# وحش — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AD%D8%B4/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%88%D8%AD%D8%B4/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [وحش](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AD%D8%B4.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: وحش

الوَحْشُ: الوُحوشُ، وهي حيوان البَرِّ، الواحدُ وَحْشِيٌّ. يقال حمارُ وَحْشٍ بالإضافة، وحمارٌ وَحْشِيٌّ. وأرضٌ مَوْحوشَةٌ: ذاتُ وُحوشٍ. والوَحْشِيُّ: الجانبُ الأيمنُ من كلِّ شيء. قال الراعي:
فَمالَتْ على شِقِّ وَحْشِيِّهاوقد ريعَ جانِبُها الأيسرَ
ويقال: ليس من شيءٍ يَفْزَعُ إلاّ مال على جانبه الأيمن، لأن الدابَّة لا تُؤتى من جانبها الأيمن، وإنَّما تؤتى في الاحتلاب والركوب من جانبها الأيسر، فإنَّما خوفُها منه، والخائفُ إنَّما يفرّ من موضع المخافة إلى موضع الأمن. وكان الأصمعي يقول: الوَحْشِيُّ الجانب الأيسر من كل شيء. ووَحْشِيُّ القوسِ: ظهرُها. وإنْسِيُّها: ما أقبلَ عليك منها. وكذلك وَحْشِيُّ اليدِ والرِجلِ وإنْسِيُّهما. والوَحْشَةُ: الخلوةُ والهمُّ. وقد أوْحَشْتُ الرجلَ فاسْتَوْحَشَ. وأرضٌ وَحْشَةٌ وبلدٌ وَحْشٌ بالتسكين، أي قفرٌ. وتَوَحَّشَتِ الأرضُ: صارت وَحْشَةً. وأوْحَشْتُ الأرضَ: وجدتها وَحْشَةً. وأوْحَشَ المنزل أيضاً:صار كذلك وذهب عنه الناس. وأوْحَشَ الرجلُ: جاعَ. وتَوَحَّشَ الرجلُ، أي خلا بطنُه من الجوع. يقال: تَوَحَّشْ للدواء، أي أخْلِ جوفَك من الطعام. وبات فلانٌ وَحْشاً، أي جائعاً. وبتنا أوْحاشاً. وقد أوْحَشْنا منذ ليلتانِ، أي نَفِذَ زادُنا. وقال حُميدٌ يصف ذئباً:
وإنْ باتَ وَحْشاً ليلةً يم يَضِقْ بهاذِراعاً ولم يُصْبح بها وهو خاشِعُ
ووَحَّشَ الرجلُ، إذا رمى بثوبه وسلاحه مخافةَ أن يُلحَقَ. وفي الحديث: "فوَحَّشوا برماحهم". وقال الشاعر:
فذَروا السِلاحَ ووَحَّشوا بالأبْرَقِ

### Türkçe

**الوَحْشُ**: **الوُحوشُ**; ve o, kara hayvanıdır; teki **وَحْشِيٌّ**’dir. **حمارُ وَحْشٍ** izafetle söylenir; ve **حمارٌ وَحْشِيٌّ**. Ve **أرضٌ مَوْحوشَةٌ**: **وُحوشٍ** sahibi (olan). Ve **الوَحْشِيُّ**: her şeyin sağ yanı. Çoban dedi ki:
فَمالَتْ على شِقِّ **وَحْشِيِّها** وقد ريعَ جانِبُها الأيسرَ

Ve denilir: hiçbir şey yoktur ki korksun da ancak sağ yanına meyletmiş olmasın; çünkü binek hayvanına sağ yanından gelinmez; ancak sağımda ve binmede sol yanından gelinir; korkusu ancak ondandır; korkan ise ancak korku yerinden güven yerine kaçar. Asmaî derdi ki: **الوَحْشِيُّ** her şeyin sol yanıdır. Ve **وَحْشِيُّ القوسِ**: onun sırtıdır. Ve **إنْسِيُّها**: ondan sana yönelen (kısmı)dır. Ve bunun gibi **وَحْشِيُّ اليدِ** ve **الرِجلِ** ve onların **إنْسِيُّهما**’sı. Ve **الوَحْشَةُ**: tenhalık ve kederdir. Ve ben adamı **أوْحَشْتُ** da o **فاسْتَوْحَشَ**. Ve **أرضٌ وَحْشَةٌ** ve **بلدٌ وَحْشٌ** sükûn ile; yani ıssız. Ve **تَوَحَّشَتِ الأرضُ**: **وَحْشَةً** oldu. Ve ben yeri **أوْحَشْتُ**: onu **وَحْشَةً** buldum. Ve mesken de **أوْحَشَ**: yine öyle oldu ve insanlardan boşaldı. Ve adam **أوْحَشَ**: acıktı. Ve adam **تَوَحَّشَ**; yani karnı açlıktan boşaldı. Denilir: **تَوَحَّشْ للدواء**; yani içini yemekten boşalt. Ve falan kimse **وَحْشاً** geceledi; yani aç olarak. Ve biz **أوْحاشاً** geceledik. Ve iki geceden beri **أوْحَشْنا**; yani azığımız tükendi. Humeyd bir kurdu vasfederek dedi ki:
وإنْ باتَ **وَحْشاً** ليلةً يم يَضِقْ بها ذِراعاً ولم يُصْبح بها وهو خاشِعُ

Ve adam **وَحَّشَ**; elbisesini ve silahını, yakalanmaktan korkarak attığı zaman. Ve hadiste: "فوَحَّشوا برماحهم". Şair dedi ki:
فذَروا السِلاحَ ووَحَّشوا بالأبْرَقِ
