# وحم — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AD%D9%85/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%88%D8%AD%D9%85/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [وحم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AD%D9%85.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: وحم

وَحِمَت المرأَة تَوْحَم وَحَماً إِذا اشتَهت شيئاً على حَبَلِها، وهي تَحِمُ، والاسم الوِحامُ والوَحام، وليس الوِحامُ
إِلا في شَهْوة الحَبَل خاصَّة. وقد وَحَّمْناها تَوْحيماً: أَطْعَمناها ما تَشْتهيه. ويقال أَيضاً: وحَّمْنا لها أَي ذَبَحنا. وامرأَة وَحْمَى: بيِّنة الوِحامِ. وفي المثل في الشَّهْوان: وحْمَى ولا حَبَل أَي أَنه لا يُذْكر له شيءٌ إِلا اشتهاه. وفي حديث المَوْلِد: فجعلَتْ آمنةُ أُمُّ النبي، صلى الله عليه وسلم، تَوْحَمُ أَي تَشْتهي اشْتِِهاءَ الحامِل. وقال أَو عبيدة: في المثل وَحْمَى فأَمّا حَبَل فلا؛ يقال ذلك لمن يطلب ما لا حاجة له فيه من حِرْصِه لأَن الوَحْمى التي تَوْحَمُ فتشتهي كلَّ شيء على حبَلِها، فيقال هذا يشتهي كما تشتهي الحُبْلى وليس به حَبَلٌ، قال: وقيل لِحُبْلى ما تشتهي؛ فقالت: التمرةَ وواهاً بِيَهْ وأَنا وَحْمى للدِّكَة أَي للوَدَك؛ الوَحَمُ: شدَّةُ شهوةِ الحُبْلى لشيءٍ تأْكله، ثم يقال لكل مَن أَفْرَطَت شهوتُه في شيء: قد وَحِمَ
يَوْحَمُ وَحَماً ونسوةٌ وِحامٌ ووَحامَى. والوِحامُ من الدوابِّ: أَن تَسْتَصعِب عند الحَمْل، وقد وَحِمَت، بالكسر، قال: والوَحَمُ في الدَّوابّ إِذا حَملَت واستَعْصتْ؛ وأَنشد:
قد رابَه عِصْيانُها ووِحامُها
التهذيب: أَما قول الليث الوِحامُ في الدوابّ استعصاؤُها إِذا حمَلتْ فهو غلَطٌ وإِنما غَرَّه قولُ لبيد يصف عَيْراً وأُتُنَه: قد رابه عصيانها ووحامها
يظن أَنه لما عطف قولَه ووِحامُها على عصيانُها أَنهما شيءٌ واحد، والمعنى في قوله وِحامُها شهوةُ الأُتُنِ للعَير، أَراد أَنها تَرْمَحُه مرَّةً وتستعصي عليه مع شهوتها لضِرابِه إِياها، فقد رابَه ذلك منها حين أَظهرت شيئين متضادَّين. والوَحَمُ: اسمُ الشيء المُشتَهى؛ قال : أَزحمان لَيلى عامَ لَيلى وَحَمِي
أَي شَهْوتي كما يكون الشيء شهوةَ الحُبْلى، لا تُريدُ غيرَه ولا تَرْضى منه ببدَلٍ، فجعل شهوته للِّقاء لَيلاً وَحَماً، وأَصلُ
الوَحَمِ للحُبْلى. ووَحَّم المرأَةَ ووَحَّمَ لها: ذبَح لها ما تَشهَّت. والوَحَمُ: شهوةُ النكاح؛ وأَنشد ابن الأَعرابي: كتَمَ الحُبَّ فأَخْفاه، كما
تَكْتُم البِكْرُ من الناسِ الوَحَمْ
وقيل: الوَحَمُ الشهوةُ في كل شيء. ووَحَمْتُ وَحْمَه: قصدتُ قصدَه. والتَّوْحِيمُ: أَن يَنْطُفَ الماءُ من عُودِ النَّوامي إِذا كُسِرَ. ويومٌ وَحيمٌ: حارٌّ؛ عن كراع.

### Türkçe

**وَحِمَت** kadın **تَوْحَم** ve **وَحَماً** (olmak üzere), hamileliği üzerine bir şeyi arzuladığı zaman (böyledir);
ve o **تَحِمُ**; isim **الوِحامُ** ve **الوَحام**’dır; **الوِحامُ** ise
ancak hamileliğin şehvetinde özellikle olur. Ve onu **وَحَّمْناها تَوْحيماً** (yaptık): ona
arzuladığını yedirdik.
Ve ayrıca denilir: **وحَّمْنا لها** yani kestik. Ve **امرأَة وَحْمَى**:
**الوِحامِ**’ı açık (belli) olan. Ve şehvetliye dair meselde: **وحْمَى ولا حَبَل** yani o
kendisine bir şey anılmaz ki ancak onu arzular. Ve doğum hadîsinde: Âmine, Peygamber’in annesi,
Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun, **تَوْحَمُ** oldu yani hamilenin iştihası gibi
iştihâ eder oldu.
Ve Ebû Ubeyde dedi: meselde **وَحْمَى**; fakat **حَبَل** yok; bu, hırsından dolayı kendisine
ihtiyacı olmayan şeyi isteyen kimse için söylenir; çünkü **الوَحْمى** ki **تَوْحَمُ** eder, hamileliği üzerine
her şeyi iştihâ eder; böylece “bu, hamile kadının iştihâ ettiği gibi iştihâ ediyor, hâlbuki onda
**حَبَلٌ** yoktur” denilir. Dedi ki:
Ve bir hamileye “ne iştihâ ediyorsun?” denildi; o da dedi: “hurma; ve yazık bana; ben **وَحْمى**
**للدِّكَة** yani **للوَدَك** (için).”
**الوَحَمُ**: hamile kadının yiyeceği bir şeye şehvetinin şiddetidir; sonra şehveti bir şeyde aşırıya
giden herkes için denilir: **قد وَحِمَ يَوْحَمُ وَحَماً**. Ve kadınlar: **وِحامٌ** ve **وَحامَى**.
Ve binek hayvanlarında **الوِحامُ**: hamilelikte zorlaşması (huysuzlaşıp güçleşmesi)dır; ve (o) **وَحِمَت** olmuştur,
kesre ile. Dedi ki: binek hayvanlarında **الوَحَمُ**, hamile kaldığı zaman ve inatlaşıp zorlaştığı zaman (olur).
Ve (şu beyti) okudu:
قد رابَه عِصْيانُها ووِحامُها

Tehzîb: Lays’ın “binek hayvanlarında **الوِحامُ**, hamile kaldığı zaman onların inatlaşıp zorlaşmasıdır” sözüne gelince,
bu yanlıştır; onu ancak Lebîd’in bir erkek eşeği ve dişi eşeklerini vasfederken söylediği sözü aldattı:
قد رابه عصيانها ووحامها
(Çünkü) zanneder ki, sözünü **ووِحامُها**’yı **عصيانُها** üzerine atfettiği için, ikisi tek bir şeydir.
Hâlbuki onun sözünde **وِحامُها**’nın mânası: dişi eşeklerin erkek eşeğe şehvetidir; onunla murad etti: onun (dişi eşeğin)
bir defa onu tekmelemesi ve onu kendisine karşı zorlaştırması, onun kendisini çiftleşmeye çağıran şehvetiyle beraber;
böylece iki zıt şeyi ortaya koyduğu zaman, ondan bu (hâl) onu kuşkulandırdı.
Ve **الوَحَمُ**: arzulanan şeyin adıdır; dedi ki:
أَزحمان لَيلى عامَ لَيلى وَحَمِي
Yani benim şehvetim; hamile kadının şehveti gibi: ondan başkasını istemez ve ondan bir bedel ile razı olmaz;
böylece Leylâ ile buluşma şehvetini **وَحَماً** kıldı; ve **الوَحَمِ**’in aslı
hamile kadın içindir. Ve **وَحَّم** kadını ve **وَحَّمَ لها**: ona
iştihâ ettiği şeyi kesti.
Ve **الوَحَمُ**: cinsel ilişkinin şehvetidir; ve İbnü’l-A‘râbî (şu beyti) okudu:
كتَمَ الحُبَّ فأَخْفاه، كما
تَكْتُم البِكْرُ من الناسِ الوَحَمْ
Ve denildi: **الوَحَمُ** her şeyde şehvettir. Ve **وَحَمْتُ وَحْمَه**: onun kastını kastettim.
Ve **التَّوْحِيمُ**: **عُودِ النَّوامي**’den suyun damlamasıdır; kırıldığı zaman.
Ve **يومٌ وَحيمٌ**: sıcak; Kurâ‘dan.
