# هرنع (ه-ر-ن-ع) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%B1%D9%86%D8%B9
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%87%D8%B1%D9%86%D8%B9

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ه - ر - ن - ع
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%B1%D9%86%D8%B9/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

هرنع:
الهُرْنُوع: القَمْلةُ الضَخْمة، ويقال: هي الصغيرة. قال عرّام: لا أعرفُ الهرنوع ولكنّه الهِرَنَّعة، وهو الحِنْبجُ والهُرْنُع، قال جرير:
يَهِزُ الهَرانعَ لا يَزالُ كأنَّه

##### Türkçe

هرنع:
**الهُرْنُوع**: iri bit; ve denilir ki: o küçüktür. Arrâm dedi: **الهرنوع**’u bilmem; fakat o **الهِرَنَّعة**’dır; o da **الحِنْبجُ** ve **الهُرْنُع**’dur. Cerîr dedi:
**يَهِزُ الهَرانعَ لا يَزالُ كأنَّه**

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%B1%D9%86%D8%B9/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الهُرْنُع: أَصْغَرُ القَملِ، وقيل: هو القمل عامَّةً، والأُنثى هِرْنِعةٌ. والهُرْنُوعُ والهِرْنِعةُ، كلاهما: القملة الضخمة،وقيل: الصغيرة؛ وأَنشد:
نهر الهَرانِع عقده عِنْد الخصا
بأَذَلَّ حيثُ يكونُ مَنْ يَتَذلَّلُ
(* قوله «نهر الهرانع إلخ» هكذا بالأصل.)
الأَزهري: الهَرانِعُ أُصولُ نباتٍ تُشْبِهُ الطَّراثِيثَ.

##### Türkçe

**الهُرْنُع**: bitin en küçüğü; ve denildi ki: o, bitin geneli(=bitler)dir; dişisi **هِرْنِعةٌ**dur. Ve **الهُرْنُوعُ** ile **الهِرْنِعةُ**, ikisi de: iri bit; ve denildi ki: küçük(=bit); ve (şu beyit) okundu:

نهر الهَرانِع عقده عِنْد الخصا
بأَذَلَّ حيثُ يكونُ مَنْ يَتَذلَّلُ

(* “نهر الهرانع إلخ” sözü: asılda böyle(=bu şekilde)dir.)

el-Ezherî: **الهَرانِعُ**, **الطَّراثِيثَ**e benzeyen bir bitkinin kökleridir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%B1%D9%86%D8%B9/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الهرنع، والهرنوع، كعصفر، وعصفور أهمله الجوهري وقال ابن الأعرابي: هي القملة الصغيرة، قال شيخنا: ونونه زائدة اتفاقا: أو الهرنعة، بالكسر: القملة الكبيرة، قاله ابن دريد، وقال غيره: هي القمل عامة، كالهرنوع، بالضم عن الليث، والجمع الهرانع، وأنشد للفرزدق:
  يهز الهرانع عقده عند الخصا                      بأذل حيث يكون من يتذلـل وأنشد ابن دريد:
  في رأسه هرانع كالجعلان وقال الأزهري: الهرانع: أصول نبات كالطرثوث، قلت: ويروى بالزاي، كما سيأتي، وبالغين أيضا.

##### Türkçe

**الهرنع** ve **الهرنوع**; **عصفر** ve **عصفور** gibi; Cevherî onu ihmal etti. İbnü’l-A‘râbî dedi ki: O, **القملة الصغيرة**dır (küçük bit). Şeyhimiz dedi ki: Onun **نون**u ittifakla ziyadedir. Yahut **الهرنعة**; kesre ile: **القملة الكبيرة**dır (büyük bit); bunu İbn Düreyd söyledi. Başkası dedi ki: O, bitlerin geneli(= bütün bitler)dir; **الهرنوع** gibi; zamme ile, Leys’ten. Çoğulu **الهرانع**dır. Ferazdak’a ait olarak şu şiir okundu:
  **يهز الهرانع عقده عند الخصا                      بأذل حيث يكون من يتذلـل**
İbn Düreyd şu şiiri okudu:
  **في رأسه هرانع كالجعلان**
Ezherî dedi ki: **الهرانع**: **الطرثوث** gibi bir bitkinin kökleridir. Ben dedim ki: Zâ ile de rivayet olunur; ileride geleceği üzere; ğayn ile de.
