# هلف — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D9%84%D9%81/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%87%D9%84%D9%81/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [هلف](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D9%84%D9%81.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: هلف

الهِلَّوفةُ والهِلَّوْف: اللَّحْية الضخمة الكثيرة الشعر المنتشرة. والهِلَّوْف من الإبل: المُسنّ الكبير الكثير الوَبَر، وهو من الرجال الشيخ القديم الهَرِم المسنّ، وقيل: الكذّاب. وإذا كَبِرَ الرجل وهَرِم فهو الهِلَّوْف. ورجل هُلْفُوف: كثير شعر الرأْس واللحية. الجوهري: الهِلَّوْف الثقيل الجافي العظيم اللحية. وقال ابن الأَعرابي: الهِلَّوف الثقيل البطيء الذي لا غَناء عنده؛ قالت امرأَة من العرب وهي تُرَقِّص ابناً لها:أَشْبِه أَبا أُمِّك، أَو أَشْبه عَمَلْ
ولا تكونَنَّ كَهِلَّوْفٍ وَكَلْ،
يُصْبِحُ في مَضْجَعِه قد انْجَدَلْ،
وارْقَ إلى الخَيراتِ زَنأً في الجَبَلْ
قال ابن بري: المرأَة التي ذكر هي منفوسة بنت زيد الفوارس، قال: والشعر لزوجها قَيْس بن عاصم، وعَمل اسم رجل وهو خاله؛ يقول: لا تُجاوِزْنا في الشَّبه، فردّت عليه:
أَشْبِه أَخِي أَو أَشبِهَنْ أَباكا،
أَمّا أَبي فلَن تَنالَ ذاكا،
تَقْصُر أَن تَنالَه يداكا
وقال آخر:
هِلَّوْفة كأَنها جُوالِقُ،
لها فضولٌ ولها بَنائِقُ
والهِلَّوْفة: العجوز؛ قال عنترة بن الأَخرس:
إعْمِدْ إلى أَفْصَى ولا تأَخَّرِ،
فكُنْ إلى ساحَتِهم ثم اصْفِرِ،
تأْتِكَ من هِلَّوْفةٍ أَو مُعْصِرِ
يصفهم بالفُجُور وأَنك متى أَردت ذلك منهم فاقرب من بيوتهم واصفر تأْتك منهم الكبيرة والصغيرة.

### Türkçe

**الهِلَّوفةُ** ve **الهِلَّوْف**: kılları çok, yayılmış, iri ve gür sakal.

Develerden **الهِلَّوْف**: yaşlı, büyük, tüyü çok olan; erkeklerden ise: yaşlı, eski, ihtiyar, çok yaşlanmış; ve denildi ki: yalancı. Erkek büyüyüp ihtiyarlayınca o **الهِلَّوْف**tur. **هُلْفُوف** bir adam: baş ve sakal saçı çok olan. el-Cevherî: **الهِلَّوْف** ağır, kaba, sakalı büyük olandır. İbnü’l-A‘râbî dedi: **الهِلَّوف** ağır, yavaş, kendisinde fayda olmayan kimsedir; Araplardan bir kadın, kendisine ait bir oğulu sallayıp oynatırken dedi ki:

Ananın babasına benze, yahut **عَمَلْ**’e benze
ve sakın **هِلَّوْفٍ** ve köpek gibi olma,
döşeğinde sabahlar, devrilmiş olarak,
dağda bir çıkıntı olarak hayırlara yüksel.

İbn Berrî dedi: zikrettiği kadın, Nefûse bint Zeyd el-Fevâris’tir, dedi: şiir de onun kocası Kays b. Âsım’ındır; **عَمل** bir adam adıdır ve o onun dayısıdır; der ki: benzerlikte bizi aşma; bunun üzerine ona cevap verdi:

Kardeşime benze yahut babana benze,
ama benim babama gelince, sen şuna erişemezsin,
iki elin ona erişmekten kısa kalır.

Bir başkası dedi ki:

**هِلَّوْفة** sanki o bir çuvaldır,
onun fazlalıkları vardır ve onun çıkıntıları vardır.

Ve **الهِلَّوْفة**: kocakarı; Antere b. el-Ahres dedi ki:

**أَفْصَى**’ya yönel ve gecikme,
sonra onların sahasına var da ıslık çal,
sana bir **هِلَّوْفةٍ** yahut bir **مُعْصِرِ** gelir.

Onları fuhuşla vasfeder; ve sen ne zaman bunu onlardan istersen, evlerine yaklaş ve ıslık çal; onlardan sana büyüğü de küçüğü de gelir.
