# هندك (ه-ن-د-ك) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%83
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%83

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ه - ن - د - ك
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%83/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

رجل هِنْدِكيٌّ: من أهل الهِنْدِ، وليس من لفظه لأن الكاف ليست من حروف الزيادة، والجمع هَنادِكُ؛ قال كثيِّر عزة:
مُقْرَبَةٌ دُهْمٌ وكُمْتٌ، كأنها
طَماطِمُ، يوفُونَ الوِفارَ، هَنادِكُ
وقال الأحوص:
فالهِنْدِكيُّ عَدا عَجْلانَ في هَدَمِ
وقال أبو طالب:
بَني أمَةٍ مَجْنونةٍ هِنْدِكيَّةٍ،
بَني جُمَحٍ عَبِيد قَيْسِ بن عاقل
قال الجوهري: الهِنادِكَةُ الهنود، والكاف زائدة، نُسبوا إلى الهند على غير قياس. الأَزهري: سيوف هِنْدِكيَّة أي هِنْدية، والكاف زائدة، يقال: سيف هِنْدِكيٌّ ورجل هِنْدِكيّ.

##### Türkçe

Adam **هِنْدِكيٌّ**: **الهِنْدِ** ehlinden; onun lafzından değildir; çünkü **الكاف** ziyade harflerinden değildir. Çoğulu **هَنادِكُ**’tur; Kesîr ‘Azze şöyle dedi:

Mukarreb (at)lar: siyahlar ve dorular; sanki onlar
**طَماطِمُ**; bol(luğu) tam verirler; **هَنادِكُ**

Ahvas dedi:

**فالهِنْدِكيُّ** ‘Aclân’ı bir yıkım içinde geçti

Ebû Tâlib dedi:

Delirmiş bir **هِنْدِكيَّةٍ** cariyenin oğulları,
Cumah oğulları; Kays b. ‘Âkil’in köleleri

Cevherî dedi: **الهِنادِكَةُ** Hintlilerdir; **الكاف** ziyadedir; Hind’e kıyas dışı olarak nisbet edildiler. Ezherî: **سيوف هِنْدِكيَّة** yani **هِنْدية**; **الكاف** ziyadedir; denir: **سيف هِنْدِكيٌّ** ve adam **هِنْدِكيٌّ**.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%83/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

رجل هندكي، بكسر الهاء والدال كتبه بالحمرة مع أن الجوهري ذكره في تركيب ه د ك فالأولى كتبه بالسواد، ولكن إيراده هنا أصوب؛ لأن النون أصلية، أي: من أهل الهند، وليس من لفظه؛ لأن الكاف ليست من حروف الزيادة هكذا هو نص المحكم، وقول شيخنا: وكأنه قصد به الرد على الجوهري وهو لم يدع أن الكاف من حروف الزيادة إلى آخر ما قال، سهم غير صاحب وإيراد غير متجه، قال الأحوص:

  فالهندكي عدا عجلان في هدم وقال أبو طالب:
  بني أمة مجنونة هـنـدكـية                      بني جمح عبيد قيس بن عاقل هنادك، قال كثير عزة:
  ومقربة دهم وكمت كأنـهـا                      طماطم يوفون الوفار هنادك وقال الجوهري والصاغاني: الهنادكة: الهنود، والكاف زائدة، نسبوا إلى الهند على غير قياس، وقال الأزهري: سيوف هندكية، أي: هندية، والكاف زائدة، يقال: سيف هندكي، ورجل هندكي، فاقتصار المصنف على الرجل دون السيف قصور.

##### Türkçe

**رجل هندكي**: **الهاء** ve **الدال**’in kesriyle; onu kırmızıyla yazdı; hâlbuki el-Cevherî onu **ه د ك** terkibinde zikretti; öyleyse onu siyahla yazmak daha evlâdır. Fakat onu burada getirmesi daha isabetlidir; çünkü **النون** aslîdir; yani: Hind ehlindendir; onun lafzından değildir; çünkü **الكاف** ziyade harflerden değildir; işte bu, **المحكم**’in nassıdır. Şeyhimizin sözü: “Sanki bununla el-Cevherî’ye reddi kastetti; hâlbuki o, **الكاف**’ın ziyade harflerden olduğunu iddia etmedi...” sözünün sonuna kadar söyledikleri, isabetli olmayan bir ok ve yöneliksiz bir iraddır. el-Ahvas dedi ki:

فالهندكي عدا عجلان في هدم

Ebû Tâlib dedi ki:
بني أمة مجنونة هـنـدكـية

**بني جمح**: Ubeyd Kays b. Âkil’in **هنادك**’idir. Kesîr Azze dedi ki:
ومقربة دهم وكمت كأنـهـا                      طماطم يوفون الوفار هنادك

el-Cevherî ve es-Sâğânî dedi ki: **الهنادكة**: Hindlilerdir; **الكاف** ziyadedir; Hind’e kıyas dışı olarak nisbet edildiler. el-Ezherî dedi ki: **سيوف هندكية**; yani: Hindîdir; **الكاف** ziyadedir; denir ki: **سيف هندكي** ve **رجل هندكي**. O hâlde musannifin kılıç olmaksızın yalnız adamla yetinmesi bir kusurdur.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%83/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

هَنْدَكَ
هَنْدَكَ هِنْدِكِيّ 53yi , ( pl. هَنَاْدِكُ 47 ),
a.  Indian, Hindoo.

##### Türkçe

هَنْدَكَ
**هَنْدَكَ** **هِنْدِكِيّ** 53yi, (çoğulu **هَنَاْدِكُ** 47),
a. Hintli, Hindu.
