# نفح — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%81%D8%AD/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D9%81%D8%AD/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [نفح](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%81%D8%AD.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: نفح

نَفَحَ الطِيبُ يَنْفَحُ، أي فاحَ. وله نَفْحَةٌ طيِّبة. ونَفَحَتِ الناقة: ضربت برجلها. ونَفَحَهُ بالسيف: تناوله من بعيد. ونَفَحَهُ بشيء، أي أعطاه. يقال: لا يزال لفلان نَفَحاتٌ من المعروف. قال الشاعر:
لمَّا أتَيْتُكَ أرجو فضلَ نائِلِـكُـمْ		نَفَحْتَني نَفْحَةً طابَتْ لها العَرَبُ
أي طابت لها النفس. ونَفَحَتِ الريحُ: هبَّت. قال الأصمعيّ: ما كان من الرياح نَفْحٌ فهو بردٌ، وما كان لَفْحٌ فهو حرٌّ. ونَفَحَ العِرْقُ يَنْفَحُ نَفْحاً، إذا نزا منه الدم. ونَفْحَةٌ من العذاب: قطعة منه. والنَفوحُ من النوق: التي يخرج لبنها من غير حلب. والنَفائح: القِسِيُّ، واحدتها نَفيحةٌ، وهي شَطيبةٌ من نَبْعٍ. وقوسٌ نَفوحٌ: بعيدة الدفع للسهم. ونافَحْتُ عن فلان: خاصمْت عنه. ونافَحوهُمْ، مثل كافحوهم. والإَنْفَحَةُ بكسر الهمزة وفتح الفاء مخفَّفة: كَرِشُ الحمل أو الجدي ما لم يأكل، فإذا أكل فهو كَرِشٌ، وكذلك المِنْفَحَةُ. والجمع أَنافِحُ.

### Türkçe

**نَفَحَ** koku **يَنْفَحُ**, yani yayıldı (koku saçtı). Onun hoş bir **نَفْحَةٌ**’si vardır. **ونَفَحَتِ الناقة**: ayağıyla vurdu. **ونَفَحَهُ بالسيف**: onu uzaktan aldı (ulaştırdı). **ونَفَحَهُ بشيء**، yani ona verdi. Denir ki: Falanca için iyilikten **نَفَحاتٌ** hâlâ sürüp gider. Şair dedi ki:
لمَّا أتَيْتُكَ أرجو فضلَ نائِلِـكُـمْ		نَفَحْتَني نَفْحَةً طابَتْ لها العَرَبُ
Yani nefis ona hoş oldu. **ونَفَحَتِ الريحُ**: esti. el-Asma‘î dedi ki: Rüzgârlardan **نَفْحٌ** olan şey soğuktur; **لَفْحٌ** olan şey ise sıcaktır. **ونَفَحَ العِرْقُ يَنْفَحُ نَفْحاً**: ondan kan fışkırdığı zaman. Azaptan bir **نَفْحَةٌ**: ondan bir parça. Develerden **النَفوحُ**: sütü sağmadan çıkan (deve). **والنَفائح**: yaylar; onun teki **نَفيحةٌ**’dir; o, **نَبْعٍ**’dan bir **شَطيبةٌ**’dir. **وقوسٌ نَفوحٌ**: oka itişi uzak olan (yay). **ونافَحْتُ عن فلان**: onun hakkında çekiştim (mücadele ettim). **ونافَحوهُمْ**: **كافحوهم** gibi. **والإَنْفَحَةُ** (hemzenin kesresi ve **الفاء**’nın fethasıyla) hafifletilmiş: kuzu veya oğlağın, yememiş olduğu sürece işkembesi; yediği zaman ise o **كَرِشٌ**’tir; **المِنْفَحَةُ** da böyledir. Çoğulu **أَنافِحُ**’dur.
