# نكف — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%83%D9%81/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%86%D9%83%D9%81/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [نكف](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%83%D9%81.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: نكف

النَكَفُ بالتحريك: جمع نَكَفَةٍ، وهي غُدَدَةٌ صغيرةٌ في أصل اللحْي بين الرأدِ وشحمة الأذن. يقال منه: نَكَّفَتِ الإبل فهي مُنَكِّفَةٌ، إذا ظهرتْ نَكَفاتُها. وقال أبو الغوث: النَكْفَتانِ: اللهْزِمَتانِ. والنُكافُ: ورمٌ يأخذ في نَكَفَتَيْ البعير. قال: وهو داءٌ يأخذها في حلوقها فيقتُلها قتلاً ذريعاً. والبعير مَنْكوفٌ، والناقة مَنْكوفَةٌ. ونَكَفْتُ الغيث وانْتَكَفْتُهُ، أي قطَعْته، وذلك إذا انقطعَ عنك. وهذا غيثٌ لا يُنْكَفُ. ورأينا غيثاً ما نَكَفَهُ أحد سار يوماً ولا يومين، أي ما أقطعه. وفلانٌ بحرٌ لا يُنْكَفُ، أي لا يُنْزَحُ. ونَكَفْتُ الدمع أنْكُفُهُ نَكْفاً، إذا نَحَّيتَهُ عن خدِّك بإصبعك، ونَكَفْتُ أثره نَكْفاً وانْتَكَفْتُهُ، وذلك إذا علا ظَلَفاً من الأرض لا يؤدي أثراً فاعتَرضته في مكانٍ سهل. ونَكِفْتُ من ذلك الأمر بالكسر نَكَفاً، أي اسْتَنْكَفْتُ منه. عن أبي عمرو: ونَكَفْتُ بالفتح لغة. ونَكَفْتُ عن الشيء، أي عدلتُ، مثل كَنَفْتُ. ويقال: ضربَ هذا فانْتَكَفَ فضربَ هذا. والانْتِكافُ مثل الانتِكاثِ.

### Türkçe

**النَكَفُ** (harekeli): **نَكَفَةٍ**’nin çoğuludur; o, **الرأدِ** ile kulak memesinin yumuşağı arasında, sakalın kökünde bulunan küçük bir bezdir. Ondan şöyle denir: Develer **نَكَّفَتِ**; yani **مُنَكِّفَةٌ**’dir, **نَكَفاتُها** ortaya çıktığı zaman. Ebû’l-Ğavs dedi ki: **النَكْفَتانِ**: **اللهْزِمَتانِ**’dır. **النُكافُ**: devenin **نَكَفَتَيْ**’inde meydana gelen bir şişliktir. Dedi ki: O, boğazlarında onları tutan bir hastalıktır; onları pek şiddetli bir öldürüşle öldürür. Deve **مَنْكوفٌ**, dişi deve **مَنْكوفَةٌ**’dir. Yağmuru **نَكَفْتُ** ve onu **انْتَكَفْتُ**; yani onu kestim; bu, senden kesildiği zaman olur. Bu, kesilmeyen bir yağmurdur: **لا يُنْكَفُ**. Bir yağmur gördük ki, bir gün yahut iki gün yürüyen hiçbir kimse onu **نَكَفَهُ** etmedi; yani onu kesmedi. Falan kimse, çekilip bitirilmeyen bir denizdir: **لا يُنْكَفُ**; yani **لا يُنْزَحُ**. Gözyaşını **نَكَفْتُ**; onu **أَنْكُفُهُ** **نَكْفاً**; parmağınla onu yanağından uzaklaştırdığın zaman. Ve izini **نَكْفاً** **نَكَفْتُ** ve onu **انْتَكَفْتُ**; bu da, yerden bir **ظَلَفاً** üzerine çıktığı, bir iz götürmediği zaman; sen onu düz bir yerde engelledin. O işten (kesre ile) **نَكِفْتُ**; **نَكَفاً**; yani ondan **اسْتَنْكَفْتُ**. Ebû Amr’dan: (fetha ile) **نَكَفْتُ** bir dildir (lehçedir). Ve şeyden **نَكَفْتُ**; yani saptım; **كَنَفْتُ** gibi. Ve denir: Bu vurdu da o **انْتَكَفَ** etti; sonra bu vurdu. **الانْتِكافُ**, **الانتِكاثِ** gibidir.
