# نعر — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B9%D8%B1/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D8%B9%D8%B1/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [نعر](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%B9%D8%B1.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: نعر

النُّعْرَةُ والنُّعَرَةُ: الخَيْشُوم، ومنها يَنْعِرُ النَّاعِرُ. والنَّعْرَةُ: صوتٌ في الخَيْشُوم؛ قال الراجز:
إِني وربِّ الكَعْبَةِ المَسْتُورَه،
والنَّعَراتِ من أَبي مَحْذُورَه
يعني أَذانه. ونَعَرَ الرجلُ يَنْعَرُ ويَنْعِرُ نَعِيراً ونُعاراً: صاحَ وصَوَّتَ بخيشومه، وهو من الصَّوْتِ. قال الأَزهري: أَما قول الليث في النَّعِيرِ إِنه صوت في الخيشوم وقوله النُّعَرَةُ الخيشومُ، فما سمعته لأَحد من الأَئمة، قال: وما أَرى الليث حفظه.
والنَّعِيرُ: الصِّياحُ. والنَّعِيرُ: الصُّراخُ في حَرْب أَو شَرّ. وامرأَة نَعَّارَةٌ: صَخَّابَةٌ فاحشة، والفعل كالفعل والمصدر كالمصدر. ويقال: غَيْرَى نَعْرَى للمرأَة؛ قال الأَزهري: نَعْرَى لا يجوز أَن يكون تأْنيث نَعْرانَ، وهو الصَّخَّابُ، لأَن فَعْلانَ وفَعْلى يجيئان في باب فَعِلَ يَفْعَلُ ولا يجيئان في باب فَعَلَ يَفْعِلُ.
قال شمر: النَّاعِرُ على وجهين: النَّاعِرُ المُصَوِّتُ والنَّاعِرُ العِرْقُ الذي يسيل دماً. ونَعَرَ عِرْقُه يَنْعِرُ نُعوراً ونَعِيراً، فهو نَعَّارٌ ونَعُورٌ: صَوَّتَ لخروج الدم؛ قال العجاج:
وبَجَّ كلَّ عانِدٍ نَعُورِ،
قَضْبَ الطَّبِببِ نائِطَ المَصْفُورِ
وهذا الرجز نسبه الجوهري لرؤبة؛ قال ابن بري: وهو لأَبيه العجاج، ومعنى بَجَّ شَقَّ، يعني أَن الثور طعن الكلبَ فشق جلده. والعَانِدُ: العرق الذي لا يَرْقَأُ دَمُه. وقوله قَضْبَ الطبيب أَي قَطْعَ الطبيب النائطَ وهو العرق. والمصفور: الذي به الصُّفَارُ، وهو الماء الأَصفر. والنَّاعُورُ: عِرْقٌ لا يرقأُ دمه. ونَعَرَ الجُرْحُ بالدم يَنْعَرُ إِذا فار. وجُرْحٌ نَعَّارٌ: لا يرفأُُ. وجُرْحٌ نَعُورٌ: يُصَوِّت من شدّة خروج دمه منه. ونَعَرَ العرقُ يَنْعَرُ، بالفتح فيهما، نَعْراً أَي فار منه الدم؛ قال الشاعر:
صَرَتْ نَظْرَةً لو صادَفَتْ جَوْزَ دَارِعٍ
غَدَا، والعَواصِي من دَمِ الجَوْفِ تَنْعَرُ
وقال جندل بن المثنى:
رأَيتُ نيرانَ الحُروبِ تُسْعَرُ
منهم إِذا ما لُبِسَ السَّنَوَّرُ،
ضَرْبٌ دِرَاكٌ وطِعانٌ يَنْعَرُ
ويروى يَنْعِرُ، أَي واسع الجراحات يفور منه الدم. وضربٌ دِراكٌ أَي متتابع لا فُتُور فيه. والسَّنَوَّرُ: الدروع، ويقال: إِنه اسم لجميع السلاح؛ وفي حديث ابن عباس، رضي الله عنهما: أَعوذ بالله من شَرِّ عِرْقٍ نَعَّارٍ، من ذلك. ونَعرَ الجُرْحُ يَنْعَرُ: ارتفع دمه. ونَعَر العِرْقُ بالدم، وهو عِرْقٌ نَعَّارٌ بالدم: ارتفع دمه. قال الأَزهري: قرأَت في كتاب أَبي عمر الزاهد منسوباً إِلى ابن الأَعرابي أَنه قال: جرح تَعَّارٌ، بالعين والتاء، وتَغَّارٌ، بالغين والتاء، ونَعَّارٌ، بالعين والنون، بمعنى واحد، وهو الذي لا يَرْقَأُ، فجعلها كلها لغات وصححها.
والنُّعَرَةُ: ذبابٌ أَزْرَقُ يدخل في أُنوف الحمير والخيل، والجمع نُعَرٌ. قال سيبويه: نُعَرٌ من الجمع الذي لا يفارق واحده إِلاَّ بالهاء، قال ابن سيده: وأُراه سمع العرب تقول هو النُّعَرُ، فحمله ذلك على أَن تأَوَّل نُعَراً في الجمع الذي ذكرنا، وإِلاَّ فقد كان توجيهه على التكسير أَوْسَعَ. ونَعِرَ الفرسُ والحمارُ يَنْعَرُ نَعَراً، فهو نَعِرٌ: دخلت النُّعَرَةُ في أَنفه؛ قال امرؤُ القيس:
فَظَلَّ يُرَنِّحُ في غَيْطَلٍ،
كما يَسْتَدِيرُ الحِمارُ النَّعِرْ
أَي فظل الكلب لما طعنه الثور بقرنه يستدير لأَلم الطعنة كما يستدير الحمار الذي دخلت النُّعَرَةُ في أَنفه. والغَيْطَلُ: الشجر، الواحدة غَيْطَلَةٌ. قال الجوهري: النُّعَرَةُ، مثال الهُمَزَةِ، ذباب ضخم أَزرق العين أَخضر له إِبرة في طرف ذنبه يلسع بها ذوات الحافر خاصة، وربما دخل في أَنف الحمار فيركب رأْسه ولا يَرُدُّه شيء، تقول منه: نَعِرَ الحمار، بالكسر، يَنْعَرُ نَعَراً، فهو حمار نَعِرٌ، وأَتانٌ نَعِرَةٌ، ورجل نَعِرٌ: لا يستقر في مكان، وهو منه. وقال الأَحمر: النُّعَرَةُ ذبابة تسقط على الدواب فتؤذيها؛ قال ابن مقبل:
تَرَى النُّعَراتِ الخُضْرَ حَوْلَ لَبَانِهِ،
أُحادَ ومَثْنَى، أَصْعَقَتْها صَواهِلُه
أَي قتلها صيهله. ونَعَرَ في البلاد أَي ذَهَب. وقولهم: إِن في رأْسه نُعَرَةً أَي كِبْراً. وقال الأُمَوِيُّ: إِن في رأْسه نَعَرَةً، بالفتح، أَي أَمْراً يَهُمُّ به. ويقال: لأُطِيرَنَّ نُعَرَتَكَ أَي كبرك وجهلك من رأْسك، والأَصل فيه أَنَّ الحمار إِذا نَعِرَ رَكِب رأْسَه، فيقال لكل من رَكِبَ رأْسَه: فيه نُعَرَةٌ. وفي حديث عمر، رضي الله عنه: لا أُقْلِعُ عنه حتى أُطِيرَ نُعَرَتَهُ، وروي: حتى أَنْزِعَ النُّعَرَةَ التي في أَنفه؛ قال ابن الأَثير: هو الذباب الأَزرق ووصفه وقال: ويَتَولََّعُ بالبعير ويدخل في أَنفه فيركب رأْسَه، سميت بذلك لنَعِيرِها وهو صوتها، قال: ثم استعيرت للنَّخْوَةِ والأَنَفَةِ والكِبْرِ أَي حتى أُزيل نَخْوَتَهُ وأُخْرِجَ جهله من رأْسه، أَخرجه الهروي من حديث عمر، رضي الله عنه، وجعله الزمخشري حديثاً مرفوعاً؛ ومنه حديث أَبي الدرداء، رضي الله عنه: إِذا رأَيت نُعَرَةَ الناس ولا تستطيع أَن تُغَيِّرَها فدَعْها حتى يكون الله يغيرها أَي كِبْرَهُمْ وجهلهم، والنُّعَرَةُ والنُّعَرُ: ما أَجَنَّتْ حُمُرُ الوحش في أَرحامها قبل أَن يتم خلقه، شبه بالذباب، وقيل: إِذا استحالت المضغة في الرحم فهي نُعَرَةٌ، وقيل: النُّعَرُ أَولاد الحوامل إِذا صَوَّتَتْ، وما حملت الناقةُ نُعَرَةً قط أَي ما حملت ولداً؛ وجاءَ بها العَجَّاجُ في غير الجَحْدِ فقال:
والشَّدنِيَّات يُسَاقِطْنَ النُّعَرْ
(* قوله« والشدنيات» الذي تقدم: كالشدنيات، ولعلهما روايتان.) يريد الأَجنة؛ شبهها بذلك الذباب. وما حملت المرأَة نُعَرَةً قط أَي ملقوحاً؛ هذا قول أَبي عبيد، والملقوح إِنما هو لغير الإِنسان. ويقال للمرأَة ولكل أُنثى: ما حملت نُعَرَةً قط، بالفتح، أَي ما حملت ملقوحاً أَي ولداً. والنُّعَرُ ريح تأْخذ في الأَنف فَتَهُزُّهُ.
والنَّعُورُ من الرياح: ما فاجَأَكَ بِبَرْدٍ وأَنت في حَرٍّ، أَو بحَرٍّ وأَنت في بَرْدٍ؛ عن أَبي علي في التذكرة. ونَعَرَتِ الريحُ إِذا هَبَّتْ مع صوت، ورياح نَواعِرُ وقد نَعَرَتْ نُعاراً. والنَّعْرَةُ من النَّوْءِ إِذا اشتدَّ به هُبُوبُ الريح؛ ومنه قوله:
عَمِل الأَنامِل ساقِط أَرْواقُه
مُتَزَحِّر، نَعَرَتْ به الجَوْزاءُ
والنَّاعُورَةُ: الدُّولابُ. والنَّاعُورُ: جَنَاحُ الرَّحَى. والنَّاعُورُ: دَلْوٌ يستقى بها. والنَّاعُورُ: واحد النَّواعِير التي يستقى بها يديرها الماءُ ولها صوتٌ. والنُّعَرَةُ: الخُيَلاءُ. وفي رأْسه نُعرَةٌ ونَعَرَةٌ أَي أَمْرٌ يَهُمُّ به. ونِيَّةٌ نَعُورٌ: بعيدة؛ قال: ومنتُ إِذا لم يَصِرْنِي الهَوَى
ولا حُبُّها، كان هَمِّي نَعُورَا
وفلان نَعِيرُ الهَمّ أَي بَعِيدُه. وهِمَّةٌ نَعُورٌ: بعيدةٌ. والنَّعُورُ من الحاجات: البعيدة. ويقال: سَفَرٌ نَعُورٌ إِذا كان بعيداً؛ ومنه قول طرفة:
ومِثْلِي، فاعْلَمِي يا أُمَّ عَمرٍو،
إِذا ما اعْتادَهُ سَفَرٌ نَعُورُ
ورجل نَعَّارٌ في الفتن: خَرَّاجٌ فيها سَعَّاءٌ، لا يراد به الصوتُ وإِنما تُعْنَى به الحركةُ. والنَّعَّارُ أَيضاً: العاصي؛ عن ابن الأَعرابي. ونَعَرَ القومُ: هاجوا واجتمعوا في الحرب. وقال الأَصمعي في حديث ذكره: ما كانت فتنةٌ إِلاَّ نَعَرَ فيها فلانٌ أَي نَهَضَ فيها. وفي حديث الحَسَنِ: كلما نَعَرَ بهم ناعِرٌ اتَّبَعُوه أَي ناهِضٌ يدعوهم إِلى الفتنة ويصيح بهم إِليها. ونَعَر الرجل: خالف وأَبى؛ وأَنشد ابن الأَعرابي للمُخَبَّلِ السَّعْدِي:
إِذا ما هُمُ أَصْلَحُوا أَمرَهُمْ،
نَعَرْتَ كما يَنْعَرُ الأَخْدَعُ
يعني أَنه يفسد على قومه أَمرهم، ونَعْرَةُ النَّجْمِ: هُبُوبُ الريح واشتداد الحر عند طلوعه فإِذا غرب سكن. ومن أَين نَعَرْتَ إِلينا أَي أَتيتنا وأَقبلت إِلينا؛ عن ابن الأَعرابي. وقال مرة: نَعَرَ إِليهم طَرَأَ عليهم.
والتَّنْعِيرُ: إِدارة السهم على الظفر ليعرف قَوامه من عِوَجه، وهكذا يَفْعَلُ من أَراد اختبار النَّبْلِ، والذي حكاه صاحب العين في هذا إِنما هو التَّنْفِيزُ.
والنُّعَرُ: أَوَّل ما يُثْمِرُ الأَراكُ، وقد أَنْعَرَ أَي أَثْمر، وذلك إِذا صار ثمره بمقدار النُّعَرَةِ.
وبنو النَّعِير: بطن من العرب.

### Türkçe

**النُّعْرَةُ** ve **النُّعَرَةُ**: **الخَيْشُوم**; ondan da **يَنْعِرُ النَّاعِرُ**.

Ve **النَّعْرَةُ**: **الخَيْشُوم**’da bir ses; râciz dedi ki:
İnni ve rabbi’l-ka‘beti’l-mestûre,
Ve’n-**نَّعَراتِ** min ebî mahzûre
Yani onun kulağı. Ve **نَعَرَ** adam **يَنْعَرُ** ve **يَنْعِرُ** **نَعِيراً** ve **نُعاراً**:
Bağırdı ve **خيشوم**’u ile ses çıkardı; o, sesten (bir türdür). Ezherî dedi ki: Lays’ın
**النَّعِيرِ** hakkında “o, **الخيشوم**’da bir sestir” sözüne ve “**النُّعَرَةُ** **الخيشوم**’dur” sözüne gelince, bunu
imamların hiçbirinden işitmedim; dedi ki: Lays’ın onu ezberlediğini de görmüyorum.

Ve **النَّعِيرُ**: bağırma. Ve **النَّعِيرُ**: savaşta yahut kötülükte çığlık atma.
Ve bir kadın **نَعَّارَةٌ**: aşırı gürültücü, edepsiz; fiil fiil gibidir, mastar mastar gibidir.
Ve denir: kadın için **غَيْرَى نَعْرَى**; Ezherî dedi ki: **نَعْرَى**’nın
**نَعْرانَ**’ın müennesi olması caiz değildir; o ise **الصَّخَّابُ**’dır; çünkü **فَعْلانَ** ve **فَعْلى**,
**فَعِلَ يَفْعَلُ** babında gelir, **فَعَلَ يَفْعِلُ** babında gelmez.

Şemmer dedi ki: **النَّاعِرُ** iki vech üzeredir: ses çıkaran **النَّاعِرُ** ve
kan akıtan damar olan **النَّاعِرُ**. Ve onun damarı **نَعَرَ**; **يَنْعِرُ** **نُعوراً** ve **نَعِيراً**; o hâlde o
**نَعَّارٌ** ve **نَعُورٌ**dur: kanın çıkışı için ses çıkardı; ‘Accâc dedi ki:
Ve becc(e) her inatçı **نَعُورِ**,
Kadbe’t-tabîbb(i) nâita’l-masfûr(i)
Bu recezi Cevherî Ru’be’ye nisbet etti; İbn Berrî dedi ki: O, babası ‘Accâc’ındır. Ve
**بَجَّ**’in manası: yardı; yani öküz köpeği boynuzuyla dürttü de derisini yardı. Ve **العَانِدُ**: kanı
durmayan damardır. Ve onun “**قَضْبَ الطبيب**” sözü: tabibin kesmesi; **النائط** ise
damardır. Ve **المصفور**: kendisinde **الصُّفَارُ** olan; o da sarı sudur. Ve **النَّاعُورُ**:
kanı durmayan bir damardır. Ve yara kanla **نَعَرَ**; **يَنْعَرُ**: fışkırdığı zaman.
Ve **جُرْحٌ نَعَّارٌ**: kapanmaz. Ve **جُرْحٌ نَعُورٌ**: ondan kanının şiddetli çıkışından ses çıkarır.
Ve damar **نَعَرَ**; **يَنْعَرُ**, ikisinde de fetha ile; **نَعْراً**: yani ondan kan fışkırdı; şair dedi ki:
Sarat nazraten lev sâfeket cevze dâri‘in
Gadâ, ve’l-‘avâsî mine demi’l-cevfi **تَنْعَرُ**
Ve Cündel b. el-Musennâ dedi ki:
Raeytu nîrâne’l-hurûbi tus‘aru
Minhum izâ mâ lubise’s-senavveru,
Darbun dirâkun ve ti‘ânun **يَنْعَرُ**
Ve **يَنْعِرُ** diye de rivayet edilir; yani geniş yaralı (kimse)dir; ondan kan fışkırır. Ve **ضربٌ دِرَاكٌ**:
ardışık, içinde gevşeklik olmayan. Ve **السَّنَوَّرُ**: zırhlar; ve denir ki: bütün silahın adıdır.
Ve İbn Abbâs’ın hadîsinde, Allah ikisinden de razı olsun: “**أَعوذ بالله من شَرِّ عِرْقٍ نَعَّارٍ**”,
bundandır. Ve yara **نَعرَ**; **يَنْعَرُ**: kanı yükseldi. Ve damar kanla **نَعَرَ**,
ve o, kanla **عِرْقٌ نَعَّارٌ**dır: kanı yükseldi. Ezherî dedi ki: Ebû
Ömer ez-Zâhid’in kitabında, İbnü’l-A‘râbî’ye nisbetle okudum ki o dedi: **جرح تَعَّارٌ**,
**بالعين والتاء**; ve **تَغَّارٌ**، **بالغين والتاء**; ve **نَعَّارٌ**، **بالعين والنون**; tek bir manada:
o, durmayan (yaradır); hepsini lehçeler kıldı ve onları sahih saydı.

Ve **النُّعَرَةُ**: eşeklerin ve atların burunlarına giren mavi bir sinek; çoğulu
**نُعَرٌ**. Sîbeveyh dedi ki: **نُعَرٌ**, tekilinden ancak **الهاء** ile ayrılmayan cem‘dendir. İbn Sîde dedi ki:
Arapların “o, **النُّعَرُ**’dur” dediğini işitmiş olmalı; bu da onu, zikrettiğimiz cem‘e
**نُعَراً**’ı te’vil etmeye sevk etti; yoksa onu kırık çoğula yöneltmesi daha genişti. Ve at ve eşek
**نَعِرَ**; **يَنْعَرُ** **نَعَراً**; o hâlde o **نَعِرٌ**dir: **النُّعَرَةُ** onun burnuna girdi; İmru’ul-Kays dedi ki:
Fezalle yurannihu fî gaytal(in),
Kemâ yestedîru’l-himâru’n-**نَّعِرْ**
Yani köpek, öküz onu boynuzuyla dürttüğünde, yaranın acısından, burnuna **النُّعَرَةُ** girmiş eşeğin
dönüp durması gibi dönüp durdu. Ve **الغَيْطَلُ**: ağaç; tekili **غَيْطَلَةٌ**. Cevherî dedi ki: **النُّعَرَةُ**,
**الهُمَزَةِ** vezninde, gözü mavi, yeşil, iri bir sinektir; kuyruğunun ucunda bir iğnesi vardır, onunla
özellikle toynaklıları sokar; bazen eşeğin burnuna girer de başına biner, hiçbir şey onu geri çevirmez.
Ondan denir: eşek **نَعِرَ**; kesra ile; **يَنْعَرُ** **نَعَراً**; o hâlde o **حمار نَعِرٌ** ve **أَتانٌ نَعِرَةٌ**’dir.
Ve **رجل نَعِرٌ**: bir yerde durmaz; bu ondandır. Ve Ahmer dedi ki: **النُّعَرَةُ** binek hayvanlarının üzerine
düşen, onlara eziyet eden bir sinektir; İbn Mukbil dedi ki:
Terâ’n-**نُّعَراتِ**’l-hudra havle lebânihî,
Uhâden ve mesnâ, as‘akat-hâ savâhiluh
Yani onun kişnemesi onu öldürdü. Ve **نَعَرَ** memleketlerde: yani gitti. Ve onların sözü: “Onun başında
**نُعَرَةٌ** vardır” yani kibir. Ümevî dedi ki: “Onun başında **نَعَرَةً** vardır”, fetha ile; yani onunla
meşgul olduğu bir iş. Ve denir: “Elbette senin **نُعَرَتَكَ**’nı uçuracağım” yani kibrini ve cehaletini
başından (uçuracağım); bunun aslı, eşek **نَعِرَ** olunca başına binmesidir; başına binen herkes için:
“onda **نُعَرَةٌ** vardır” denir. Ve Ömer’in hadîsinde, Allah ondan razı olsun: “Ondan vazgeçmem, ta ki
**أُطِيرَ نُعَرَتَهُ**”; ve şöyle rivayet edildi: “ta ki burnundaki **النُّعَرَةَ**’yı sökeyim.” İbnü’l-Esîr dedi ki:
O, mavi sinektir; onu vasfetti ve dedi ki: deveye musallat olur, burnuna girer de başına biner; ona,
**نَعِيرِها**’dan, yani sesinden dolayı bu ad verildi. Dedi ki: sonra **النَّخْوَةِ** ve **الأَنَفَةِ** ve **الكِبْرِ** için
istiâre edildi; yani “ta ki onun **نَخْوَتَهُ**’sini gidereyim ve cehaletini başından çıkarayım.” Bunu
Herevî, Ömer’in hadîsinden çıkardı, Allah ondan razı olsun; Zemahşerî ise onu merfû bir hadîs kıldı.
Ve ondan, Ebû’d-Derdâ’nın hadîsi, Allah ondan razı olsun: “İnsanların **نُعَرَةَ**’sini görür de onu
değiştirmeye güç yetiremezsen, Allah onu değiştirinceye kadar onu bırak” yani onların kibri ve cehaleti.
Ve **النُّعَرَةُ** ve **النُّعَرُ**: yaban eşeklerinin rahimlerinde, yaratılışı tamamlanmadan önce gizlediği şey;
sineğe benzetildi. Ve denildi: rahimdeki **المضغة** değişime uğrayınca o **نُعَرَةٌ**’dir. Ve denildi:
**النُّعَرُ**, hamilelerin yavruları, ses çıkardıkları zaman. Ve “dişi deve asla **نُعَرَةً** taşımadı”:
yani asla yavru taşımadı. ‘Accâc onu nefy (inkâr) dışında getirdi de dedi ki:
Ve’ş-şedniyyâtu yusâkitna’n-**نُّعَرْ**
(“**والشدنيات**” sözü: daha önce geçen “**كالشدنيات**”tir; ikisi iki rivayet olmalıdır.)
Ceninleri kasteder; onları o sineğe benzetti. Ve “kadın asla **نُعَرَةً** taşımadı”: yani **ملقوحاً**;
bu, Ebû Ubeyd’in sözüdür; **الملقوح** ise ancak insan dışı içindir. Ve kadına ve her dişiye denir:
“asla **نُعَرَةً** taşımadı”, fetha ile; yani **ملقوحاً** taşımadı, yani çocuk. Ve **النُّعَرُ**: burunda tutan,
onu titreten bir rüzgârdır.

Ve rüzgârlardan **النَّعُورُ**: sıcaktayken seni bir soğukla ansızın yakalayan, yahut soğuktayken seni bir
sıcakla (yakalayan); Ebû Ali’den, **التذكرة**’de. Ve rüzgâr **نَعَرَتْ**: sesle birlikte estiği zaman; ve
**رياح نَواعِرُ**; ve **نُعاراً** olarak **نَعَرَتْ**. Ve **النَّعْرَةُ**: **النَّوْءِ**’den; rüzgârın esmesi onunla
şiddetlendiği zaman; ondan şu sözü:
Amile’l-enâmilu sâkit(a) ervâkuh
Mutezahhir, **نَعَرَتْ** bihi’l-cevzâ’u
Ve **النَّاعُورَةُ**: dolap. Ve **النَّاعُورُ**: değirmenin kanadı.
Ve **النَّاعُورُ**: onunla su çekilen kova. Ve **النَّاعُورُ**: suyun döndürdüğü, onunla su çekilen
**النَّواعِير**’den bir tanesi; onun bir sesi vardır. Ve **النُّعَرَةُ**: kibirlenme. Ve “onun başında
**نُعرَةٌ** ve **نَعَرَةٌ** vardır”: yani onunla meşgul olduğu bir iş. Ve **نِيَّةٌ نَعُورٌ**: uzak; dedi ki:
Ve mentu izâ lem yasirnî’l-hevâ
Velâ hubbuhâ, kâne hemmî **نَعُورَا**
Ve falan **نَعِيرُ الهَمّ**: yani onun uzağı. Ve **هِمَّةٌ نَعُورٌ**: uzak.
Ve ihtiyaçlardan **النَّعُورُ**: uzak olan. Ve denir: **سَفَرٌ نَعُورٌ**: uzak olduğu zaman; ondan
Tarafe’nin sözü:
Ve mislî, fa‘lemî yâ umme ‘amr(in),
İzâ mâ i‘tâdehu **سَفَرٌ نَعُورُ**
Ve fitnelerde **رجل نَعَّارٌ**: içinde çok çıkıp giren, çok koşan; bununla ses kastedilmez,
ancak hareket kastedilir. Ve **النَّعَّارُ** ayrıca: âsi; İbnü’l-A‘râbî’den.
Ve kavim **نَعَرَ**: coştular ve savaşta toplandılar. Asma‘î, zikrettiği bir hadîste dedi ki:
“Hiçbir fitne olmadı ki falan onda **نَعَرَ** etmesin” yani onda ayağa kalktı. Ve Hasan’ın hadîsinde:
“Onlara her ne zaman bir **ناعِرٌ** **نَعَرَ** etse ona uydular” yani fitneye çağıran ve onlara ona doğru
bağıran bir ayağa kalkıcı. Ve adam **نَعَرَ**: muhalefet etti ve reddetti; İbnü’l-A‘râbî,
Muhabbel es-Sa‘dî için şu beyti okudu:
İzâ mâ humu aslahû emrahum,
**نَعَرْتَ** kemâ **يَنْعَرُ**’l-ehda‘u
Yani o, kavminin işini onlara bozar. Ve **نَعْرَةُ النَّجْمِ**: onun doğuşunda rüzgârın esmesi ve sıcağın
şiddetlenmesi; batınca sakinleşir. Ve “Bize nereden **نَعَرْتَ**?”: yani bize geldin ve bize yöneldin;
İbnü’l-A‘râbî’den. Bir defa da dedi ki: “**نَعَرَ** onlara”: ansızın onlara geldi.

Ve **التَّنْعِيرُ**: okun doğruluğunu eğriliğinden bilmek için onu tırnak üzerinde döndürmektir; okları
sınamak isteyen böyle yapar. **صاحب العين**’in bunda naklettiği ise ancak **التَّنْفِيزُ**’dir.

Ve **النُّعَرُ**: **الأَراكُ**’ın ilk meyve vermesi; ve **أَنْعَرَ**: yani meyve verdi; bu, meyvesi
**النُّعَرَةِ** miktarına ulaştığı zamandır.

Ve **بنو النَّعِير**: Araplardan bir batındır.
