# هزرق — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%B2%D8%B1%D9%82/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%87%D8%B2%D8%B1%D9%82/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [هزرق](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%B2%D8%B1%D9%82.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: هزرق

الهزرقة بتقديم الزاي على الراء، أهمله الجوهري، وقال الليث، هو من أسوأ الضحك وأنشد:
  ظللن في هزرقة وقه
  يهزأن من كل عيام فه

  قال الأزهري: ولم أسمع الهزرقة بهذا المعنى لغير الليث، والذي نعرفه في باب الضحك زهزق، ودهدق زهزقة ودهدقة. وهزروقى بالضم للحبس: لغة في هرزوقى لا تصحيف وقد تقدم أنها لغة نبطية. وروى شمر عن المؤرج أنه قال: النبط تسمى المحبوس المهزرق الزاي قبل الراء، هكذا نقله الأزهري وأنكره. وقال الصاغاني: عندي أن المهزرق والمهرزق يقالان معا، كما ورد في بيت الأعشى:
  هنالك ما أنجاه عزة مـلـكـه                      بساباط حتى مات وهو مهزرق ومهرزق، بالوجهين.
 ومما يستدرك عليه: هزرق الرجل والظليم: إذا أسرع، فهو ظليم هزروق وهزارق وهزراق، كما في اللسان، ورواه ابن القطاع بالفاء، وقد ذكر هناك.

### Türkçe

**الهزرقة**: **الزاي**’i **الراء**’dan önce getirmekle (olan şekil); el-Cevherî onu ihmal etti. Leys dedi ki: O, gülmenin en kötülerindendir. Ve şu beyti okudu:
  ظللن في **هزرقة** وقه
  يهزأن من كل عيام فه

Ezherî dedi ki: Bu mânâ ile **الهزرقة**’yı Leys’ten başkası için işitmedim. Bizim gülme babında bildiğimiz ise **زهزق**’tır; ve **دهدق** (da) **زهزقة** ve **دهدقة** (şeklinde gelir). **هزروقى** (damme ile) hapsetmek içindir: **هرزوقى**’da bir dil (varyantı)dır; tashif değildir. Ve daha önce onun Nabatî bir dil olduğu geçti. Şemmer, Müerric’ten rivayet etti: O dedi ki: Nabat(lar) hapsedilene **المهزرق** derler; **الزاي** **الراء**’dan önce (gelir). Ezherî onu böyle nakletti ve onu inkâr etti. Sâgânî dedi ki: Bana göre **المهزرق** ve **المهرزق** ikisi birlikte söylenir; A‘şâ’nın beytinde vârid olduğu gibi:
  هنالك ما أنجاه عزة مـلـكـه                      بساباط حتى مات وهو **مهزرق** و**مهرزق**، iki vecihle.
Ve onun üzerine istidrâk edilenlerdendir: **هزرق** adam ve devekuşu: süratlenince; o hâlde o, **ظليم هزروق** ve **هزارق** ve **هزراق** (olur); Lisân’da olduğu gibi. İbnü’l-Kattâ‘ onu **بالفاء** ile rivayet etti; ve orada zikredilmişti.
