴿وكان حقا علينا نصر المؤمنين﴾ [الروم/47]، ﴿إنا لننصر رسلنا﴾ [غافر/51]، ﴿وما لهم في الأرض من ولي ولا نصير﴾ [التوبة /74]، ﴿وكفى بالله وليا وكفى بالله نصيرا﴾ [النساء/45]، ﴿ما لكم من دون الله من ولي ولا نصير﴾ [التوبة/116]، ﴿فلولا نصرهم الذين اتخذوا من دون الله﴾ [الأحقاف/28] إلى غير ذلك من الآيات، ونصرة الله للعبد ظاهرة، ونصرة العبد لله هو نصرته لعباده، والقيام بحفظ حدوده، ورعاية عهوده، واعتناق أحكامه، واجتناب نهيه. قال: ﴿وليعلم الله من ينصره﴾ [الحديد/25]، ﴿إن تنصروا الله ينصركم﴾ [محمد/7]، ﴿كونوا أنصار الله﴾ [الصف/14] والانتصار والاستنصار: طلب النصرة ﴿والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون﴾ [الشورى/39]، ﴿وإن استنصروكم في الدين فعليكم النصر﴾ [الأنفال/72]، ﴿ولمن انتصر بعد ظلمه﴾ [الشورى/41]، ﴿فدعا ربه أني مغلوب فانتصر﴾ [القمر/10] وإنما قال: (فانتصر) ولم يقل: أنصر تنبيها أن ما يلحقني يلحقك من حيث إني جئتهم بأمرك، فإذا نصرتني فقد انتصرت لنفسك، والتناصر: التعاون. قال تعالى: ﴿ما لكم لا تناصرون﴾ [الصافات/25]، والنصارى قيل: سموا بذلك لقوله: ﴿كونوا أنصار الله كما قال عيسى ابن مريم للحواريين من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله﴾ [الصف/14]، وقيل: سموا بذلك انتسابا إلى قرية يقال لها: نصرانة، فيقال: نصراني، وجمعه نصارى، قال: ﴿وقالت اليهود ليست النصارى﴾ الآية [البقرة/113]، ونصر أرض بني فلان. أي: مطر (مجاز القرآن 2/46)، وذلك أن المطر هو نصرة الأرض، ونصرت فلانا: أعطيته؛ إما مستعار من نصر الأرض، أو من العون.

##### Türkçe

- **النصر** ve **النصرة**: yardım. Yüce Allah dedi ki: ﴿نصر من الله وفتح قريب﴾ [الصف/ 13], ﴿وإذا جاء نصر الله﴾ [النصر/1], ﴿وانصروا آلهتكم﴾ [الأنبياء/68], ﴿إن ينصركم الله فلا غالب لكم﴾ [آل عمران/160], ﴿وانصرنا على القوم الكافرين﴾ [البقرة/250], ﴿وكان حقا علينا نصر المؤمنين﴾ [الروم/47], ﴿إنا لننصر رسلنا﴾ [غافر/51], ﴿وما لهم في الأرض من ولي ولا نصير﴾ [التوبة /74], ﴿وكفى بالله وليا وكفى بالله نصيرا﴾ [النساء/45], ﴿ما لكم من دون الله من ولي ولا نصير﴾ [التوبة/116], ﴿فلولا نصرهم الذين اتخذوا من دون الله﴾ [الأحقاف/28] ve bunun dışındaki âyetlerden başkaları; ve Allah’ın kula **نصرة**si açıktır; kulun Allah’a **نصرة**si ise O’nun kullarına yardım etmesi, sınırlarını korumakla ayağa kalkması, ahitlerini gözetmesi, hükümlerini benimsemesi ve yasağından sakınmasıdır. Dedi ki: ﴿وليعلم الله من ينصره﴾ [الحديد/25], ﴿إن تنصروا الله ينصركم﴾ [محمد/7], ﴿كونوا أنصار الله﴾ [الصف/14]. Ve **الانتصار** ve **الاستنصار**: **النصرة** istemektir. ﴿والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون﴾ [الشورى/39], ﴿وإن استنصروكم في الدين فعليكم النصر﴾ [الأنفال/72], ﴿ولمن انتصر بعد ظلمه﴾ [الشورى/41], ﴿فدعا ربه أني مغلوب فانتصر﴾ [القمر/10]. Ancak dedi: (فانتصر) ve “أنصر” demedi; şu hususa dikkat çekmek için: bana ilişen sana ilişir; şu bakımdan ki ben onlara senin emrinle geldim; öyleyse beni desteklersen, gerçekten kendi nefsin için **انتصار** etmiş olursun. Ve **التناصر**: yardımlaşmadır. Yüce Allah dedi ki: ﴿ما لكم لا تناصرون﴾ [الصافات/25]. Ve **النصارى**: denildi ki, şu sözü sebebiyle böyle adlandırıldılar: ﴿كونوا أنصار الله كما قال عيسى ابن مريم للحواريين من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله﴾ [الصف/14]. Ve denildi ki: **نصرانة** denilen bir köye nispetle böyle adlandırıldılar; böylece “**نصراني**” denir; çoğulu **نصارى**dır. Dedi ki: ﴿وقالت اليهود ليست النصارى﴾ âyet [البقرة/113]. Ve “**نصر** أرض بني فلان”: yani yağmur (مجاز القرآن 2/46). Bu da şundandır ki yağmur, yerin **نصرة**sidir. Ve “**نصرت** فلانا”: ona verdim; ya yerin **نصر**undan ödünç alınmıştır, yahut yardımdan.

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

ن ص ر
نصره الله تعالى على عدوّه ومن عدوّه‏:‏ ‏"‏ ونصرناه من القوم الذين كذّبوا ‏"‏ نصراً ونصرة والله ناصره ونصيره‏.‏
واستنصرته عليه وتناصروا وهم أنصاري‏.‏
وانتصرت منه‏.‏
ورجل نصراني وامرأة نصرانيّة ونصران ونصرانة وقوم نصارى وتنصّر ونصّر ولده‏.‏
ومن المجاز‏:‏ أرض منصورة‏:‏ مغيثة ونصر الله الأرض‏:‏ سمّى المطر نصراً كما سمّى فتحاً‏.‏
ومدّت الوادي النواصر‏:‏ المسابل التي تأتي بالماء من بعيد الواحد‏:‏ ناصر‏.‏
ووقف سائل على قوم فقال‏:‏ انصروني نصركم الله‏:‏ يريد أعطوني أعطاكم الله‏.‏

##### Türkçe

ن ص ر
Allah Teâlâ onu düşmanına karşı ve düşmanından yardım etti: “Ve onu, yalanlayan kavimden yardım ettik” (âyeti); **نصراً** ve **نصرة** (olarak). Ve Allah onun yardım edeni ve onun yardımcısıdır.
Ve ondan, ona karşı yardım istedim; ve birbirlerine yardım ettiler; ve onlar benim yardımcılarımdır.
Ve ondan intikam aldım.
Ve (bir) erkek **نصراني** ve (bir) kadın **نصرانيّة** ve **نصران** ve **نصرانة** ve bir kavim **نصارى**; ve **تنصّر**; ve oğlunu **نصّر** etti.
Ve mecazdandır: **أرض منصورة**: imdada eriştirilmiş. Ve Allah yeri **نصر** etti: yağmura **نصر** adını verdi; tıpkı **فتحاً** adını verdiği gibi.
Ve vadiyi **النواصر** uzattı: uzaktan su getiren su yolları; tekili: **ناصر**.
Ve bir dilenci bir kavmin yanında durdu da dedi: “Bana yardım edin, Allah size yardım etsin”: “Bana verin, Allah size versin” demek istiyor.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

النَّصر: إِعانة المظلوم؛ نصَره على عدوّه ينصُره ونصَره ينصُره نصْراً، ورجل ناصِر من قوم نُصَّار ونَصْر مثل صاحب وصحْب وأَنصار؛ قال: واللهُ سَمَّى نَصْرَك الأَنْصَارَا،
آثَرَكَ اللهُ به إِيْثارا
وفي الحديث: انصُر أَخاك ظالِماً أَو مظلوماً، وتفسيره أَن يمنَعه من الظلم إِن وجده ظالِماً، وإِن كان مظلوماً أَعانه على ظالمه، والاسم النُّصْرة؛ ابن سيده: وقول خِدَاش بن زُهَير:
فإِن كنت تشكو من خليل مَخانَةً،
فتلك الحَوارِي عَقُّها ونُصُورُها
يجوز أَن يكون نُصُور جمع ناصِر كشاهد وشُهود، وأن يكون مصدراً كالخُروج والدُّخول؛ وقول أُمية الهذلي:
أُولئك آبائي، وهُمْ لِيَ ناصرٌ،
وهُمْ لك إِن صانعتَ ذا مَعْقِلُ
(*« أولئك آبائي إلخ» هكذا في الأصل والشطر الثاني منه ناقص.) أَراد جمع ناصِر كقوله عز وجل: نَحْنُ جميع مُنْتَصِر. والنَّصِير: النَّاصِر؛ قال الله تعالى: نِعم المولى ونِعم النَّصير، والجمع أَنْصَار مثل شَرِيف وأَشرافٍ. والأَنصار: أَنصار النبي، صلى الله عليه وسلم، غَلبت عليهم الصِّفة فجرى مَجْرَى الأَسماء وصار كأَنه اسم الحيّ ولذلك أُضيف إِليه بلفظ الجمع فقيل أَنصاري. وقالوا: رجل نَصْر وقوم نَصْر فَوصَفوا بالمصدر كرجل عَدْلٍ وقوم عَدْل؛ عن ابن الأَعرابي.
والنُّصْرة: حُسْن المَعُونة. قال الله عز وجل: من كان يَظُنّ أَن لَنْ ينصُره الله في الدنيا والآخرة؛ المعنى من ظن من الكفار أَن الله لا يُظْهِر محمداً، صلى الله عليه وسلم، على مَنْ خالفَه فليَخْتَنِق غَيظاً حتى يموت كَمَداً، فإِن الله عز وجل يُظهره، ولا يَنفعه غيظه وموته حَنَقاً، فالهاء في قوله أَن لن يَنْصُرَه للنبيّ محمد، صلى الله عليه وسلم. وانْتَصَر الرجل إِذا امتَنَع من ظالِمِه. قال الأَزهري: يكون الانْتصَارَ من الظالم الانْتِصاف والانْتِقام، وانْتَصَر منه: انْتَقَم. قال الله تعالى مُخْبِراً عن نُوح، على نبينا وعليه الصلاة والسلام، ودعائِه إِياه بأَن يَنْصُره على قومه: فانْتَصِرْ ففتحنا، كأَنه قال لِرَبِّه: انتقم منهم كما قال: رَبِّ لا تَذَرْ على الأَرض من الكافرين دَيَّاراً. والانتصار: الانتقام. وفي التنزيل العزيز: ولَمَنِ انْتَصَر بعد ظُلْمِه؛ وقوله عز وجل: والذين إِذا أَصابهم البغي هم يَنْتَصِرُون؛ قال ابن سيده: إِن قال قائل أَهُمْ مَحْمُودون على انتصارهم أَم لاف قيل: من لم يُسرِف ولم يُجاوِز ما أمر الله به فهو مَحْمُود.
والاسْتِنْصار: اسْتِمْداد النَّصْر. واسْتَنْصَره على عَدُوّه أَي سأَله أَن ينصُره عليه. والتَّنَصُّرُ: مُعالَجَة النَّصْر وليس من باب تَحَلَّم وتَنَوَّر. والتَّناصُر: التَّعاون على النَّصْر. وتَناصَرُوا: نَصَر بعضُهم بعضاً. وفي الحديث: كلُّ المُسْلِمِ عَنْ مُسْلِمٍ مُحَرَّم أَخَوانِ نَصِيرانَ أَي هما أَخَوانِ يَتَناصَران ويَتعاضَدان. والنَّصِير فعيل بمعنى فاعِل أَو مفعول لأَن كل واحد من المتَناصِرَيْن ناصِر ومَنْصُور. وقد نصره ينصُره نصْراً إِذا أَعانه على عدُوّه وشَدَّ منه؛ ومنه حديث الضَّيْفِ المَحْرُوم: فإِنَّ نَصْره حق على كل مُسلم حتى يأْخُذ بِقِرَى ليلته، قيل: يُشْبه أَن يكون هذا في المُضْطَرّ الذي لا يجد ما يأْكل ويخاف على نفسه التلف، فله أَن يأْكل من مال أَخيه المسلم بقدر حاجته الضرورية وعليه الضَّمان. وتَناصَرَتِ الأَخبار: صدَّق بعضُها بعضاً. والنَّواصِرُ: مَجاري الماء إِلى الأَودية،واحدها ناصِر، والنَّاصِر: أَعظم من التَّلْعَةِ يكون مِيلاً ونحوَه ثم تمج النَّواصِر في التِّلاع. أَبو خيرة: النَّواصِر من الشِّعاب ما جاء من مكان بعيد إِلى الوادي فَنَصَرَ سَيْلَ الوادي، الواحد ناصِر. والنَّواصِر: مَسايِل المِياه، واحدتها ناصِرة، سميت ناصِرة لأَنها تجيء من مكان بعيد حتى تقع في مُجْتَمع الماء حيث انتهت، لأَن كل مَسِيل يَضِيع ماؤه فلا يقع في مُجتَمع الماء فهو ظالم لمائه. وقال أَبو حنيفة: الناصِر والناصِرة ما جاء من مكان بعيد إِلى الوادي فنَصَر السُّيول. ونصَر البلاد ينصُرها: أَتاها؛ عن ابن الأَعرابي. ونَصَرْتُ أَرض بني فلان أَي أَتيتها؛ قال الراعي يخاطب خيلاً:إِذا دخل الشهرُ الحرامُ فَوَدِّعِي
بِلادَ تميم، وانْصُرِي أَرضَ عامِرِ
ونَصر الغيثُ الأَرض نَصْراً: غاثَها وسقاها وأَنبتها؛ قال: من كان أَخطاه الربيعُ، فإِنما
نصر الحِجاز بِغَيْثِ عبدِ الواحِدِ
ونَصَر الغيثُ البلَد إِذا أَعانه على الخِصْب والنبات. ابن الأَعرابي: النُّصْرة المَطْرَة التَّامّة؛ وأَرض مَنْصُورة ومَضْبُوطَة. وقال أَبو عبيد: نُصِرَت البلاد إِذا مُطِرَت، فهي مَنْصُورة أَي مَمْطُورة. ونُصِر القوم إِذا غِيثُوا. وفي الحديث: إِنَّ هذه السَّحابةَ تَنصُر أَرضَ بني كَعْب أَي تُمطرهم. والنَّصْر: العَطاء؛ قال رؤبة:
إِني وأَسْطارٍ سُطِرْنَ سَطْرا
لَقائِلٌ: يا نَصْرُ نَصْراً نَصْراً
ونَصَره ينصُره نَصْراً: أَعطاه. والنَّصائِرُ: العطايا.
والمُسْتَنْصِر: السَّائل. ووقف أَعرابيّ على قوم فقال: انْصُرُوني نَصَركم الله أَي أَعطُوني أَعطاكم الله.
ونَصَرى ونَصْرَى وناصِرَة ونَصُورِيَّة
(* قوله« ونصورية» هكذا في
الأصل ومتن القاموس بتشديد الياء، وقال شارحه بتخفيف الياء): قرية بالشام، والنَّصارَى مَنْسُوبُون إِليها؛ قال ابن سيده: هذا قول أَهل اللغة، قال: وهو ضعيف إِلا أَن نادِر النسب يَسَعُه، قال: وأَما سيبويه فقال أَما نَصارَى فذهب الخليل إِلى أَنه جمع نَصْرِيٍّ ونَصْران، كما قالوا ندْمان ونَدامى، ولكنهم حذفوا إِحدى الياءَين كما حذفوا من أُثْفِيَّة وأَبدلوا مكانها أَلفاً كما قالوا صَحارَى، قال: وأَما الذي نُوَجِّهه نحن عليه جاء على نَصْران لأَنه قد تكلم به فكأَنك جمعت نَصْراً كما جمعت مَسْمَعاً والأَشْعَث وقلت نَصارَى كما قلت نَدامى، فهذا أَقيس، والأَول مذهب، وإِنما كان أَقْيَسَ لأَنا لم نسمعهم قالوا نَصْرِيّ. قال أَبو إِسحق: واحِد النصارَى في أَحد القولين نَصْرَان كما ترى مثل نَدْمان ونَدامى، والأُنثى نَصْرانَة مثل نَدْمانَة؛ وأَنشد لأَبي الأَخزر الحماني يصف ناقتين طأْطأَتا رؤوسهما من الإِعياء فشبه رأْس الناقة من تطأْطئها برأْس النصوانية إِذا طأْطأَته في صلاتها:
فَكِلْتاهُما خَرَّتْ وأَسْجَدَ رأْسُها،
كما أَسْجَدَتْ نَصْرانَة لم تحَنَّفِ
فَنَصْرانَة تأْنيث نَصْران، ولكن لم يُستعمل نَصْران إِلا بياءي النسب لأَنهم قالوا رجل نَصْراني وامرأَة نَصْرانيَّة، قال ابن بري: قوله إِن النصارى جمع نَصْران ونَصْرانَة إِنما يريد بذلك الأَصل دون الاستعمال، وإِنما المستعمل في الكلام نَصْرانيٌّ ونَصْرانِيّة، بياءي النسب، وإِنما جاء نَصْرانَة في البيت على جهة الضرورة؛ غيره: ويجوز أَن يكون واحد النصارى نَصْرِيّاً مثل بعير مَهْرِيّ وإِبِل مَهارَى، وأَسْجَد: لغة في سَجَد. وقال الليث: زعموا أَنهم نُسِبُوا إِلى قرية بالشام اسمها نَصْرُونة. التهذيب: وقد جاء أَنْصار في جمع النَّصْران؛ قال:
لما رأَيتُ نَبَطاً أَنْصارا
بمعنى النَّصارى. الجوهري: ونَصْرانُ قرية بالشأْم ينسب إِليها النَّصارى، ويقال: ناصِرَةُ.
والتَّنَصُّرُ: الدخول في النَّصْرانية، وفي المحكَم: الدخول في دين النصْري
(* قوله« في دين النصري» هكذا بالأصل) . ونَصَّرَه: جعله
نَصْرانِيّاً. وفي الحديث: كلُّ مولود يولد على الفِطْرة حتى يكونَ أَبواه اللذان يَهَوِّدانِه ويُنَصِّرانِه؛ اللَّذان رفع بالابتداء لأَنه أُضمر في يكون؛ كذلك رواه سيبويه؛ وأَنشد:
إِذا ما المرء كان أَبُوه عَبْسٌ،
فَحَسْبُك ما تُرِيدُ إِلى الكلامِ
أَي كان هو. والأَنْصَرُ: الأَقْلَفُ، وهو من ذلك لأَن النصارى قُلْف. وفي الحديث: لا يَؤمَّنَّكُم أَنْصَرُ أَي أَقْلَفُ؛ كذا فُسِّر في الحديث.ونَصَّرُ: صَنَم، وقد نَفَى سيبويه هذا البناء في الأَسماء. وبُخْتُنَصَّر: معروف، وهو الذي كان خَرَّب بيت المقدس، عَمَّره الله تعالى. قال الأَصمعي: إِنما هو بُوخَتُنَصَّر فأُعرب، وبُوخَتُ ابنُ، ونَصَّرُ صَنَم، وكان وُجد عند الصَّنَم ولم يُعرف له أَب فقيل: هو ابن الصنم. ونَصْر ونُصَيْرٌ وناصِر ومَنْصُور: أَسماء. وبنو ناصِر وبنو نَصْر: بَطْنان. ونَصْر: أَبو قبيلة من بني أَسد وهو نصر ابن قُعَيْنٍ؛ قال أَوس بن حَجَر يخاطب رجلاً من بني لُبَيْنى بن سعد الأَسَدِي وكان قد هجاه:
عَدَدْتَ رِجالاً من قُعَيْنٍ تَفَجُّساً،
فما ابنُ لُبَيْنى والتَّفَجُّسُ والفَخْرُف
شَأَتْكَ قُعَيْنٌ غَثُّها وسَمِينُها،
وأَنت السَّهُ السُّفْلى، إِذا دُعِيَتْ نَصْرُ
التَّفَجُّس: التعظُّم والتكبر. وشأَتك: سَبَقَتْك. والسَّه: لغة في الاسْتِ.
وقال النضر: النَّزُورُ القليل الكلامِ لا يتكلم حتى تُنْزِرَه. وفي حديث أُمِّ مَعْبَد: لا نَزْر ولا هَذَر؛ النَّزْر القليل، أَي ليس بقليل فيدُلَّ على عِيٍّ ولا كثيرٍ فاسد. قال الأَصمعي: نَزَرَ فلان فلاناً يَنْزُره نَزْراً إِذا استخرج ما عنده قليلاً قليلاً. ونَزَرَ الرجلَ: احتقَره واستقلَّه؛ عن ابن الأَعرابي؛ وأَنشد:
قد كنتُ لا أُنزَرُ في يوم النَّهَلْ،
ولا تَخُونُ قُوَّتي أَن أُبْتَذَلْ،
حتى تَوَشَّى فيَّ وَضَّاحٌ وَقَلْ
يقول: كنتُ لا أُسْتَقَلُّ ولا أُحتقَرُ حتى كَبِرت. وتَوَشَّى: ظهَر فيّ كالشِّيَة. ووضَّاح: شَيْب. وقَلَّ: مُتَوَقِّل.
والنَّزْرُ: الإِلحاحُ في السؤال. وقولهم: فلان لا يُعطي حتى يُنْزَر أَي يُلحَّ عليه ويُصغَّرَ من قدرِه. وفي حديث عائشة، رضي الله عنها: وما كان لكم أَن تَنْزُرُوا رسول الله، صلى الله عليه وسلم، على الصَّلاة أَي تُلِحُّوا عليه فيها. ونَزَرَه نَزْراً: أَلحَّ عليه في المسأَلة. وفي الحديث: أَن عمرَ، رضي الله عنه، كان يُسايِرُ النبي، صلى الله عليه وسلم، في سفَرٍ فسأَلهُ عن شيء فلم يُجِبْه ثم عاد يسأَلهُ فلم يُجِبْه، فقال لنفسه كالمُبَكِّت لها: ثَكِلَتْكَ أُمُّكَ يا ابنَ الخطَّابِ نَزَرْتَ رسول الله، صلى الله عليه وسلم، مِراراً لا يُجِيبُك؛ قال الأَزهري: معناه أَنك أَلْحَحْتَ عليه في المسأَلة إِلْحاحاً أَدَّبك بسكوته عن جوابك؛ وقال كثير:
لا أَنْزُرُ النَّائِلَ الخليلَ، إِذا
ما اعْتلَّ نَزْرُ الظُّؤُورِ لم تَرَمِ
أَراد: لم تَرْأَمْ فحذف الهمزة. ويقال: أَعطاه عطاء نَزْراً وعطاء مَنْزُوراً إِذا أَلَحَّ عليه فيه، وعطاءً غير مَنْزُور إِذا لم يُلِحَّ عليه فيه بل أَعطاه عفواً؛ ومنه قوله:
فَخُذْ عَفْوَ ما آتاك لا تَنْزُرَنَّهُ،
فعندَ بُلوغِ الكدْرِ رَنْقُ المَشارِبِ
(* قوله« ما آتاك إلخ» في الاساس: فخذ عفو من آتاك إلخ.)
أَبو زيد: رجلٌ نَزْر وفَزر، وقد نَزُرَ نَزارَة إِذا كان قليل الخير؛ وأَنْزَرَه الله وهو رجلٌ مَنْزُور. ويقال لكل شيء يَقِل: نَزُورٌ؛ ومنه قول زيد بن عدي:
أَو كماءِ المَثْمُودِ بَعْدَ جمامٍ،
رَذِم الدَّمْعِ لا يَؤُوب نَزُورا
قال: وجائز أَن يكون النَّزُور بمعنى المنزور فعول بمعنى مفعول. والنَّزُور من الإِبل: التي لا تَكاد تَلقَحُ إِلا وهي كارهة. وناقة نَزُورٌ: بينة النَّزار. والنَّزور أَيضاً: القليلة اللبن، وقد نَزُرَتْ نَزْراً. قال: والنَّاتِق التي إِذا وجَدت مسَّ الفحل لَقِحَت، وقد نَتَقَت تَنتُقُ إِذا حَمَلت. والنَّزُور: الناقة التي مات ولدها فهي تَرْأَم ولدَ غيرها ولا يجيء لبنُها إِلا نَزْراً. وفرس نَزُور: بطيئة اللِّقاح. والنَّزْر: ورمٌ في ضَرْع الناقة؛ ناقة مَنْزُورة، ونَزَرْتُك فأَكثرت أَي أَمرتُك. قال شمر: قال عِدَّة من الكِلابِييِّن النَّزْر الاستعجال والاسْتِحْثاث، يقال: نَزَرَه إِذا أَعجلَه، ويقال: ما جئتَ إِذا نَزْراً أَي بطيئاً. ونِزَار: أَبو قبيلة، وهو نِزارُ بن مَعَدّ بن عَدنان. والتَّنَزُّر: الانتِساب إِلى نِزار بن معد. ويقال: تَنَزَّر الرجل إِذا تشَبَّه بالنَّزَارية أَو أَدخَل نفسَه فيهم. وفي الروض الأُنُفِ: سُمي نِزارٌ نِزاراً لأَن أَباه لمَّا وُلد له نظر إِلى نُور النبوّة بين عينيه، وهو النُّور الذي كان يُنقل في الأَصلاب إِلى محمد، صلى الله عليه وسلم، ففرِح فرَحاً شديداً ونَحَر وأَطعم وقال: إِن هذا كلَّه لَنَزْرٌ في حق هذا المولود، فسمي نِزاراً لذلك.

##### Türkçe

**النَّصر**: mazlumun yardım edilmesi; onu düşmanına karşı yardım etti: onu yardım eder ve onu yardım etti: onu yardım eder, **نصْراً**; ve bir **ناصِر** adam, **نُصَّار** kavminden; ve **نَصْر** tıpkı **صاحب** ve **صحْب** ve **أَنصار** gibi; dedi ki:
Ve Allah senin yardımını **الأَنْصَار** diye adlandırdı,
Allah seni onunla tercih etti, bir tercih ediş olarak.

Hadiste: “Kardeşine zalim olarak da mazlum olarak da yardım et”; onun tefsiri: onu zulümden men etmesidir, eğer onu zalim bulursa; eğer mazlum ise, zalimine karşı ona yardım eder; isim **النُّصْرة**’dir. İbn Sîde: ve Hıdâş b. Zuheyr’in sözü:
Eğer bir dosttan bir hainlik şikâyet ediyorsan,
işte o **الحَوارِي**; onun hakkı ve onun **نُصُور**’u.

**نُصُور**’un, **شاهد** ve **شُهود** gibi **ناصِر**’in çoğulu olması caizdir; ve **الخُروج** ve **الدُّخول** gibi bir mastar olması da caizdir. Ümeyye el-Huzelî’nin sözü:
İşte onlar babalarımdır; ve onlar benim için bir **ناصر**’dır,
ve onlar senin için—eğer bir sığınak sahibini yumuşatırsan—bir sığınaktır.

(* “**أُولئك آبائي** ilh.” asılda böyle, onun ikinci mısraı eksiktir.)
**ناصِر**’in çoğulunu kastetti; Aziz ve Celil’in sözü gibi: **نَحْنُ جميع مُنْتَصِر**. Ve **النَّصِير**: **النَّاصِر**; Allah تعالى dedi: **نِعم المولى ونِعم النَّصير**; çoğulu **أَنْصَار**’dır, **شَرِيف** ve **أَشراف** gibi. Ve **الأَنصار**: Peygamber’in, صلى الله عليه وسلم, yardımcılarıdır; sıfat onlarda galip geldi de isimlerin yürüdüğü gibi yürüdü ve sanki mahallenin adı oldu; bu yüzden ona çoğul lafzıyla izafe edildi de “**أَنصاري**” denildi. Ve dediler: **نَصْر** adam ve **نَصْر** kavim; böylece mastarla vasıfladılar, **عَدْل** adam ve **عَدْل** kavim gibi; İbnü’l-A‘râbî’den.

Ve **النُّصْرة**: yardımın güzelliğidir. Allah عز وجل dedi: **من كان يَظُنّ أَن لَنْ ينصُره الله في الدنيا والآخرة**; mana: kâfirlerden her kim Allah’ın Muhammed’i, صلى الله عليه وسلم, ona muhalefet edene karşı ortaya çıkarmayacağını zannederse, öfkesinden boğulsun ta ki kederden ölsün; çünkü Allah عز وجل onu ortaya çıkarır; onun öfkesi ve hınçtan ölmesi ona fayda vermez. Şu halde “**أَن لن يَنْصُرَه**” sözündeki **الهاء**, Peygamber Muhammed’e, صلى الله عليه وسلم, aittir.

Ve adam **انْتَصَر** eder, zaliminden korunup engellendiği zaman. Ezherî dedi: zalimden **الانْتصَار**; **الانْتِصاف** ve **الانْتِقام** olur; ve ondan **انْتَصَر**: intikam aldı. Allah تعالى, Nûh’tan—nebimiz ve onun üzerine salât ve selâm olsun—ve onun, kavmine karşı kendisine yardım etmesi için duasından haber vererek dedi: **فانْتَصِرْ ففتحنا**; sanki Rabbine dedi: onlardan intikam al; nitekim dedi: **رَبِّ لا تَذَرْ على الأَرض من الكافرين دَيَّاراً**.

Ve **الانتصار**: intikamdır. Aziz tenzilde: **ولَمَنِ انْتَصَر بعد ظُلْمِه**; ve Aziz ve Celil’in sözü: **والذين إِذا أَصابهم البغي هم يَنْتَصِرُون**; İbn Sîde dedi: eğer bir söyleyen “Onların intikam almaları üzerine övülmüşler midir yoksa hayır mı?” derse, denilir ki: kim israf etmez ve Allah’ın emrettiğini aşmazsa, o övülmüştür.

Ve **الاسْتِنْصار**: yardımın uzatılmasını istemektir. Ve onu düşmanına karşı **اسْتَنْصَره**: yani ondan, ona karşı yardım etmesini istedi. Ve **التَّنَصُّرُ**: yardımın işlenip yapılmasıdır; **تَحَلَّم** ve **تَنَوَّر** babından değildir. Ve **التَّناصُر**: yardımlaşmadır, yardım üzerine. Ve **تَناصَرُوا**: birbirlerine yardım ettiler. Hadiste: “Her Müslümanın Müslümana (karşı) (hakkı) haramdır; iki kardeş, iki **نَصِيران**”; yani ikisi iki kardeştir; birbirlerine yardım ederler ve birbirlerini desteklerler. Ve **النَّصِير** “**فعيل**” vezninde, **فاعل** yahut **مفعول** manasınadır; çünkü iki yardımlaşandan her biri **ناصِر** ve **مَنْصُور**’dur. Ve onu yardım etti: onu yardım eder, **نصْراً**, düşmanına karşı ona yardım ettiği ve ondan (düşmana karşı) güçlendirdiği zaman; bundan, mahrum misafir hadisi: “Şüphesiz onun **نَصْر**’u her Müslüman üzerine haktır; ta ki gecesinin ikramını alana kadar.” Denildi: bu, yiyecek bulamayan ve kendisi için helâkten korkan muztar hakkında olmalıdır; onun için, zarurî ihtiyacı miktarınca Müslüman kardeşinin malından yemesi caizdir ve üzerinde tazmin vardır. Ve haberler **تَناصَرَت**: bazısı bazısını doğruladı.

Ve **النَّواصِرُ**: suyun vadilere akış yollarıdır; tekili **ناصِر**’dir. Ve **النَّاصِر**: **التَّلْعَة**’den daha büyüktür; bir mil ve benzeri olur; sonra **النَّواصِر** **التِّلاع**’a boşalır. Ebû Hayra: **النَّواصِر** şe‘blerden, uzak bir yerden vadiye gelendir; böylece vadi selini **نَصَرَ** etti; tekili **ناصِر**’dir. Ve **النَّواصِر**: suların akıntı yataklarıdır; tekili **ناصِرة**’dir; uzak bir yerden gelip suyun toplandığı yere düşene kadar geldiği için **ناصِرة** diye adlandırıldı; çünkü her akıntı yatağı, suyu kaybolur da suyun toplandığı yere düşmezse, suyu için zalimdir. Ebû Hanîfe dedi: **الناصِر** ve **الناصِرة**, uzak bir yerden vadiye gelendir; böylece selleri **نَصَرَ** etti. Ve beldeleri **نصَر** eder: onlara geldi; İbnü’l-A‘râbî’den. Ve “Falancanın oğullarının toprağını **نَصَرْتُ**” yani ona geldim; Râ‘î, atlara hitap ederek dedi:
Haram ay girdiğinde vedalaş,
Temîm beldelerini; ve Âmir’in toprağını **انْصُرِي**.

Ve yağmur yeri **نَصَر** etti, **نَصْراً**: ona imdat etti, onu suladı ve onu bitirdi; dedi ki:
Kime bahar isabet etmemişse, ancak
Hicaz’ı Abdülvâhid’in yağmuruyla **نصر** etti.

Ve yağmur beldeyi **نَصَر** eder, onu bolluk ve bitki üzerine yardım ettiği zaman. İbnü’l-A‘râbî: **النُّصْرة** tam yağmurdur; ve **مَنْصُورة** ve **مَضْبُوطَة** bir yer. Ebû Ubeyd dedi: beldeler **نُصِرَت** edildiği zaman yağmurlandı; o halde o **مَنْصُورة**’dur, yani yağmurlanmış. Ve kavim **نُصِر** edildiği zaman yağmurla imdat olundu. Hadiste: “Şüphesiz bu bulut, Benî Ka‘b’ın toprağını **تَنصُر** eder”; yani onlara yağmur yağdırır.

Ve **النَّصْر**: bağıştır; Ru’be dedi:
Ben ve satır satır yazılmış satırlar,
şöyle diyecek bir söyleyiciyim: ey **نَصْر**, bir **نَصْراً**, bir **نَصْراً**.

Ve onu **نَصَره** eder: onu **نَصْراً** eder: ona verdi. Ve **النَّصائِرُ**: bağışlardır. Ve **المُسْتَنْصِر**: dilencidir. Bir bedevî bir kavmin yanında durdu da dedi: “Bana **انْصُرُوني**; Allah size yardım etsin”; yani “Bana verin; Allah size versin.”

Ve **نَصَرى** ve **نَصْرَى** ve **ناصِرَة** ve **نَصُورِيَّة**
(* “**ونصورية**” sözü asılda böyle; Kâmûs’un metninde **الياء** şeddeli; şârihi **الياء**’ı hafifletmeyle söyledi): Şam’da bir köydür; ve **النَّصارَى** ona nispet edilmiştir. İbn Sîde dedi: bu, dil ehlinin sözüdür; dedi: ve o zayıftır; ancak nispetin nadiri onu genişletir. Dedi: Sîbeveyh’e gelince, dedi ki: **نَصارَى** hakkında Halîl, onun **نَصْرِيٍّ** ve **نَصْران**’ın çoğulu olduğuna gitti; nitekim **ندْمان** ve **نَدامى** dediler; fakat onlar iki **الياء**’dan birini hazfettiler; **أُثْفِيَّة**’den hazfettikleri gibi; ve onun yerine bir **أَلف** bedel ettiler; **صَحارَى** dedikleri gibi. Dedi: bizim onu yönelttiğimiz ise, **نَصْران** üzerine geldi; çünkü onunla konuşulmuştur; sanki **نَصْر**’u, **مَسْمَع** ve **الأَشْعَث**’ı topladığın gibi topladın ve **نَصارَى** dedin, **نَدامى** dediğin gibi; bu daha kıyasîdir; birincisi ise bir mezheptir. Ve daha kıyasî oluşu ancak şundandır: çünkü onların **نَصْرِيّ** dediklerini işitmedik. Ebû İshâk dedi: **النصارَى**’nın tekili, iki sözden birinde, gördüğün gibi **نَصْرَان**’dır; **نَدْمان** ve **نَدامى** gibi; dişisi **نَصْرانَة**’dır; **نَدْمانَة** gibi. Ebû’l-Ahzer el-Humânî’den, iki dişi deveyi vasfederek—yorgunluktan başlarını eğdiler de, dişi devenin başını, namazında onu eğdiği zaman **النصوانية**’nin başına benzetti—şu beyit rivayet edildi:
İkisi de düştü ve başı secde etti,
tıpkı hanîfleşmemiş bir **نَصْرانَة**’nin secde ettiği gibi.

Böylece **نَصْرانَة**, **نَصْران**’ın dişilidir; fakat **نَصْران** nispetin iki **ياء**’ı olmaksızın kullanılmadı; çünkü onlar “**نَصْراني** adam” ve “**نَصْرانيَّة** kadın” dediler. İbn Berrî dedi: “**النصارى**’nın **نَصْران** ve **نَصْرانَة**’nin çoğulu olduğu” sözüyle ancak aslı kasteder, kullanımını değil; konuşmada kullanılan ancak nispetin iki **ياء**’ı ile **نَصْرانيٌّ** ve **نَصْرانِيّة**’dir; ve **نَصْرانَة** beyitte ancak zaruret yönüyle geldi. Başkası: **النصارى**’nın tekilinin **نَصْرِيّاً** olması da caizdir; **بعير مَهْرِيّ** ve **إِبِل مَهارَى** gibi. Ve **أَسْجَد**: **سَجَد**’de bir dildir. Leys dedi: onların, Şam’da adı **نَصْرُونة** olan bir köye nispet edildiklerini iddia ettiler. **التهذيب**: **النَّصْران**’ın çoğulunda **أَنْصار** gelmiştir; dedi ki:
Nabat’ı **أَنْصارا** gördüğümde,
**النَّصارى** manasında. Cevherî: ve **نَصْرانُ** Şam’da bir köydür; **النَّصارى** ona nispet edilir; ve “**ناصِرَةُ**” denir.

Ve **التَّنَصُّرُ**: **النَّصْرانية**’ye girmektir; ve **المحكَم**’de: **النصْري** dinine girmektir
(* “**في دين النصري**” sözü asılda böyle). Ve onu **نَصَّرَه**: onu **نَصْرانِيّاً** yaptı. Hadiste: “Her doğan fıtrat üzere doğar; ta ki onu, onu Yahudileştiren ve onu **يُنَصِّرانِه** eden iki ebeveyni oluncaya kadar”; **اللَّذان** ibtida ile merfûdur; çünkü **يكون**’da zamir gizlenmiştir; Sîbeveyh onu böyle rivayet etti. Ve şu beyit okudu:
Kişinin babası Abs olursa,
sana sözden istediğin yeter.

Yani: “o (kendisi) oldu.” Ve **الأَنْصَرُ**: sünnetsiz olandır; ve o bundandır; çünkü Hristiyanlar sünnetsizdir. Hadiste: “Sizi bir **أَنْصَرُ** imam yapmasın”; yani sünnetsiz; hadiste böyle tefsir edildi. Ve **نَصَّرُ**: bir puttur; Sîbeveyh bu binayı isimlerde nefyetmiştir. Ve **بُخْتُنَصَّر**: bilinen (kimsedir); o, Beytülmakdis’i harap eden kimsedir—Allah تعالى onu imar etsin. Asma‘î dedi: o ancak **بُوخَتُنَصَّر**’dır; sonra i‘rablandı; ve **بُوخَتُ** “oğul”dur; ve **نَصَّرُ** bir puttur; putun yanında bulunmuştu ve ona bir baba bilinmedi; bu yüzden “putun oğlu” denildi. Ve **نَصْر** ve **نُصَيْرٌ** ve **ناصِر** ve **مَنْصُور**: isimlerdir. Ve Benû **ناصِر** ve Benû **نَصْر**: iki batındır. Ve **نَصْر**: Benî Esed’den bir kabilenin babasıdır; o, Ku‘ayn’ın oğlu **نصر**’dır. Evs b. Hacer, Benî Lubeynâ b. Sa‘d el-Esedî’den bir adama hitap ederek—onu hicvetmişti—dedi ki:
Ku‘ayn’dan adamlar saydın, büyüklük taslayarak,
öyleyse Lubeynâ’nın oğlu nerede, büyüklük taslamak ve övünmek nerede?
Ku‘ayn seni geçti; onun zayıfı ve semîni,
ve sen en aşağı **السَّه**’sin; **نَصْر** çağrıldığı zaman.

**التَّفَجُّس**: büyüklük taslamak ve kibirlenmektir. Ve **شَأَتْكَ**: seni geçti. Ve **السَّه**: **الاسْتِ**’de bir dildir.

Nadr dedi: **النَّزُورُ** az konuşandır; onu **تُنْزِرَه** edinceye kadar konuşmaz. Ümmü Ma‘bed hadîsinde: “Ne **نَزْر** ne **هَذَر**”; **النَّزْر** azdır; yani az değildir ki tutukluğa delâlet etsin; çok da değildir ki bozuk olsun. Asma‘î dedi: falan, falanı **نَزَرَ** eder: onu **نَزْراً** eder; onda olanı azar azar çıkardığı zaman. Ve adamı **نَزَرَ** etti: onu hakir gördü ve onu az saydı; İbnü’l-A‘râbî’den. Ve şu beyit okundu:
Ben, suya kanma gününde **أُنزَرُ** edilmezdim,
ve gücüm, horlanıp kullanılmaya terk edilmemde hıyanet etmezdi,
ta ki bende **وَضَّاحٌ** ve **وَقَلْ** nakış gibi belirdi.

Diyor ki: büyüyünceye kadar az sayılmaz ve hakir görülmezdim. Ve **تَوَشَّى**: bende, bir nişan gibi ortaya çıktı. Ve **وضَّاح**: ak saçtır. Ve **قَلَّ**: **مُتَوَقِّل**.

Ve **النَّزْرُ**: istemede ısrardır. Ve onların “Falan, **يُعطي** etmez ta ki **يُنْزَر** edilinceye kadar” sözleri: yani ona ısrar edilir ve onun değeri küçültülür. Âişe hadîsinde, رضي الله عنها: “Sizin, رسول الله’ı, صلى الله عليه وسلم, namaz üzerine **تَنْزُرُوا** etmeniz size olmazdı”; yani onda ona ısrar etmeniz. Ve onu **نَزَرَه**: onu **نَزْراً** etti: ona istemede ısrar etti. Hadiste: Ömer’in, رضي الله عنه, seferde Peygamber’le, صلى الله عليه وسلم, birlikte yürüdüğü; bir şey hakkında ona sordu da ona cevap vermedi; sonra tekrar ona sordu da ona cevap vermedi; bunun üzerine kendisine—onu azarlayıcı gibi—dedi: “Anan seni yitirsin ey Hattâb’ın oğlu! رسول الله’ı, صلى الله عليه وسلم, defalarca **نَزَرْتَ** ettin; sana cevap vermiyor.” Ezherî dedi: manası: sen ona, soruda bir ısrarla ısrar ettin; o da sana, cevabından susmasıyla edep verdi. Kesîr dedi:
Ben, dost olan bağışlayanı **أَنْزُرُ** etmem;
**نَزْرُ الظُّؤُورِ** hastalandığında, (o) **لم تَرَمِ** etmez.

Kastetti: **لم تَرْأَمْ**; hemzeyi hazfetti. Ve denilir: ona **نَزْراً** bir bağış ve **مَنْزُوراً** bir bağış verdi; onda ona ısrar ettiği zaman; ve **غير مَنْزُور** bir bağış (verdi), onda ona ısrar etmediği zaman; bilakis ona kendiliğinden verdi. Bundan şu sözdür:
Sana verilenin affını al; onu **تَنْزُرَنَّهُ** etme;
bulanıklığa varınca, içileceklerin duruluğu (kalmaz).

(* “**ما آتاك** ilh.” **الاساس**’ta: “Sana verenin affını al...” şeklindedir.)
Ebû Zeyd: **نَزْر** ve **فَزر** bir adam; ve **نَزُرَ** eder: **نَزارَة** eder; hayrı az olduğu zaman. Ve Allah onu **أَنْزَرَه** etti; o, **مَنْزُور** bir adamdır. Ve her azalan şeye **نَزُورٌ** denilir; bundan Zeyd b. Adî’nin sözü:
Ya da doluluktan sonra, tükenmiş su gibi;
gözyaşı damlaması; geri dönmez, **نَزُورا**.

Dedi: **النَّزُور**’un, **المنزور** manasında olması caizdir; **فعول** vezni **مفعول** manasında. Ve develerden **النَّزُور**: ancak istemeyerek gebe kalmaya yaklaşandır. Ve **نَزُورٌ** bir dişi deve: **النَّزار**ı açık olandır. Ve **النَّزور** ayrıca: sütü az olandır; ve **نَزُرَتْ**: **نَزْراً** etti. Dedi: ve **النَّاتِق**: erkeğin dokunuşunu bulduğu zaman gebe kalandır; ve **نَتَقَت** eder: **تَنتُقُ** eder; hamile kaldığı zaman. Ve **النَّزُور**: yavrusu ölen dişi devedir; böylece başkasının yavrusunu **تَرْأَم** eder; ve sütü ancak **نَزْراً** gelir. Ve **نَزُور** bir at: döl tutması yavaştır. Ve **النَّزْر**: dişi devenin memesindeki bir şiştir; **مَنْزُورة** bir dişi deve. Ve “Seni **نَزَرْتُ** ettim de çoğalttın” yani sana emrettim. Şemmer dedi: Kilâbîlerden bir topluluk dedi ki: **النَّزْر** acele ettirme ve teşvikle hızlandırmadır; “onu **نَزَرَه** etti” denilir; onu acele ettirdiği zaman. Ve “**ما جئتَ إِذا نَزْراً**” denilir; yani yavaş.

Ve **نِزَار**: bir kabilenin babasıdır; o, Adnân’ın oğlu Ma‘add’ın oğlu **نِزار**’dır. Ve **التَّنَزُّر**: Ma‘add’ın oğlu Nizâr’a nispetlenmektir. Ve denilir: adam **تَنَزَّر** eder; **النَّزَارية**’ye benzediği yahut kendisini onların içine soktuğu zaman. Ve **الروض الأُنُفِ**’te: **نِزار**’a **نِزار** denildi; çünkü babası, ona doğduğunda, iki gözü arasında nübüvvet nuruna baktı—o, asıllarda Muhammed’e, صلى الله عليه وسلم, taşınmakta olan nurdur—böylece şiddetli bir sevinçle sevindi; kesti ve yedirdi ve dedi: “Şüphesiz bu bütün, bu doğan için bir **نَزْرٌ**’dür”; bu yüzden buna **نِزار** adı verildi.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* ن ص ر * * نَصَرَهُ * على عدوه ينصره * نَصْراً * والاسم * النُّصْرَةُ * و * النَّصِيرُ * * النَّصِرُ * وجمعه * أَنْصَارٌ * كشريف وأَشراف وجمع النَّصِر * نَصْرٌ * كصاحب وصَحْب و * اسْتَنْصَرَهُ * على عدوه سأله أن ينصره عليهم و * تَنَاصَرَ * القوم نصر بعضهم بعضا و * انْتَصَرَ * منه انتقم و * نَصْرَانُ * بوزن نجران قرية بالشام تنسب إليها * النَّصَارَى * ويقال اسمها * ناصِرَةُ * و * النَّصَارَى * جمع * نَصْرَانٍ * و * نَصْرَانَةٍ * كالندامى جمع ندمان وندمانة ولم يستعمل نصران إلا بياء السبة و * نَصَّرَهُ تَنْصِيراً * جعله * نَصْرَانِياً * وفي الحديث ﴿فأبواه يهودانه وينصرانه﴾

##### Türkçe

* ن ص ر * **نَصَرَهُ**: düşmanına karşı ona yardım etti; **ينصره**. **نَصْراً**. İsim: **النُّصْرَةُ** ve **النَّصِيرُ**. **النَّصِرُ**; bunun çoğulu **أَنْصَارٌ** (şerîf ve eşrâf gibi). **النَّصِر**’in çoğulu **نَصْرٌ** (sâhib ve sahb gibi). **اسْتَنْصَرَهُ**: düşmanına karşı ondan, onlara karşı kendisine yardım etmesini istedi. **تَنَاصَرَ**: kavim birbirine yardım etti; bazısı bazısına yardım etti. **انْتَصَرَ**: ondan öc aldı. **نَصْرَانُ**: Necrân vezninde; Şam’da bir köy, ona nisbetle **النَّصَارَى**. Ve denilir ki onun adı **ناصِرَةُ**’dır. **النَّصَارَى**: **نَصْرَانٍ** ve **نَصْرَانَةٍ**’nin çoğuludur; nedâmâ (nedmân ve nedmâne’nin çoğulu) gibi. Ve **نصران** ancak nisbet **ياء**’sı ile kullanılmadı. **نَصَّرَهُ تَنْصِيراً**: onu **نَصْرَانِياً** yaptı. Hadiste: {Anne-babası onu Yahudileştirir ve onu Hristiyanlaştırır.}

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

نصر المظلوم ينصره نصرا ونصورا، كقعود، ونصرة، وهذه عن الزمخشري، وفي المحكم: والاسم النصرة: أعانه على عدوه وشد منه، وشاهد النصور قول خداش بن زهير:
  فإن كنت تشكو من خليل مخانة                      فتلك الجوازي عقبها ونصورها قال ابن سيده: ويجوز أن يكون نصورا هنا جمع ناصر، كشاهد وشهود، وفي الحديث:  انصر أخاك ظالما أو مظلوما  وتفسيره أن يمنعه من الظلم إن وجده ظالما، وإن كان مظلوما أعانه على ظالمه. من المجاز: نصر الغيث الأرض نصرا: غاثها وسقاها وعمها بالجود وأنبتها، قال:
  من كان أخطأه الربيع فإنـمـا                      نصر الحجاز بغيث عبد الواحد

  ونصر الغيث البلد: إذا أعانه على الخصب والنبات، وقال ابن الأعرابي: النصرة: المطرة التامة. وأرض منصورة: ممطورة. وقال أبو عبيد: نصرت البلاد، إذا مطرت، فهي منصورة. وفي الحديث:  إن هذه السحابة تنصر أرض بني كعب  أي تمطرهم. ونصره منه نصرا ونصرة: نجاه وخلصه. وفي البصائر: ونصرة الله لنا ظاهرة. ونصرتنا لله هو النصرة لعباده أو القيام بحفظ حدوده وإعانة عهوده وامتثال أوامره، واجتناب نواهيه، قال الله تعالى:  إن تنصروا الله ينصركم  وهو ناصر ونصر، كصرد، الأخير نقله الصاغاني، من قوم نصار وأنصار ونصر، الأخير كصحب جمع صاحب قال:
  والله سمى نصرك الأنصارا                      آثرك الـلـه بـه إيثـارا ويجمع الناصر أيضا على نصور، كشاهد وشهود، كما تقدم. والنصير بمعنى الناصر قال الله تعالى:  نعم المولى ونعم النصير  والجمع أنصار، كشريف وأشراف، ويجمع الأنصار أناصير، وهو جمع الجمع، ذكره الصاغاني وأهمله المصنف وهو على شرطه. الأنصار، وهم أنصار النبي صلى الله تعالى عليه وسلم، من الأوس والخزرج، ونصروا النبي صلى الله عليه وسلم في ساعة العسرة، غلبت عليهم الصفة فجرى مجرى الأسماء، وصار كأنه اسم الحي، ولذلك أضيف إليه بلفظ الجمع فقيل: أنصاري. قالوا: رجل نصر وقوم نصر، فوصفوا بالمصدر، كرجل عدل وقوم عدل، عن ابن الأعرابي. والنصرة بالضم: حسن المعونة قال الله عز وجل:  من كان يظن أن لن ينصره الله في الدنيا والآخرة  أي لا يظهر محمدا صلى الله عليه وسلم على من خالفه. وفي حديث الضيف المحروم:  فإن نصره حق على كل مسلم حتى يأخذ بقرى ليلته  . والاستنصار: استمداد النصر، وقد استنصره عليه: استمده. الاستنصار: السؤال، والمستنصر: السائل، كأنه طالب النصر، وهو العطاء. والتنصر: معالجة النصر، وليس من باب تحلم وتنور. وتناصروا أيضا: تعاونوا على النصر. وتناصروا أيضا: نصر بعضهم بعضا. من المجاز: تناصرت الأخبار: صدق بعضها بعضا. من المجاز: مدت الوادي النواصر، هي مجاري الماء إلى الأودية، جمع ناصر. والناصر: أعظم من التلعة يكون ميلا ونحوه. وقال أبو خيرة: النواصر من الشعاب: ما جاء من مكان بعيد إلى الوادي فنصر السيول، سميت ناصرة لأنها تجيء من مكان بعيد حتى تقع في مجتمع الماء حيث انتهت، لأن كل مسيل يضيع ماؤه فلا يقع في مجتمع الماء فهو ظالم لمائه. وقال ابن شميل: النواصر مسايل المياه، الواحدة ناصرة. وقال أبو حنيفة: الناصر والناصرة: ما جاء من مكان بعيد إلى الوادي فنصر السيول. والأنصر: الأقلف، وهو مأخوذ من مادة النصارى، لأنهم قلف؛ قال الصاغاني: وفي الأحاديث التي لا طرق لها:  لا يؤمنكم أنصر ولا أزن ولا أفرع  . الأزن: الحاقن، والأفرع: الموسوس، والأنصر: الأقلف. وبخت نصر، بالتشديد، معروف. قال الأصمعي: إنما أصله بوخت، ومعناه ابن، ونصر، كبقم: صنم فأعرب. وقد نفى سيبويه هذا البناء. وكان وجد عند الصنم ولم يعرف له أب فنسب إليه. وقيل: بخت نصر، أي ابن الصنم، وهو الذي كان خرب القدس، عمره الله تعالى. ونصر بن قعين: أبو قبيلة من بني أسد، قال أوس بن حجر يخاطب رجلا من بني لبينى بن سعد الأسدي، وكان قد هجاه:
  عددت رجالا من قعين تفـجـسـا                      فما ابن لبينى والتفجس والفخـر
  شأتك قعين غثهـا وسـمـينـهـا                      وأنت السه السفلى إذا دعيت نصر وإنشاد الجوهري لرؤبة:
  إني وأسطار سطرن سطرا                      لقائل يا نصر نصرا نصرا

  غلط هو مسبوق إليه، وفي بعض النسخ: وهو مسبوق فيه، فإن سيبويه أنشده كذلك ونسبه إلى رؤبة، وتبعه أيضا ابن القطاع فأنشده هكذا، ولكن لم يعين القائل، قال الصاغاني: وليس لرؤبة، ومع هذا هو تصحيف والرواية:
  يا نضر نضرا نضرا بالضاد المعجمة. ونضر هذا هو حاجب نصر بن سيار، بالصاد المهملة. وبعده:
  بلغك الله فبلـغ نـصـرا                      نصر بن سيار يثبني وفرا

  هذا نص الصاغاني في التكملة. قال شيخنا: قلت كلامه هو الغلط، بل صححوه وحققوه، كما في شروح الشواهد البغدادية للرضي والمغني، فلا التفات لما للمصنف. انتهى. قلت: وهذا تحامل من شيخنا في غير محله، مع أن الحق هنا مع المصنف، وهو قلد غيره في الانتقاد. وأصاب. والبيت الذي ذكرناه بعد البيت السابق يبين مصداق ما ذهب إليه، كما هو الظاهر، فكيف يكون قول شيخنا لا التفات لما للمصنف? وليته لما أحال على شروح الشواهد أتى ببعض ما يرفع الشبهة ويبت الحق لمن روى بالصاد المهملة، فتأمل. والله أعلم. وإبراهيم بن نصر بن عنبر الضبي السمرقندي، عن علي بن خشرم، الإمام أبو عبد الله محمد بن عبد الله بن نصر البسطامي، محركتين، محدثان، وولد الأخير أبو محمد عبد الله بن محمد بن عبد الله بن نصر، تفقه على المحاملي ببغداد، وسمع من أبي نصر الإسماعيلي، توفي سنة 452 قاله ابن ناصر، وحفيده أبو الفتح محمد بن محمد بن عبد الله حدث، وقريبه الإمام أبو شجاع عمر بن أبي عبد الله البلخي المتوفى سنة 562 ومن ولد أبي عبد الله البسطامي أيضا الإمام أبو شجاع البسطامي، حدث وتوفي سنة 405 وهو الذي حكى عنه ابن ناصر عن جده، قال ابن ناصر: وسألت أهل بسطام فقالوا: إن هذا الاسم، يعني بفتح الصاد، معروف عندنا نسمي به كثيرا. قلت: وقد فات المصنف: القاضي عطاء الله بن منصور بن نصر الإسكندراني، روى عن السلفي إجازة، وقريبه القاضي جمال الدين محمد بن إبراهيم، قال الذهبي: أجاز لنا. قلت: إبراهيم هذا هو ابن علي بن منصور بن نصر، روى عن أبي الحسن بن البناء، وعنه الدمياطي وسعيد بن نصر الذي روى ابن عبد البر وغيره الموطأ من طريقه. قال الحافظ: هكذا رأيته مضبوطا بفتح الصاد. وأبو المنذر نصير، كزبير، بن أبي نصير النحوي تلميذ الكسائي جالسه وأخذ عنه النحو والغريب، سمع منه أبو الهيثم مؤلفاته في اللغات ورواها عنه بهراة، قاله الأزهري في مقدمة كتاب التهذيب. قلت: وأخذ عنه أيضا أبو بكر صالح بن شعيب القاري، كما رأيته بخط ابن فارس اللغوي في سياق سنده على ظهر ديوان الهذليين. ونصرة، محركة: ة كان فيها، فيما يقال، الصالحون، هكذا نقله الصاغاني. وسموا نصيرا، كأمير، وناصرا ومنصورا ونصارا، كشداد، ونصيرا، كزبير، ونصرا، بالفتح، ومنتصرا. والناصرية: ة من قرى سفاقس بأفريقية، ومنها أبو الحسن علي بن عبد الرحمن بن علي الناصري، لقيه السلفي بالإسكندرية، وبها مات. وناصرة: ة بطبرية، على ثلاثة عشر ميلا منها، قاله الصاغاني، قيل: وإليها نسبت النصارى، هكذا زعموا، قاله الليث. ونقل الياقوت في معجمه: وكان فيها مولد المسيح عليه السلام، ومنها اشتق اسم النصارى، وكان أهلها عيروا مريم، فيزعمون أنه لا يولد بها بكر إلى هذه الغاية وأن لهم شجرة أترج على هيئة النساء، وللأترجة ثديان وما يشبه اليدين والرجلين. وموضع الفرج مفتوح، وأن أمر هذه القرية في النساء والأترج مستفيض عندهم، لا يدفعه دافع، وأهل بيت المقدس يأبون ذلك، ويزعمون أن المسيح إنما ولد في بيت لحم، وإنما انتقلت به أمه إلى هذه القرية. قال ياقوت: فأما نص الإنجيل فإن فيه أن عيسى ولد في بيت لحم وخاف عليه يوسف زوج مريم من دهاء هارودس ملك المجوس فأري في منامه أن احمله إلى مصر... فأقام بمصر إلى أن مات هارودس.. فقدم به القدس.. فأري في المنام أن انطلق به إلى الخليل، فأتاها فسكن مدينة تدعى ناصرة. وذكر في الإنجيل يسوع الناصري كثيرا، والله أعلم. قال ابن دريد: النصارى منسوبون إلى نصرانة، وهي موضع، هذا قول الأصمعي، وقيل: هي ة بالشام، ويقال لها ناصرة، وهي التي طبرية، وقد تقدم عن الليث، قال غيره: هي نصورية، بفتح النون وتخفيف

  التحتية، كما ضبطه الصاغاني. ويقال فيها أيضا: نصرى بالفتح، ونصرونة، ينسب إليها النصارى. قال ابن سيده: هذا قول أهل اللغة، قال: وهو ضعيف إلا أن نادر النسب يسعه، أو النصارى جمع نصران، كالندامى جمع ندمان، ولكنهم حذفوا إحدى الياءين، كما حذفوا من أثفية وأبدلوا مكانها ألفا كما قالوا صحارى، وهذا مذهب الخليل ونقله سيبويه. أو النصارى جمع نصري، كمهري وإبل مهارى، فهي أقوال ثلاثة. والنصرانية والنصرانة واحدة النصارى. وأنشد أبو إسحاق لأبي الأخزر الحماني، يصف ناقتين طأطأتا رؤوسهما من الإعياء، فشبه رأس الناقة برأس النصرانية إذا طأطأته في صلاتها: كما ضبطه الصاغاني. ويقال فيها أيضا: نصرى بالفتح، ونصرونة، ينسب إليها النصارى. قال ابن سيده: هذا قول أهل اللغة، قال: وهو ضعيف إلا أن نادر النسب يسعه، أو النصارى جمع نصران، كالندامى جمع ندمان، ولكنهم حذفوا إحدى الياءين، كما حذفوا من أثفية وأبدلوا مكانها ألفا كما قالوا صحارى، وهذا مذهب الخليل ونقله سيبويه. أو النصارى جمع نصري، كمهري وإبل مهارى، فهي أقوال ثلاثة. والنصرانية والنصرانة واحدة النصارى. وأنشد أبو إسحاق لأبي الأخزر الحماني، يصف ناقتين طأطأتا رؤوسهما من الإعياء، فشبه رأس الناقة برأس النصرانية إذا طأطأته في صلاتها:
  فكلتاهما خرت وأسجد رأسها                      كما أسجدت نصرانة لم تحنف فنصرانة تأنيث نصران ولكن لم يستعمل نصران إلا بياء النسب، لأنهم قالوا: رجل نصراني وامرأة نصرانية قال ابن بري: قوله: إن النصارى جمع نصران ونصرانة إنما يريد بذلك الأصل دون الاستعمال، وإنما المستعمل في الكلام نصراني ونصرانية، بياءي النسب، وإنما جاء نصرانة في البيت على جهة الضرورة. وأسجد لغة في سجد. والنصرانية أيضا دينهم ومعتقدهم الذي يذهبون إليه، ويقال: نصراني وأنصار، يشير به أن أنصارا جمع نصراني، بياء النسب، كما هو في سائر النسخ هكذا، والصواب أن أنصارا جمع نصران، بغير ياء النسب، كما هو في اللسان والتكملة. وذكر قول الشاعر:
  لما رأيت نبطا أنصارا

  بمعنى النصارى. وتنصر الرجل: دخل في النصرانية. وفي المحكم: في دينهم. ونصره تنصيرا: جعله نصرانيا، ومنه الحديث:  كل مولود يولد على الفطرة حتى يكون أبواه اللذان يهودانه وينصرانه  وانتصر الرجل، إذا امتنع من ظالمه. قال الأزهري: يكون الانتصار من الظالم الانتصاف والانتقام. وانتصر منه: انتقم. قال الله تعالى مخبرا عن نوح عليه السلام ودعائه إياه بأن ينصره على قومه:  فانتصر، ففتحنا  كأنه قال لربه: انتقم منهم. وفي البصائر: وإنما قال انتصر، ولم يقل: انصر، تنبيها على أن ما يلحقني يلحقك من حيث إني جئتهم بأمرك فإذا نصرتني فقد انتصرت لنفسك. انتهى. وفي الكتاب العزيز أيضا:  ولمن انتصر بعد ظلمه  وقوله عز وجل:  والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون  قال ابن سيده: إن قال قائل: أهم محمودون على انتصارهم أم لا? قيل: من لم يسرف ولم يجاوز ما أمر الله به فهو محمود. واستنصره عليه، أي على عدوه، إذا سأله أن ينصره عليه. والمنصورة، مفعولة من النصر، في عدة مواضع، منها: د، بالسند إسلامية، وهي قصبتها، مدينة كبيرة كثيرة الخيرات، ذات جامع كبير، سواريه ساج، ولهم خليج من نهر مهران. قال حمزة: وهمناباذ: مدينة من مدن السند سموها الآن المنصورة. وقال المسعودي: سميت المنصورة بمنصور بن جمهور الكلبي بناها، وكان خرج مخالفا لهارون وأقام بالسند. وقال المهلبي: سميت لأن عمر بن حفص الملقب بهزار مرد بناها في أيام المنصور من بني العباس.. وفي أهلها مروءة وصلاح ودين وتجارات، وهي شديدة الحر كثيرة البق، بينها وبين الديبل ست مراحل، وبينها وبين الملتان اثنتا عشرة مرحلة، وملكهم قرشي، يقال إنه من ولد هبار بن الأسود، تغلب عليها هو وأجداده، يتوارثون بها الملك. منها المنصورة: د، بنواحي واسط بالبطيحة، عمرها مهذب الدولة في أيام بهاء الدولة بن عضد الدولة وأيام القادر بالله وقد خربت ورسومها باقية. منها المنصورة وهي اسم خوارزم القديمة التي كانت على شرقي جيحون ومقابل الجرجانية مدينة خوارزم اليوم، أخذها الماء حتى انتقل أهلها بحيث هم اليوم. منها المنصورة: د، قرب القيروان، من نواحي إفريقية، استحدثها المنصور بن القائم بن المهدي، الخارج بالمغرب سنة 337 وعمر أسواقها واستوطنها، ثم صارت منزلا لملوك بين باديس، فخربها العرب بعيد سنة 442 فكانت هي فيما خربت، هذه يقال لها المنصورية أيضا خاصة بالنسبة، قيل سميت بالمنصور بن يوسف ابن زيري بن مناد، جد بني باديس. منها المنصورة: د، ببلاد الديلم، هكذا في سائر النسخ، وهو غلط وصوابه: ببلاد اليمن، كما حققه ياقوت وغيره، وهي بين الجند ونقيل الحمراء، وكان أول من أسسها سيف الإسلام طغتكين بن أيوب، وأقام بها إلى أن مات بها، فقال شاعره الآمي:
  أحسنت في فعالها المنصوره                      وأقامت لنا من العدل صوره
  رام تشييدها العزيز فاعطت                      ه إلى وسط قبره دستـوره

  منها المنصورة: د، بين القاهرة ودمياط، أنشأها الملك الكامل بن الملك العادل بن أيوب في حدود سنة 616 ورابط بها في وجه الفرنج لما ملكوا دمياط، ولم يزل بها في عساكر، وأعانه أخواه الأشرف والمعظم حتى استنقذ دمياط في رجب سنة 618 وقد دخلتها مرارا، وهي مدينة حسنة ذات أسواق وفنادق وحمامات، ومنها الشهاب المنصوري الشاعر المجود، أحد الشهب السبعة، ومن العجب أن كلا منها بناها ملك عظيم في جلال سلطانه وعلو شانه، وسماها المنصورة تفاؤلا بالنصر والدوام، فخربت جميعها، واندرست، وتعفت رسومها واندحضت. قلت: وقد فات المصنف المنصورية، وهي قرية كبيرة عامرة بالجيزة من مصر، وقد دخلتها، وسكنتها العربان. والمنصورية: قرية عامرة باليمن، مسكن السادة بني بحر من بني القديمي، وقد وردتها مرارا، وبيت رياستها بنو قاسم بن حسن بن قاسم الأكبر، قيل: إنهم من ذرية الحارث بن عبد المطلب بن هاشم. وبنو ناصر وبنو نصر: بطنان، الأخير هم بنو نصر بن معاوية بن هوازن. أبو سعيد عبد الرحمن بن حمدان النيسابوري، من طبقة البرقاني، مشهور، سمع منه عبد الغفار الشيروي، ومحمد بن علي بن محمد بن نصرويه النيسابوري المؤدب - النصرويان، محدثان - روى عن ابن خزيمة، مات سنة 379. والنصريون جماعة من المحدثين منسوبون إلى الجد وإلى نصرة، محلة من محال بغداد الغربية، متصلة بدار الشيباني النصري، وأخوه عبد الواحد، شيخ شهدة، حدثا، وعبد الباقي بن محمد الأنصاري والد قاضي المارستان وأحمد بن الحسين بن قريش النصري مات سنة 510 وعبد المحسن بن علي الشيحي النصري أحد الرحالة، وعبد الملك بن مواهب النصري، وأحمد بن علي بن داوود النصري، وأبو طاهر محمد بن أحمد بن عيسى النصري، والإمام تقي الدين عثمان بن الصلاح عبد الرحمن بن عثمان بن موسى بن أبي النصر النصري الشهرزوري، وأبو الحسن أحمد بن محمد بن يوسف بن نصر النصري الجرجاني المؤذن، وأبو نصر عبد الرحمن بن محمد بن أحمد بن يوسف بن نصر النصري الأصبهاني السمسار، شيخ السلفي، محدثون. والنصرة، بالضم ابن السلطان صلاح الدين يوسف بن أيوب، له رواية وسماع، حدث؛ ويقال له نصرة الدين، واسمه إبراهيم، وقد ذكره الحافظ في التبصير ولم يعين اسمه، وإخوته ثمانية عشر نفسا، وكلهم ممن سمع الحديث، وقد جمعتهم في كراسة لطيفة. ومما يستدرك عليه: نصر البلاد ينصرها: أتاها، عن ابن الأعرابي. ونصرت أرض بني فلان: أي أتيتها، قال الراعي يخاطب إبلا:
  إذا دخل الشهر الحرام فودعـي                      بلاد تميم وانصري أرض عامر

  أي اقصديها وائتيها، قاله أبو عمرو. وفي الحديث:  كل المسلم عن المسلم محرم، أخوان نصيران  أي هما أخوان يتناصران ويتعاضدان. والنصير فعيل بمعنى فاعل أو مفعول، لأن كل واحد من المتناصرين ناصر ومنصور. وسمي المطر نصرا ونصرة، كما سمي فتحا، وهو مجاز. والنصر: العطاء. ووقف سائل على القوم فقال: انصروني نصركم الله. أي أعطوني أعطاكم الله. ونصره ينصره: أعطاه، وهو مجاز. والنصائر: العطايا. ونصره الله تعالى: رزقه، وهذه عن ابن القطاع. والمستنصر بالله أبو جعفر المنصور، باني المستنصرية ببغداد، وجده الناصر لدين الله. والنصير الطوسي، كأمير: فيلسوف مشهور، أحد أعوان هلاكو. والنصير ابن الطباخ من أئمة الشافعية بمصر، شرح التنبيه. والنصير الحمامي الشاعر المحسن بمصر. ونصير الدين محمود الحبشي الأودي المعروف بجراغ دهلي: أحد الأولياء المشهورين، توفي بدهلي سنة 757 وعنه أخذ السيد شرف الدين مخدوم جهانيان؛ ونصار بن حرب المسمعي كشداد عن ابن مهدي، وعنه ابن زياد النيسابوري. ومالك بن عوف النصري قائد هوازن يوم حنين، ثم أسلم؛ وطلحة بن عمرو النصري من أهل الصفة. ومالك بن أوس بن الحدثان النصري، له صحبة، ولحفيده زفر بن رثيمة بن مالك رواية؛ وعبد الواحد بن عبد الله النصري، عن واثلة بن الأسقع، وإسحاق بن عبد الله بن إسحاق النصري الجرجاني الحنفي، عن دعلج وطبقته. ودرب نصير كزبير، ببغداد، وإليه ينسب الإمام أبو منصور الخيروني، كذا ذكره البلبيسي. والناصرية: محلة بمصر. والنصيرية، بالتصغير: طائفة من الزنادقة مشهورة يقولون بألوهية علي، تعالى الله علوا كبيرا. والحسن بن معاوية بن موسى بن نصير النصيري حدث عن علي بن رباح، وجده موسى بن نصير هو الذي فتح بلاد الأندلس. وبنو ناصرة: قبيلة بالطائف، ويذكرون مع بجلة. والناصرية: اسم بجاية، وهي مدينة على ساحل البحر بين إفريقية والمغرب، اختطها الناصر بن علناس بن حماد بن زيري، وهي في لحف جبل شاهق، وفي قبلتها جبال، بينها وبين الجزائر أربعة أيام، كانت قاعدة ملك بني حماد.

##### Türkçe

**نصر** **المظلوم**’a yardım etti; ona **نصرا** ve **نصورا** ile yardım eder; **قعود** gibi; ve **نصرة**; bu (rivayet) **الزمخشري**’dendir. **المحكم**’de: isim **النصرة**’dir: onu düşmanına karşı yardım etti ve ondan (düşmandan) onu güçlendirdi. **النصور**’un şahidi, **خداش بن زهير**’in sözü:
  “Eğer bir dosttan hainlik şikâyet ediyorsan, işte bunlar cezalar; akıbeti ve **نصورها**’sı.”

**ابن سيده** dedi: Burada **نصورا**’nın, **ناصر**’in çoğulu olması da caizdir; **شاهد** ve **شهود** gibi. Hadiste:  “**انصر** kardeşini, zalim de olsa mazlum da olsa.”  Bunun tefsiri: onu zalim bulursan zulümden men etmesidir; mazlum ise zalimine karşı ona yardım eder.

Mecazdan: **نصر** yağmur yeri **نصرا** ile: ona imdat etti, onu suladı, cömertlikle onu kapladı ve onu bitirdi (bitki bitirtti). Dedi ki:
  “Kime bahar isabet etmemişse, ancak Hicaz’ı **نصر** eder **عبد الواحد**’in yağmuruyla.”

Ve **نصر** yağmur beldeyi: onu bolluk ve bitkiye yardım ettiğinde. **ابن الأعرابي** dedi: **النصرة**: tam yağmurdur. Ve **أرض منصورة**: yağmur görmüş. **أبو عبيد** dedi: **نصرت** beldeleri, yağmur yağdığında; o hâlde o **منصورة**’dur. Hadiste:  “Şu bulut **تنصر** **أرض بني كعب**”  yani onlara yağmur yağdırır.

Ve **نصره منه** **نصرا** ve **نصرة** ile: onu kurtardı ve onu halâs etti. **البصائر**’de: “Allah’ın bize **نصرة**’si açıktır.” Ve bizim Allah’a **نصرتنا**’mız, O’nun kullarına **النصرة**’dir; yahut O’nun sınırlarını korumakla kaim olmak, ahitlerine yardım etmek, emirlerine uymak ve yasaklarından kaçınmaktır. Allah Teâlâ dedi ki:  “Eğer Allah’a **تنصروا** ederseniz, O da size **ينصركم** eder.” O, **ناصر**’dir ve **نصر**’dır; **صرد** gibi; sonuncusunu **الصاغاني** nakletti. **نصار** ve **أنصار** ve **نصر** kavminden; sonuncusu **صحب** gibi, **صاحب**’ın çoğulu. Dedi ki:
  “Allah senin **نصرك**’ını **الأنصارا** diye adlandırdı; Allah seni onunla tercih etti, bir tercih edişle.”

Ve **الناصر** ayrıca **نصور** üzerine de cem edilir; **شاهد** ve **شهود** gibi; geçtiği üzere. Ve **النصير** **الناصر** manasınadır. Allah Teâlâ dedi ki:  “Ne güzel mevla ve ne güzel **النصير**.” Çoğulu **أنصار**’dır; **شريف** ve **أشراف** gibi. Ve **الأنصار** **أناصير** üzerine cem edilir; bu, cem’in cemi’dir; onu **الصاغاني** zikretti, **المصنف** onu ihmal etti; hâlbuki onun şartı üzerinedir.

**الأنصار**: onlar, **النبي صلى الله تعالى عليه وسلم**’in yardımcılarıdır; **الأوس** ve **الخزرج**’dendir. Ve **النبي صلى الله عليه وسلم**’e sıkıntı saatinde yardım ettiler. Sıfat onlarda galip geldi de isimler gibi cereyan etti ve sanki mahallenin adı oldu; bunun için ona cem lafzıyla izafe edildi de “**أنصاري**” denildi. Dediler: **رجل نصر** ve **قوم نصر**; masdar ile vasıflandılar; **رجل عدل** ve **قوم عدل** gibi; **ابن الأعرابي**’den.

Ve **النصرة** (ضم ile): yardımın güzelliğidir. Allah عز وجل dedi ki:  “Kim Allah’ın onu dünyada ve âhirette **ينصره** etmeyeceğini zannediyorsa”  yani Muhammed’i صلى الله عليه وسلم ona muhalefet edene karşı izhar etmeyeceğini (zannediyorsa). **الضيف المحروم** hadîsinde:  “Onun **نصره**’i her Müslüman üzerine haktır; ta ki gecesinin ikramını alana kadar.”

Ve **الاستنصار**: nusret istemektir; “**استنصره** عليه” demiştir: ondan yardım istedi. **الاستنصار**: sualdir; **المستنصر**: sorandır; sanki nusret talep edendir; o da atiyyedir. Ve **التنصر**: nusreti işlemektir; **تحلم** ve **تنور** babından değildir. Ve **تناصروا** da: nusret üzere yardımlaştılar. Ve **تناصروا** da: birbirlerine yardım ettiler.

Mecazdan: **تناصرت الأخبار**: bazısı bazısını doğruladı. Mecazdan: vadiyi **النواصر** uzattı; onlar, suyun vadilere (akan) mecralarıdır; **ناصر**’in çoğulu. Ve **الناصر**: **التلعة**’dan daha büyüktür; bir meyil ve benzeri olur. **أبو خيرة** dedi: **الشعاب**’dan **النواصر**: uzak bir yerden vadiye gelen ve selleri **نصر** eden şeydir; uzak bir yerden gelip suyun toplandığı yere, nihayetine kadar düştüğü için **ناصرة** diye adlandırıldı; çünkü her akıntı, suyu zayi eder de suyun toplandığı yere düşmezse, suyu için zalimdir. **ابن شميل** dedi: **النواصر** suların akıntı yataklarıdır; bir tanesi **ناصرة**’dır. **أبو حنيفة** dedi: **الناصر** ve **الناصرة**: uzak bir yerden vadiye gelen ve selleri **نصر** eden şeydir.

Ve **الأنصر**: sünnetsiz olandır; bu, **النصارى** maddesinden alınmıştır; çünkü onlar sünnetsizdir. **الصاغاني** dedi: Yolu olmayan hadislerde:  “Sizi **أنصر** ne de **أزن** ne de **أفرع** imam etmesin.”  **الأزن**: idrarını tutan; **الأفرع**: vesveseli; **الأنصر**: sünnetsiz.

Ve **بخت نصر** (teşdîd ile): mâlûmdur. **الأصمعي** dedi: Aslı ancak **بوخت**’tur; manası “oğul”dur; ve **نصر**, **بقم** gibi: bir puttur; sonra Arapçalaştırıldı. **سيبويه** bu binayı nefyetmiştir. Putun yanında bulunmuştu ve ona bir baba bilinmedi de ona nisbet edildi. Ve denildi: **بخت نصر**: yani putun oğlu; o, Kudüs’ü harap eden kimsedir; Allah Teâlâ onu imar etti.

Ve **نصر بن قعين**: **بني أسد**’den bir kabilenin babasıdır. **أوس بن حجر**, **بني لبينى بن سعد الأسدي**’den bir adama hitap ederek—onu hicvetmişti—dedi:
  “**قعين**’den adamlar saydım, bir böbürlenişle; peki **ابن لبينى** nerede, böbürleniş ve övünç nerede?
  **قعين** seni, zayıfını ve semizini, istedi; sen ise aşağılık olan arkasın, **نصر** çağrıldığında.”

Ve **الجوهري**’nin **رؤبة** için inşadı:
  “Ben ve satırlar, satır satır yazdık;
  ‘Ey **نصر**! **نصرا**! **نصرا**!’ diyen için.”

Bu bir hatadır; ona önceden gidilmiştir. Bazı nüshalarda: “onda önceden gidilmiştir”; çünkü **سيبويه** onu böyle inşad etti ve onu **رؤبة**’ye nisbet etti; **ابن القطاع** da ona tâbi oldu da onu böyle inşad etti; fakat söyleyeni tayin etmedi. **الصاغاني** dedi: **رؤبة**’nin değildir; bununla beraber bu bir tashîftir; rivayet:
  “Ey **نضر**! **نضرا**! **نضرا**!” **بالضاد المعجمة** ile. Ve bu **نضر**, **نصر بن سيار**’ın hâcibidir; **بالصاد المهملة** ile. Ve ondan sonra:
  “Allah seni ulaştırsın; öyleyse **نصرا**’ya ulaştır:
  **نصر بن سيار** bana bolca verir.”

Bu, **الصاغاني**’nin **التكملة**’deki nassıdır. Şeyhimiz dedi: “Dedim: onun sözü hatadır; bilakis onu tashih ettiler ve tahkik ettiler; **الرضي**’nin **شروح الشواهد البغدادية**’sında ve **المغني**’de olduğu gibi; o hâlde **المصنف**’in söylediklerine iltifat yoktur.” Bitti. Dedim: Bu, şeyhimizden yersiz bir yüklenmedir; bununla beraber burada hak **المصنف** ile beraberdir; o, başkasını taklit etti eleştiride. Ve isabet etti. Önceki beyitten sonra zikrettiğimiz beyit, onun gittiği şeyin doğruluğunu açıklar; zahir olan budur; öyleyse şeyhimizin “**المصنف**’in söylediklerine iltifat yoktur” sözü nasıl olur? Keşke şevâhid şerhlerine havale ettiğinde, şüpheyi kaldıran ve **بالصاد المهملة** ile rivayet edene hakkı sabitleyen bir şey getirseydi; düşün. Allah daha iyi bilir.

Ve **إبراهيم بن نصر بن عنبر الضبي السمرقندي**, **علي بن خشرم**’den; imam **أبو عبد الله محمد بن عبد الله بن نصر البسطامي**, iki harekeli; ikisi de muhaddistir. Ve sonuncunun oğlu **أبو محمد عبد الله بن محمد بن عبد الله بن نصر**; Bağdat’ta **المحاملي** üzerine fıkıh öğrendi; **أبو نصر الإسماعيلي**’den işitti; 452 yılında vefat etti; bunu **ابن ناصر** söyledi. Ve torunu **أبو الفتح محمد بن محمد بن عبد الله** hadis rivayet etti. Ve yakını imam **أبو شجاع عمر بن أبي عبد الله البلخي**, 562 yılında vefat eden. Ve **أبو عبد الله البسطامي**’nin evladından da imam **أبو شجاع البسطامي**; hadis rivayet etti ve 405 yılında vefat etti; **ابن ناصر**’in dedesinden onun hakkında naklettiği odur. **ابن ناصر** dedi: **بسطام** ehline sordum; dediler ki: Bu isim—yani **بفتح الصاد** ile—bizde mâlûmdur; onunla çokça isimleniriz.

Dedim: **المصنف**’in kaçırdığı: kadı **عطاء الله بن منصور بن نصر الإسكندراني**; **السلفي**’den icazetle rivayet etti. Ve yakını kadı **جمال الدين محمد بن إبراهيم**; **الذهبي** dedi: bize icazet verdi. Dedim: Bu **إبراهيم**, **علي بن منصور بن نصر**’ın oğludur; **أبو الحسن بن البناء**’dan rivayet etti; ondan **الدمياطي** ve **سعيد بن نصر**—ki **ابن عبد البر** ve başkaları **الموطأ**’ı onun tarikiyle rivayet etti—rivayet etti. **الحافظ** dedi: Onu böyle, **بفتح الصاد** ile ضبط edilmiş gördüm.

Ve **أبو المنذر نصير**, **زبير** gibi, **بن أبي نصير النحوي**; **الكسائي**’nin talebesi; onunla oturdu ve ondan nahiv ve garîb aldı. **أبو الهيثم** onun dillerdeki teliflerini ondan işitti ve onları Herat’ta ondan rivayet etti; bunu **الأزهري** **كتاب التهذيب**’in mukaddimesinde söyledi. Dedim: Ondan ayrıca **أبو بكر صالح بن شعيب القاري** de aldı; bunu, **ابن فارس اللغوي**’nin hattıyla, **ديوان الهذليين**’in arkasında senedinin siyakında gördüğüm üzere.

Ve **نصرة**, harekeli: içinde—denildiğine göre—salihlerin bulunduğu bir **ة**; bunu **الصاغاني** böyle nakletti. Ve **نصيرا** diye adlandırıldılar, **أمير** gibi; ve **ناصرا** ve **منصورا** ve **نصارا**, **شداد** gibi; ve **نصيرا**, **زبير** gibi; ve **نصرا**, فتح ile; ve **منتصرا**.

Ve **الناصرية**: Afrika’da Sefaks köylerinden bir **ة**; ondan **أبو الحسن علي بن عبد الرحمن بن علي الناصري**; **السلفي** onu İskenderiye’de gördü; ve orada öldü. Ve **ناصرة**: Taberiye’de bir **ة**; ondan on üç mil üzeredir; bunu **الصاغاني** söyledi. Denildi: **النصارى** ona nisbet edildi; böyle zannettiler; bunu **الليث** söyledi. **الياقوت** **معجمه**’nde nakletti: Orada Mesih’in عليه السلام doğumu vardı; ve **النصارى** ismi ondan türedi. Ve onun ehli Meryem’i ayıpladılar; bu yüzden, bu gayeye kadar orada bir bakirenin doğurmadığını iddia ederler; ve onlarda kadınlar suretinde bir turunç ağacı olduğunu; turunç için iki meme ve ele ve ayağa benzeyen şeyler bulunduğunu; ve ferç yerinin açık olduğunu; ve bu köyün kadınlar ve turunçtaki hâlinin onlarda yaygın olduğunu; bir reddedici onu reddetmez. Ve Beytülmakdis ehli bunu kabul etmez; ve Mesih’in ancak Beytüllahm’da doğduğunu; annesinin onu ancak bu köye naklettiğini iddia ederler.

**ياقوت** dedi: İncil’in nassına gelince, onda İsa’nın Beytüllahm’da doğduğu vardır; ve Meryem’in kocası Yusuf, mecusîlerin kralı Harodus’un hilesinden onun için korktu; rüyasında ona “onu Mısır’a taşı” diye gösterildi... Mısır’da Harodus ölünceye kadar kaldı... onu Kudüs’e getirdi... rüyada ona “onunla Halil’e git” diye gösterildi; oraya geldi ve **ناصرة** denilen bir şehirde oturdu. Ve İncil’de **يسوع الناصري** çokça zikredildi. Allah daha iyi bilir.

**ابن دريد** dedi: **النصارى**, **نصرانة**’ya mensuptur; o bir yerdir; bu, **الأصمعي**’nin sözüdür. Ve denildi: O Şam’da bir **ة**’dır; ve ona **ناصرة** denir; o, Taberiye olanıdır; **الليث**’ten geçti. Başkası dedi: O **نصورية**’dir; **بفتح النون** ve hafifletmekle…

**التحتية**، **كما ضبطه الصاغاني**. Ve onda ayrıca şöyle de denir: **نصرى** (fetha ile), ve **نصرونة**; ona nisbet edilir **النصارى**. İbn Sîde dedi: Bu, lugat ehlinin sözüdür; dedi: O zayıftır; ancak nisbetin nadiri onu kuşatır; yahut **النصارى** **نصران**’ın cem‘idir; **كالندامى** **جمع ندمان**; fakat onlar iki **ياء**’dan birini hazfettiler; **كما حذفوا من أثفية** ve onun yerine bir **ألف** ibdâl ettiler; **كما قالوا صحارى**; bu, Halîl’in mezhebidir ve Sîbeveyh onu nakletmiştir. Yahut **النصارى** **نصري**’nin cem‘idir; **كمهري وإبل مهارى**; işte bunlar üç kavildir. Ve **النصرانية** ile **النصرانة** **واحدة النصارى**’dır. Ebû İshâk, Ebû’l-Ahzer el-Himânî’den inşâd etti; iki dişi deveyi vasfeder; yorgunluktan başlarını eğmişlerdi; o da dişi devenin başını, namazında eğdiği vakit **النصرانية**’nin başına benzetti: **كما ضبطه الصاغاني**. Ve onda ayrıca şöyle de denir: **نصرى** (fetha ile), ve **نصرونة**; ona nisbet edilir **النصارى**. İbn Sîde dedi: Bu, lugat ehlinin sözüdür; dedi: O zayıftır; ancak nisbetin nadiri onu kuşatır; yahut **النصارى** **نصران**’ın cem‘idir; **كالندامى** **جمع ندمان**; fakat onlar iki **ياء**’dan birini hazfettiler; **كما حذفوا من أثفية** ve onun yerine bir **ألف** ibdâl ettiler; **كما قالوا صحارى**; bu, Halîl’in mezhebidir ve Sîbeveyh onu nakletmiştir. Yahut **النصارى** **نصري**’nin cem‘idir; **كمهري وإبل مهارى**; işte bunlar üç kavildir. Ve **النصرانية** ile **النصرانة** **واحدة النصارى**’dır. Ebû İshâk, Ebû’l-Ahzer el-Himânî’den inşâd etti; iki dişi deveyi vasfeder; yorgunluktan başlarını eğmişlerdi; o da dişi devenin başını, namazında eğdiği vakit **النصرانية**’nin başına benzetti:
  “İkisi de çöktü ve başını secde ettirdi,                      tıpkı hanîf olmamış bir **نصرانة**’nın secde ettirdiği gibi.”

Böylece **نصرانة**, **نصران**’ın müennesi (dişilidir); fakat **نصران** ancak nisbet **ياء**’sı ile kullanılmadı; çünkü onlar: **رجل نصراني** ve **امرأة نصرانية** dediler. İbn Berrî dedi: Onun sözü: “Şüphesiz **النصارى** **نصران**’ın cem‘idir ve **نصرانة** (da böyledir)” ile ancak bununla, kullanımı değil aslını kasteder; konuşmada kullanılan ancak nisbetin iki **ياء**’sı ile **نصراني** ve **نصرانية**’dir; **نصرانة** ise beyitte zaruret cihetiyle gelmiştir. Ve **أسجد**; **سجد**’de bir lugattır. Ve **النصرانية** ayrıca onların dini ve gittikleri itikadlarıdır. Ve denir: **نصراني** ve **أنصار**; bununla işaret eder ki **أنصارا** **نصراني**’nin cem‘idir; nisbet **ياء**’sı ile; diğer nüshaların tamamında böyle olduğu üzere; doğrusu ise **أنصارا** **نصران**’ın cem‘idir; nisbet **ياء**’sı olmaksızın; **كما هو في اللسان والتكملة**. Ve şairin sözünü zikretti:
  “**لما رأيت نبطا أنصارا**”

**بمعنى النصارى**. Ve **تنصر الرجل**: **دخل في النصرانية**. Ve **في المحكم**: **في دينهم**. Ve **نصره تنصيرا**: onu **نصرانيا** kıldı; ve ondan hadis:  “Her doğan fıtrat üzere doğar; ta ki onu anne-babası yahudileştirinceye ve onu **ينصرانه** (nasrânîleştirinceye) kadar.”  Ve **انتصر الرجل**: zaliminden men‘ olunduğu vakit. Ezherî dedi: Zalimden **الانتصار**; **الانتصاف** ve **الانتقام** olur. Ve **انتصر منه**: intikam aldı. Allah Teâlâ, Nûh aleyhisselâm’dan haber vererek ve onun, kavmine karşı kendisini **بأن ينصره** diye dua edişini (zikrederek):  “**فانتصر، ففتحنا**”  buyurdu; sanki Rabbine dedi: Onlardan intikam al. Ve **في البصائر**: Ancak **انتصر** dedi; **انصر** demedi; şu hususa tenbih için: Bana ilişen sana ilişir; zira ben onlara senin emrinle geldim; öyleyse beni nusret edersen, nefsin için **انتصرت** etmiş olursun. Bitti. Ve Kitâb-ı Azîz’de ayrıca:  “**ولمن انتصر بعد ظلمه**”  ve Azîz ve Celîl olanın sözü:  “**والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون**”  İbn Sîde dedi: Eğer bir söyleyen derse: Onlar intisarları üzerine övülmüş müdürler, değil midir? Denir: İsraf etmeyen ve Allah’ın emrettiğini aşmayan kimse övülmüştür. Ve **استنصره عليه**; yani düşmanına karşı; ondan, ona karşı kendisini nusret etmesini istediği vakit. Ve **المنصورة**: nusretten **مفعولة**; birkaç yerde; onlardan: **د**; Sind’de İslâmî; ve o, onun kasabasıdır; hayırları çok büyük bir şehir; büyük bir câmi‘ sahibi; sütunları **ساج**; ve onların, Mehrân nehrinden bir halîci vardır. Hamza dedi: **وهمناباذ**: Sind şehirlerinden bir şehirdir; şimdi onu **المنصورة** diye adlandırdılar. Mes‘ûdî dedi: **المنصورة** diye adlandırıldı; Mansûr b. Cumhûr el-Kelbî ile; onu o bina etti; ve Hârûn’a muhalif olarak çıkmış ve Sind’de ikamet etmişti. Mühellebî dedi: Mansûr (Abbâs oğullarından) günlerinde, **بهزار مرد** lakaplı Ömer b. Hafs onu bina ettiği için adlandırıldı.. Halkında mürüvvet, salah, din ve ticaretler vardır; çok sıcak, çok sivrisinekli; onunla Dîbel arasında altı merhale; onunla Multân arasında on iki merhale; melikleri Kureyşîdir; denir ki o, Hebbâr b. el-Esved’in evladındandır; o ve ataları ona galip geldiler; orada mülkü tevarüs ederler. Ondan: **المنصورة**: **د**; Vâsıt nahiyelerinde Batîha’da; onu, Adudüddevle’nin oğlu Bahâüddevle günlerinde ve el-Kâdir billâh günlerinde Mühezzebüddevle imar etti; ve harap olmuştur; resimleri (izleri) bâkidir. Ondan: **المنصورة**; ve o, Ceyhûn’un doğusunda ve bugün Hârizm şehri olan Cürcâniyye’nin karşısında bulunan eski Hârizm’in adıdır; su onu aldı; ta ki halkı bugün bulundukları yere intikal edinceye kadar. Ondan: **المنصورة**: **د**; Kayrevân yakınında; İfrîkıyye nahiyelerinden; onu, 337 senesinde Mağrib’de çıkan el-Mehdî’nin oğlu el-Kâim’in oğlu el-Mansûr ihdas etti; çarşılarını imar etti ve oraya yerleşti; sonra Benî Bâdîs meliklerine menzil oldu; Araplar onu 442 senesinden sonra harap ettiler; böylece o, harap ettikleri içinde oldu; buna nisbet bakımından özellikle **المنصورية** de denir; denildi ki Benî Bâdîs’in ceddi Menâd’ın oğlu Zîrî’nin oğlu Yûsuf’un oğlu el-Mansûr ile adlandırıldı. Ondan: **المنصورة**: **د**; Deylem diyarında; diğer nüshaların tamamında böyle; o bir yanlıştır; doğrusu: Yemen diyarında; Yâkût ve başkaları onu tahkik ettiği üzere; o, Cünd ile Nekîlü’l-Hamrâ arasında; onu ilk tesis eden, Eyyûb’un oğlu Seyfü’l-İslâm Tuğtekîn’dir; ve orada ikamet etti; ta ki orada ölünceye kadar; bunun üzerine onun Âmî şairi dedi ki:
  “**المنصوره**’nin fiillerinde güzel ettin,                      ve bize adlden bir sûret ikame etti.
  Aziz onu yükseltmeyi murad etti; o da verdi                      ona, kabrinin ortasına bir düstûr.”

Bunlardan **المنصورة**: **د**; Kahire ile Dimyat arasında; onu, 616 yılı sınırlarında, Eyyûb oğlu el-Âdil melik oğlu el-Kâmil melik inşa etti ve Frenklerin Dimyat’ı ele geçirdikleri vakit onlara karşı orada ribât tuttu; askerler içinde onunla orada bulunmayı sürdürdü; Dimyat’ı 618 yılı Receb’inde geri alana kadar iki kardeşi el-Eşref ve el-Muazzam ona yardım etti; ben ona defalarca girdim; o, çarşıları, hanları ve hamamları olan güzel bir şehirdir. Bunlardan **الشهاب المنصوري**: iyi şiir söyleyen şair, yedi Şihâb’dan biridir. Şaşılacak şeylerdendir ki bunların her birini, saltanatının heybetinde ve şanının yüceliğinde büyük bir melik bina etti ve ona, zafer ve devamlılıkla tefe’ülen **المنصورة** adını verdi; sonra hepsi harap oldu, silinip gitti; izleri yok oldu ve ortadan kalktı.

Dedim: Müellifin gözünden **المنصورية** kaçmıştır; o, Mısır’dan Cîze’de büyük, mamur bir köydür; ben ona girdim; Araplar orada oturdu. Ve **المنصورية**: Yemen’de mamur bir köydür; Benî’l-Kadîmî’den Benî Bahr efendilerinin meskenidir; ona defalarca vardım; reislik evi Benû Kâsım b. Hasan b. Kâsım el-Ekber’dir; denildi ki: onlar Hâris b. Abdülmuttalib b. Hâşim’in zürriyetindendir.

Ve **بنو ناصر** ve **بنو نصر**: iki batındır; sonuncusu, Hevâzin’den Muâviye b. Nasr oğullarıdır.

Ebû Saîd Abdurrahman b. Hamdân en-Nîsâbûrî: el-Berkânî tabakasındandır, meşhurdur; ondan Abdülgaffâr eş-Şîrevî işitti. Ve Muhammed b. Ali b. Muhammed b. Nasrûye en-Nîsâbûrî el-müeddib — **النصرويان**: iki muhaddis — İbn Huzeyme’den rivayet etti; 379 yılında öldü.

Ve **النصريون**: muhaddislerden bir cemaat; dedeye nispetle ve **نصرة**’ye nispetle; o, Bağdat’ın batı mahallelerinden bir mahalledir; eş-Şeybânî en-Nasrî’nin evine bitişiktir. Ve kardeşi Abdülvâhid: Şehde’nin şeyhi; ikisi hadis rivayet ettiler. Ve Abdülbâkî b. Muhammed el-Ensârî: Mâristân kadısının babası. Ve Ahmed b. Hüseyin b. Kureyş en-Nasrî: 510 yılında öldü. Ve Abdülmuhsin b. Ali eş-Şeyhî en-Nasrî: seyyahlardan biridir. Ve Abdülmelik b. Mevâhib en-Nasrî; ve Ahmed b. Ali b. Dâvûd en-Nasrî; ve Ebû Tâhir Muhammed b. Ahmed b. Îsâ en-Nasrî; ve imam Takıyyüddîn Osman b. es-Salâh Abdurrahman b. Osman b. Mûsâ b. Ebî’n-Nasr en-Nasrî eş-Şehrezûrî; ve Ebû’l-Hasan Ahmed b. Muhammed b. Yûsuf b. Nasr en-Nasrî el-Cürcânî el-müezzin; ve Ebû Nasr Abdurrahman b. Muhammed b. Ahmed b. Yûsuf b. Nasr en-Nasrî el-İsfahânî es-semsâr: es-Silefî’nin şeyhi; muhaddislerdir.

Ve **النصرة** — zamme ile — Sultan Selâhaddîn Yûsuf b. Eyyûb’un oğludur; onun rivayeti ve semâı vardır; hadis rivayet etti; ona **نصرة الدين** denilir; adı İbrâhîm’dir; hâfız onu **التبصير**’de zikretti ve adını tayin etmedi; kardeşleri on sekiz nefistir; hepsi hadisi işitenlerdendir; onları latif bir risalede topladım.

Ve ona istidrâk olunacak şeylerdendir: **نصر البلاد ينصرها**: ona geldi; İbnü’l-A‘râbî’den. Ve **نصرت أرض بني فلان**: yani ona geldim. er-Râ‘î, develere hitap ederek dedi:

  Eğer haram ay girerse, vedalaş;
  Temîm diyarını (bırak) ve **انصري** Âmir’in toprağına.

Yani ona yönel ve ona gel; bunu Ebû Amr söyledi.

Ve hadiste: “Her Müslümanın Müslümana (karşı) (kanı, malı, ırzı) haramdır; iki kardeş **نصيران**.” Yani onlar, birbirlerine yardım eden ve birbirlerini destekleyen iki kardeştir.

Ve **النصير**: fâil veya mef‘ûl manasında **فعيل**dir; çünkü birbirine yardım edenlerin her biri **ناصر** ve **منصور**dur.

Ve yağmura **نصرا** ve **نصرة** adı verildi; tıpkı **فتحا** diye adlandırıldığı gibi; bu mecazdır.

Ve **النصر**: bağıştır. Bir dilenci kavmin yanında durdu da dedi: “**انصروني** Allah size **نصر** versin.” Yani: bana verin, Allah size versin. Ve **نصره ينصره**: ona verdi; bu mecazdır. Ve **النصائر**: bağışlardır.

Ve Allah Teâlâ’nın **نصره**’si: onu rızıklandırdı; bu, İbnü’l-Kattâ‘dandır.

Ve **المستنصر بالله** Ebû Ca‘fer el-Mansûr: Bağdat’ta **المستنصرية**’nin banisi; dedesi **الناصر لدين الله**’dır.

Ve **النصير الطوسي** — **أمير** gibi — meşhur bir filozoftur; Hülâgû’nun yardımcılarından biridir.

Ve **النصير** İbnü’t-Tabbâh: Mısır’da Şâfiî imamlarındandır; **التنبيه**’yi şerh etti.

Ve **النصير الحمامي**: Mısır’da güzel şiir söyleyen şair.

Ve **نصير الدين محمود الحبشي الأودي** المعروف بجراغ دهلي: meşhur velîlerden biridir; 757 yılında Delhi’de vefat etti; ondan seyyid Şerefeddîn Mahdûm Cihâniyân aldı.

Ve **نصار** b. Harb el-Mesmâ‘î — **شداد** gibi — İbn Mehdî’den; ondan İbn Ziyâd en-Nîsâbûrî.

Ve Mâlik b. Avf en-Nasrî: Huneyn günü Hevâzin’in kumandanı; sonra Müslüman oldu. Ve Talha b. Amr en-Nasrî: Suffe ehlindendir.

Ve Mâlik b. Evs b. el-Hadethân en-Nasrî: onun sahâbeliği vardır; torunu Zafer b. Rethîme b. Mâlik’in rivayeti vardır.

Ve Abdülvâhid b. Abdillah en-Nasrî: Vâsile b. el-Eska‘dan. Ve İshâk b. Abdillah b. İshâk en-Nasrî el-Cürcânî el-Hanefî: Da‘lec’ten ve onun tabakasından.

Ve **درب نصير** — **زبير** gibi — Bağdat’ta; imam Ebû Mansûr el-Hayrûnî ona nispet edilir; el-Belbîsî onu böyle zikretti.

Ve **الناصرية**: Mısır’da bir mahalledir.

Ve **النصيرية** — tasğîr ile — zındıklardan meşhur bir taifedir; Ali’nin ulûhiyetini söylerler; Allah Teâlâ çok yücedir.

Ve Hasan b. Muâviye b. Mûsâ b. Nasîr en-Nusayrî: Ali b. Rabâh’tan hadis rivayet etti; dedesi Mûsâ b. Nasîr, Endülüs beldelerini fetheden kimsedir.

Ve **بنو ناصرة**: Tâif’te bir kabiledir; Becîle ile birlikte zikredilirler.

Ve **الناصرية**: Bicâye’nin adıdır; o, İfrîkıyye ile Mağrib arasında deniz sahilinde bir şehirdir; onu Nâsır b. Alnâs b. Hammâd b. Zîrî planladı; o, yüksek bir dağın eteğindedir; kıblesi tarafında dağlar vardır; onunla Cezayir arasında dört gün vardır; Benî Hammâd’ın mülkünün başkenti idi.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

نَصَرَهُ
1 نَصَرَهُ ذ , (M, A, K,) aor. نَصُرَ , (M,) inf. n. نَصْرٌ (M, A, K) and نُصْرَةٌ, (A,) or this is a simple subst., (S, Msb,) and نُصُورٌ, (K,) [but see the verse of Khidلsh in what follows,] He aided or assisted him, (M, K,) namely, a person wronged, misused, or treated unjustly or injuriously, (M. A, K,) against his enemy: (TA:) [he avenged him: (see the verse here following, and see 8:) he supplied his want, or somewhat thereof (TA.) Kidلsh Ibn-Zuheyr says.
فَاِنْ كُنْتَ تَشْكُو مِنْ خَلِيلٍ مَخَانَةً
فتِلْكَ الجَوَازِى عَقْبُهَا وَنُصُورُهَا
[And if thou complain of treachery from a friend. those requitals are its result and its avengers, or avengement]: here نُصُور may be a pl. of نَاصِرٌ. like شُهُودٌ is of شَاهِدٌ; or it may be an inf. n., like دُخُولٌ and خُرُوجٌ. (M.) You say, تَصَرَهُ عَلَى عَدُوِّهِ, (S, A, Msb,) and مِنْ عَدُوِّهِ, (A, Msb,) aor. نَصُرَ , (S, Msb,) inf. n. نَصْرٌ (S, A, Msb) and نُصْرَةٌ, (A,) or this, as remarked above, is a simple subst., (S, Msb.) He (namely, God. S, A, or a man, Msb,) aided or assisted him, and strengthened him, against his enemy: (Msb:) [he avenged him of his enemy. (See 8.)] And نَصَرَهُ اللّٰهُ God made him to be victorious, to conquer, or to overcome: so in the Kur, xxii. 15, where the pronoun relates to Mohammad. (TA.) In the Kur, xlvii. 8. اِنْ تَنْصُرُوا اللّٰهَ يَنْصُرْكُمْ means, If ye aid God's religion and his apostle, He will aid you against your enemy: (Bd, Jel) or if ye aid his servants, &c.: or if ye keep his ordinances and aid his orders and comply with his commands and shun the things which He hath forbidden, &c. (El-Basلïr.) And the trad. أُنْصُرْ أَخَاكَ ظَالِمَّا أَوْ مَظْلُومًا is explained as meaning, Prevent thou thy brother from wronging when he is a wronger, and aid him against his wronger when he is wronged. (TA.) Also, نَصَرَهُ مِنْهُ, (K,) inf. n. نَصْرٌ and نُصْرَةٌ, (TA,) [or the latter in this sense, as in the cases above mentioned, is a simple subst.,] He served or Preserved him from him or it. (K.) ― -b2- نَصَرَاللّٰهُ الأَرْضَ God gave rain to the earth or land. (A.) And نَصَرَ الغَيْثُ الأَرْضَ (S, M, K,) [aor. نَصُرَ ,] inf. n. نَصْرٌ, (M,) (tropical:) The rain aided the earth or land: (S:) or watered it: (M:) or watered it generally and copiously, (K, TA,) and caused it to produce herbage: (TA:) and نَصَرَ البَلَدَ (tropical:) it assisted the country to produce abundance of herbage: (TA:) and نُصِرَتِ الأَرْضْ (tropical:) the earth or land was watered by rain. (S.) ― -b3- Hence, نَصَرَهُ, aor. نَصُرَ , inf. n. نَصْرٌ, (tropical:) He gave to him. (M.) An Arab of the desert [in the A a beggar] accosted a people saying, أُنْصُرُونِى نَصَرَكُمُ اللّٰهُ, meaning, (tropical:) Give ye to me: may God give to you. (M, A.) ― -b4- نَصَرَهُ اللّٰهُ also signifies (assumed tropical:) God bestowed upon him the means of subsistence, or the like; syn. رَزَقَهُ. (IKtt.)

نصّرهُ
2 نصّرهُ ذ , (inf. n. تَنْصِيرٌ, K,) He made him a Christian. (S, M, K.) It is said in a trad., [relating to the natural disposition of a child to adopt the true faith,] فَأَبَوَاهُ يُهَوِّدَانِهِ وَيُنَصِّرَانِهِ [But his two parents make him a Jew or make him a Christian]. (S.)

3 نَاْصَرَ [ناصرهُ He rendered reciprocal aid to him. See an ex. voce عَاصَرَ.]

تنصّر
5 تنصّر ذ He laboured, or strove, to aid, or assist; syn. عَالَجَ النَّصْرَ: (M, K:) not of the same category as تَحَلَّمَ [he endeavoured to acquire حِلْم] and تبرّر [he endeavoured to characterize himself by بِرّ]. (M.) -A2- He became a Christian. (M, K.)

تناصروا
6 تناصروا ذ They aided or assisted one another: (S, Msb, TA:) they assisted one another to aid. (M, A, K, TA.) ― -b2- تناصرت الأَخْبَارُ (tropical:) The accounts, or tidings, confirmed, or verified, one another. (M, K, TA.)

انتصر
8 انتصر ذ He defended himself: (Bd, Jel, lv. 35:) he defended himself against his wronger, or injurer. (TA.) ― -b2- انتصر مِنْهُ He exacted, or obtained, his right, or due, completely, from him, so that each of them became on a par with the other: (Az, TA:) he revenged himself upon him. (Az, S, M, * Msb, K.)

استنصر
10 استنصر ذ He asked, sought, or desired, aid, or assistance. (M, K.) And استنصره He asked him to aid him, (S, Msb, K,) عَلَيْهِ against him, (S, K,) i. e. against his enemy. (S, TA.) ― -b2- (tropical:) He begged; (K;) as though he asked for a gift, which is termed نَصْر. (TA.)

نَصْرٌ
نَصْرٌ ذ [used a subst.,] Aid or assistance, rendered to another, especially against an enemy: [avengement or another:] victory or conquest: (Bd, xxix. 9:) and ↓ نُصْرَةٌ is a subst. from نَصَرَهُ [and therefore signifies the same]: (S, Msb:) or the ↓ latter signifies good aid, or assistance: (M, K:) and this ↓ same word, when the object is God, signifies aid of God's servants; &c.; as explained above: see 1. (El-Basلïr.) ― -b2- Spoil; plunder; booty. (Bd, ubi supra.) ― -b3- (tropical:) Rain; (A, TA;) as also ↓ نُصْرَةٌ: (TA:) in like manner as it is called فَتْح: (A, TA:) or the ↓ latter signifies a complete rain. (IAar.) ― -b4- [Hence,] (tropical:) A gift: (S, TA:) and نَصَائِرُ gifts. (M.) ― -b5- See also نَاصِرٌ.

نُصَرٌ
نُصَرٌ ذ : see نَاصِرٌ.

نُصْرَةٌ
نُصْرَةٌ ذ : see نَصْرٌ, in five places.

نَصْرِىٌّ
نَصْرِىٌّ ذ : see نَصْرَانِىٌّ.

نَصْرَانٌ
نَصْرَانٌ ذ : see نَصْرَانِىٌّ.

نَصْرَانِىٌّ
نَصْرَانِىٌّ ذ , (S, A, Msb, K, &c.) and ↓ نَصْرَانٌ, (M, A,) or this latter has not been used without the addition of the relative ى, (S,) or it has been sometimes used, (M,) and ↓ نَصْرِىٌّ, (M, Msb, K,) but we have not heard this used, (M,) [A Christian: or this is a secondary application, and the original meaning is a Nazarene:] fem. نَصْرَانِيَّةٌ, (S, A, Msb, K,) and نَصْرَانَةٌ, (S, A, K,) or the latter is used only by poetic licence: (IB:) ↓ نَصَارَى [applied to the Christians] is a rel. n. from نَاصِرَةُ, [or Nazareth,] a town of Syria, (S, M, K,) also called نَصْرَانَةُ, (Lth, IDrd, K,) or نَصْرَانُ, (S, Msb,) and نَصُورِيَةٌ, (M, Sgh, K,) without teshdeed, accord. to Sgh, (TA,) and نُصْرِىٌّ and نُصْرَى, (as in a copy of the M,) or نَصْرَى and نَصْرَوَةُ: (TA:) so originally, and then applied to such as hold the religion of its inhabitants: (Msb:) this is the opinion of the lexicologists; but it is of weak authority, though admissible as there are other anomalous rel. ns.: (M:) or [so in K, but in the S, and] نَصَارَى is pl. of نَصْرِىٌّ, (Kh, M, Msb, K,) like as مَهَارَى is pl. of مَهْرِىٌّ; (Msb, K;) or of نَصْرَانٌ (Kh, S, M) and نَصْرَانَةٌ, (S,) like as نَدَامَى is pl. of نَدْمَانٌ (Kh, S, M) and نَدْمَانَةٌ; (S;) but more probably of نَصْرَانٌ, because this word has been sometimes used, whereas we have not heard نَصْرِىٌّ used: (M:) and it is implied in the copies of the K, that أَنْصَارٌ is pl. of نَصْرَانِىٌّ; but correctly, it is a pl. of نَصْرَانٌ, without ى, as is said in the TS, and the L, in both of which is mentioned the saying of the poet,
لَمَّا رَأَيْتُ نَبَطًا أَنْصَارَا
[When I saw Nabatheans, Christians], meaning نَصَارَى. (TA.)

النَّصْرَانِيَّةُ
النَّصْرَانِيَّةُ ذ The religion of the نَصَارَى [or Christians]. (K, TA.)

نَصُورٌ
نَصُورٌ ذ One who aids, or assists, much or well. (TA in art. عقرب.)

نَصِيرٌ
نَصِيرٌ ذ : see نَاصِرٌ. It has the signification of the measure فَاعِلٌ or of the measure مَفْعُولٌ; for أَخَوَانِ نَصِيرَانِ, occurring in a trad., means Two brothers, aiders of, and aided by, each other. (TA.)

نَصَارَى
نَصَارَى ذ : see نَصْرَانِىٌّ.

نَصَائِرُ
نَصَائِرُ ذ : see نَصْرٌ.

نَاصِرٌ
نَاصِرٌ ذ act. part. n. of نَصَرَ, An aider or assister, especially against an enemy; &c.; as also ↓ نَصِيرٌ, (S, * M, A, Msb, K,) and ↓ نَصَرٌ: (Sgh, K:) pl. (of نَصِيرٌ, (S, M, Msb, and of نَاصِرٌ, M,) أَنْصَارٌ (S, M, A, Msb, K) and (of نَاصِرٌ, M) نُصَّارٌ, (M, K,) and نُصُورٌ may also be a pl. of the same, as occurring in the verse of Khidلsh, cited above: (M:) and أَنَاصِيرُ is a pl. pl., being pl. of أَنْصَارٌ: (TA:) and ↓ نَصْرٌ is used as sing. and pl., (M, K,) being an inf. n. employed as an epithet, like عَدْلٌ. (M.) ― -b2- الأَنْصَارُ also signifies The Assistants of the Prophet; (M, K;) of [the tribes of] El-Ows and El-Khazraj; (TA;) being an epithet applied to them especially, (M, K,) and used as a subst., as though it were the name of a tribe, wherefore the rel. n. أَنْصَارِىٌّ [which is used as sing.] is formed from it. (M.)

نَاصُورٌ
نَاصُورٌ ذ : see نَاسُورٌ.

أَنْصَارٌ
أَنْصَارٌ ذ : see نَصْرَانِىٌّ: ― -b2- and ناصِرٌ.

أَنْصَارِىٌّ
أَنْصَارِىٌّ ذ : see نَاصِرٌ.

مَنْصُورٌ
مَنْصُورٌ ذ [Aided or assisted, especially against an enemy, &c.]. ― -b2- أَرْضٌ مَنْصُورَةٌ (tropical:) Land watered by rain; rained upon. (S, A.)

مُسْتَنْصِرٌ
مُسْتَنْصِرٌ ذ [Asking, seeking, or desiring, aid, or assistance]. ― -b2- (tropical:) A beggar. (M.)

##### Türkçe

**نَصَرَهُ**
1 **نَصَرَهُ** ذ , (M, A, K,) muzâri‘i **نَصُرَ** , (M,) mastar ismi **نَصْرٌ** (M, A, K) ve **نُصْرَةٌ**, (A,) yahut bu, yalın bir isimdir, (S, Msb,) ve **نُصُورٌ**, (K,) [fakat aşağıda gelecek olan Khidلsh’ın beytine bak,] Ona yardım etti yahut destek oldu, (M, K,) yani zulme uğramış, kötü muamele görmüş, yahut haksız veya zarar verici biçimde muamele edilmiş bir kimseye, (M. A, K,) düşmanına karşı: (TA:) [onun öcünü aldı: (burada ardından gelen beyte bak, ve 8’e bak:) onun ihtiyacını, yahut onun bir kısmını karşıladı. (TA.)] Kidلsh İbn-Zuheyr der ki.
فَاِنْ كُنْتَ تَشْكُو مِنْ خَلِيلٍ مَخَانَةً
فتِلْكَ الجَوَازِى عَقْبُهَا وَنُصُورُهَا
[Ve eğer bir dosttan hainlik şikâyet ediyorsan, işte o karşılıklar onun sonucu ve onun öç alanlarıdır, yahut öç almasıdır]: burada **نُصُور** **نَاصِرٌ**’in çoğulu olabilir; tıpkı **شُهُودٌ**’un **شَاهِدٌ**’in çoğulu olması gibi; yahut **دُخُولٌ** ve **خُرُوجٌ** gibi bir mastar ismi olabilir. (M.) Sen dersin ki, **تَصَرَهُ عَلَى عَدُوِّهِ**, (S, A, Msb,) ve **مِنْ عَدُوِّهِ**, (A, Msb,) muzâri‘i **نَصُرَ** , (S, Msb,) mastar ismi **نَصْرٌ** (S, A, Msb) ve **نُصْرَةٌ**, (A,) yahut bu, yukarıda belirtildiği üzere, yalın bir isimdir, (S, Msb.) O (yani Allah, S, A, yahut bir adam, Msb,) ona yardım etti yahut destek oldu ve onu güçlendirdi, düşmanına karşı: (Msb:) [düşmanına karşı onun öcünü aldı. (8’e bak.)] Ve **نَصَرَهُ اللّٰهُ** Allah onu galip kıldı, fethettirdi, yahut üstün getirdi: Kur’ân’da, xxii. 15’te böyledir; zamir Muhammed’e döner. (TA.) Kur’ân’da, xlvii. 8’de, **اِنْ تَنْصُرُوا اللّٰهَ يَنْصُرْكُمْ** demek, Eğer Allah’ın dinine ve elçisine yardım ederseniz, O da size düşmanınıza karşı yardım eder: (Bd, Jel) yahut kullarına yardım ederseniz, vb.: yahut O’nun hükümlerini gözetir, emirlerine yardım eder, buyruklarına uyarsanız ve O’nun yasakladığı şeylerden sakınırsanız, vb. (El-Basلïr.) Ve hadis **أُنْصُرْ أَخَاكَ ظَالِمَّا أَوْ مَظْلُومًا** şu mânâ ile açıklanır: Kardeşini, zalim iken zulmetmekten alıkoy; mazlum iken de zalimine karşı ona yardım et. (TA.) Yine, **نَصَرَهُ مِنْهُ**, (K,) mastar ismi **نَصْرٌ** ve **نُصْرَةٌ**, (TA,) [yahut ikincisi bu mânâda, yukarıda zikredilen durumlarda olduğu gibi, yalın bir isimdir,] Onu ondan yahut ondan (şeyden) korudu yahut muhafaza etti. (K.) ― -b2- **نَصَرَاللّٰهُ الأَرْضَ** Allah yere yahut araziye yağmur verdi. (A.) Ve **نَصَرَ الغَيْثُ الأَرْضَ** (S, M, K,) [muzâri‘i **نَصُرَ** ,] mastar ismi **نَصْرٌ**, (M,) (mecaz:) Yağmur yere yahut araziye yardım etti: (S:) yahut onu suladı: (M:) yahut onu genel ve bolca suladı, (K, TA,) ve onun ot bitirmesine sebep oldu: (TA:) ve **نَصَرَ البَلَدَ** (mecaz:) o, ülkeye bol ot bitirmede yardım etti: (TA:) ve **نُصِرَتِ الأَرْضْ** (mecaz:) yer yahut arazi yağmurla sulandı. (S.) ― -b3- Bundan dolayı, **نَصَرَهُ**, muzâri‘i **نَصُرَ** , mastar ismi **نَصْرٌ**, (mecaz:) Ona verdi. (M.) Çölden bir Arap [A’da bir dilenci] bir topluluğa seslenerek yaklaştı: **أُنْصُرُونِى نَصَرَكُمُ اللّٰهُ**, mânâsı, (mecaz:) Bana veriniz: Allah size versin. (M, A.) ― -b4- **نَصَرَهُ اللّٰهُ** ayrıca (varsayılan mecaz olarak) şu mânâya gelir: Allah ona rızık vasıtalarını yahut benzerini ihsan etti; eş anlamlısı **رَزَقَهُ**. (IKtt.)

**نصّرهُ**
2 **نصّرهُ** ذ , (mastar ismi **تَنْصِيرٌ**, K,) Onu Hristiyan yaptı. (S, M, K.) Bir hadiste şöyle denmiştir, [çocuğun hak dine yönelmeye elverişli tabiatına dair,] **فَأَبَوَاهُ يُهَوِّدَانِهِ وَيُنَصِّرَانِهِ** [Fakat anne-babası onu Yahudi yapar yahut onu Hristiyan yapar]. (S.)

3 **نَاْصَرَ** [**ناصرهُ** Ona karşılıklı yardım etti. **عَاصَرَ** maddesinde bir örneğe bak.]

**تنصّر**
5 **تنصّر** ذ Yardım etmeye yahut destek olmaya çalıştı, yahut çabaladı; eş anlamlısı **عَالَجَ النَّصْرَ**: (M, K:) **تَحَلَّمَ** [**حِلْم** edinmeye çalıştı] ve **تبرّر** [kendini **بِرّ** ile nitelemeye çalıştı] ile aynı babdan değildir. (M.) -A2- Hristiyan oldu. (M, K.)

**تناصروا**
6 **تناصروا** ذ Birbirlerine yardım ettiler yahut destek oldular: (S, Msb, TA:) birbirlerine, yardım etmeye yardım ettiler. (M, A, K, TA.) ― -b2- **تَناصَرَتِ الأَخْبَارُ** (mecaz:) Haberler yahut rivayetler birbirini doğruladı yahut tasdik etti. (M, K, TA.)

**انتصر**
8 **انتصر** ذ Kendini savundu: (Bd, Jel, lv. 35:) zalimine yahut zarar verene karşı kendini savundu. (TA.) ― -b2- **انتصر مِنْهُ** Hakkını yahut alacağını ondan tam olarak aldı; öyle ki ikisi birbirine denk oldu: (Az, TA:) ondan öcünü aldı. (Az, S, M, * Msb, K.)

**استنصر**
10 **استنصر** ذ Yardım yahut destek istedi, aradı, yahut diledi. (M, K.) Ve **استنصره** ondan kendisine yardım etmesini istedi, (S, Msb, K,) **عَلَيْهِ** ona karşı, (S, K,) yani düşmanına karşı. (S, TA.) ― -b2- (mecaz:) Dilendi; (K;) sanki **نَصْر** denilen bir bağış istemiş gibidir. (TA.)

**نَصْرٌ**
**نَصْرٌ** ذ [isim olarak kullanılır,] Yardım yahut destek; başkasına yapılan, özellikle düşmana karşı: [yahut öç alma yahut benzeri:] zafer yahut fetih: (Bd, xxix. 9:) ve ↓ **نُصْرَةٌ** **نَصَرَهُ**’dan bir isimdir [dolayısıyla aynı mânâya gelir]: (S, Msb:) yahut ↓ ikincisi iyi yardım yahut destektir: (M, K:) ve ↓ bu aynı kelime, mef‘ûl Allah olduğunda, Allah’ın kullarına yardım mânâsına gelir; vb.; yukarıda açıklandığı üzere: 1’e bak. (El-Basلïr.) ― -b2- Ganimet; yağma; ele geçirilen mal. (Bd, aynı yer.) ― -b3- (mecaz:) Yağmur; (A, TA;) ve ayrıca ↓ **نُصْرَةٌ**: (TA:) tıpkı ona **فَتْح** denmesi gibi: (A, TA:) yahut ↓ ikincisi tam bir yağmur demektir. (IAar.) ― -b4- [Bundan dolayı,] (mecaz:) Bir bağış: (S, TA:) ve **نَصَائِرُ** bağışlar. (M.) ― -b5- **نَاصِرٌ**’a da bak.

**نُصَرٌ**
**نُصَرٌ** ذ : **نَاصِرٌ**’a bak.

**نُصْرَةٌ**
**نُصْرَةٌ** ذ : beş yerde **نَصْرٌ**’a bak.

**نَصْرِىٌّ**
**نَصْرِىٌّ** ذ : **نَصْرَانِىٌّ**’a bak.

**نَصْرَانٌ**
**نَصْرَانٌ** ذ : **نَصْرَانِىٌّ**’a bak.

**نَصْرَانِىٌّ**
**نَصْرَانِىٌّ** ذ , (S, A, Msb, K, &c.) ve ↓ **نَصْرَانٌ**, (M, A,) yahut bu ikincisi, nisbet **ى**’sinin eklenmesi olmaksızın kullanılmamıştır, (S,) yahut bazen kullanılmıştır, (M,) ve ↓ **نَصْرِىٌّ**, (M, Msb, K,) fakat bunun kullanıldığını işitmedik, (M,) [Bir Hristiyan: yahut bu ikincil bir kullanımdır ve asıl mânâ Nâzıralı’dır:] müennesi **نَصْرَانِيَّةٌ**, (S, A, Msb, K,) ve **نَصْرَانَةٌ**, (S, A, K,) yahut ikincisi yalnız şiir zaruretiyle kullanılır: (IB:) ↓ **نَصَارَى** [Hristiyanlara uygulanır] **نَاصِرَةُ**’dan nisbet ismidir, [yahut Nâzıra’dan,] Şam’da bir kasaba, (S, M, K,) ayrıca **نَصْرَانَةُ** diye de adlandırılır, (Lth, IDrd, K,) yahut **نَصْرَانُ**, (S, Msb,) ve **نَصُورِيَةٌ**, (M, Sgh, K,) şeddesiz, Sgh’a göre, (TA,) ve **نُصْرِىٌّ** ve **نُصْرَى**, (M’nin bir nüshasında olduğu gibi,) yahut **نَصْرَى** ve **نَصْرَوَةُ**: (TA:) başlangıçta böyleydi; sonra onun halkının dinini tutanlara uygulandı: (Msb:) bu, lugatçıların görüşüdür; fakat zayıf bir dayanağı vardır, her ne kadar başka şâz nisbet isimleri bulunduğundan kabul edilebilir ise de: (M:) yahut [K’da böyle; fakat S’de ve] **نَصَارَى**, **نَصْرِىٌّ**’nin çoğuludur, (Kh, M, Msb, K,) tıpkı **مَهَارَى**’nın **مَهْرِىٌّ**’nin çoğulu olması gibi; (Msb, K;) yahut **نَصْرَانٌ**’ın (Kh, S, M) ve **نَصْرَانَةٌ**’ın, (S,) tıpkı **نَدَامَى**’nın **نَدْمَانٌ**’ın (Kh, S, M) ve **نَدْمَانَةٌ**’ın çoğulu olması gibi; (S;) fakat daha muhtemel olan, **نَصْرَانٌ**’dandır; çünkü bu kelime bazen kullanılmıştır; hâlbuki **نَصْرِىٌّ**’nin kullanıldığını işitmedik: (M:) ve K nüshalarında, **أَنْصَارٌ**’un **نَصْرَانِىٌّ**’nin çoğulu olduğu ima edilir; fakat doğru olan, TS’de ve L’de söylendiği üzere, **ى** olmaksızın **نَصْرَانٌ**’un çoğuludur; her ikisinde de şairin şu sözü zikredilir:
لَمَّا رَأَيْتُ نَبَطًا أَنْصَارَا
[Nabatlıları, Hristiyanları gördüğümde], mânâsı **نَصَارَى**’dır. (TA.)

**النَّصْرَانِيَّةُ**
**النَّصْرَانِيَّةُ** ذ **نَصَارَى**’nın [yahut Hristiyanların] dini. (K, TA.)

**نَصُورٌ**
**نَصُورٌ** ذ Çok yahut iyi yardım eden kimse. (TA, **عقرب** maddesinde.)

**نَصِيرٌ**
**نَصِيرٌ** ذ : **نَاصِرٌ**’a bak. Ölçü **فَاعِلٌ**’in yahut ölçü **مَفْعُولٌ**’ün mânâsını taşır; çünkü bir hadiste geçen **أَخَوَانِ نَصِيرَانِ**, iki kardeş, birbirine yardım eden ve birbirince yardım edilen, demektir. (TA.)

**نَصَارَى**
**نَصَارَى** ذ : **نَصْرَانِىٌّ**’a bak.

**نَصَائِرُ**
**نَصَائِرُ** ذ : **نَصْرٌ**’a bak.

**نَاصِرٌ**
**نَاصِرٌ** ذ **نَصَرَ**’ın ism-i fâilidir, Yardım eden yahut destek olan, özellikle düşmana karşı; vb.; ve ayrıca ↓ **نَصِيرٌ**, (S, * M, A, Msb, K,) ve ↓ **نَصَرٌ**: (Sgh, K:) çoğulu ( **نَصِيرٌ**’in, (S, M, Msb, ve **نَاصِرٌ**’in, M,) **أَنْصَارٌ** (S, M, A, Msb, K) ve ( **نَاصِرٌ**’in, M) **نُصَّارٌ**, (M, K,) ve **نُصُورٌ** da bunun çoğulu olabilir; yukarıda zikredilen Khidلsh’ın beytinde geçtiği üzere: (M:) ve **أَنَاصِيرُ** çoğulun çoğuludur; **أَنْصَارٌ**’un çoğuludur: (TA:) ve ↓ **نَصْرٌ** tekil ve çoğul olarak kullanılır, (M, K,) bir mastar ismi olup sıfat olarak kullanılmıştır; **عَدْلٌ** gibi. (M.) ― -b2- **الأَنْصَارُ** ayrıca Peygamber’in yardımcıları mânâsına gelir; (M, K;) [kabileler olarak] El-Ows ve El-Khazraj’ın; (TA;) onlara özellikle uygulanan bir sıfat olmak üzere, (M, K,) ve isim olarak kullanılır; sanki bir kabilenin adıymış gibi; bu yüzden ondan nisbet ismi **أَنْصَارِىٌّ** [tekil olarak kullanılır] yapılır. (M.)

**نَاصُورٌ**
**نَاصُورٌ** ذ : **نَاسُورٌ**’a bak.

**أَنْصَارٌ**
**أَنْصَارٌ** ذ : **نَصْرَانِىٌّ**’a bak: ― -b2- ve **ناصِرٌ**.

**أَنْصَارِىٌّ**
**أَنْصَارِىٌّ** ذ : **نَاصِرٌ**’a bak.

**مَنْصُورٌ**
**مَنْصُورٌ** ذ [Yardım edilmiş yahut desteklenmiş, özellikle düşmana karşı, vb.]. ― -b2- **أَرْضٌ مَنْصُورَةٌ** (mecaz:) Yağmurla sulanmış arazi; üzerine yağmur yağmış. (S, A.)

**مُسْتَنْصِرٌ**
**مُسْتَنْصِرٌ** ذ [Yardım yahut destek isteyen, arayan, yahut dileyen]. ― -b2- (mecaz:) Bir dilenci. (M.)

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

نَصَر
نَصَر U ( n. ac. نَصْر 1 ,  نُصُوْر 27 ),
a.  Helped, aided; succoured; rescued.

b.  [ acc. &  'Ala or Min ], Delivered, saved from; vindicated from.

c.  ( n. ac. نَصْر 1 ), Watered.

d.  Gave to.

نَصَّرَ
نَصَّرَ II ,
a.  Made a Christian.

نَاْصَرَ
نَاْصَرَ III ,
a.  see I (a) .

تَنَصَّرَ
تَنَصَّرَ V
a.  [ La ], Strove to help &c.; defended.

b.  Became a Christian.

تَنَاْصَرَ
تَنَاْصَرَ VI ,
a.  Helped each other.

b.  Agreed, tallied ( accounts ).

اِنْتَصَرَ
اِنْتَصَرَ VIII
a.  [ 'Ala ], Overcame, vanquished; triumphed over.

b.  [ Min ], Revenged himself upon; cleared himself from.

c.  Defended himself.

اِسْتَنْصَرَ
اِسْتَنْصَرَ X
a.  [ acc. &  'Ala ], Asked the help of.... against.

b.  [ Bi ], Had, took as his defender.

c.  Begged.

نَصْر
نَصْر 1 ,
a.  Help, aid, succour.

b.  Victory, triumph, conquest.

c.  see 21 (a) .

d.  Spoil, booty.

e.  Rain.

f.  Gift.

نَصْرَة
نَصْرَة 1t ,
a.  see 1 (a) , ( b ).

نَصْرِيّ
نَصْرِيّ 1yi ,
a.  see 33yi .

نُصْرَة
نُصْرَة 3t ,
a.  see 1 (a) , ( b ), ( e ).

نُصَر
نُصَر 9 ,
a.  see 21 (a) .

أَنْصَرُ
أَنْصَرُ 14 ,
a.  Uncircumcised.

نَاْصِر
نَاْصِر 21 , ( pl. نَصْر 1 ,  نُصَّاْر 29 ,  أَنْصَاْر 38 ,  أَنَاْصِيْرُ 69 ),
a.  Helper; defender; support, auxiliary.

b.  ( pl. نَوَاْصِرُ 41 ), Channel.

نَاْصِرَة
نَاْصِرَة 21t ,
a.  Nazareth.

نَاْصِرِيّ
نَاْصِرِيّ 21yi ,
a.  Nazarene.

نَصِيْر
نَصِيْر 25 , ( pl. أَنْصَاْر 38 ,  نُصَرَآءُ 43 ),
a.  see 21 (a) .

نَصُوْر
نَصُوْر 26 ,
a.  Defender, protector; champion.

نَصَّاْر
نَصَّاْر 28 ,
a.  see 26 .

نَصْرَاْنُ
نَصْرَاْنُ 33 ,
a.  see 33yi .

نَصْرَاْنَة
نَصْرَاْنَة 33t ,
a.  see 33yit (b) .

نَصْرَاْنِيّ
نَصْرَاْنِيّ 33yi , ( pl. نَصَاْرَى 22ya ,  أَنْصَاْر 38 ),
a.  Christian; Nazarene.

نَصْرَاْنِيَّة
نَصْرَاْنِيَّة 33yit
a.  [ art. ], Christianity.

b.  Christian woman.

أَنْصَاْر
أَنْصَاْر 38
a.  [ art. ], Surname of the inhabitants of Medina.

نَصَاْئِرُ
نَصَاْئِرُ 46 ,
a.  Gifts.

نَصڤرَ
N. P. نَصڤرَ I ,
a.  Aided, assisted.

اِنْتَصَرَ
N. Ag. اِنْتَصَرَ VIII ,
a.  Victorious; victor, conqueror, vanquisher.

اِنْتَصَرَ
N. Ac. اِنْتَصَرَ VIII ,
a.  Victory, triumph.

اِسْتَنْصَرَ
N. Ag. اِسْتَنْصَرَ X ,
a.  Suppliant.

b.  Beggar.

##### Türkçe

**نَصَر**
**نَصَر** U ( n. ac. **نَصْر** 1 ,  **نُصُوْر** 27 ),
a. Yardım etti, destekledi; imdada yetişti; kurtardı.

b. [ acc. &  **عَلَى** veya **مِن** ], ...den kurtardı, ...den selâmete çıkardı; ...den temize çıkardı.

c. ( n. ac. **نَصْر** 1 ), Suladı.

d. Verdi.

**نَصَّرَ**
**نَصَّرَ** II ,
a. Hristiyan yaptı.

**نَاْصَرَ**
**نَاْصَرَ** III ,
a. I (a)’ya bak.

**تَنَصَّرَ**
**تَنَصَّرَ** V
a. [ **لِ** ], yardım etmeye vb. çabaladı; savundu.

b. Hristiyan oldu.

**تَنَاْصَرَ**
**تَنَاْصَرَ** VI ,
a. Birbirlerine yardım ettiler.

b. Anlaştı, uyuştu (hesaplar).

**اِنْتَصَرَ**
**اِنْتَصَرَ** VIII
a. [ **عَلَى** ], yendi, mağlup etti; ...e karşı zafer kazandı.

b. [ **مِن** ], ...den öç aldı; kendisini ...den temize çıkardı.

c. Kendisini savundu.

**اِسْتَنْصَرَ**
**اِسْتَنْصَرَ** X
a. [ acc. &  **عَلَى** ], ...e karşı ...ın yardımını istedi.

b. [ **بِ** ], onu savunucu edindi, savunucu olarak aldı.

c. Dilendi.

**نَصْر**
**نَصْر** 1 ,
a. Yardım, destek, imdat.

b. Zafer, galebe, fetih.

c. 21 (a)’ya bak.

d. Ganimet, yağma.

e. Yağmur.

f. Hediye.

**نَصْرَة**
**نَصْرَة** 1t ,
a. 1 (a), (b)’ye bak.

**نَصْرِيّ**
**نَصْرِيّ** 1yi ,
a. 33yi’ye bak.

**نُصْرَة**
**نُصْرَة** 3t ,
a. 1 (a), (b), (e)’ye bak.

**نُصَر**
**نُصَر** 9 ,
a. 21 (a)’ya bak.

**أَنْصَرُ**
**أَنْصَرُ** 14 ,
a. Sünnetsiz.

**نَاْصِر**
**نَاْصِر** 21 , ( pl. **نَصْر** 1 ,  **نُصَّاْر** 29 ,  **أَنْصَاْر** 38 ,  **أَنَاْصِيْرُ** 69 ),
a. Yardım eden; savunucu; dayanak, yardımcı.

b. ( pl. **نَوَاْصِرُ** 41 ), Kanal.

**نَاْصِرَة**
**نَاْصِرَة** 21t ,
a. Nasıra (Nazareth).

**نَاْصِرِيّ**
**نَاْصِرِيّ** 21yi ,
a. Nasıralı.

**نَصِيْر**
**نَصِيْر** 25 , ( pl. **أَنْصَاْر** 38 ,  **نُصَرَآءُ** 43 ),
a. 21 (a)’ya bak.

**نَصُوْر**
**نَصُوْر** 26 ,
a. Savunucu, koruyucu; şampiyon.

**نَصَّاْر**
**نَصَّاْر** 28 ,
a. 26’ya bak.

**نَصْرَاْنُ**
**نَصْرَاْنُ** 33 ,
a. 33yi’ye bak.

**نَصْرَاْنَة**
**نَصْرَاْنَة** 33t ,
a. 33yit (b)’ye bak.

**نَصْرَاْنِيّ**
**نَصْرَاْنِيّ** 33yi , ( pl. **نَصَاْرَى** 22ya ,  **أَنْصَاْر** 38 ),
a. Hristiyan; Nasıralı.

**نَصْرَاْنِيَّة**
**نَصْرَاْنِيَّة** 33yit
a. [ art. ], Hristiyanlık.

b. Hristiyan kadın.

**أَنْصَاْر**
**أَنْصَاْر** 38
a. [ art. ], Medine halkının lakabı.

**نَصَاْئِرُ**
**نَصَاْئِرُ** 46 ,
a. Hediyeler.

**نَصڤرَ**
N. P. **نَصڤرَ** I ,
a. Yardım etti, destekledi.

**اِنْتَصَرَ**
N. Ag. **اِنْتَصَرَ** VIII ,
a. Muzaffer; galip, fatih, mağlup edici.

**اِنْتَصَرَ**
N. Ac. **اِنْتَصَرَ** VIII ,
a. Zafer, galebe.

**اِسْتَنْصَرَ**
N. Ag. **اِسْتَنْصَرَ** X ,
a. Yardım isteyen.

b. Dilenci.

### [Kitâbullâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B5%D8%B1/sozluk/kitab_allah.md) — Kur'an kullanımından türetilmiş

نصر
نَصَرَ - يَنْصُرُ - نَصْر - نَاصِر - نَاصِرِيْن - نَصِيْر - أَنْصَار - نَصَارى - مَنْصُوْر - تَنَاصَرَ - يَتَناصَرُ - انْتَصَرَ - يَنْتَصِرُ - مُنْتَصِر - مُنْتَصِرِيْن - اسْتَنْصَرَ - يَسْتَنْصِرُ
نَصَرَ - يَنْصُرُ + كائن + كائناً + من كائن أو على كائن: يعينه ويمده بقوة ليغلب خصماً: يقدم عوناً في خصام أو جدل أو حرب لأحد طرفي الخصومة، ليجعله يغلب ويفوز
نَصَرَ - يَنْصُرُ + كائن + كائناً  + من كائن: يعينه ويمده بقوة ليدفع أذى خصم أو عدو: يقدم عوناً لآخر، ليجعله ينجو ويهرب من الضر والأذى الذي قد يلحق به، من قوة آخرخصم له
نَصَرَ - يَنْصُرُ + كائن + كائناً  + على كائن: يعينه ويمده بقوة يوجهها على خصم أو عدو، ليقهره ويهزمه ويدحره
نَصْر: اسم فعل " نَصَرَ - يَنْصُرُ ": العون، ومد آخر بقوة لغلبة عدو: وهو كذلك ما يكون بفعل " نَصَرَ - يَنْصُرُ ": الغلبة والقهر ودفع أذى العدو
نَاصِر: اسم فاعل صفة مشبهة من " نَصَرَ - يَنْصُرُ "
نَاصِرِيْن: جمع " نَاصِر"
نَصِيْر: اسم فاعل مبالغة على وزن " فعيل " من " نَصَرَ - يَنْصُرُ ": ناصر قوي ومخلص
أَنْصَار: جمع " نَصِيْر ":
الأنصار: جمع " نَصِيْر ": وهي اصطلاحاً بمعنى  أنصار النبي محمد (ص)، وأنصار المسيح
أنصار النبي محمد (ص): وهي جمع " أنصاري ": وهم الذين نصروه، وهم سكان المدينة المنورة الذين هاجر إليهم
أنصار النبي عيسى (عليه السلام): واحدها " نصراني ": وجمعها " نصارى"
نَصَارى - النصارى: أنصار المسيح
مَنْصُوْر: اسم مفعول " نَصَرَ - يَنْصُرُ ": الذي ينصره آخرون
تَنَاصَرَ - يَتَنَاصَرُ:  على وزن " تفاعل" من " نَصَرَ - يَنْصُرُ ": يتبادل فرد مع آخر فعل " نَصَرَ - يَنْصُرُ " بدافع وإرادة ذاتية: يسعى كل منها لينصر الآخر
انْتَصَر - يَنْتَصِرُ: على وزن " افتعلَ " من " نَصَرَ - يَنْصُرُ ": يجهد ويحرص أن يقوم بفعل " نَصَرَ - يَنْصُرُ " بإرادة ذاتية: طلب وسعى وحاول الحصول على من ينصره بجهد وإرادة ذاتية
مُنْتَصِر: اسم فاعل لفعل " انْتَصَر - يَنْتَصِرُ ": الحريص على طلب نصرة من آخرين
مُنْتَصِرِيْن: جمع " مُنْتَصِر "
اسْتَنْصَرَ - يَسْتَنْصِرُ: على وزن " استفعل " من " نَصَرَ - يَنْصُرُ ": سعى وطلب أن" يُنْصَر": تمنى وسعى وطلب من آخر أن ينصره
واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ " دعم ونصرة ومساندة آخر"، وهي:
نَصَرَ - يَنْصُرُ، رَدَأ َ - يَرْدَأُ، عَضَدَ - يَعْضُدُ، سَنَدَ - يَسْنُدُ، مَلأَ - يَمْلِئُ (مَلأَ - يَمْلَأُ)، وَكَلَ - يَكِلُ
نَصَرَ - يَنْصُر
نَصَرَ - يَنْصُر + كائن + كائناً
ولينصرن الله من ينصره	﴿الذين أخرجوا من ديارهم بغير حق إلا أن يقولوا ربنا الله ولولا دفع الله الناس بعضهم ببعض لهدمت صوامع وبيع وصلوات ومساجد يذكر فيها اسم الله كثيرا ولينصرن الله من ينصره إن الله لقوي عزيز(40)﴾ الحج ﴿ياأيها الذين آمنوا إن تنصروا الله ينصركم ويثبت أقدامكم (7)﴾ محمد
 	﴿بنصر الله ينصر من يشاء وهو العزيز الرحيم(5)﴾ الروم ﴿إنا لننصر رسلنا والذين آمنوا في الحياة الدنيا ويوم يقوم الأشهاد(51)﴾ غافر ﴿ونصرناهم فكانوا هم الغالبين(116)﴾ الصافات
ينصرون الله ورسوله	﴿لقد أرسلنا رسلنا بالبينات وأنزلنا معهم الكتاب والميزان ليقوم الناس بالقسط وأنزلنا الحديد فيه بأس شديد ومنافع للناس وليعلم الله من ينصره ورسله بالغيب إن الله قوي عزيز(25)﴾ الحديد ﴿للفقراء المهاجرين الذين أخرجوا من ديارهم وأموالهم يبتغون فضلا من الله ورضوانا وينصرون الله ورسوله أولئك هم الصادقون(8)﴾ الحشر
 	﴿وإذ أخذ الله ميثاق النبيين لما آتيتكم من كتاب وحكمة ثم جاءكم رسول مصدق لما معكم لتؤمنن به ولتنصرنه قال أأقررتم وأخذتم على ذلكم إصري قالوا أقررنا قال فاشهدوا وأنا معكم من الشاهدين(81)﴾ آل عمران ﴿الذين يتبعون الرسول النبي الأمي الذي يجدونه مكتوبا عندهم في التوراة والإنجيل يأمرهم بالمعروف وينهاهم عن المنكر ويحل لهم الطيبات ويحرم عليهم الخبائث ويضع عنهم إصرهم والأغلال التي كانت عليهم فالذين آمنوا به وعزروه ونصروه واتبعوا النور الذي أنزل معه أولئك هم المفلحون (157)﴾ الأعراف
 	﴿إن الذين آمنوا وهاجروا وجاهدوا بأموالهم وأنفسهم في سبيل الله والذين آووا ونصروا أولئك بعضهم أولياء بعضوالذين آمنوا ولم يهاجروا ما لكم من ولايتهم من شيء حتى يهاجروا وإن استنصروكم في الدين فعليكم النصر إلا على قوم بينكم وبينهم ميثاق والله بما تعملون بصير(72)﴾ الأنفال ﴿والذين آمنوا وهاجروا وجاهدوا في سبيل الله والذين آووا ونصروا أولئك هم المؤمنون حقا لهم مغفرة ورزق كريم(74)﴾ الأنفال
 	﴿قال رب انصرني بما كذبوني﴾ المؤمنون ﴿قال رب انصرني بما كذبوني (39)﴾ المؤمنون
ينصر رسوله	﴿إلا تنصروه فقد نصره الله إذ أخرجه الذين كفروا ثاني اثنين إذ هما في الغار إذ يقول لصاحبه لا تحزن إن الله معنا فأنزل الله سكينته عليه وأيده بجنود لم تروها وجعل كلمة الذين كفروا السفلى وكلمة الله هي العليا والله عزيز حكيم(40)﴾ التوبة ﴿من كان يظن أن لن ينصره الله في الدنيا والآخرة فليمدد بسبب إلى السماء ثم ليقطع فلينظر هل يذهبن كيده ما يغيظ (15)﴾ الحج
 	﴿وينصرك الله نصرا عزيزا(3)﴾ الفتح
ينصر المؤمنين الذين نصرو الله	﴿ولقد نصركم الله ببدر وأنتم أذلة فاتقوا الله لعلكم تشكرون(123)﴾ آل عمران ﴿لقد نصركم الله في مواطن كثيرة ويوم حنين إذ أعجبتكم كثرتكم فلم تغن عنكم شيئا وضاقت عليكم الأرض بما رحبت ثم وليتم مدبرين(25)﴾ التوبة
 	﴿إن ينصركم الله فلا غالب لكم وإن يخذلكم فمن ذا الذي ينصركم من بعده وعلى الله فليتوكل المؤمنون(160)﴾ آل عمران
 	﴿ذلك ومن عاقب بمثل ما عوقب به ثم بغي عليه لينصرنه الله إن الله لعفو غفور (60)﴾ الحج
 	﴿فلولا نصرهم الذين اتخذوا من دون الله قربانا آلهة بل ضلوا عنهم وذلك إفكهم وما كانوا يفترون(28)﴾ الأحقاف ﴿أمن هذا الذي هو جند لكم ينصركم من دون الرحمان إن الكافرون إلا في غرور (20)﴾ الملك
 	﴿من دون الله هل ينصرونكم أو ينتصرون(93)﴾ الشعراء ﴿وما كان لهم من أولياء ينصرونهم من دون الله ومن يضلل الله فما له من سبيل(46)﴾ الشورى
 	﴿فخسفنا به وبداره الأرض فما كان له من فئة ينصرونه من دون الله وما كان من المنتصرين(81)﴾ القصص ﴿ولم تكن له فئة ينصرونه من دون الله وما كان منتصرا(43)﴾ الكهف
 	﴿قالوا حرقوه وانصروا آلهتكم إن كنتم فاعلين (68)﴾ الأنبياء
 	﴿ألم ترى إلى الذين نافقوا يقولون لإخوانهم الذين كفروا من أهل الكتاب لئن أخرجتم لنخرجن معكم ولا نطيع فيكم أحدا أبدا وإن قوتلتم لننصرنكم والله يشهد إنهم لكاذبون(11)﴾ الحشر
 	﴿واتقوا يوما لا تجزي نفس عن نفس شيئا ولا يقبل منها شفاعة ولا يؤخذ منها عدل ولا هم ينصرون (48)﴾ البقرة ﴿واتقوا يوما لا تجزي نفس عن نفس شيئا ولا يقبل منها عدل ولا تنفعها شفاعة ولا هم ينصرون(123)﴾ البقرة
 	﴿يوم لا يغني مولى عن مولى شيئا ولا هم ينصرون(41)﴾ الدخان ﴿يوم لا يغني عنهم كيدهم شيئا ولا هم ينصرون (46)﴾ الطور
 	﴿لو يعلم الذين كفروا حين لا يكفون عن وجوههم النار ولا عن ظهورهم ولا هم ينصرون (39)﴾ الأنبياء ﴿وأنيبوا إلى ربكم وأسلموا له من قبل أن يأتيكم العذاب ثم لا تنصرون (54)﴾ الزمر ﴿أولئك الذين اشتروا الحياة الدنيا بالآخرة فلا يخفف عنهم العذاب ولا هم ينصرون (86)﴾ البقرة ﴿وجعلناهم أئمة يدعون إلى النار ويوم القيامة لا ينصرون(41)﴾ القصص ﴿فأرسلنا عليهم ريحا صرصرا في أيام نحسات لنذيقهم عذاب الخزي في الحياة الدنيا ولعذاب الآخرة أخزى وهم لا ينصرون(16)﴾ فصلت
 	﴿واتخذوا من دون الله آلهة لعلهم ينصرون(74)﴾ يس ﴿من دون الله هل ينصرونكم أو ينتصرون(93)﴾ الشعراء
 	﴿ولا يستطيعون لهم نصرا ولا أنفسهم ينصرون(192)﴾ الأعراف ﴿والذين تدعون من دونه لا يستطيعون نصركم ولا أنفسهم ينصرون (197)﴾ الأعراف
 	﴿لا تجأروا اليوم إنكم منا لا تنصرون (65)﴾ المؤمنون
 	﴿لن يضروكم إلا أذى وإن يقاتلوكم يولوكم الأدبار ثم لا ينصرون (111)﴾ آل عمران ﴿لئن أخرجوا لا يخرجون معهم ولئن قوتلوا لا ينصرونهم ولئن نصروهم ليولن الأدبار ثم لا ينصرون(12)﴾ الحشر
 	﴿ولا تركنوا إلى الذين ظلموا فتمسكم النار وما لكم من دون الله من أولياء ثم لا تنصرون (113)﴾ هود ﴿لئن أخرجوا لا يخرجون معهم ولئن قوتلوا لا ينصرونهم ولئن نصروهم ليولن الأدبار ثم لا ينصرون(12)﴾ الحشر
نَصَرَ - يَنْصُر + كائن + كائناً + من كائن
 ﴿وياقوم من ينصرني من الله إن طردتهم أفلا تذكرون(30)﴾ هود ﴿قال ياقوم أرأيتم إن كنت على بينة من ربي وآتاني منه رحمة فمن ينصرني من الله إن عصيته فما تزيدونني غير تخسير(63)﴾ هود
 	﴿ياقوم لكم الملك اليوم ظاهرين في الأرض فمن ينصرنا من بأس الله إن جاءنا قال فرعون ما أريكم إلا ما أرى وما أهديكم إلا سبيل الرشاد(29)﴾ غافر
 	﴿ونصرناه من القوم الذين كذبوا بآياتنا إنهم كانوا قوم سوء فأغرقناهم أجمعين (77)﴾ الأنبياء
نَصَرَ - يَنْصُر + كائن + كائناً + على كائن
 ﴿لا يكلف الله نفسا إلا وسعها لها ما كسبت وعليها ما اكتسبت ربنا لا تؤاخذنا إن نسينا أو أخطأنا ربنا ولا تحمل علينا إصرا كما حملته على الذين من قبلنا ربنا ولا تحملنا ما لا طاقة لنا به واعف عنا واغفر لنا وارحمنا أنت مولانا فانصرنا على القوم الكافرين (286)﴾ البقرة ﴿ولما برزوا لجالوت وجنوده قالوا ربنا أفرغ علينا صبرا وثبت أقدامنا وانصرنا على القوم الكافرين(250)﴾ البقرة ﴿وما كان قولهم إلا أن قالوا ربنا اغفر لنا ذنوبنا وإسرافنا في أمرنا وثبت أقدامنا وانصرنا على القوم الكافرين (147)﴾ آل عمران
 	﴿قال رب انصرني على القوم المفسدين(30)﴾ العنكبوت
 	﴿قاتلوهم يعذبهم الله بأيديكم ويخزهم وينصركم عليهم ويشف صدور قوم مؤمنين (14)﴾ التوبة
نَصْرٌ - نصرا
 ﴿ولا يستطيعون لهم نصرا ولا أنفسهم ينصرون(192)﴾ الأعراف ﴿والذين تدعون من دونه لا يستطيعون نصركم ولا أنفسهم ينصرون (197)﴾ الأعراف ﴿أم لهم آلهة تمنعهم من دوننا لا يستطيعون نصر أنفسهم ولا هم منا يصحبون (43)﴾ الأنبياء ﴿لا يستطيعون نصرهم وهم لهم جند محضرون(75)﴾ يس
 	﴿وما جعله الله إلا بشرى لكم ولتطمئن قلوبكم به وما النصر إلا من عند الله العزيز الحكيم (126)﴾ آل عمران ﴿وما جعله الله إلا بشرى ولتطمئن به قلوبكم وما النصر إلا من عند الله إن الله عزيز حكيم(10)﴾ الأنفال
يؤيد بنصره	﴿واذكروا إذ أنتم قليل مستضعفون في الأرض تخافون أن يتخطفكم الناس فآواكم وأيدكم بنصره ورزقكم من الطيبات لعلكم تشكرون(26)﴾ الأنفال ﴿وإن يريدوا أن يخدعوك فإن حسبك الله هو الذي أيدك بنصره وبالمؤمنين(62)﴾ الأنفال ﴿قد كان لكم آية في فئتين التقتا فئة تقاتل في سبيل الله وأخرى كافرة يرونهم مثليهم رأي العين والله يؤيد بنصره من يشاء إن في ذلك لعبرة لأولي الأبصار(13)﴾ آل عمران
 	﴿ولقد كذبت رسل من قبلك فصبروا على ما كذبوا وأوذوا حتى أتاهم نصرنا ولا مبدل لكلمات الله ولقد جاءك من نبإ المرسلين(34)﴾ الأنعام ﴿حتى إذا استيئس الرسل وظنوا أنهم قد كذبوا جاءهم نصرنا فنجي من نشاء ولا يرد بأسنا عن القوم المجرمين(110)﴾ يوسف
 	﴿أم حسبتم أن تدخلوا الجنة ولما يأتكم مثل الذين خلوا من قبلكم مستهم البأساء والضراء وزلزلوا حتى يقول الرسول والذين آمنوا معه متى نصر الله ألا إن نصر الله قريب (214)﴾ البقرة ﴿وأخرى تحبونها نصر من الله وفتح قريب وبشر المؤمنين(13)﴾ الصف
 	﴿ولقد أرسلنا من قبلك رسلا إلى قومهم فجاءوهم بالبينات فانتقمنا من الذين أجرموا وكان حقا علينا نصر المؤمنين(47)﴾ الروم ﴿وينصرك الله نصرا عزيزا(3)﴾ الفتح ﴿أذن للذين يقاتلون بأنهم ظلموا وإن الله على نصرهم لقدير(39)﴾ الحج ﴿بنصر الله ينصر من يشاء وهو العزيز الرحيم(5)﴾ الروم
 	﴿إن الذين آمنوا وهاجروا وجاهدوا بأموالهم وأنفسهم في سبيل الله والذين آووا ونصروا أولئك بعضهم أولياء بعض والذين آمنوا ولم يهاجروا ما لكم من ولايتهم من شيء حتى يهاجروا وإن استنصروكم في الدين فعليكم النصر إلا على قوم بينكم وبينهم ميثاق والله بما تعملون بصير(72)﴾ الأنفال
 	﴿ومن الناس من يقول آمنا بالله فإذا أوذي في الله جعل فتنة الناس كعذاب الله ولئن جاء نصر من ربك ليقولن إنا كنا معكم أوليس الله بأعلم بما في صدور العالمين(10)﴾ العنكبوت ﴿إذا جاء نصر الله والفتح (1)﴾ النصر
 	﴿فقد كذبوكم بما تقولون فما تستطيعون صرفا ولا نصرا ومن يظلم منكم نذقه عذابا كبيرا(19)﴾ الفرقان
منصورا
 ﴿ولا تقتلوا النفس التي حرم الله إلا بالحق ومن قتل مظلوما فقد جعلنا لوليه سلطانا فلا يسرف في القتل إنه كان منصورا (33)﴾ الإسراء ﴿إنهم لهم المنصورون (172)﴾ الصافات
ناصر - ناصرين
 ﴿إن الذين كفروا وماتوا وهم كفار فلن يقبل من أحدهم ملء الأرض ذهبا ولو افتدى به أولئك لهم عذاب أليم وما لهم من ناصرين 91)﴾ آل عمران
 	﴿أولئك الذين حبطت أعمالهم في الدنيا والآخرة وما لهم من ناصرين(22)﴾ آل عمران ﴿فأما الذين كفروا فأعذبهم عذابا شديدا في الدنيا والآخرة وما لهم من ناصرين(56)﴾ آل عمران
 	﴿وقال إنما اتخذتم من دون الله أوثانا مودة بينكم في الحياة الدنيا ثم يوم القيامة يكفر بعضكم ببعض ويلعن بعضكم بعضا ومأواكم النار وما لكم من ناصرين(25)﴾ العنكبوت ﴿وقيل اليوم ننساكم كما نسيتم لقاء يومكم هذا ومأواكم النار وما لكم من ناصرين (34)﴾ الجاثية
 	﴿إن تحرص على هداهم فإن الله لا يهدي من يضل وما لهم من ناصرين (37)﴾ يوسف ﴿بل اتبع الذين ظلموا أهواءهم بغير علم فمن يهدي من أضل الله وما لهم من ناصرين (29)﴾ الروم
 	﴿وكأين من قرية هي أشد قوة من قريتك التي أخرجتك أهلكناهم فلا ناصر لهم(13)﴾ محمد ﴿فما له من قوة ولا ناصر (10)﴾ الطارق
 	﴿بل الله مولاكم وهو خير الناصرين (150)﴾ آل عمران ﴿حتى إذا رأوا ما يوعدون فسيعلمون من أضعف ناصرا وأقل عددا(24)﴾ الجن
نصير
 ﴿وما أنتم بمعجزين في الأرض ولا في السماء وما لكم من دون الله من ولي ولا نصير (22)﴾ العنكبوت ﴿وما أنتم بمعجزين في الأرض وما لكم من دون الله من ولي ولا نصير(31)﴾ الشورى
 	﴿ألم تعلم أن الله له ملك السماوات والأرض وما لكم من دون الله من ولي ولا نصير (107)﴾ البقرة ﴿إن الله له ملك السماوات والأرض يحي ويميت وما لكم من دون الله من ولي ولا نصير (116)﴾ التوبة
 	﴿فأما الذين آمنوا وعملوا الصالحات فيوفيهم أجورهم ويزيدهم من فضله وأما الذين استنكفوا واستكبروا فيعذبهم عذابا أليما ولا يجدون لهم من دون الله وليا ولا نصيرا(173)﴾ النساء ﴿قل من ذا الذي يعصمكم من الله إن أراد بكم سوءا أو أراد بكم رحمة ولا يجدون لهم من دون الله وليا ولا نصيرا(17)﴾ الأحزاب ﴿ليس بأمانيكم ولا أماني أهل الكتاب من يعمل سوءا يجز به ولا يجد له من دون الله وليا ولا نصيرا (123)﴾ النساء ﴿ولو قاتلكم الذين كفروا لولوا الأدبار ثم لا يجدون وليا ولا نصيرا (22)﴾ الفتح ﴿يحلفون بالله ما قالوا ولقد قالوا كلمة الكفر وكفروا بعد إسلامهم وهموا بما لم ينالوا وما نقموا إلا أن أغناهم الله ورسوله من فضله فإن يتوبوا يكن خيرا لهموإن يتولوا يعذبهم الله عذابا أليما في الدنيا والآخرة وما لهم في الأرض من ولي ولا نصير (74)﴾ التوبة
 	﴿ولن ترضى عنك اليهود ولا النصارى حتى تتبع ملتهم قل إن هدى الله هو الهدى ولئن اتبعت أهواءهم بعد الذي جاءك من العلم ما لك من الله من ولي ولا نصير (120)﴾ البقرة
 	﴿خالدين فيها أبدا لا يجدون وليا ولا نصيرا (65)﴾ الأحزاب
 	﴿أولئك الذين لعنهم الله ومن يلعن الله فلن تجد له نصيرا (52)﴾ النساء ﴿إن المنافقين في الدرك الأسفل من النار ولن تجد لهم نصيرا (145)﴾ النساء
 	﴿ويعبدون من دون الله ما لم ينزل به سلطانا وما ليس لهم به علم وما للظالمين من نصير(71)﴾ الحج ﴿وهم يصطرخون فيها ربنا أخرجنا نعمل صالحا غير الذي كنا نعمل أولم نعمركم ما يتذكر فيه من تذكر وجاءكم النذير فذوقوا فما للظالمين من نصير(37)﴾ فاطر ﴿ولو شاء الله لجعلهم أمة واحدة ولكن يدخل من يشاء في رحمته والظالمون ما لهم من ولي ولا نصير(8)﴾ الشورى
 	﴿وكذلك جعلنا لكل نبي عدوا من المجرمين وكفى بربك هاديا ونصيرا(31)﴾ الفرقان ﴿والله أعلم بأعدائكم وكفى بالله وليا وكفى بالله نصيرا (45)﴾ النساء
 	﴿إذا لأذقناك ضعف الحياة وضعف الممات ثم لا تجد لك علينا نصيرا (75)﴾ الإسراء
 	﴿وإن تولوا فاعلموا أن الله مولاكم نعم المولى ونعم النصير(40)﴾ الأنفال ﴿وجاهدوا في الله حق جهاده هو اجتباكم وما جعل عليكم في الدين من حرج ملة أبيكم إبراهيم هو سماكم المسلمين من قبل وفي هذا ليكون الرسول شهيدا عليكم وتكونوا شهداء على الناس فأقيموا الصلاة وآتوا الزكاة واعتصموا باللههو مولاكم فنعم المولى ونعم النصير(78)﴾ الحج
 	﴿وما لكم لا تقاتلون في سبيل الله والمستضعفين من الرجال والنساء والولدان الذين يقولون ربنا أخرجنا من هذه القرية الظالم أهلها واجعل لنا من لدنك وليا واجعل لنا من لدنك نصيرا (75)﴾ النساء ﴿وقل رب أدخلني مدخل صدق وأخرجني مخرج صدق واجعل لي من لدنك سلطانا نصيرا (80)﴾ الإسراء
 	﴿ودوا لو تكفرون كما كفروا فتكونون سواء فلا تتخذوا منهم أولياء حتى يهاجروا في سبيل الله فإن تولوا فخذوهم واقتلوهم حيث وجدتموهم ولا تتخذوا منهم وليا ولا نصيرا (89)﴾ النساء
أنصار :
 ﴿فلما أحس عيسى منهم الكفر قال من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله آمنا بالله واشهد بأنا مسلمون(52)﴾ آل عمران ﴿ياأيها الذين آمنوا كونوا أنصار الله كما قال عيسى ابن مريم للحواريين من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله فآمنت طائفة من بني إسرائيل وكفرت طائفة فأيدنا الذين آمنوا على عدوهم فأصبحوا ظاهرين (14)﴾ الصف
 	﴿ياأيها الذين آمنوا كونوا أنصار الله كما قال عيسى ابن مريم للحواريين من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله فآمنت طائفة من بني إسرائيل وكفرت طائفة فأيدنا الذين آمنوا على عدوهم فأصبحوا ظاهرين (14)﴾ الصف
 	﴿لقد تاب الله على النبي والمهاجرين والأنصار الذين اتبعوه في ساعة العسرة من بعد ما كاد يزيغ قلوب فريق منهم ثم تاب عليهم إنه بهم رءوف رحيم(117)﴾ التوبة ﴿والسابقون الأولون من المهاجرين والأنصار والذين اتبعوهم بإحسان رضي الله عنهم ورضوا عنه وأعد لهم جنات تجري تحتها الأنهار خالدين فيها أبدا ذلك الفوز العظيم (100)﴾ التوبة
 	﴿لقد كفر الذين قالوا إن الله هو المسيح ابن مريم وقال المسيح يابني إسرائيل اعبدوا الله ربي وربكم إنه من يشرك بالله فقد حرم الله عليه الجنة ومأواه النار وما للظالمين من أنصار(72)﴾ المائدة ﴿وما أنفقتم من نفقة أو نذرتم من نذر فإن الله يعلمه وما للظالمين من أنصار(270)﴾ البقرة ﴿ربنا إنك من تدخل النار فقد أخزيته وما للظالمين من أنصار(192)﴾ آل عمران ﴿مما خطيئاتهم أغرقوا فأدخلوا نارا فلم يجدوا لهم من دون الله أنصارا (25)﴾ نوح
النصارى
 ﴿إن الذين آمنوا والذين هادوا والنصارى والصابئين من آمن بالله واليوم الآخر وعمل صالحا فلهم أجرهم عند ربهم ولا خوف عليهم ولا هم يحزنون (62)﴾ البقرة ﴿إن الذين آمنوا والذين هادوا والصابئون والنصارى من آمن بالله واليوم الآخر وعمل صالحا فلا خوف عليهم ولا هم يحزنون (69)﴾ المائدة
 	﴿إن الذين آمنوا والذين هادوا والصابئين والنصارى والمجوس والذين أشركوا إن الله يفصل بينهم يوم القيامة إن الله على كل شيء شهيد(17)﴾ الحج
 	﴿وقالت اليهود عزير ابن الله وقالت النصارى المسيح ابن الله ذلك قولهم بأفواههم يضاهئون قول الذين كفروا من قبل قاتلهم الله أنى يؤفكون(30)﴾ التوبة
 	﴿وقالوا لن يدخل الجنة إلا من كان هودا أو نصارى تلك أمانيهم قل هاتوا برهانكم إن كنتم صادقين(111)﴾ البقرة ﴿وقالت اليهود والنصارى نحن أبناء الله وأحباؤه قل فلم يعذبكم بذنوبكم بل أنتم بشر ممن خلق يغفر لمن يشاء ويعذب من يشاء ولله ملك السماوات والأرض وما بينهما وإليه المصير(18)﴾ المائدة
 	﴿وقالوا كونوا هودا أو نصارى تهتدوا قل بل ملة إبراهيم حنيفا وما كان من المشركين(135)﴾ البقرة
 	﴿أم تقولون إن إبراهيم وإسماعيل وإسحاق ويعقوب والأسباط كانوا هودا أو نصارى قل أأنتم أعلم أم الله ومن أظلم ممن كتم شهادة عنده من الله وما الله بغافل عما تعملون(140)﴾ البقرة ﴿ما كان إبراهيم يهوديا ولا نصرانيا ولكن كان حنيفا مسلما وما كان من المشركين(67)﴾ آل عمران
 	﴿وقالت اليهود ليست النصارى على شيء وقالت النصارى ليست اليهود على شيء وهم يتلون الكتاب كذلك قال الذين لا يعلمون مثل قولهم فالله يحكم بينهم يوم القيامة فيما كانوا فيه يختلفون(113)﴾ البقرة
 	﴿ومن الذين قالوا إنا نصارى أخذنا ميثاقهم فنسوا حظا مما ذكروا به فأغرينا بينهم العداوة والبغضاء إلى يوم القيامة وسوف ينبئهم الله بما كانوا يصنعون(14)﴾ المائدة
 	﴿ولن ترضى عنك اليهود ولا النصارى حتى تتبع ملتهم قل إن هدى الله هو الهدى ولئن اتبعت أهواءهم بعد الذي جاءك من العلم ما لك من الله من ولي ولا نصير(120)﴾ البقرة ﴿ياأيها الذين آمنوا لا تتخذوا اليهود والنصارى أولياء بعضهم أولياء بعض ومن يتولهم منكم فإنه منهم إن الله لا يهدي القوم الظالمين(51)﴾ المائدة
 	﴿لتجدن أشد الناس عداوة للذين آمنوا اليهود والذين أشركوا ولتجدن أقربهم مودة للذين آمنوا الذين قالوا إنا نصارىذلك بأن منهم قسيسين ورهبانا وأنهم لا يستكبرون (82)﴾ المائدة
انتصر - ينتصر - ينتصرون
 ﴿والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون(39)﴾ الشورى ﴿ولمن انتصر بعد ظلمه فأولئك ما عليهم من سبيل(41)﴾ الشورى
 	﴿إلا الذين آمنوا وعملوا الصالحات وذكروا الله كثيرا وانتصروا من بعد ما ظلموا وسيعلم الذين ظلموا أي منقلب ينقلبون(227)﴾ الشعراء ﴿فدعا ربه أني مغلوب فانتصر(10)﴾ القمر
 	﴿فإذا لقيتم الذين كفروا فضرب الرقاب حتى إذا أثخنتموهم فشدوا الوثاق فإما منا بعد وإما فداء حتى تضع الحرب أوزارها ذلك ولو يشاء الله لانتصر منهم ولكن ليبلو بعضكم ببعض والذين قتلوا في سبيل الله فلن يضل أعمالهم(4)﴾ محمد
 	﴿من دون الله هل ينصرونكم أو ينتصرون (93)﴾ الشعراء
 	﴿يرسل عليكما شواظ من نار ونحاس فلا تنتصران (35)﴾ الرحمن
منتصر - منتصرين
 ﴿ولم تكن له فئة ينصرونه من دون الله وما كان منتصرا(43)﴾ الكهف
 	﴿فما استطاعوا من قيام وما كانوا منتصرين (45)﴾ الذاريات ﴿فخسفنا به وبداره الأرض فما كان له من فئة ينصرونه من دون الله وما كان من المنتصرين (81)﴾ القصص
 	﴿أم يقولون نحن جميع منتصر(44)﴾ القمر
استنصروكم
 ﴿إن الذين آمنوا وهاجروا وجاهدوا بأموالهم وأنفسهم في سبيل الله والذين آووا ونصروا أولئك بعضهم أولياء بعض والذين آمنوا ولم يهاجروا ما لكم من ولايتهم من شيء حتى يهاجروا وإن استنصروكم في الدين فعليكم النصر إلا على قوم بينكم وبينهم ميثاق والله بما تعملون بصير(72)﴾ الأنفال ﴿فأصبح في المدينة خائفا يترقب فإذا الذي استنصره بالأمس يستصرخه قال له موسى إنك لغوي مبين(18)﴾ القصص
يتناصرون
 ﴿ما لكم لا يتناصرون(25)﴾ الصافات

تصنيف موضوعي
النصر
الله هو الناصر
النصر من عند الله       من ينصر الله فلا غالب له ومن يخذل فلا ناصر له الله ينصر من يشاء   الله يقسم النصر ليبلو بعضكم ببعض  	﴿وما جعله الله إلا بشرى لكم ولتطمئن قلوبكم به وما النصر إلا من عند الله العزيز الحكيم(126)﴾ آل عمران ﴿وما جعله الله إلا بشرى ولتطمئن به قلوبكم وما النصر إلا من عند الله إن الله عزيز حكيم (10)﴾ الأنفال ﴿إن ينصركم الله فلا غالب لكم وإن يخذلكم فمن ذا الذي ينصركم من بعده وعلى الله فليتوكل المؤمنون(160)﴾ آل عمران ﴿الم(1)غلبت الروم(2)في أدنى الأرض وهم من بعد غلبهم سيغلبون(3)في بضع سنين لله الأمر من قبل ومن بعد ويومئذ يفرح المؤمنون(4) بنصر الله ينصر من يشاء وهو العزيز الرحيم(5)﴾ الروم ﴿فإذا لقيتم الذين كفروا فضرب الرقاب حتى إذا أثخنتموهم فشدوا الوثاق فإما منا بعد وإما فداء حتى تضع الحرب أوزارها ذلك ولو يشاء الله لانتصر منهم ولكن ليبلو بعضكم ببعض والذين قتلوا في سبيل الله فلن يضل أعمالهم(4)﴾ محمد ﴿أم حسبتم أن تدخلوا الجنة ولما يأتكم مثل الذين خلوا من قبلكم مستهم البأساء والضراء وزلزلوا حتى يقول الرسول والذين آمنوا معه متى نصر الله ألا إن نصر الله قريب (214)﴾ البقرة
الله هو المولى والنصير الذي ينبغي أن يقصد لا غيره
 ﴿وإن تولوا فاعلموا أن الله مولاكم نعم المولى ونعم النصير(40)﴾ الأنفال ﴿وجاهدوا في الله حق جهاده هو اجتباكم وما جعل عليكم في الدين من حرج ملة أبيكم إبراهيم هو سماكم المسلمين من قبل وفي هذا ليكون الرسول شهيدا عليكم وتكونوا شهداء على الناس فأقيموا الصلاة وآتوا الزكاة واعتصموا بالله هو مولاكم فنعم المولى ونعم النصير(78)﴾ الحج ﴿بل الله مولاكم وهو خير الناصرين(150)﴾ آل عمران ﴿والله أعلم بأعدائكم وكفى بالله وليا وكفى بالله نصيرا(45)﴾ النساء ﴿وكذلك جعلنا لكل نبي عدوا من المجرمين وكفى بربك هاديا ونصيرا(31)﴾ الفرقان
لا ناصرولا ولي من دون الله
للناس عموماً       حتى للنبي محمد           لقوم فرعون لا ناصر من بأس الله   للأقوام الكافرة       للظالمين           للقرى       لجنود الكفار	﴿ألم تعلم أن الله له ملك السماوات والأرض وما لكم من دون الله من ولي ولا نصير (107)﴾ البقرة ﴿إن الله له ملك السماوات والأرض يحي ويميت وما لكم من دون الله من ولي ولا نصير(116)﴾ التوبة ﴿إذا لأذقناك ضعف الحياة وضعف الممات ثم لا تجد لك علينا نصيرا (75)﴾ الإسراء ﴿ولن ترضى عنك اليهود ولا النصارى حتى تتبع ملتهم قل إن هدى الله هو الهدى ولئن اتبعت أهواءهم بعد الذي جاءك من العلم ما لك من الله من ولي ولا نصير(120)﴾ البقرة ﴿وياقوم من ينصرني من الله إن طردتهم أفلا تذكرون(30)﴾ هود ﴿قال ياقوم أرأيتم إن كنت على بينة من ربي وآتاني منه رحمة فمن ينصرني من الله إن عصيته فما تزيدونني غير تخسير(63)﴾ هود ﴿ياقوم لكم الملك اليوم ظاهرين في الأرض فمن ينصرنا من بأس الله إن جاءنا قال فرعون ما أريكم إلا ما أرى وما أهديكم إلا سبيل الرشاد(29)﴾ غافر ﴿قل من ذا الذي يعصمكم من الله إن أراد بكم سوءا أو أراد بكم رحمة ولا يجدون لهم من دون الله وليا ولا نصيرا(17)﴾ الأحزاب ﴿وما أنتم بمعجزين في الأرض وما لكم من دون الله من ولي ولا نصير(31)﴾ الشورى { وما كان لهم من أولياء ينصرونهم من دون الله ومن يضلل الله فما له من سبيل(46) ؤ الشورى ﴿بل اتبع الذين ظلموا أهواءهم بغير علم فمن يهدي من أضل الله وما لهم من ناصرين (29)﴾ الروم ﴿فخسفنا به وبداره الأرض فما كان له من فئة ينصرونه من دون الله وما كان من المنتصرين(81)﴾ القصص ﴿فعتوا عن أمر ربهم فأخذتهم الصاعقة وهم ينظرون(44) فما استطاعوا من قيام وما كانوا منتصرين(45)﴾ الذاريات ﴿حتى إذا أخذنا مترفيهم بالعذاب إذا هم يجأرون(64) لا تجأروا اليوم إنكم منا لا تنصرون (65)﴾ المؤمنون ﴿وكأين من قرية هي أشد قوة من قريتك التي أخرجتك أهلكناهم فلا ناصر لهم(13)﴾ محمد ﴿حتى إذا رأوا ما يوعدون فسيعلمون من أضعف ناصرا وأقل عددا(24)﴾ الجن { أمن هذا الذي هو جند لكم ينصركم من دون الرحمان إن الكافرون إلا في غرور(20) ؤ الملك ﴿ولو قاتلكم الذين كفروا لولوا الأدبار ثم لا يجدون وليا ولا نصيرا(22)﴾ الفتح ﴿أكفاركم خير من أولئكم أم لكم براءة في الزبر(43) أم يقولون نحن جميع منتصر (44) سيهزم الجمع ويولون الدبر(45)﴾ القمر
الذين يدعون من دونه لا يستطيعون نصرهم ولا نصر أنفسهم	﴿ولا يستطيعون لهم نصرا ولا أنفسهم ينصرون(192)﴾ الأعراف ﴿والذين تدعون من دونه لا يستطيعون نصركم ولا أنفسهم ينصرون(197)﴾ الأعراف ﴿من دون الله هل ينصرونكم أو ينتصرون(93)﴾ الشعراء ﴿واتخذوا من دون الله آلهة لعلهم ينصرون(74) لا يستطيعون نصرهم وهم لهم جند محضرون(75)﴾ يس ﴿فلولا نصرهم الذين اتخذوا من دون الله قربانا آلهة بل ضلوا عنهم وذلك إفكهم وما كانوا يفترون(28)﴾ الأحقاف { أم لهم آلهة تمنعهم من دوننا لا يستطيعون نصر أنفسهم ولا هم منا يصحبون(43) ؤ الأنبياء
طلب النصر من الله
عند الإعداد والحشد                 قبل المعركة       بعد التكذيب واليأس   بعد الغلب  	﴿وما لكم لا تقاتلون في سبيل الله والمستضعفين من الرجال والنساء والولدان الذين يقولون ربنا أخرجنا من هذه القرية الظالم أهلها واجعل لنا من لدنك وليا واجعل لنا من لدنك نصيرا (75)﴾ النساء ﴿وقل رب أدخلني مدخل صدق وأخرجني مخرج صدق واجعل لي من لدنك سلطانا نصيرا (80)﴾ الإسراء ﴿لا يكلف الله نفسا إلا وسعها لها ما كسبت وعليها ما اكتسبت ربنا لا تؤاخذنا إن نسينا أو أخطأنا ربنا ولا تحمل علينا إصرا كما حملته على الذين من قبلنا ربنا ولا تحملنا ما لا طاقة لنا به واعف عنا واغفر لنا وارحمنا أنت مولانا فانصرنا على القوم الكافرين﴾ (286) } البقرة ﴿ولما برزوا لجالوت وجنوده قالوا ربنا أفرغ علينا صبرا وثبت أقدامنا وانصرنا على القوم الكافرين(250)﴾ البقرة ﴿وما كان قولهم إلا أن قالوا ربنا اغفر لنا ذنوبنا وإسرافنا في أمرنا وثبت أقدامنا وانصرنا على القوم الكافرين(147)﴾ آل عمران ﴿قال رب انصرني بما كذبوني(26)﴾ المؤمنون ﴿قال رب انصرني بما كذبوني(39)﴾ المؤمنون ﴿قال رب انصرني على القوم المفسدين(30)﴾ العنكبوت ﴿فدعا ربه أني مغلوب فانتصر(10)﴾ القمر
سنة الله في النصر : من هم الذين ينصرهم الله :
- من ينصره       -الرسل والذين آمنوا     الرسل اليائسين         الرسل الصابرين على التكذيب والأذى   مثل موسى وهارون         - النبي المخرج         - من بغي عليه   -المظلومين المقاتلين - المؤمنين n    المقاتلين n    المؤمنين الأذلة لا المؤمنين المعجبين بأنفسهم n    المؤمنين الصابرين على الفتنة لاالمتخاذلين نصر عزيز : نصر مع فتح     يؤيد بنصره المقاتلين في سبيل الله المؤمنين المستضعفين   النبي﴿الذين أخرجوا من ديارهم بغير حق إلا أن يقولوا ربنا الله ولولا دفع الله الناس بعضهم ببعض لهدمت صوامع وبيع وصلوات ومساجد يذكر فيها اسم الله كثيرا ولينصرن الله من ينصره إن الله لقوي عزيز(40)﴾ الحج ﴿ياأيها الذين آمنوا إن تنصروا الله ينصركم ويثبت أقدامكم(7)﴾ محمد ﴿إنا لننصر رسلنا والذين آمنوا في الحياة الدنيا ويوم يقوم الأشهاد(51)﴾ غافر ﴿ولقد أرسلنا من قبلك رسلا إلى قومهم فجاءوهم بالبينات فانتقمنا من الذين أجرموا وكان حقا علينا نصر المؤمنين(47)﴾ الروم ﴿حتى إذا استيئس الرسل وظنوا أنهم قد كذبوا جاءهم نصرنا فنجي من نشاءولا يرد بأسنا عن القوم المجرمين(110)﴾ يوسف ﴿أم حسبتم أن تدخلوا الجنة ولما يأتكم مثل الذين خلوا من قبلكم مستهم البأساء والضراء وزلزلوا حتى يقول الرسول والذين آمنوا معه متى نصر الله ألا إن نصر الله قريب (214)﴾ البقرة ﴿ولقد كذبت رسل من قبلك فصبروا على ما كذبوا وأوذوا حتى أتاهم نصرناولا مبدل لكلمات الله ولقد جاءك من نبإ المرسلين(34)﴾ الأنعام ﴿ونصرناه من القوم الذين كذبوا بآياتنا إنهم كانوا قوم سوء فأغرقناهم أجمعين(77)﴾ الأنبياء ﴿ولقد مننا على موسى وهارون(114)ونجيناهما وقومهما من الكرب العظيم(115) ونصرناهم فكانوا هم الغالبين(116)﴾ الصافات ﴿ولقد سبقت كلمتنا لعبادنا المرسلين(171)إنهم لهم المنصورون(172)وإن جندنا لهم الغالبون (173)﴾ الصافات ﴿إلا تنصروه فقد نصره الله إذ أخرجه الذين كفروا ثاني اثنين إذ هما في الغار إذ يقول لصاحبه لا تحزن إن الله معنا فأنزل الله سكينته عليه وأيده بجنود لم تروها وجعل كلمة الذين كفروا السفلى وكلمة الله هي العليا والله عزيز حكيم(40)﴾ التوبة ﴿من كان يظن أن لن ينصره الله في الدنيا والآخرة فليمدد بسبب إلى السماء ثم ليقطع فلينظر هل يذهبن كيده ما يغيظ(15)﴾ الحج ﴿ذلك ومن عاقب بمثل ما عوقب به ثم بغي عليه لينصرنه الله إن الله لعفو غفور(60)﴾ الحج ﴿والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون(39)﴾ الشورى ﴿أذن للذين يقاتلون بأنهم ظلموا وإن الله على نصرهم لقدير(39)﴾ الحج ﴿قاتلوهم يعذبهم الله بأيديكم ويخزهم وينصركم عليهم ويشف صدور قوم مؤمنين(14)﴾ التوبة ﴿ولقد نصركم الله ببدر وأنتم أذلة فاتقوا الله لعلكم تشكرون(123)﴾ آل عمران ﴿لقد نصركم الله في مواطن كثيرة ويوم حنين إذ أعجبتكم كثرتكم فلم تغن عنكم شيئا وضاقت عليكم الأرض بما رحبت ثم وليتم مدبرين(25)﴾ التوبة { ومن الناس من يقول آمنا بالله فإذا أوذي في الله جعل فتنة الناس كعذاب اللهولئن جاء نصر من ربك ليقولن إنا كنا معكم أوليس الله بأعلم بما في صدور العالمين(10)  العنكبوت   ﴿إذا جاء نصر الله والفتح(1)﴾ الفتح ﴿إنا فتحنا لك فتحا مبينا(1)ليغفر لك الله ما تقدم من ذنبك وما تأخر ويتم نعمته عليك ويهديك صراطا مستقيما(2) وينصرك الله نصرا عزيزا(3)﴾ الفتح ﴿وأخرى تحبونها نصر من الله وفتح قريب وبشر المؤمنين(13)﴾ الصف ﴿قد كان لكم آية في فئتين التقتا فئة تقاتل في سبيل الله وأخرى كافرة يرونهم مثليهم رأي العين والله يؤيد بنصره من يشاء إن في ذلك لعبرة لأولي الأبصار(13)﴾ آل عمران ﴿واذكروا إذ أنتم قليل مستضعفون في الأرض تخافون أن يتخطفكم الناس فآواكم وأيدكم بنصره ورزقكم من الطيبات لعلكم تشكرون(26)﴾ الأنفال ﴿وإن يريدوا أن يخدعوك فإن حسبك الله هو الذي أيدك بنصره وبالمؤمنين(62)﴾ الأنفال
1 - ناصرو الله ورسوله
                   	﴿للفقراء المهاجرين الذين أخرجوا من ديارهم وأموالهم يبتغون فضلا من الله ورضوانا وينصرون الله ورسوله أولئك هم الصادقون(8)﴾ الحشر ﴿لقد أرسلنا رسلنا بالبينات وأنزلنا معهم الكتاب والميزان ليقوم الناس بالقسط وأنزلنا الحديد فيه بأس شديد ومنافع للناس وليعلم الله من ينصره ورسله بالغيبإن الله قوي عزيز(25)﴾ الحديد ﴿وإذ أخذ الله ميثاق النبيين لما آتيتكم من كتاب وحكمة ثم جاءكم رسول مصدق لما معكم لتؤمنن به ولتنصرنه قال أأقررتم وأخذتم على ذلكم إصري قالوا أقررنا قال فاشهدوا وأنا معكم من الشاهدين(81)﴾ آل عمران ﴿الذين يتبعون الرسول النبي الأمي الذي يجدونه مكتوبا عندهم في التوراة والإنجيل يأمرهم بالمعروف وينهاهم عن المنكر ويحل لهم الطيبات ويحرم عليهم الخبائث ويضع عنهم إصرهم والأغلال التي كانت عليهم فالذين آمنوا به وعزروه ونصروه واتبعوا النور الذي أنزل معه أولئك هم المفلحون(157)﴾ الأعراف ﴿إن الذين آمنوا وهاجروا وجاهدوا بأموالهم وأنفسهم في سبيل الله والذين آووا ونصروا أولئك بعضهم أولياء بعض والذين آمنوا ولم يهاجروا ما لكم من ولايتهم من شيء حتى يهاجروا وإن استنصروكم في الدين فعليكم النصر إلا على قوم بينكم وبينهم ميثاق والله بما تعملون بصير(72)﴾ الأنفال ﴿والذين آمنوا وهاجروا وجاهدوا في سبيل الله والذين آووا ونصروا أولئك هم المؤمنون حقا لهم مغفرة ورزق كريم(74)﴾ الأنفال ﴿إلا تنصروه فقد نصره الله إذ أخرجه الذين كفروا ثاني اثنين إذ هما في الغار إذ يقول لصاحبه لا تحزن إن الله معنا فأنزل الله سكينته عليه وأيده بجنود لم تروها وجعل كلمة الذين كفروا السفلى وكلمة الله هي العليا والله عزيز حكيم(40)﴾ التوبة
ناصرو المظلموين
	﴿إلا الذين آمنوا وعملوا الصالحات وذكروا الله كثيرا وانتصروا من بعد ما ظلموا وسيعلم الذين ظلموا أي منقلب ينقلبون(227)﴾ الشعراء ﴿ولمن انتصر بعد ظلمه فأولئك ما عليهم من سبيل(41)﴾ الشورى ﴿ذلك ومن عاقب بمثل ما عوقب به ثم بغي عليه لينصرنه الله إن الله لعفو غفور(60)﴾ الحج ﴿والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون(39)﴾ الشورى ﴿ولا تقتلوا النفس التي حرم الله إلا بالحق ومن قتل مظلوما فقد جعلنا لوليه سلطانا فلا يسرف في القتل إنه كان منصورا(33)﴾ الإسراء ﴿فأصبح في المدينة خائفا يترقب فإذا الذي استنصره بالأمس يستصرخه قال له موسى إنك لغوي مبين(18)﴾ القصص
- ليسوا أولياء ولاناصرين المؤمنين
الكفار    ﴿ودوا لو تكفرون كما كفروا فتكونون سواء فلا تتخذوا منهم أولياء حتى يهاجروا في سبيل الله فإن تولوا فخذوهم واقتلوهم حيث وجدتموهم ولا تتخذوا منهم وليا ولا نصيرا (89)﴾ النساء
تناصر أعداء الله
المنافقين         ناصروا الآلهة غير الله﴿ألم ترى إلى الذين نافقوا يقولون لإخوانهم الذين كفروا من أهل الكتاب لئن أخرجتم لنخرجن معكم ولا نطيع فيكم أحدا أبدا وإن قوتلتم لننصرنكم والله يشهد إنهم لكاذبون (11)﴾ الحشر ﴿لئن أخرجوا لا يخرجون معهم ولئن قوتلوا لا ينصرونهم ولئن نصروهم ليولن الأدبار ثم لا ينصرون (12)﴾ الحشر ﴿قالوا حرقوه وانصروا آلهتكم إن كنتم فاعلين(68)﴾ الأنبياء ﴿احشروا الذين ظلموا وأزواجهم وما كانوا يعبدون(22)من دون الله فاهدوهم إلى صراط الجحيم(23)وقفوهم إنهم مسئولون(24) ما لكم لا يتناصرون(25)بل هم اليوم مستسلمون (26)﴾ الصافات
الله ينتصر بنفسه لنفسه
﴿فعتوا عن أمر ربهم فأخذتهم الصاعقة وهم ينظرون(44) فما استطاعوا من قيام وما كانوا منتصرين(45)﴾ الذاريات { يرسل عليكما شواظ من نار ونحاس فلا تنتصران(35)  الرحمن

الأنصار	﴿والسابقون الأولون من المهاجرين والأنصار والذين اتبعوهم بإحسان رضي الله عنهم ورضوا عنه وأعد لهم جنات تجري تحتها الأنهار خالدين فيها أبدا ذلك الفوز العظيم(100)﴾ التوبة ﴿لقد تاب الله على النبي والمهاجرين والأنصار الذين اتبعوه في ساعة العسرة من بعد ما كاد يزيغ قلوب فريق منهم ثم تاب عليهم إنه بهم رءوف رحيم(117)﴾ التوبة ﴿ياأيها الذين آمنوا كونوا أنصار الله كما قال عيسى ابن مريم للحواريين من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله فآمنت طائفة من بني إسرائيل وكفرت طائفة فأيدنا الذين آمنوا على عدوهم فأصبحوا ظاهرين ناح(14)﴾ الصف ﴿فلما أحس عيسى منهم الكفر قال من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله آمنا بالله واشهد بأنا مسلمون(52)﴾ آل عمران
النصر في الآخرة
يوم القيامة
	﴿واتقوا يوما لا تجزي نفس عن نفس شيئا ولا يقبل منها شفاعة ولا يؤخذ منها عدل ولا هم ينصرون(48)﴾ البقرة ﴿واتقوا يوما لا تجزي نفس عن نفس شيئا ولا يقبل منها عدل ولا تنفعها شفاعة ولا هم ينصرون(123)﴾ البقرة { يوم لا يغني مولى عن مولى شيئا ولا هم ينصرون(41) ؤ الدخان ﴿يوم لا يغني عنهم كيدهم شيئا ولا هم ينصرون(46)﴾ الطور ﴿حتى إذا رأوا ما يوعدون فسيعلمون من أضعف ناصرا وأقل عددا (24)﴾ الجن ﴿فما له من قوة ولا ناصر(10)﴾ الطارق
في جهنم
الظالمين - من الذين لم يتوصلوا للحق بالتفكر - من غير الصادقين   - أومن المشركين العاملين سوءاً   وهو عبادة من دون الله       أو الاستنكاف أو الاستكبارعن عبادة الله   الكفار       منهم بتي اسرائيل         منهم قوم عاد   منهم فرعون     ومنهم كفار عهد النبي     عبدة الآوثان     المنافقين احتمال بعض المؤمنين﴿الذين يذكرون الله قياما وقعودا وعلى جنوبهم ويتفكرون في خلق السماوات والأرض ربنا ما خلقت هذا باطلا سبحانك فقنا عذاب النار(191) ربنا إنك من تدخل النار فقد أخزيته وما للظالمين من أنصار(192)﴾ آل عمران ﴿وما أنفقتم من نفقة أو نذرتم من نذر فإن الله يعلمه وما للظالمين من أنصار(270)﴾ البقرة ﴿لقد كفر الذين قالوا إن الله هو المسيح ابن مريم وقال المسيح يابني إسرائيل اعبدوا الله ربي وربكم إنه من يشرك بالله فقد حرم الله عليه الجنة ومأواه النار وما للظالمين من أنصار (72)﴾ المائدة ﴿وهم يصطرخون فيها ربنا أخرجنا نعمل صالحا غير الذي كنا نعمل أولم نعمركم ما يتذكر فيه من تذكر وجاءكم النذير فذوقوا فما للظالمين من نصير(37)﴾ فاطر ﴿ويعبدون من دون الله ما لم ينزل به سلطانا وما ليس لهم به علم وما للظالمين من نصير (71)﴾ الحج ﴿ليس بأمانيكم ولا أماني أهل الكتاب من يعمل سوءا يجز به ولا يجد له من دون الله وليا ولا نصيرا (123)﴾ النساء ﴿فأما الذين آمنوا وعملوا الصالحات فيوفيهم أجورهم ويزيدهم من فضله وأما الذين استنكفوا واستكبروا فيعذبهم عذابا أليما ولا يجدون لهم من دون الله وليا ولا نصيرا (173)﴾ النساء ﴿إن الله لعن الكافرين وأعد لهم سعيرا (64) خالدين فيها أبدا لا يجدون وليا ولا نصيرا (65)﴾ الأحزاب ﴿لو يعلم الذين كفروا حين لا يكفون عن وجوههم النار ولا عن ظهورهم ولا هم ينصرون (39)﴾ الأنبياء ﴿ثم أنتم هؤلاء تقتلون أنفسكم وتخرجون فريقا منكم من ديارهم تتظاهرون عليهم بالإثم والعدوان وإن يأتوكم أسارى تفادوهم وهو محرم عليكم إخراجهم أفتؤمنون ببعض الكتاب وتكفرون ببعض فما جزاء من يفعل ذلك منكم إلا خزي في الحياة الدنيا ويوم القيامة يردون إلى أشد العذاب وما الله بغافل عما تعملون(85) أولئك الذين اشتروا الحياة الدنيا بالآخرة فلا يخفف عنهم العذاب ولا هم ينصرون (86)﴾ البقرة ﴿فأرسلنا عليهم ريحا صرصرا في أيام نحسات لنذيقهم عذاب الخزي في الحياة الدنيا ولعذاب الآخرة أخزى وهم لا ينصرون(16)﴾ فصلت ﴿فأخذناه وجنوده فنبذناهم في اليم فانظر كيف كان عاقبة الظالمين(40)وجعلناهم أئمة يدعون إلى النار ويوم القيامة لا ينصرون(41)﴾ القصص ﴿مما خطيئاتهم أغرقوا فأدخلوا نارا فلم يجدوا لهم من دون الله أنصارا(25)﴾ نوح ﴿إن الذين كفروا وماتوا وهم كفار فلن يقبل من أحدهم ملء الأرض ذهبا ولو افتدى به أولئك لهم عذاب أليم وما لهم من ناصرين(91)﴾ آل عمران { إن تحرص على هداهم فإن الله لا يهدي من يضل وما لهم من ناصرين(37) ؤ النحل ﴿وقال إنما اتخذتم من دون الله أوثانا مودة بينكم في الحياة الدنيا ثم يوم القيامة يكفر بعضكم ببعض ويلعن بعضكم بعضا ومأواكم النار وما لكم من ناصرين(25)﴾ العنكبوت ﴿وقيل اليوم ننساكم كما نسيتم لقاء يومكم هذا ومأواكم النار وما لكم من ناصرين(34)﴾ الجاثية ﴿إن المنافقين في الدرك الأسفل من النار ولن تجد لهم نصيرا(145)﴾ النساء ﴿أولئك الذين لعنهم الله ومن يلعن الله فلن تجد له نصيرا(52)﴾ النساء ﴿ولا تركنوا إلى الذين ظلموا فتمسكم النار وما لكم من دون الله من أولياء ثم لا تنصرون (113)﴾ هود ﴿وأنيبوا إلى ربكم وأسلموا له من قبل أن يأتيكم العذاب ثم لا تنصرون(54)﴾ الزمر
في الدنيا
	﴿يحلفون بالله ما قالوا ولقد قالوا كلمة الكفر وكفروا بعد إسلامهم وهموا بما لم ينالوا وما نقموا إلا أن أغناهم الله ورسوله من فضله فإن يتوبوا يكن خيرا لهم وإن يتولوا يعذبهم الله عذابا أليما في الدنيا والآخرة وما لهم في الأرض من ولي ولا نصير(74)﴾ التوبة ﴿ولو شاء الله لجعلهم أمة واحدة ولكن يدخل من يشاء في رحمته والظالمون ما لهم من ولي ولا نصير(8)﴾ الشورى
؟؟	﴿فقد كذبوكم بما تقولون فما تستطيعون صرفا ولا نصرا ومن يظلم منكم نذقه عذابا كبيرا (19)﴾ الفرقان ﴿وما كان لهم من أولياء ينصرونهم من دون الله ومن يضلل الله فما له من سبيل(46)﴾ الشورى
في الدنيا والآخرة
 	﴿أولئك الذين حبطت أعمالهم في الدنيا والآخرة وما لهم من ناصرين(22)﴾ آل عمران ﴿فأما الذين كفروا فأعذبهم عذابا شديدا في الدنيا والآخرة وما لهم من ناصرين(56)﴾ آل عمران
مختار الصحاح
● [نصر] ن ص ر: نَصَرَهُ على عدوه ينصره نَصْراً والاسم النُّصْرَةُ و النَّصِيرُ النَّصِرُ وجمعه أَنْصَارٌ كشريف وأَشراف وجمع النَّصِر نَصْرٌ كصاحب وصَحْب و اسْتَنْصَرَهُ على عدوه سأله أن ينصره عليهم و تَنَاصَرَ القوم نصر بعضهم بعضا و انْتَصَرَ منه انتقم و نَصْرَانُ بوزن نجران قرية بالشام تنسب إليها النَّصَارَى ويقال اسمها ناصِرَةُ و النَّصَارَى جمع نَصْرَانٍ و نَصْرَانَةٍ كالندامى جمع ندمان وندمانة ولم يستعمل نصران إلا بياء السبة و نَصَّرَهُ تَنْصِيراً جعله نَصْرَانِياً وفي الحديث ﴿فأبواه يهودانه وينصرانه﴾
الراغب
نصر
- النصر والنصرة: العون. قال تعالى: }نصر من الله وفتح قريب﴿[الصف/ 13]،﴾وإذا جاء نصر الله﴿[النصر/1]،﴾وانصروا آلهتكم﴿[الأنبياء/68]،﴾إن ينصركم الله فلا غالب لكم﴿[آل عمران/160]،﴾وانصرنا على القوم الكافرين﴿[البقرة/250]،﴾وكان حقا علينا نصر المؤمنين﴿[الروم/47]،﴾إنا لننصر رسلنا﴿[غافر/51]،﴾وما لهم في الأرض من ولي ولا نصير﴿[التوبة /74]،﴾وكفى بالله وليا وكفى بالله نصيرا﴿[النساء/45]،﴾ما لكم من دون الله من ولي ولا نصير﴿[التوبة/116]،﴾فلولا نصرهم الذين اتخذوا من دون الله﴿[الأحقاف/28] إلى غير ذلك من الآيات، ونصرة الله للعبد ظاهرة، ونصرة العبد لله هو نصرته لعباده، والقيام بحفظ حدوده، ورعاية عهوده، واعتناق أحكامه، واجتناب نهيه. قال:﴾وليعلم الله من ينصره﴿[الحديد/25]،﴾إن تنصروا الله ينصركم﴿[محمد/7]،﴾كونوا أنصار الله﴿[الصف/14] والانتصار والاستنصار: طلب النصرة﴾والذين إذا أصابهم البغي هم ينتصرون﴿[الشورى/39]،﴾وإن استنصروكم في الدين فعليكم النصر﴿[الأنفال/72]،﴾ولمن انتصر بعد ظلمه﴿[الشورى/41]،﴾فدعا ربه أني مغلوب فانتصر﴿[القمر/10] وإنما قال: (فانتصر) ولم يقل: أنصر تنبيها أن ما يلحقني يلحقك من حيث إني جئتهم بأمرك، فإذا نصرتني فقد انتصرت لنفسك، والتناصر: التعاون. قال تعالى:﴾ما لكم لا تناصرون﴿[الصافات/25]، والنصارى قيل: سموا بذلك لقوله:﴾كونوا أنصار الله كما قال عيسى ابن مريم للحواريين من أنصاري إلى الله قال الحواريون نحن أنصار الله﴿[الصف/14]، وقيل: سموا بذلك انتسابا إلى قرية يقال لها: نصرانة، فيقال: نصراني، وجمعه نصارى، قال:﴾وقالت اليهود ليست النصارى{ الآية [البقرة/113]، ونصر أرض بني فلان. أي: مطر (مجاز القرآن 2/46)، وذلك أن المطر هو نصرة الأرض، ونصرت فلانا: أعطيته؛ إما مستعار من نصر الأرض، أو من العون.
ملخص اللسان
1.     النَّصر: إِعانة المظلوم؛ نصَره على عدوّه ينصُره ونصَره ينصُره نصْراً،ورجل ناصِر من قوم نُصَّار ونَصْر ،والاسم  النُّصْرة ، والنَّصِير:  النَّاصِر؛ قال الله تعالى: نِعم المولى ونِعم النَّصير، والجمع أَنْصَار
2.     والأَنصار: أَنصار النبي، صلى الله عليه وسلم، غَلبت  عليهم الصِّفة فجرى مَجْرَى الأَسماء وصار كأَنه اسم الحيّ ولذلك أُضيف  إِليه بلفظ الجمع فقيل أَنصاري.
3.     والنُّصْرة: حُسْن المَعُونة.
4.     وانْتَصَر الرجل إِذا امتَنَع من ظالِمِه.
5.     يكون  الانْتصَارَ من الظالم الانْتِصاف والانْتِقام، وانْتَصَر منه: انْتَقَم.والانتصار: الانتقام
6.  والاسْتِنْصار: اسْتِمْداد النَّصْر. واسْتَنْصَره على عَدُوّه أَي  سأَله أَن ينصُره عليه. والتَّنَصُّرُ: مُعالَجَة النَّصْر وليس من باب  تَحَلَّم وتَنَوَّر. والتَّناصُر: التَّعاون على النَّصْر. وتَناصَرُوا: نَصَر  بعضُهم بعضاً.وقد نصره ينصُره نصْراً إِذا أَعانه على عدُوّه وشَدَّ منه؛
7.     والنَّواصِرُ: مَجاري الماء إِلى الأَودية،واحدها ناصِر، والنَّاصِر: أَعظم من التَّلْعَةِ يكون مِيلاً ونحوَه ثم تمج النَّواصِر في التِّلاع.
8.     ونصَر البلاد ينصُرها: أَتاها؛
9.     ونَصر الغيثُ الأَرض نَصْراً: غاثَها وسقاها وأَنبتها؛ نُصِرَت البلاد إِذا مُطِرَت، فهي مَنْصُورة أَي مَمْطُورة. ونُصِر  القوم إِذا غِيثُوا
10.                        والنَّصْر: العَطاء؛ ونَصَره ينصُره نَصْراً: أَعطاه. والنَّصائِرُ: العطايا.والمُسْتَنْصِر: السَّائل.
11.                        ونَصَرى ونَصْرَى وناصِرَة ونَصُورِيَّة  قرية بالشام،  والنَّصارَى مَنْسُوبُون إِليها؛ ونَصْرانُ قرية بالشأْم ينسب إِليها  النَّصارى، ويقال: ناصِرَةُ.
12.                        قالوا رجل نَصْراني وامرأَة نَصْرانيَّة،
13.                        والتَّنَصُّرُ: الدخول في النَّصْرانية،: الدخول في دين  النصْري ، ونَصَّرَه: جعله  نَصْرانِيّاً.
لسان العرب
● - نصر: النَّصر: إِعانة المظلوم؛ نصَره على عدوّه ينصُره ونصَره ينصُره  نصْراً، ورجل ناصِر من قوم نُصَّار ونَصْر مثل صاحب وصحْب وأَنصار؛ قال:  واللهُ سَمَّى نَصْرَك الأَنْصَارَا،  آثَرَكَ اللهُ به إِيْثارا  وفي الحديث: انصُر أَخاك ظالِماً أَو مظلوماً، وتفسيره أَن يمنَعه من  الظلم إِن وجده ظالِماً، وإِن كان مظلوماً أَعانه على ظالمه، والاسم  النُّصْرة؛ ابن سيده: وقول خِدَاش بن زُهَير:  فإِن كنت تشكو من خليل مَخانَةً،  فتلك الحَوارِي عَقُّها ونُصُورُها  يجوز أَن يكون نُصُور جمع ناصِر كشاهد وشُهود، وأن يكون مصدراً كالخُروج  والدُّخول؛ وقول أُمية الهذلي:  أُولئك آبائي، وهُمْ لِيَ ناصرٌ،  وهُمْ لك إِن صانعتَ ذا مَعْقِلُ  (*« أولئك آبائي إلخ» هكذا في الأصل والشطر الثاني منه ناقص.)  أَراد جمع ناصِر كقوله عز وجل: نَحْنُ جميع مُنْتَصِر. والنَّصِير:  النَّاصِر؛ قال الله تعالى: نِعم المولى ونِعم النَّصير، والجمع أَنْصَار مثل  شَرِيف وأَشرافٍ. والأَنصار: أَنصار النبي، صلى الله عليه وسلم، غَلبت  عليهم الصِّفة فجرى مَجْرَى الأَسماء وصار كأَنه اسم الحيّ ولذلك أُضيف  إِليه بلفظ الجمع فقيل أَنصاري. وقالوا: رجل نَصْر وقوم نَصْر فَوصَفوا  بالمصدر كرجل عَدْلٍ وقوم عَدْل؛ عن ابن الأَعرابي.  والنُّصْرة: حُسْن المَعُونة. قال الله عز وجل: من كان يَظُنّ أَن لَنْ  ينصُره الله في الدنيا والآخرة؛ المعنى من ظن من الكفار أَن الله لا  يُظْهِر محمداً، صلى الله عليه وسلم، على مَنْ خالفَه فليَخْتَنِق غَيظاً حتى  يموت كَمَداً، فإِن الله عز وجل يُظهره، ولا يَنفعه غيظه وموته حَنَقاً،  فالهاء في قوله أَن لن يَنْصُرَه للنبيّ محمد، صلى الله عليه وسلم.  وانْتَصَر الرجل إِذا امتَنَع من ظالِمِه. قال الأَزهري: يكون  الانْتصَارَ من الظالم الانْتِصاف والانْتِقام، وانْتَصَر منه: انْتَقَم. قال الله  تعالى مُخْبِراً عن نُوح، على نبينا وعليه الصلاة والسلام، ودعائِه  إِياه بأَن يَنْصُره على قومه: فانْتَصِرْ ففتحنا، كأَنه قال لِرَبِّه: انتقم  منهم كما قال: رَبِّ لا تَذَرْ على الأَرض من الكافرين دَيَّاراً.  والانتصار: الانتقام. وفي التنزيل العزيز: ولَمَنِ انْتَصَر بعد ظُلْمِه؛  وقوله عز وجل: والذين إِذا أَصابهم البغي هم يَنْتَصِرُون؛ قال ابن سيده: إِن  قال قائل أَهُمْ مَحْمُودون على انتصارهم أَم لاف قيل: من لم يُسرِف ولم  يُجاوِز ما أمر الله به فهو مَحْمُود.  والاسْتِنْصار: اسْتِمْداد النَّصْر. واسْتَنْصَره على عَدُوّه أَي  سأَله أَن ينصُره عليه. والتَّنَصُّرُ: مُعالَجَة النَّصْر وليس من باب  تَحَلَّم وتَنَوَّر. والتَّناصُر: التَّعاون على النَّصْر. وتَناصَرُوا: نَصَر  بعضُهم بعضاً. وفي الحديث: كلُّ المُسْلِمِ عَنْ مُسْلِمٍ مُحَرَّم  أَخَوانِ نَصِيرانَ أَي هما أَخَوانِ يَتَناصَران ويَتعاضَدان. والنَّصِير  فعيل بمعنى فاعِل أَو مفعول لأَن كل واحد من المتَناصِرَيْن ناصِر  ومَنْصُور. وقد نصره ينصُره نصْراً إِذا أَعانه على عدُوّه وشَدَّ منه؛ ومنه حديث  الضَّيْفِ المَحْرُوم: فإِنَّ نَصْره حق على كل مُسلم حتى يأْخُذ  بِقِرَى ليلته، قيل: يُشْبه أَن يكون هذا في المُضْطَرّ الذي لا يجد ما يأْكل  ويخاف على نفسه التلف، فله أَن يأْكل من مال أَخيه المسلم بقدر حاجته  الضرورية وعليه الضَّمان. وتَناصَرَتِ الأَخبار: صدَّق بعضُها بعضاً.  والنَّواصِرُ: مَجاري الماء إِلى الأَودية،واحدها ناصِر، والنَّاصِر:  أَعظم من التَّلْعَةِ يكون مِيلاً ونحوَه ثم تمج النَّواصِر في التِّلاع.  أَبو خيرة: النَّواصِر من الشِّعاب ما جاء من مكان بعيد إِلى الوادي  فَنَصَرَ سَيْلَ الوادي، الواحد ناصِر. والنَّواصِر: مَسايِل المِياه، واحدتها  ناصِرة، سميت ناصِرة لأَنها تجيء من مكان بعيد حتى تقع في مُجْتَمع  الماء حيث انتهت، لأَن كل مَسِيل يَضِيع ماؤه فلا يقع في مُجتَمع الماء فهو  ظالم لمائه. وقال أَبو حنيفة: الناصِر والناصِرة ما جاء من مكان بعيد إِلى  الوادي فنَصَر السُّيول. ونصَر البلاد ينصُرها: أَتاها؛ عن ابن  الأَعرابي. ونَصَرْتُ أَرض بني فلان أَي أَتيتها؛ قال الراعي يخاطب  خيلاً:إِذا دخل الشهرُ الحرامُ فَوَدِّعِي  بِلادَ تميم، وانْصُرِي أَرضَ عامِرِ  ونَصر الغيثُ الأَرض نَصْراً: غاثَها وسقاها وأَنبتها؛ قال:  من كان أَخطاه الربيعُ، فإِنما  نصر الحِجاز بِغَيْثِ عبدِ الواحِدِ  ونَصَر الغيثُ البلَد إِذا أَعانه على الخِصْب والنبات. ابن الأَعرابي:  النُّصْرة المَطْرَة التَّامّة؛ وأَرض مَنْصُورة ومَضْبُوطَة. وقال أَبو  عبيد: نُصِرَت البلاد إِذا مُطِرَت، فهي مَنْصُورة أَي مَمْطُورة. ونُصِر  القوم إِذا غِيثُوا. وفي الحديث: إِنَّ هذه السَّحابةَ تَنصُر أَرضَ بني  كَعْب أَي تُمطرهم. والنَّصْر: العَطاء؛ قال رؤبة:  إِني وأَسْطارٍ سُطِرْنَ سَطْرا  لَقائِلٌ: يا نَصْرُ نَصْراً نَصْراً  ونَصَره ينصُره نَصْراً: أَعطاه. والنَّصائِرُ: العطايا.  والمُسْتَنْصِر: السَّائل. ووقف أَعرابيّ على قوم فقال: انْصُرُوني نَصَركم الله أَي  أَعطُوني أَعطاكم الله.  ونَصَرى ونَصْرَى وناصِرَة ونَصُورِيَّة  (* قوله« ونصورية» هكذا في  الأصل ومتن القاموس بتشديد الياء، وقال شارحه بتخفيف الياء): قرية بالشام،  والنَّصارَى مَنْسُوبُون إِليها؛ قال ابن سيده: هذا قول أَهل اللغة، قال:  وهو ضعيف إِلا أَن نادِر النسب يَسَعُه، قال: وأَما سيبويه فقال أَما  نَصارَى فذهب الخليل إِلى أَنه جمع نَصْرِيٍّ ونَصْران، كما قالوا ندْمان  ونَدامى، ولكنهم حذفوا إِحدى الياءَين كما حذفوا من أُثْفِيَّة وأَبدلوا  مكانها أَلفاً كما قالوا صَحارَى، قال: وأَما الذي نُوَجِّهه نحن عليه جاء  على نَصْران لأَنه قد تكلم به فكأَنك جمعت نَصْراً كما جمعت مَسْمَعاً  والأَشْعَث وقلت نَصارَى كما قلت نَدامى، فهذا أَقيس، والأَول مذهب، وإِنما  كان أَقْيَسَ لأَنا لم نسمعهم قالوا نَصْرِيّ. قال أَبو إِسحق: واحِد  النصارَى في أَحد القولين نَصْرَان كما ترى مثل نَدْمان ونَدامى، والأُنثى  نَصْرانَة مثل نَدْمانَة؛ وأَنشد لأَبي الأَخزر الحماني يصف ناقتين  طأْطأَتا رؤوسهما من الإِعياء فشبه رأْس الناقة من تطأْطئها برأْس النصوانية  إِذا طأْطأَته في صلاتها:  فَكِلْتاهُما خَرَّتْ وأَسْجَدَ رأْسُها،  كما أَسْجَدَتْ نَصْرانَة لم تحَنَّفِ  فَنَصْرانَة تأْنيث نَصْران، ولكن لم يُستعمل نَصْران إِلا بياءي النسب  لأَنهم قالوا رجل نَصْراني وامرأَة نَصْرانيَّة، قال ابن بري: قوله إِن  النصارى جمع نَصْران ونَصْرانَة إِنما يريد بذلك الأَصل دون الاستعمال،  وإِنما المستعمل في الكلام نَصْرانيٌّ ونَصْرانِيّة، بياءي النسب، وإِنما  جاء نَصْرانَة في البيت على جهة الضرورة؛ غيره: ويجوز أَن يكون واحد  النصارى نَصْرِيّاً مثل بعير مَهْرِيّ وإِبِل مَهارَى، وأَسْجَد: لغة في  سَجَد. وقال الليث: زعموا أَنهم نُسِبُوا إِلى قرية بالشام اسمها نَصْرُونة.  التهذيب: وقد جاء أَنْصار في جمع النَّصْران؛ قال:  لما رأَيتُ نَبَطاً أَنْصارا  بمعنى النَّصارى. الجوهري: ونَصْرانُ قرية بالشأْم ينسب إِليها  النَّصارى، ويقال: ناصِرَةُ.  والتَّنَصُّرُ: الدخول في النَّصْرانية، وفي المحكَم: الدخول في دين  النصْري  (* قوله« في دين النصري» هكذا بالأصل) . ونَصَّرَه: جعله  نَصْرانِيّاً. وفي الحديث: كلُّ مولود يولد على الفِطْرة حتى يكونَ أَبواه اللذان  يَهَوِّدانِه ويُنَصِّرانِه؛ اللَّذان رفع بالابتداء لأَنه أُضمر في يكون؛  كذلك رواه سيبويه؛ وأَنشد:  إِذا ما المرء كان أَبُوه عَبْسٌ،  فَحَسْبُك ما تُرِيدُ إِلى الكلامِ  أَي كان هو. والأَنْصَرُ: الأَقْلَفُ، وهو من ذلك لأَن النصارى قُلْف.  وفي الحديث: لا يَؤمَّنَّكُم أَنْصَرُ أَي أَقْلَفُ؛ كذا فُسِّر في  الحديث.ونَصَّرُ: صَنَم، وقد نَفَى سيبويه هذا البناء في الأَسماء.  وبُخْتُنَصَّر: معروف، وهو الذي كان خَرَّب بيت المقدس، عَمَّره الله تعالى. قال  الأَصمعي: إِنما هو بُوخَتُنَصَّر فأُعرب، وبُوخَتُ ابنُ، ونَصَّرُ صَنَم،  وكان وُجد عند الصَّنَم ولم يُعرف له أَب فقيل: هو ابن الصنم. ونَصْر  ونُصَيْرٌ وناصِر ومَنْصُور: أَسماء. وبنو ناصِر وبنو نَصْر: بَطْنان.  ونَصْر: أَبو قبيلة من بني أَسد وهو نصر ابن قُعَيْنٍ؛ قال أَوس بن حَجَر يخاطب  رجلاً من بني لُبَيْنى بن سعد الأَسَدِي وكان قد هجاه:  عَدَدْتَ رِجالاً من قُعَيْنٍ تَفَجُّساً،  فما ابنُ لُبَيْنى والتَّفَجُّسُ والفَخْرُف  شَأَتْكَ قُعَيْنٌ غَثُّها وسَمِينُها،  وأَنت السَّهُ السُّفْلى، إِذا دُعِيَتْ نَصْرُ  التَّفَجُّس: التعظُّم والتكبر. وشأَتك: سَبَقَتْك. والسَّه: لغة في  الاسْتِ.
مقاييس اللغة:
(نصر) النون والصاد والراء أصلٌ صحيح يدلُّ على إتيان خَيرٍ وإيتائه. ونَصَر اللهُ المسلمين: آتاهمُ الظّفرَ على عدوِّهم، ينصرهم نَصْراً. وانتصر: انتقم، وهو منه. وأمَّا الإتيانُ فالعرب تقول: نصرت بَلَدَ كذا، إذا أتيتَه. قال الشَّاعر([13]):
إذا دخَلَ الشّهر الحرامُ فودِّعِي *** بلادَ تميم وانصرِي أرض عامرِ
ولذلك يسمَّى المطرُ نَصْراً. ونُصِرت الأرضُ، فهي منصورة. والنَّصْر: العَطاء. قال:
إنِّي وأسطارٍ سُطِرْنَ سَطْرَا *** لَقَائلٌ يا نصرُ نَصْراً نَصْرا([14])
القاموس المحيط:
نَصَرَ المَظْلومَ نَصْراً ونُصوراً أعانَهُ، الغَيْثُ الأرضَ عَمَّها بالجَوْد.ونَصَرَهُ منه نَجَّاهُ وخَلَّصَهُ، وهو ناصِرٌ ونُصَرٌ، كصُرَدٍ، من نُصَّارٍ وأنْصارٍ ونَصْرٍ، كصَحْبٍ.والنَّصيرُ الناصِرُ. وأنْصارُ النبيِّ، صلى الله عليه وسلم، غَلَبَتْ عليهمُ الصِّفَةُ. ورجلٌ نَصْرٌ، وقومٌ نَصْرٌ، أو النُّصْرَةُ حُسْنُ المَعونَةِ. والاسْتِنْصارُ اسْتِمْدادُ النَّصْرِ، والسُّؤالُ. والتَّنَصُّرُ مُعالَجَةُ النَّصْرِ. وتَناصَروا تَعاوَنوا على النَّصْرِ، الأَخبارُ صَدَّقَ بعضُها بعضاً، والنَّواصِرُ مَجارِي الماءِ إلى الأَوْدِيَةِ، جمعُ ناصِرٍ. والناصِرُ أعْظَمُ من التَّلْعَةِ، يكونُ مِيلاً ونحوَهُ، وما جاءَ من مكانٍ بعيدٍ إلى الوادي، فَنَصَرَ السُّيولَ. والأَنْصَرُ الأَقْلَفُ.وبُخْتُ نَصَّرَ، بالتَّشديدِ أصْلُهُ بُوخْتُ، ومَعْناهُ ابنُ، ونَصَّرُ، كبَقَّمٍ صَنَمٌ، وكان وُجِدَ عندَ الصَّنَمِ، ولم يُعْرَف له أبٌ، فَنُسِبَ إليه، خَرَّبَ القُدْسَ. وَصْرُ بنُ قُعَيْنٍ أبو قبيلةٍ. وإِنْشادُ الجَوْهَرِيِّ لرُؤْبَةَ
لَقَائِلٌ يانَصْرُ نَصْراً نَصْرَا
غَلَطٌ، هو مَسْبوقٌ إليه، فإن سِيبَوَيْهِ أنشدَهُ كذلك، والروايَةُ:
يا نَضْرُ نَضْراً نَضْراً
بالضادِ المعجمةِ. ونَضْرٌ هذا هو حاجِبُ نَصْرِ بنِ سَيَّارٍ، بالصادِ المهملةِ. وإبراهيمُ بنُ نَصَر الضَّبِّيُّ، وعبدُ اللهِ بنُ محمدِ بنِ عبدِ اللهِ بنِ نَصَرٍ، محرَّكتينِ: محدِّثانِ. وأبو المُنْذِرِ نُصَيْرٌ، كزُبَيْرٍ، النَّحْوِيُّ: تِلْميذُ الكِسائِيِّ.ونَصَرَةُ، محركةً: ة كان فيها الصالحونَ. وسَمَّوْا: نَصيراً وناصِراً ومَنْصوراً ونَصَّارَاً. والناصريَّةُ: ة بإِفْريقيَةَ. وناصِرَةُ: ة بطَبَرِيَّةَ. ونَصْرَانَةُ: ة بالشامِ، ويُقالُ لها ناصِرَةُ ونَصورِيَةُ أيضاً، يُنْسَبُ إليها النصارى، أو جَمعُ نَصْرانٍ، كالنَّدامَى جمعُ نَدْمانٍ، أو جمعُ نَصْرِيٍّ، كمَهْرِيٍّ ومَهارَى. والنَّصْرانِيَّةُ والنَّصْرانَةُ: واحدَةُ النَّصارَى. والنَّصْرانيَّةُ أيضاً: دِينُهُمْ، ويُقالُ: نَصْرانِيٌّ وأنْصارٌ. وتَنَصَّرَ: دَخَلَ في دِينِهمْ. ونَصَّرَهُ تَنْصيراً: جَعَلَهُ نَصْرانِيّاً. وانْتَصَرَ منه: انْتَقَمَ. واسْتَنْصَرهُ عليه: سألَهُ أن يَنْصُرَهُ. والمَنْصورَةُ: د بالسِّنْد إِسْلامِيَّةٌ، ود بِنَواحِي واسِطَ، واسمُ خَوارِزْمَ القَديمةِ التي كانتْ شَرْقِيَّ جَيْحونَ، ود قُرْبَ القَيْرَوانِ، ويقالُ لها: المَنْصورِيَّةُ أيضاً، ود بِبلادِ الدَّيْلَمِ، ود بينَ القاهِرَةِ ودِمْياطَ، ومن العَجَبِ أن كُلاًّ منها بناها مَلِكٌ عظيمٌ في جَلالِ سُلْطانِهِ وعُلُوِّ شأنِهِ. وسَمَّاها المَنْصورَةَ تفاؤُلاً بالنَّصْرِ والدَّوامِ، فَخَرِبَتْ جميعُها، وانْدَرَسَتْ، وتَعَفَّتْ رُسومُها، وانْدَحَضَتْ. وبَنُو ناصِرٍ، وبنو نَصْرٍ: بَطْنانِ. وعبدُ الرحمنِ بنُ حَمْدانَ، ومحمدُ بنُ عليِّ بنِ محمدِ بن نَصْرَوَيْهِ النَّصْرَويانِ: مُحدِّثانِ. والنَّصْرِيُّونَ: جماعةٌ. والنُّصْرَةُ، بالضم: ابنُ السلطانِ صلاحِ الدينِ، ه روايةٌ.
تاج العروس:
نصر
نَصَرَ المَظلومَ يَنْصُرهُ نَصْرَاً ونُصوراً كقُعود ونُصْرَةً وهذه عن الزَّمَخْشَرِيّ وفي المُحكَم : والاسم النُّصْرَة : أعانه على عَدُوِّه وشَدَّ منه وشاهِدُ النُّصور قَوْلُ خِدَاشِ بنِ زُهَيْر :
فإنْ كنتَ تَشْكُو من خليل مَخانَةً ... فتلكَ الجوازي عَقْبُها ونُصورُها قال ابنُ سِيدَه : ويجوز أن يكون نُصوراً هنا جَمْعُ ناصِر كشاهد وشُهود وفي الحديث : " انْصُرْ أخاكَ ظالِماً أو مَظْلُوماً " وتفسيرُه أن يَمْنَعه من الظُّلم إن وَجَدَه ظالماً وإن كان مظلوماً أعانه على ظالمه . منَ المَجاز : نَصَرَ الغيثُ الأرضَ نَصْرَاً : غاثَها وسقاها وعَمَّها بالجَوْد وأَنْبَتها قال :
من كان أَخْطَأَهُ الرَّبيع فإنّما ... نُصِرَ الحجازُ بغَيْث عبدِ الواحِدِ
وَنَصَر الغيثُ البلدَ : إذا أعانه على الخصْب والنبات وقال ابْن الأَعْرابِيّ : النُّصْرَة : المَطْرَة التَّامَّة . وأرضٌ مَنْصُورةٌ : مَمْطُورة . وقال أبو عُبَيْد : نُصِرَت البلادُ إذا مُطِرَت فهي مَنْصُورة . وفي الحديث : " إنّ هذه السَّحابةَ تَنْصُر أرضَ بني كَعْبٍ " أي تُمطِرُهم . وَنَصَره منه نَصْرَاً ونُصرَةً : نَجَّاه وخلَّصه . وفي البصائر : ونُصرَة الله لنا ظاهِرةٌ . ونُصرَتُنا لله هو النُّصْرَة لعباده أو القيام بحفظِ حدوده وإعانةِ عهوده وامتثالِ أوامره واجتناب نواهيه قال اللهُ تعالى : " إنْ تَنْصُروا اللهَ يَنْصُرْكم " وهو ناصِرٌ ونُصَرٌ كصُرَد الأخير نقله الصَّاغانِيّ من قوم نُصَّارٍ وأَنْصَارٍ ونَصْرٍ الأخيرُ كصَحْب جَمْع صاحِب قال :
واللهُ سَمَّى نَصْرَكَ الأَنْصارا ... آثركَ الله به إيثارا ويُجمَع الناصرُ أيضاً على نُصور كشاهد وشُهود كما تقدّم . والنَّصِيرُ بمعنى النّاصر قال اللهُ تعالى : " نِعْمَ المَولى ونِعمَ النَّصير " والجمع أَنْصَار كشَريف وأَشْرَاف ويُجمَع الأَنْصار أناصير وهو جَمْعُ الجمع ذَكَرَه الصَّاغانِيّ وأهمله المُصنِّف وهو على شَرْطِه . الأنْصار وهم أَنْصَارُ النبيّ صلّى الله تعالى عليه وسلَّم من الأوسِ والخزرج ونصروا النبيَّ صلّى الله عليه وسلَّم في ساعةِ العُسرة غَلَبَتْ عليهم الصِّفة فَجَرَى مَجْرَى الأسماء وصار كأنّه اسمُ الحيّ ولذلك أُضيف إليه بلفظِ الجمع فقيل : أَنْصَاري . قالوا : رجلٌ نَصْرٌ وقومٌ نَصْرٌ فَوَصَفوا بالمصدر كرجلٍ عَدْلٍ وقومٍ عَدْلٍ عن ابْن الأَعْرابِيّ . والنُّصْرَة بالضمّ : حُسنُ المَعونة قال الله عزَّ وجلَّ : " من كان يظنُّ أنْ لنْ يَنْصُرَه الله في الدنيا والآخرة " أي لا يُظهِر محمداً صلّى الله عليه وسلَّم على من خالَفَه . وفي حديث الضيف المَحروم : " فإنّ نَصْرَهُ حقٌّ على كلِّ مُسلِم حتى يأخذ بقِرى لَيْلَتِه " . والاسْتِنْصار : استِمْدادُ النَّصْر وقد اسْتَنْصَرَه عليه : استَمَدَّه . الاسْتِنْصار : السؤال والمُستنْصِر : السائل كأنّه طالبُ النَّصْر وهو العَطاء . والتَّنَصُّر : مُعالجةُ النَّصْر وليس من باب تحَلَّم وَتَنَوَّر . وَتَنَاصروا أيضاً : تَعاونوا على النَّصْر . وَتَنَاصَروا أيضاً : نَصَرَ بَعْضُهم بعضاً . منَ المَجاز : تَنَاَصَرت الأخبارُ : صَدَّقَ بعضُها بعضاً . منَ المَجاز : مَدَّت الواديَ النَّواصِرُ هي مَجاري الماء إلى الأوْدِية جمع ناصرٍ . والناصرُ : أَعْظَمُ من التَّلْعَة يكون ميلاً ونحوَه . وقال أبو خَيْرَة : النَّواصِر من الشِّعاب : ما جاء من مكان بعيد إلى الوادي فَنَصَر السُّيول سُمِّيت ناصِرَة لأنها تجيءُ من مكان بعيد حتى تقع في مُجتَمَع الماءِ حيث انتهت لأنّ كل مَسيلٍ يضيع ماؤه فلا يقع في مُجتَمع الماءِ فهو ظالم لمائه . وقال ابنُ شُمَيْل : النَّواصِرُ مُسايلُ المياه الواحدة ناصِرَة . وقال أبو حنيفة : النَّاصرُ والنَّاصِرة : ما جاء من مكانٍ بعيد إلى الوادي فَنَصَر السُّيول . والأَنْصَر : الأَقْلَف وهو مأخوذ من مادَّة النَّصارى لأنّهم قُلْفٌ ؛ قال الصَّاغانِيّ : وفي الأحاديث التي لا طُرُقَ لها : " لا يَؤُمَّنَّكُم أَنْصَرُ ولا أَزَنُّ ولا أَفْرَعُ " . الأَزَنُّ : الحاقِنُ والأفرع : المُوَسْوِس والأَنْصَر : الأَقْلَف . وبُخْتَ نَصَّر بالتشديد معروفٌ . قال الأصمعيّ : إنّما أصله بُوخْت ومعناه ابنٌ ونَصَّر كبَقَّم : صَنَم فأُعرِب . وقد نفى سيبويه هذا البِناء . وكان وُجِد عند الصنم ولم يُعرَف له أبٌ فنُسِب إليه . وقيل : بُخْتُ نَصّر أي ابن الصَّنم وهو الذي كان خَرَبَ القُدسَ عَمَرَه اللهُ تعالى . وَنَصْرُ بنُ قُعَيْن : أبو قبيلة من بني أسد قال أوسُ بن حَجَرٍ يُخاطبُ رجلاً من بني لُبَيْنى بن سعد الأسَديّ وكان قد هَجاه :
عَدَدْتَ رِجالاً من قُعَيْنٍ تَفَجُّساً ... فما ابنُ لُبَيْنى والتَّفَجُّسُ والفخرُ
شَأَتْكَ قُعَيْنٌ غَثُّها وسَمينُها ... وأنتَ السَّهُ السُّفلى إذا دُعِيَتْ نَصْرُ وإنشادُ الجَوْهَرِيّ لرؤبة :
إنِّي وأسْطارٍ سُطِرْنَ سَطْرَا ... لَقائلٌ يا نَصْرُ نَصْرَاً نَصْرَا
غَلَط هو مسبوقٌ إليه وفي بعض النسخ : وهو مسبوق فيه فإنّ سيبويه أَنْشَده كذلك وَنَسَبه إلى رؤبة وتَبِعَه أيضاً ابنُ القَطَّاع فأنشده هكذا ولكن لم يُعيِّن القائل قال الصَّاغانِيّ : وليس لرؤبة ومع هذا هو تَصحيفٌ والرِّواية :
" يا نَضْرُ نَضْرَاً نَضْرَا بالضادِ المُعجَمة . ونَضرٌ هذا هو حاجبُ نَصْر بن سَيَّار بالصادِ المُهملة . وبعدُه :
بَلَّغك اللهُ فبلِّغْ نَصْرَا ... نَصْرَ بن سَيَّارٍ يُثِبْني وَفْرَا
هذا نصّ الصَّاغانِيّ في التكملة . قال شَيْخُنا : قلت كلامُه هو الغلط بل صَحَّحوه وحَقَّقوه كما في شروح الشواهدِ البغداديّة للرَّضِي والمُغني فلا التفاتَ لما للمُصنِّف . انتهى . قلت : وهذا تحامُلٌ من شيخنا في غيرِ محلِّه مع أنّ الحقَّ هنا مع المُصنِّف وهو قَلَّد غيره في الانتقاد . وأصاب . والبيت الذي ذكرناه بعد البيتِ السابق يُبيِّن مِصْداقَ ما ذهبَ إليه كما هو الظاهر فكيف يكون قولُ شيخنا لا التفاتَ لما للمُصنِّف ؟ وَلَيْتَهُ لَمَّا أحالَ على شروح الشواهد أتى ببعضِ ما يَرْفَع الشُّبْهة ويُبِت الحقَّ لمن روى بالصاد المهملة فتأمّل . والله أعلم . وإبراهيم بن نَصَرِ بنِ عَنْبَرٍ الضَّبِّيّ السَّمَرْقَنْدِيّ عن عليّ بن خَشْرَم الإمام أبو عبد الله محمد بن عبد الله بن نَصَر البِسْطاميّ مُحرَّكتَيْن محدِّثان وولَدُ الأخير أبو محمد عَبْد الله بن محمد بن عَبْد الله بن نَصَر تفقَّه على المَحامِلِيّ ببغداد وسمع من أبي نَصْرٍ الإسماعيليّ توفّي سنة 452 قاله ابن ناصر وحفيدُه أبو الفتح محمد بن محمد بن عَبْد الله حَدَّث وقريبُه الإمام أبو شجاع عمر بن أبي عَبْد الله البَلْخيّ المُتوَفَّى سنة 562 ومن ولدِ أبي عَبْد الله البِسطاميّ أيضاً الإمامُ أبو شجاع البِسطاميّ حدّث وتُوفّي سنة 405 وهو الذي حكى عنه ابنُ ناصرٍ عن جدِّه قال ابن ناصر : وسألْتُ أهلَ بِسْطام فقالوا : إنّ هذا الاسمَ يعني بفتح الصاد معروفٌ عندنا نُسمِّي به كثيراً . قلت : وقد فات المُصنِّف : القاضي عطاءُ الله بن منصور بن نَصَرٍ الإسْكندرانيّ روى عن السِّلَفيّ إجازةً وقريبه القاضي جمال الدين محمد بن إبراهيم قال الذَّهبيّ : أجاز لنا . قلت : إبراهيم هذا هو ابن علي بن منصور بن نَصَر روى عن أبي الحسن بن البَنَّاء وعنه الدِّمْياطيّ وسعيد بن نَصَرٍ الذي روى ابن عبد البَرِّ وغيرُه المَوَطَّأَ من طَريقه . قال الحافظ : هكذا رأيته مضبوطاً بفتح الصاد . وأبو المنذر نُصَيْر كزُبَيْر بن أبي نُصَيْر النَّحْوِيّ تلميذُ الكِسائيّ جالَسَه وأخذ عنه النَّحْوَ والغريب سَمِعَ منه أبو الهيثم مُؤلَّفاته في اللُّغات ورواها عنه بِهَراة قاله الأَزْهَرِيّ في مقدّمة كتاب التهذيب . قلت : وأخذ عنه أيضاً أبو بكرٍ صالحُ بن شُعَيْب القاري كما رأيته بخطّ ابنِ فارس اللغويّ في سِياق سندِه على ظَهْرِ ديوان الهُذَلِيِّين . وَنَصَرةُ محرَّكةً : ة كان فيها فيما يقال الصالحون هكذا نقله الصَّاغانِيّ . وسَمَّوا نَصيراً كأمير وناصِراً ومَنْصُوراً ونَصَّاراً كشَدَّاد ونُصَيْراً كزُبَير ونَصْرَاً بالفتح ومُنْتَصِراً . والنَّاصِرِيَّة : ة من قرى سَفاقُسَ بأفريقية ومنها أبو الحسن عليّ بن عبد الرحمن بن عليّ النَّاصِرِيّ لقيه السِّلَفيّ بالإسكندريّة وبها مات .وناصِرَة : ة بطَبَرِيَّة على ثلاثةَ عشرَ مِيلاً منها قاله الصَّاغانِيّ قيل : وإليها نُسِبت النَّصارى هكذا زعموا قاله الليث . ونقل الياقوت في معجمه : وكان فيها مَوْلِد المَسيح عليه السلام ومنها اشتُقَّ اسمُ النَّصارى وكان أَهْلُها عَيَّروا مَرْيَمَ فيزعمون أنّه لا يولَد بها بِكْر إلى هذه الغاية وأنّ لهم شجرة أُتْرُجٍّ على هَيْئَة النِّساء وللأُتْرُجَّة ثَدْيَانِ وما يُشبه اليدَيْن والرِّجْلَيْن . وموضِعُ الفَرْجِ مفتوح وأنّ أمرَ هذه القرية في النساءِ والأُتْرُجّ مُستَفيضٌ عندهم لا يدفعه دافعٌ وأهلُ بيتِ المَقدِس يَأْبَون ذلك ويزعمون أنّ المسيح إنّما وُلِد في بيت لَحْم وإنما انتقلت به أمُّه إلى هذه القرية . قال ياقوت : فأمّا نَصّ الإنْجيل فإنّ فيه أنّ عيسى وُلد في بيتِ لحم وخاف عليه يوسف زَوْجُ مريمَ من دهاءِ هارودس مَلِكُ المَجوس فأُريَ في مَنامه أن احْمِلْه إلى مصر... فأقام بمصر إلى أن مات هارودس . . فقدم به القدسَ . . فأُريَ في المنام أن انْطَلِقْ به إلى الخَليل فأتاها فَسَكَنَ مدينةً تُدعى ناصِرَة . وذُكرَ في الإنْجيل يَسوع النّاصريّ كثيراً والله أعلم . قال ابنُ دُرَيْد : النَّصارى منسوبون إلى نَصْرَانة وهي مَوْضِع هذا قول الأصمعيّ وقيل : هي ة بالشام ويقال لها ناصِرَة وهي التي طَبَرِيَّة وقد تقدّم عن الليث قال غيرُه : هي نَصُوريَة بفتح النون وتخفيف
التحتيَّة كما ضبطه الصَّاغانِيّ . ويقال فيها أيضاً : نَصْرَى بالفتح ونَصْرُونة يُنسَب إليها النَّصارى . قال ابنُ سِيدَه : هذا قولُ أهلِ اللُّغَة قال : وهو ضعيفٌ إلاّ أنّ نادرَ النَّسَبِ يسَعُه أو النَّصارى جمعُ نَصْرَانٍ كالنَّدامى جمع نَدْمَان ولكنهم حذفوا إحدى الياءَيْن كما حذفوا من أُثْفِيَّة وأبدلوا مكانها ألفاً كما قالوا صَحارى وهذا مذهبُ الخليلِ ونقله سيبويه . أو النَّصارى جَمْعُ نَصْرِيٍّ كمَهْرِيٍّ وإبلٍ مَهارى فهي أقوال ثلاثة . والنَّصْرانِيَّة والنَّصْرانة واحدةُ النَّصارى . وأنشد أبو إسحاق لأبي الأَخْزَر الحِمّانيّ يصف ناقتَيْن طأَطَأَتا رؤوسهُما من الإعْياء فشبَّه رَأْسَ الناقةِ برأس النَّصْرانيَّة إذا طَأْطَأته في صلاتِها : كما ضبطه الصَّاغانِيّ . ويقال فيها أيضاً : نَصْرَى بالفتح ونَصْرُونة يُنسَب إليها النَّصارى . قال ابنُ سِيدَه : هذا قولُ أهلِ اللُّغَة قال : وهو ضعيفٌ إلاّ أنّ نادرَ النَّسَبِ يسَعُه أو النَّصارى جمعُ نَصْرَانٍ كالنَّدامى جمع نَدْمَان ولكنهم حذفوا إحدى الياءَيْن كما حذفوا من أُثْفِيَّة وأبدلوا مكانها ألفاً كما قالوا صَحارى وهذا مذهبُ الخليلِ ونقله سيبويه . أو النَّصارى جَمْعُ نَصْرِيٍّ كمَهْرِيٍّ وإبلٍ مَهارى فهي أقوال ثلاثة . والنَّصْرانِيَّة والنَّصْرانة واحدةُ النَّصارى . وأنشد أبو إسحاق لأبي الأَخْزَر الحِمّانيّ يصف ناقتَيْن طأَطَأَتا رؤوسهُما من الإعْياء فشبَّه رَأْسَ الناقةِ برأس النَّصْرانيَّة إذا طَأْطَأته في صلاتِها :
فكِلْتاهُما خَرَّتْ وأَسْجَدَ رَأْسُها ... كما أَسْجَدَت نَصْرَانةٌ لم تَحَنَّفِ فَنَصْرانةٌ تأنيث نَصْرَانٌ ولكن لم يستعمل نصران إلاّ بياءِ النَّسَب لأنّهم قالوا : رجلٌ نَصْرَانيٌّ وامرأةٌ نَصْرَانيّة قال ابنُ برِّي : قولُه : إنّ النَّصارى جمع نَصْرَانٍ ونَصْرَانةٍ إنما يريد بذلك الأصلَ دون الاستعمال وإنما المُستَعمَل في الكلام نَصْرَانيّ ونَصْرَانيّة بياءَيْ النَّسب وإنما جاءَ نَصْرَانة في البيت على جهة الضرورة . وأَسْجَد لغةٌ في سَجَدَ . والنَّصْرانِيَّةُ أيضاً دينُهم ومُعتَقَدُهم الذي يذهبون إليه ويقال : نَصْرَانيٌّ وأَنْصَارٌ يشير به أنّ أَنْصَاراً جمع نَصْرَانيٍّ بياءِ النَّسَب كما هو في سائر النسخ هكذا والصوابُ أنَّ أَنْصَاراً جمع نَصْرَانٍ بغير ياءِ النَّسَب كما هو في اللسان والتكملة . وذكر قولَ الشاعر :
" لمَّا رأيتُ نَبَطَاً أَنْصَارا
بمعنى النصارى . وَتَنَصَّر الرجلُ : دخلَ في النَّصْرَانِيَّة . وفي المُحكَم : في دينِهم . ونَصَّره تَنْصِيراً : جعله نَصْرَانيَّاً ومنه الحديث : " كلُّ مَوْلُودٍ يُولَد على الفِطرَةِ حتى يكون أبواه اللذان يُهَوِّدانِه ويُنَصِّرانِه " وانْتَصَر الرجلُ إذا امتنعَ من ظالمِه . قال الأَزْهَرِيّ : يكون الانتِصارُ من الظالم الانتِصافَ والانتِقام . وانْتَصَر منه : انتقَم . قال اللهُ تعالى مُخبِراً عن نوحٍ عليه السلام ودعائِه إيَّاه بأن يَنْصُره على قَوْمِه : " فانْتَصِرْ فَفَتَحنا " كأنّه قال لربه : انتَقِمْ منهم . وفي البصائر : وإنّما قال انتَصِر ولم يقل : انْصُر تَنبيهاً على أنّ ما يَلْحَقُني يَلْحَقُك من حيث إنّي جئتهم بأمرِك فإذا نَصَرْتني فقد انْتَصَرْتَ لنفَسِك . انتهى . وفي الكتاب العزيز أيضاً : " وَلَمَنِ انْتَصَرَ بعدَ ظُلْمِه " وقولِه عزَّ وجلَّ : " والذين إذا أصابَهُم البَغْيُ هم يَنْتَصِرون " قال ابنُ سِيدَه : إنْ قال قائل : أهمْ مَحْمُودون على انْتِصارِهم أم لا ؟ قيل : منْ لم يُسرِف ولم يُجاوِز ما أمرَ الله به فهو محمود . واسْتَنْصَرَه عَلَيْه أي على عدَوِّه إذا سَأَلَه أن يَنْصُره عليه . والمَنْصورة مفعولة من النَّصْر في عدَّة مواضِع منها : د بالسِّنْدِ إسْلاميّة وهي قَصَبَتُها مدينةٌ كبيرةٌ كثيرةُ الخَيْرات ذات جامعٍ كبيرٍ سَوارِيه ساجٌ ولهم خليجٌ من نهرِ مِهْران . قال حمزة : وهمناباذ : مدينةٌ من مدن السِّند سَمَّوها الآن المَنْصورة . وقال المَسْعودِيّ : سُمِّيت المنصورة بمنصور بن جُمْهُور الكلْبِيّ بناها وكان خرج مخالفاً لهارون وأقام بالسِّند . وقال المُهَلَّبيّ : سُمِّيت لأنّ عمرَ بن حفص الملقّب بهزار مرْد بناها في أيام المَنصور من بني العباس . . وفي أهلها مُروءة وصَلاح ودِين وتِجارات وهي شديدةُ الحرِّ كثيرة البَقِّ بينها وبين الدَّيْبُل ستُّ مراحل وبينها وبين المُلْتان اثنتا عشرة مرحلةً ومَلِكُهم قُرَشِيٌّ يقال إنّه من وَلدِ هَبَّار بن الأَسْوَد تغَلَّب عليها هو وأجداده يتَوارَثون بها المُلْك . منها المَنصورة : د بنواحي واسِط بالبَطِيحة عمَّرها مُهَذّب الدَّولة في أيام بَهاءِ الدولة بن عَضُد الدولة وأيام القادر بالله وقد خَرِبَت ورُسومها باقية . منها المنصورة وهي اسمُ خُوارِزْم القديمة التي كانت على شَرقيّ جُيْحُون ومقابل الجُرْجانيّة مدينة خُوارزم اليوم أخذها الماءُ حتى انتقل أهلها بحيث هم اليوم . منها المنصورة : د قُربَ القَيْروان من نواحي إفريقية اسْتَحْدَثها المنصور بن القائم بن المَهْدِيّ الخارِج بالمَغْرِب سنة 337 وعمَّر أسواقها واستوطَنَها ثم صارت منزلاً لملوك بين باديس فخَرَّبها العربُ بُعَيْد سنة 442 فكانت هي فيما خربتْ هذه يقال لها المنصورِيَّة أيضاً خاصّةً بالنِّسْبَة قيل سُمِّيت بالمَنصور بنِ يوسف ابنِ زيري بن مناد جدّ بني باديس . منها المنصورة : د ببلاد الدَّيْلَم هكذا في سائر النسخ وهو غلطٌ وصوابُه : ببلاد اليمن كما حقَّقه ياقوت وغيرُه وهي بين الجَنَد ونَقيل الحمراء وكان أوّل من أسَّسَها سيف الإسلام طُغْتَكِين بن أيُّوب وأقام بها إلى أن مات بها فقال شاعره الآميّ :
أَحْسَنَتْ في فِعالِها المَنْصورَهْ ... وأقامَتْ لنا من العَدْلِ صُورَهْ
رامَ تَشْيِيدها العزيزُ فاعْطَتْ ... هُ إلى وَسْطِ قَبْرِهِ دُسْتورَهْ
منها المنصورة : د بينَ القاهرة ودِمْياط أَنْشَأها الملكُ الكاملُ بن الملك العادل بن أيُّوب في حدود سنة 616 ورابط بها في وَجْهِ الفِرنج لمّا ملَكوا دِمْياط ولم يَزَلْ بها في عساكر وأعانه أخواه الأشرف والمعظّم حتى استنقذ دِمْياط في رجب سنة 618 وقد دَخَلْتُها مِراراً وهي مدينةٌ حسنةٌ ذات أسواقٍ وفَنادقَ وحَمّامات ومنها الشِّهاب المَنصوريّ الشاعر المُجوّد أحدُ الشُّهُب السبعة ومن العجب أنَّ كُلاًّ منها بناها مَلِكٌ عظيمٌ في جلالِ سلطانه وعُلُوّ شانِه وسَمَّاها المَنْصورة تَفاؤلاً بالنَّصْرِ والدَّوام فخَرِبَتْ جَميعُها وانْدَرَسَتْ وتَعَفَّت رُسومُها وانْدَحَضَت . قلت : وقد فات المُصنِّف المَنْصوريَّة وهي قرية كبيرةٌ عامرةٌ بالجِيزة من مصر وقد دخلتُها وسكَنَتْها العُرْبان . والمَنْصوريَّة : قريةٌ عامرةٌ باليمن مَسْكَن السادة بني بَحْر من بني القديميّ وقد وَردتُها مِراراً وبيتُ رِياسَتها بنو قاسم بن حَسَن بن قاسم الأكبر قيل : إنّهم من ذُرِّيَّة الحارِث بن عبد المُطَّلِب بن هاشم . وبَنو ناصرٍ وبنو نَصْرٍ : بَطْنَان الأخير هم بنو نَصْر بن مُعاوية بن هَوازن . أبو سعيد عبد الرحمن بنُ حَمْدَان النَّيْسابوريّ من طبقةِ البَرْقانيّ مشهورٌ سَمِعَ منه عبد الغَفَّار الشِّيرويّ ومحمد بن عليّ بن محمد بن نَصْرَوَيْه النَّيْسابوريّ المؤدب - النَّصْرَوِيان مُحَدِّثان - روى عن ابنِ خُزَيْمة مات سنة 379 . والنَّصْرِيُّون جماعةٌ من المُحَدِّثين منسوبون إلى الجدّ وإلى نَصْرَة محَلَّةٍ من مَحالّ بغداد الغربيّة متصلة بدارِ الشَّيْبانيّ النَّصْرِيّ وأخوه عبد الواحد شيخُ شُهْدَة حَدَّثا وعبد الباقي بن محمد الأنصاريّ والد قاضي المارسْتان وأحمد بن الحسين بن قُرَيْش النَّصْريّ مات سنة 510 وعبد المحسن بن علي الشِّيحيّ النَّصْريّ أحد الرَّحَّالة وعبد الملك بن مَواهب النَّصْرِيّ وأحمد بن عليّ بن داوود النَّصْريّ وأبو طاهر محمد بن أحمد بن عيسى النَّصْريّ والإمام تَقِيّ الدين عثمان بن الصَّلاح عبد الرحمن بن عثمان بن موسى بن أبي النَّصْر النَّصْريّ الشَّهْرَزُورِيّ وأبو الحسن أحمد بن محمد بن يوسف بن نَصْر النَّصْريّ الجُرْجانيّ المُؤذِّن وأبو نصر عبد الرحمن بن محمد بن أحمد بن يوسف بن نصر النَّصْريّ الأصْبهانيّ السِّمْسار شيخ السِّلَفيّ مُحَدِّثون . والنُّصْرَة بالضمّ ابنُ السلطان صلاح الدين يوسف بن أيُّوب له روايةٌ وسَماعٌ حدَّث ؛ ويقال له نُصْرَة الدين واسمُه إبراهيم وقد ذَكَرَه الحافظ في التَّبْصير ولم يُعيِّن اسمَه وإخوتُه ثمانيةَ عَشَرَ نَفْسَاً وكلّهم ممّن سَمِعَ الحديث وقد جمعْتُهم في كُرّاسةٍ لطيفة . ومِمّا يُسْتَدْرَك عليه : نَصَرَ البلادَ يَنْصُرها : أتاها عن ابن الأعرابيّ . ونصَرْتُ أرضَ بني فلان : أي أَتَيْتُها قال الراعي يُخاطبُ إبلاً :
إذا دَخَلَ الشَّهرُ الحَرامُ فَوَدِّعي ... بلادَ تَميمٍ وانْصُري أَرْضَ عامرِ
أي اقْصِديها وائتيها قاله أبو عَمْرُو . وفي الحديث : " كلُّ المُسلِمِ عن المُسلِم مُحَرَّمٌ أَخَوَان نَصيران " أي هما أَخَوَان يَتَنَاصَران وَيَتَعاضَدان . والنَّصير فَعيلٌ بمعنى فاعل أو مفعول لأنّ كلَّ واحدٍ من المُتَناصِرَيْن ناصرٌ ومنصورٌ . وسُمِّي المطرُ نَصْرَاً ونُصْرَةً كما سُمِّي فَتْحَاً وهو مجاز . والنَّصْر : العَطاء . ووقف سائلٌ على القوم فقال : انْصُروني نَصَرَكم الله . أي أَعْطُوني أعطاكم الله . وَنَصَره يَنْصُره : أَعْطَاه وهو مجاز . والنّصائر : العَطايا . وَنَصَره اللهُ تعالى : رَزَقَه وهذه عن ابنِ القَطَّاع . والمُسْتَنْصِرُ بالله أبو جعفر المنصور باني المُسْتَنْصِرِيَّة ببغداد وجدُّه الناصِرُ لدين الله . والنَّصير الطُّوسيّ كأَمير : فيلسوف مشهور أحد أعوان هُلاكو . والنَّصير ابن الطَّبَّاخ من أئمَّةِ الشافعيَّةِ بمصر شرح التنبيه . والنصير الحَمّاميّ الشاعر المُحسِن بمصر . ونَصيرُ الدين محمودٌ الحَبَشِيّ الأَوْدِيّ المعروف بجراغ دهْلِي : أحد الأولياء المَشهورين توفِّي بدِهْلِي سنة 757 وعنه أخذ السيّد شرف الدين مَخْدُوم جهانيان ؛ ونَصّار بن حَرْبَ المِسْمَعيّ كشَدّاد عن ابن مَهْدِيّ وعنه ابن زياد النَّيْسابوريّ . ومالك بن عوف النَّصْريّ قائد هَوازن يوم حُنَيْن ثم أسلم ؛ وَطَلْحة بن عَمْرُو النَّصْريّ من أهل الصُّفَّة . ومالك بن أوسِ بن الحدثان النَّصْريّ له صُحبَة ولحفيده زُفَرَ بن رثيمة بن مالكٍ رواية ؛ وعبد الواحد بن عَبْد الله النَّصْريّ عن واثِلَة بن الأَسْقع وإسحاق بن عَبْد الله بن إسحاق النَّصْريّ الجُرْجانيّ الحَنفيّ عن دَعْلَج وطبقته . وَدَرْبُ نُصَيْرٍ كزُبَيْر ببغداد وإليه يُنسَب الإمام أبو مَنْصُور الخَيْرُونيّ كذا ذكره البِلْبيسيّ . والنَّاصِرِيَّة : مَحَلَّةٌ بمصر . والنُّصَيْرِيَّة بالتَّصغير : طائفةٌ من الزَّنادقة مشهورة يقولون بأُلوهية عليٍّ تعالى الله عُلوَّاً كبيراً . والحسن بن مُعاوية بن موسى بن نُصَيْر النُّصَيْرِيّ حدّث عن عليّ بن رَباح وجدّه موسى بن نُصَيْر هو الذي فتح بلادَ الأندلس . وبنو ناصِرَة : قَبيلةٌ بالطائف ويُذكَرون مع بجلة . والناصِرِيّة : اسمُ بِجايَة وهي مدينةٌ على ساحلِ البحر بين إفريقية والمَغرِب اخْتَطَّها النَّاصِرُ بنِ عِلْناس بن حمّاد بن زيري وهي في لِحْفِ جَبَلٍ شاهق وفي قِبْلَتِها جبالٌ بينها وبين الجزائر أربعة أيام كانت قاعدةَ مُلكِ بني حَمّاد

##### Türkçe

**الأنصار**	﴿“Ve **المهاجرين**’den ve **الأنصار**’dan ilk öne geçenler ve onlara ihsan ile uyanlar: Allah onlardan razı olmuştur, onlar da O’ndan razı olmuşlardır; ve onlar için altlarından ırmaklar akan cennetler hazırlamıştır; orada ebedî olarak sürekli kalıcılar olarak; işte bu büyük kurtuluş(100).”﴾ **التوبة** ﴿“Andolsun Allah, Peygamber’e, **المهاجرين**’e ve **الأنصار**’a—zorluk saatinde ona uyanlara—içlerinden bir grubun kalpleri neredeyse kayacak olduktan sonra tevbe etti; sonra onlara tevbe etti; şüphesiz O, onlara karşı çok şefkatli, çok merhametlidir(117).”﴾ **التوبة** ﴿“Ey iman edenler! Allah’ın yardımcıları olun; Meryem oğlu İsa’nın **الحواريين**’e dediği gibi: ‘Allah’a (giden yolda) benim yardımcılarım kimdir?’ **الحواريون** dedi ki: ‘Biz Allah’ın yardımcılarıyız.’ Böylece İsrailoğullarından bir taife iman etti, bir taife inkâr etti; biz de iman edenleri düşmanlarına karşı destekledik; böylece üstün gelenler oldular(14).”﴾ **الصف** ﴿“İsa onlardan inkârı hissedince dedi ki: ‘Allah’a (giden yolda) benim yardımcılarım kimdir?’ **الحواريون** dedi ki: ‘Biz Allah’ın yardımcılarıyız; Allah’a iman ettik; ve şahit ol ki biz Müslümanlarız(52).’”﴾ **آل عمران**
**النصر في الآخرة**
**يوم القيامة**
	﴿“Ve öyle bir günden sakının ki hiçbir nefis, hiçbir nefis adına hiçbir şey ödemez; ondan şefaat kabul edilmez; ondan fidye alınmaz; ve onlar yardım olunmazlar(48).”﴾ **البقرة** ﴿“Ve öyle bir günden sakının ki hiçbir nefis, hiçbir nefis adına hiçbir şey ödemez; ondan fidye kabul edilmez; ona şefaat fayda vermez; ve onlar yardım olunmazlar(123).”﴾ **البقرة** ﴿“Gün ki bir dost, bir dost adına hiçbir şey gideremez; ve onlar yardım olunmazlar(41).”﴾ **الدخان** ﴿“Gün ki onların hilesi onlardan hiçbir şeyi gideremez; ve onlar yardım olunmazlar(46).”﴾ **الطور** ﴿“Nihayet kendilerine vaad olunanı gördüklerinde, kimin yardımcı bakımından daha zayıf ve sayı bakımından daha az olduğunu bileceklerdir(24).”﴾ **الجن** ﴿“Artık onun için ne bir kuvvet vardır ne de bir yardımcı(10).”﴾ **الطارق**
**في جهنم**
**الظالمين** - düşünmekle hakka ulaşmamış olanlardan - doğru olmayanlardan - yahut kötü işleyen müşriklerden - ki bu, Allah’tan başka birine ibadettir - yahut Allah’a ibadetten çekinme yahut büyüklük taslamadır - kâfirler - onlardan İsrailoğulları - onlardan Âd kavmi - onlardan Firavun - ve onlardan Peygamber’in ahdi (dönemi) kâfirleri - putlara tapanlar - münafıklar - bazı müminlerin ihtimali ﴿“Onlar ki Allah’ı ayakta, oturarak ve yanları üzerine (yatarak) anarlar; ve göklerin ve yerin yaratılışı hakkında düşünürler: ‘Rabbimiz! Sen bunu boş yere yaratmadın; seni tenzih ederiz; bizi ateş azabından koru(191). Rabbimiz! Şüphesiz sen kimi ateşe sokarsan onu rezil etmiş olursun; ve **الظالمين** için yardımcılar yoktur(192).’”﴾ **آل عمران** ﴿“Ve her ne nafaka harcarsanız yahut her ne adak adarsanız, şüphesiz Allah onu bilir; ve **الظالمين** için yardımcılar yoktur(270).”﴾ **البقرة** ﴿“Andolsun kâfir oldu: ‘Şüphesiz Allah, Meryem oğlu Mesih’tir’ diyenler; Mesih dedi ki: ‘Ey İsrailoğulları! Benim Rabbim ve sizin Rabbiniz olan Allah’a ibadet edin; şüphesiz kim Allah’a ortak koşarsa, Allah ona cenneti haram kılmıştır; onun barınağı ateştir; ve **الظالمين** için yardımcılar yoktur(72).’”﴾ **المائدة** ﴿“Ve orada feryat ederler: ‘Rabbimiz! Bizi çıkar; yaptığımızdan başka salih amel işleyelim.’ ‘Size, öğüt alanın öğüt alacağı kadar ömür vermedik mi? Ve size uyarıcı gelmedi mi?’ ‘Öyleyse tadın; artık **الظالمين** için bir yardımcı yoktur(37).’”﴾ **فاطر** ﴿“Ve Allah’tan başka, hakkında bir delil indirmediği şeye ve kendileri için onun hakkında bir bilgi bulunmayan şeye ibadet ederler; ve **الظالمين** için bir yardımcı yoktur(71).”﴾ **الحج** ﴿“Ne sizin kuruntularınızla ne de kitap ehlinin kuruntularıyla: kim bir kötülük işlerse onunla cezalandırılır; ve Allah’tan başka kendisi için ne bir veli bulur ne de bir yardımcı(123).”﴾ **النساء** ﴿“İman edip salih ameller işleyenlere gelince: onların ecirlerini tam verir ve fazlından artırır; çekinen ve büyüklük taslayanlara gelince: onları elem verici bir azapla azaplandırır; ve Allah’tan başka kendileri için ne bir veli bulurlar ne de bir yardımcı(173).”﴾ **النساء** ﴿“Şüphesiz Allah kâfirleri lânetledi ve onlar için alevli ateş hazırladı(64); orada ebedî olarak sürekli kalıcılar olarak; ne bir veli bulurlar ne de bir yardımcı(65).”﴾ **الأحزاب** ﴿“Kâfir olanlar, yüzlerinden ateşi ve sırtlarından (ateşi) savamadıkları vakti bilselerdi; ve onlar yardım olunmazlar(39).”﴾ **الأنبياء** ﴿“Sonra siz işte şunlarsınız: kendinizi öldürüyorsunuz ve içinizden bir grubu yurtlarından çıkarıyorsunuz; onlara karşı günah ve düşmanlıkla birbirinize arka çıkıyorsunuz; eğer size esirler olarak gelirlerse onları fidye ile kurtarıyorsunuz; hâlbuki onları çıkarmak size haram kılınmıştı. Kitabın bir kısmına iman edip bir kısmını inkâr mı ediyorsunuz? Sizden bunu yapanın cezası, dünya hayatında ancak rezilliktir; kıyamet gününde ise en şiddetli azaba döndürülürler; Allah yaptıklarınızdan gafil değildir(85). İşte onlar, dünya hayatını âhiret karşılığında satın alanlardır; artık onlardan azap hafifletilmez ve onlar yardım olunmazlar(86).”﴾ **البقرة** ﴿“Bunun üzerine üzerlerine uğultulu bir rüzgâr gönderdik; uğursuz günlerde; dünya hayatında rezillik azabını tattıralım diye; âhiret azabı ise daha rezil edicidir; ve onlar yardım olunmazlar(16).”﴾ **فصلت** ﴿“Derken onu ve askerlerini yakaladık; onları denize attık; bak, **الظالمين**’in akıbeti nasıl oldu(40). Ve onları ateşe çağıran önderler yaptık; kıyamet gününde de yardım olunmazlar(41).”﴾ **القصص** ﴿“Günahlarından dolayı boğuldular; sonra ateşe sokuldular; Allah’tan başka kendileri için yardımcılar bulamadılar(25).”﴾ **نوح** ﴿“Şüphesiz kâfir olanlar ve kâfirler olarak ölenler: onlardan hiçbirinden, fidye verse bile, yer dolusu altın kabul edilmeyecektir; işte onlar için elem verici bir azap vardır; ve onlar için yardımcılar yoktur(91).”﴾ **آل عمران** ﴿“Onların hidayetine hırs göstersen de, şüphesiz Allah saptırdığı kimseyi hidayete erdirmez; ve onlar için yardımcılar yoktur(37).”﴾ **النحل** ﴿“Dedi ki: ‘Siz ancak Allah’tan başka putlar edindiniz; dünya hayatında aranızda bir sevgi (vesilesi) olarak; sonra kıyamet gününde bazınız bazınızı inkâr edecek ve bazınız bazınızı lânetleyecek; barınağınız ateştir; ve sizin için yardımcılar yoktur(25).’”﴾ **العنكبوت** ﴿“Ve denildi: ‘Bugün sizi unuturuz; tıpkı sizin bu gününüzün karşılaşmasını unuttuğunuz gibi; barınağınız ateştir; ve sizin için yardımcılar yoktur(34).’”﴾ **الجاثية** ﴿“Şüphesiz münafıklar ateşin en aşağı tabakasındadır; ve onlar için asla bir yardımcı bulamazsın(145).”﴾ **النساء** ﴿“İşte onlar, Allah’ın lânetlediği kimselerdir; Allah kimi lânetlerse, artık onun için bir yardımcı bulamazsın(52).”﴾ **النساء** ﴿“Ve zulmedenlere meyletmeyin; yoksa size ateş dokunur; ve Allah’tan başka sizin için veliler yoktur; sonra yardım olunmazsınız(113).”﴾ **هود** ﴿“Ve Rabbinize dönün ve O’na teslim olun; size azap gelmeden önce; sonra yardım olunmazsınız(54).”﴾ **الزمر**
**في الدنيا**
	﴿“Allah’a yemin ederler: ‘Söylemedik’; andolsun küfür sözünü söylediler ve İslâmlarından sonra kâfir oldular; ve erişemedikleri şeye yeltendiler; ve Allah’ın ve Resulünün onları fazlından zengin kılmasından başka bir şeyden dolayı öç almadılar. Eğer tevbe ederlerse kendileri için hayırlı olur; eğer yüz çevirirlerse Allah onları dünyada ve âhirette elem verici bir azapla azaplandırır; ve yeryüzünde onlar için ne bir veli vardır ne de bir yardımcı(74).”﴾ **التوبة** ﴿“Eğer Allah dileseydi onları tek bir ümmet yapardı; fakat dilediğini rahmetine sokar; ve **الظالمون**: onlar için ne bir veli vardır ne de bir yardımcı(8).”﴾ **الشورى**
؟؟	﴿“Artık söyledikleriniz sebebiyle sizi yalanladılar; o hâlde ne bir savmayı ne de bir yardımı güç yetirebilirsiniz; ve sizden kim zulmederse ona büyük bir azap tattırırız(19).”﴾ **الفرقان** ﴿“Ve Allah’tan başka kendilerine yardım edecek velileri yoktu; ve Allah kimi saptırırsa, artık onun için bir yol yoktur(46).”﴾ **الشورى**
**في الدنيا والآخرة**
 	﴿“İşte onlar: amelleri dünyada ve âhirette boşa gitmiştir; ve onlar için yardımcılar yoktur(22).”﴾ **آل عمران** ﴿“Kâfir olanlara gelince: onları dünyada ve âhirette şiddetli bir azapla azaplandırırım; ve onlar için yardımcılar yoktur(56).”﴾ **آل عمران**
**مختار الصحاح**
● [**نصر**] **ن ص ر**: **نَصَرَهُ** düşmanına karşı, ona yardım etti; onu **نَصْراً** ile yardım eder; isim **النُّصْرَةُ**’dır; ve **النَّصِيرُ** **النَّصِرُ**’dir; çoğulu **أَنْصَارٌ**’dır; tıpkı şerefli (**شريف**) ve şerefliler (**أَشراف**) gibi. **النَّصِر**’in çoğulu **نَصْرٌ**’dur; tıpkı sahip (**صاحب**) ve arkadaşlar (**صَحْب**) gibi. Ve **اسْتَنْصَرَهُ** düşmanına karşı: ondan, onlara karşı kendisine yardım etmesini istedi. Ve **تَنَاصَرَ** kavim: bazısı bazısına yardım etti. Ve **انْتَصَرَ** ondan: öç aldı. Ve **نَصْرَانُ**—**نجران** vezninde—Şam’da bir köydür; ona nisbetle **النَّصَارَى** (denir). Ve denilir ki onun adı **ناصِرَةُ**’dır. Ve **النَّصَارَى**: **نَصْرَانٍ** ve **نَصْرَانَةٍ**’nin çoğuludur; tıpkı **الندامى**’nın **ندمان** ve **ندمانة**’nin çoğulu olması gibi. Ve **نصران** ancak nisbet **ي**’siyle kullanılmadı. Ve **نَصَّرَهُ** **تَنْصِيراً**: onu **نَصْرَانِياً** yaptı. Ve hadiste: ﴿“Artık anne-babası onu Yahudileştirir ve onu **يُنَصِّرانِه** (Hristiyanlaştırır).”﴾
**الراغب**
**نصر**
- **النصر** ve **النصرة**: yardım. Yüce Allah dedi ki: }“Allah’tan bir yardım ve yakın bir fetih”﴿[**الصف**/ 13]،﴾“Ve Allah’ın yardımı geldiğinde”﴿[**النصر**/1]،﴾“Ve ilahlarınıza yardım edin”﴿[**الأنبياء**/68]،﴾“Eğer Allah size yardım ederse, size galip gelecek yoktur”﴿[**آل عمران**/160]،﴾“Ve bizi kâfir kavme karşı yardım et”﴿[**البقرة**/250]،﴾“Ve müminlere yardım etmek üzerimize bir hak idi”﴿[**الروم**/47]،﴾“Şüphesiz biz elçilerimize elbette yardım ederiz”﴿[**غافر**/51]،﴾“Ve yeryüzünde onlar için ne bir veli vardır ne de bir yardımcı”﴿[**التوبة** /74]،﴾“Ve Allah veli olarak yeter; ve Allah yardımcı olarak yeter”﴿[**النساء**/45]،﴾“Allah’tan başka sizin için ne bir veli vardır ne de bir yardımcı”﴿[**التوبة**/116]،﴾“Öyleyse Allah’tan başka edindikleri kimseler onlara yardım etseydi ya”﴿[**الأحقاف**/28] ve bunun dışındaki ayetlerden. Ve Allah’ın kula yardımı açıktır; kulun Allah’a yardımı ise O’nun kullarına yardımıdır; O’nun sınırlarını korumakla, ahitlerini gözetmekle, hükümlerini benimsemekle ve yasağından kaçınmakla (olur). Dedi ki:﴾“Ve Allah, kendisine yardım edeni bilsin diye”﴿[**الحديد**/25]،﴾“Eğer Allah’a yardım ederseniz O size yardım eder”﴿[**محمد**/7]،﴾“Allah’ın yardımcıları olun”﴿[**الصف**/14]. Ve **الانتصار** ve **الاستنصار**: yardımı istemektir.﴾“Ve onlar, kendilerine zulüm isabet ettiğinde, onlar yardım isterler/karşılık verirler”﴿[**الشورى**/39]،﴾“Eğer dinde sizden yardım isterlerse, üzerinize yardım (görevi) vardır”﴿[**الأنفال**/72]،﴾“Ve kim zulmünden sonra yardım görürse/karşılık verirse”﴿[**الشورى**/41]،﴾“Derken Rabbine dua etti: ‘Ben yenildim; öyleyse yardım et/öç al’”﴿[**القمر**/10]. Ve ancak “(**فانتصر**)” dedi, “(**أنصر**)” demedi; şu hususa dikkat çekmek için: bana ilişen, senin emrinle onlara geldiğim için sana da ilişir; öyleyse bana yardım edersen, kendi nefsin için **انتصرت** etmiş olursun. Ve **التناصر**: yardımlaşmadır. Yüce Allah dedi ki:﴾“Size ne oluyor da birbirinize yardım etmiyorsunuz?”﴿[**الصافات**/25]. Ve **النصارى** hakkında denildi ki:﴾“Allah’ın yardımcıları olun; Meryem oğlu İsa’nın **الحواريين**’e dediği gibi: ‘Allah’a (giden yolda) benim yardımcılarım kimdir?’ **الحواريون** dedi ki: ‘Biz Allah’ın yardımcılarıyız’”﴿[**الصف**/14] sözünden dolayı böyle adlandırıldılar. Ve denildi ki: “**نصرانة**” denilen bir köye nisbetle böyle adlandırıldılar; “**نصراني**” denir; çoğulu **نصارى**’dır. Dedi ki:﴾“Ve Yahudiler dedi ki: **النصارى** (şöyle) değildir”{ ayet [**البقرة**/113]. Ve “**نصر** أرض بني فلان” yani: yağmur ( **مجاز القرآن** 2/46 ); çünkü yağmur, yerin yardımıdır. Ve “**نصرت** falanı”: ona verdim; ya yerin yardımından ödünç alınmıştır, yahut yardımdan.
**ملخص اللسان**
1.     **النَّصر**: mazluma yardım; onu düşmanına karşı yardım etti: onu yardım eder ve onu yardım eder, **نصْراً**; ve **ناصِر** adam, **نُصَّار** ve **نَصْر** kavminden; isim **النُّصْرة**’dır; ve **النَّصِير**: **النَّاصِر**’dir; Yüce Allah dedi ki: “Ne güzel mevla ve ne güzel **النَّصير**”; çoğul **أَنْصَار**’dır.
2.     Ve **الأَنصار**: Peygamber’in, sallallahu aleyhi ve sellem, yardımcıları; sıfat onlarda galip geldi; böylece isimler gibi yürüdü ve sanki mahallenin adı oldu; bu yüzden ona çoğul lafzıyla izafe edildi; böylece “**أَنصاري**” denildi.
3.     Ve **النُّصْرة**: yardımın güzelliği.
4.     Ve **انْتَصَر** adam: zaliminden korunup engellendiği zaman.
5.     Zalimden **الانْتصَار**: **الانْتِصاف** ve **الانْتِقام** olur; ve ondan **انْتَصَر**: öç aldı. Ve **الانتصار**: öç alma.
6.  Ve **الاسْتِنْصار**: yardımın uzatılması/yardım istemek için destek talebi. Ve onu düşmanına karşı **اسْتَنْصَره**: yani ondan, ona karşı kendisine yardım etmesini istedi. Ve **التَّنَصُّرُ**: yardımın işlenmesi/yardımı elde etmeye çalışma; **تَحَلَّم** ve **تَنَوَّر** babından değildir. Ve **التَّناصُر**: yardım üzerinde yardımlaşma. Ve **تَناصَرُوا**: bazısı bazısına yardım etti. Ve onu yardım eder, **نصْراً**, düşmanına karşı ona yardım ettiği ve onu güçlendirdiği zaman.
7.     Ve **النَّواصِرُ**: vadilere suyun akış yolları; tekili **ناصِر**’dir. Ve **النَّاصِر**: **التَّلْعَة**’den daha büyüktür; bir meyil ve benzeri olur; sonra **النَّواصِر** **التِّلاع**’a boşalır.
8.     Ve **نصَر** beldeleri, onlara gelir.
9.     Ve **نَصَر** yağmur yeri **نصْراً**: ona imdat etti, suladı ve bitirdi; beldeler yağmur gördüğünde **نُصِرَت** olur; o hâlde o **مَنْصُورة**’dur, yani yağmurlanmış. Ve kavim yağmurla imdat edildiğinde **نُصِر** olur.
10.                        Ve **النَّصْر**: bağıştır; ve onu bağışladı: ona bağış verdi. Ve **النَّصائِرُ**: bağışlar. Ve **المُسْتَنْصِر**: isteyen (dilenci).
11.                        Ve **نَصَرى** ve **نَصْرَى** ve **ناصِرَة** ve **نَصُورِيَّة**: Şam’da bir köydür; **النَّصارَى** ona nisbetlidir; ve **نَصْرانُ** Şam’da bir köydür; ona nisbetle **النَّصارى**; ve denilir ki: **ناصِرَةُ**.
12.                        “**نَصْراني**” adam ve “**نَصْرانيَّة**” kadın dediler.
13.                        Ve **التَّنَصُّرُ**: **النَّصْرانية**’ye girmek; **النصْري** dinine girmek; ve onu **نَصَّرَه**: onu **نَصْرانِيّاً** yaptı.
