# نطح — Kitâbu'l-'Ayn

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B7%D8%AD/sozluk/kitab_ayn
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%B7%D8%AD/entries/kitab_ayn

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [نطح](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B7%D8%AD.md)
- Kitâbu'l-'Ayn: Halîl b. Ahmed · 8. yy

## Madde başı: نطح

باب الحاء والطاء والنون معهما
ط ح ن، ح ن ط، ن ح ط، ن ط ح، ط ن ح مستعملات
طحن:
الطِّحْن: الطَّحين المطحون، والطَّحْن الفِعل، والطِّحانة: فعل الطَّحّان.
والطّاحُونة: الطَّحّانة التي تدور بالماء.
وكلُّ سِنٍّ منالأضراس طاحنة.
والطُّحَنَةُ: دُوَيْبَّةِ كالجُعَل، ويُجْمَع على طُحَن.
والطّحون: الكتيبة من الخيل تَطْحَن كُلَّ شيءٍ بحَوافرها.
حنط:
الحِنْطة: البُرُّ. والحِناطةُ: حِرفة الحَنّاط، وهو بَيّاع البُرِّ.
والحَنُوط: يُخلَط من الطِّيب للميِّت خاصَّةً، وفي الحديث: "أنّ ثَمُوداً لمّا أيقَنُوا بالعذاب تَكَفَّنُوا بالأَنْطاع وتَحَنَّطوا بالصبَّرِ".
نحط:
النَّحْطةُ: داءٌ يُصيب الخَيْل والإبِل في صُدورها، فلا تكاد تسلم مه.
والنَّحْطُ شِبْه الزَّفير، والقَصَّار يَنْحِط إذا ضَرَب بثوبِه على الحَجَر، ليكون أروَحَ له، قال الراجز:
مالكَ لا تنْحِطُ يا فلاّح		إنَّ النَّحيطَ للسُّقاةِ راحُ
أي راحة. والنَّحّاط: الرَّجل المتكبِّر، وقال النابغة:
وتَنْحِطْ حَصانٌ آخِرَ اللَّيْل نَحْطةً		تَقَضَّبُ منها أو تكادُ ضُلوعُها
نطح:
النَّطْح للكِباش ونحوها، وتَناطَحَتِ الأمواح والسُّيُول والرجال في الحروب.
والنَّطيح: ما يأتيكَ من أمامِك من الظِّباء والطَّيْر وما يُزْجَر.
والنَّطيحة: ما تناطَحا فماتا، كان أهل الجاهلية يأكلونَها فنُهِيَ عنها.

### Türkçe

باب **الحاء** ve **الطاء** ve **النون**’un onlarla birlikte olduğu bölüm
**ط ح ن**، **ح ن ط**، **ن ح ط**، **ن ط ح**، **ط ن ح** kullanımdadırlar.

**طحن**:
**الطِّحْن**: öğütülmüş un; **الطَّحْن** ise fiildir; **الطِّحانة**: değirmencinin fiilidir.
**والطّاحُونة**: su ile dönen değirmendir.
Azı dişlerinden her bir diş **طاحنة**’dir.
**والطُّحَنَةُ**: **الجُعَل** gibi bir küçük canlıdır; **طُحَن** üzerine cem‘ olunur.
**والطّحون**: atlardan bir bölüktür; nallarıyla her şeyi ezer.

**حنط**:
**الحِنْطة**: buğdaydır. **والحِناطةُ**: **الحَنّاط**’ın mesleğidir; o, buğday satıcısıdır.
**والحَنُوط**: özellikle ölü için güzel kokudan karıştırılır; hadiste: “Şüphesiz **ثَمُود** azabı kesin olarak bildikleri vakit **الأَنْطاع** ile kefenlendiler ve **الصبَّرِ** ile **تَحَنَّطوا**.”

**نحط**:
**النَّحْطةُ**: atlara ve develere göğüslerinde isabet eden bir hastalıktır; ondan neredeyse kurtulamaz.
**والنَّحْطُ**: nefes verme benzeri bir şeydir; **القَصَّار** elbisesiyle taşa vurduğu zaman **يَنْحِط** eder; kendisi için daha rahat olsun diye. **الراجز** dedi ki:
Niçin **تنْحِطُ** etmiyorsun, ey çiftçi;		Şüphesiz **النَّحيطَ** sucular için rahattır
Yani rahat. **والنَّحّاط**: kibirli adamdır. **النابغة** dedi ki:
Ve **حَصانٌ** gecenin sonunda bir **نَحْطةً** ile **تَنْحِطْ** eder;		ondan kaburgaları çatırdar yahut neredeyse.

**نطح**:
**النَّطْح** koçlar ve benzerleri içindir; dalgalar, seller ve erkekler savaşlarda **تَناطَحَتِ**.
**والنَّطيح**: ceylanlardan ve kuşlardan önünden sana gelen ve kovulan şeydir.
**والنَّطيحة**: iki şeyin boynuzlaşıp da ölmeleridir; cahiliye ehli onu yerdi de ondan nehyedildi.
