# نطط — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B7%D8%B7/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%B7%D8%B7/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [نطط](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B7%D8%B7.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: نطط

النط: الشد، عن ابن الأعرابي. يقال: نطه، وناطه نوطا. والنط: المد، يقال: نطه ينطه نطا، أي مده، وقيل: شده. والنطيط كأمير: الفرار، وقد نط ينط نطيطا: فر. والنطيط: البعيد وهي بهاء. يقال: أرض نطيطة، أي بعيدة. والأنط: السفر البعيد، ج: نطط، بضمتين، وهي الأسفار البعيدة، نقله ابن الأعرابي. وقال الأصمعي: النطاط، كشداد: المهذار الكثير الكلام والهذر. قال ابن أحمر:
  ولا تحسبني مستعدا لـنـفـرة                      وإن كنت نطاطا كثير المجاهل

  وقد نط ينط نطيطا. والنطنط، كفدفد، وفلفل، وسلسال: الرجل الطويل المديد القامة، اقتصر الجوهري على الأخيرة. وقال: ج: نطانط، ومنه الحديث ما فعل النفر الحمر النطانط، أي الطوال، ويروى: الثطاط، وقد ذكر في موضعه. وقال ابن الأعرابي: نطنط الرجل: باعد سفره. ونطنطت الأرض: بعدت.
 وفي الصحاح: نطنط الشيء، أي مده. وقال غيره: تنطنط الشيء: إذا تباعد، ونط في الأرض ينط نطا: ذهب. ونص أبي زيد في النوادر: نط في البلاد ينط، إذا ذهب فيها.
 وعقبة نطاء، أي بعيدة. ومما يستدرك عليه: النطناط، بالفتح: المهذار.
 والنطاط، كشداد: الكثير الذهاب في الأرض. القفار. والوثاب والذي يدعي بما ليس فيه، إنما يتحامل تكلفا، وهو مجاز. وقول العامة: نطيت أصله نططت، إذا قفز في هوة من الأرض.

### Türkçe

**النط**: sıkma/germe; İbnü’l-A‘râbî’den. Denir ki: **نطه** ve **ناطه** **نوطا**. Ve **النط**: uzatma; denir ki: **نطه ينطه نطا**; yani onu uzattı; ve “sıktı/gerdi” denilmiştir. Ve **النطيط** (أمير gibi): kaçma; ve **نط ينط نطيطا**: kaçtı. Ve **النطيط**: uzak olan; ve o, **بهاء** iledir. Denir ki: **أرض نطيطة**; yani uzak. Ve **الأنط**: uzak yolculuk; çoğulu: **نطط**, iki ötre ile; ve o, uzak yolculuklardır; İbnü’l-A‘râbî onu nakletti. Ve el-Asma‘î dedi: **النطاط** (شداد gibi): çok konuşan, söz ve saçmalığı çok olan geveze. İbn Ahmer dedi:
  Ve beni bir kaçışa hazır sanma                      her ne kadar ben **نطاطا** olsam da, bilinmeyenleri çok olan

  Ve **نط ينط نطيطا** olmuştur. Ve **النطنط** (فدفد gibi) ve (فلفل gibi) ve (سلسال gibi): boyu uzun, endamı uzun adam; el-Cevherî sonuncusuyla yetindi. Ve dedi ki: çoğulu: **نطانط**; ve ondan hadis: “Kızıl **النطانط** topluluğu ne yaptı?” yani uzunlar; ve “**الثطاط**” diye rivayet edilir; ve kendi yerinde zikredilmiştir. Ve İbnü’l-A‘râbî dedi: **نطنط الرجل**: yolculuğunu uzaklaştırdı (uzun tuttu). Ve **نطنطت الأرض**: uzaklaştı.
 Ve **الصحاح**’ta: **نطنط الشيء**; yani onu uzattı. Ve başkası dedi: **تنطنط الشيء**: uzaklaştığı zaman; ve **نط في الأرض ينط نطا**: gitti. Ve Ebû Zeyd’in **النوادر**’deki nassı: **نط في البلاد ينط**: onda (memleketlerde) gittiği zaman.
 Ve **عقبة نطاء**: yani uzak. Ve ona ilâve olarak istidrâk edilenlerdendir: **النطناط**, fetih ile: geveze.
 Ve **النطاط** (شداد gibi): yeryüzünde çok giden; çöller. Ve sıçrayan; ve kendisinde olmayan şeyle iddiada bulunan; ancak zorlayarak, külfetle yüklenir; ve o mecazdır. Ve avamın sözü: **نطيت**; aslı **نططت**’dir; yerden bir çukura sıçradığı zaman.
