# وره — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%B1%D9%87/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%88%D8%B1%D9%87/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [وره](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%B1%D9%87.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: وره

: ( *!وَرِهَ ، كفَرِحَ : حَمُقَ ؛ والنَّعْتُ *!أَوْرَهُ *!ووَرْهاءُ ) .
( ويقالُ : *!الوَرَهُ الخُرْقُ في العَمَلِ .
*!والأَوْرَهُ : الذي تَعْرِفُ وتنكرُ وفيه حُمْقٌ ولكَلامِه مَخارِجُ ؛ وقيلَ : هو الذي لا يَتَمالَكُ حُمْقاً .
وفي حدِيثِ جَعْفرٍ الصَّادِقِ : ( قالَ لرَجُلٍ : نعم يا أَوْرَهُ ) .
وامْرأَةٌ *!وَرْهاءُ : خَرْقاءُ بالعَمَلِ . ويقالُ أَيْضاً : وَرْهاءُ اليَدَيْن ؛ قالَ :
تَرَنُّمَ وَرْهاءِ اليَدَيْن تَحامَلَتْعلى البَعْلِ يوماً وهي مَقَّاءُ ناشِز ُوقد *!وَرِهَتْ تَوْرَهُ ؛ وأَنْشَدَ الجَوْهرِيُّ للفِنْدِ يَصِفُ طَعْنَة :
كجَيْبِ الدِّفْنِسِ *!الوَرْهاءِ رِيعَتْ وهْيَ تَسْتَفْلِي ويُرْوى لامرىءِ القَيْسِ بنِ عابِسٍ .
وفي حدِيثِ الأَحْنَفِ : ( قالَ له الحُبابُ : واللَّه إنَّك لضَئِيلٌ وإنَّ أُمَّك *!لوَرْهاءُ ) .
( و ) مِن المجازِ : وَرِهَتِ ( الرِّيحُ ) وَرهاً : ( كَثُرَ هُبوبُها ) فهي وَرْهاءُ .
( و ) *!وَرِهَ ، ( كَوَرِثَ : كَثُرَ شَحْمُ المرأَةِ فهي *!وَرِهَةٌ ) ؛ ) وقد وَرِهَتْ تَرِهُ ؛ عن ابنِ بُزُرْج .
( و ) مِن المجازِ : ( سَحابَةٌ *!وَرِهَةٌ *!ووَرْهاءُ : كَثيرَةُ المَطَرِ ) ؛ ) قالَ الهُذَليُّ :
أنشأ في العيقة يرمي لهجُوفُ رَبابٍ *!ورِهٍ مُثْقَلِ ( ودارٌ *!وارِهَةٌ : واسِعَةٌ .
( و ) مِن المجازِ : ( رِيحٌ وَرْهاءُ : في هُبوبِها ) حُمْقٌ و ( عَجْرفَةٌ ) ؛ ) نَقَلَهُ الجَوْهرِيُّ .
( *!وتَوَرَّهَ في عَمَلِه ) : ) إذا ( لم يكنْ )

له ( فيه حِذْقٌ .
( *!والوَرْهاءُ : فَرَسُ ) قَتادَةَ بن الكِنْدِي ، ولها يقولُ مالِكُ بنُ خالِدِ بنِ الشَّرِيد في يوم برج :
وأَفْلتنا قَتادَةَ يَوْمَ برج على *!الوَرْهاءِ يَطْعنُ في العِنانِكذا في كتابِ ابنِ الكَلْبي .
( *!والوَرَهْرَهَةُ : الحَمْقاءُ ) ؛ ) عن أبي عَمْرٍ و .
وممَّا يُسْتدركُ عليه :
كَثِيبٌ *!أَوْرَهُ : لا يَتمالَكُ .
ورِمالٌ *!وُرَّهٌ : وهي التي لا تَتَماسَكُ ؛ قالَ رُؤْبَة :
عنها وأَثْباج الرِّمالِ *!الوُرَّهِ *!والوَرَهْرَهَةُ : الهالِكُ .

### Türkçe

: (**وَرِهَ** , feriha gibi: ahmaklaştı; niteleme **أَوْرَهُ** ve **وَرْهاءُ**’dur).
(Ve denilir ki: **الوَرَهُ** işte beceriksizliktir.
**والأَوْرَهُ**: tanıdığın ve yadırgadığın, onda ahmaklık bulunan ve sözünün çıkış yolları olan kimsedir; ve denildi: o, ahmaklık sebebiyle kendini tutamayan kimsedir.
Ca‘fer es-Sâdık’ın hadisinde: (bir adama dedi ki: “Evet, ey **أَوْرَهُ**!”).
Ve bir kadın **وَرْهاءُ**: işte beceriksizdir. Ve ayrıca denilir: **وَرْهاءُ اليَدَيْن**; dedi ki:
“**وَرْهاءِ اليَدَيْن**’in terennümü, bir gün kocaya yüklendi; hâlbuki o, inatçı bir **مَقَّاءُ**dur.”
Ve gerçekten **وَرِهَتْ** **تَوْرَهُ**; ve el-Cevherî, el-Find’den bir mızrak darbesini vasfederek şu beyti rivayet etti:
“Defnes’in ceb’i gibi, **الوَرْهاءِ**; ürkütüldü, hâlbuki o bit ayıklıyor.”
Ve İmru’ul-Kays b. ‘Âbis’ten rivayet olunur.
Ve el-Ahnef’in hadisinde: (Hubâb ona dedi ki: “Vallahi sen cılızsın ve annen elbette **لوَرْهاءُ**dur.”).
(Ve) mecazdan: **وَرِهَتِ** (rüzgâr) **وَرهاً**: (esmesi çoğaldı); artık o **وَرْهاءُ**dur.
(Ve) **وَرِهَ** (verise gibi: kadının yağı çoğaldı; artık o **وَرِهَةٌ**dir); ) ve gerçekten **وَرِهَتْ** **تَرِهُ**; İbn Buzurc’dan.
(Ve) mecazdan: (bir bulut **وَرِهَةٌ** ve **وَرْهاءُ**: yağmuru çoktur); ) el-Hüzelî dedi ki:
“‘Ayka’da başlattı; onun için atıyor: ağır yüklü **وَرِهٍ** bulutların gürleyen(leri).”
(Ve bir ev **وارِهَةٌ**: geniştir.
(Ve) mecazdan: (bir rüzgâr **وَرْهاءُ**: esmesinde) ahmaklık ve (kabalık) vardır; ) el-Cevherî onu nakletti.
(**وتَوَرَّهَ في عَمَلِه**): ) (onda) kendisi için (ustalık) olmadığında.
(**والوَرْهاءُ**: bir attır) Ketâde b. el-Kindî’nin; ve ona dair Mâlik b. Hâlid b. eş-Şerîd, Burc günü hakkında şöyle der:
“Burc günü Ketâde’yi, **الوَرْهاءِ** üzerinde, dizginde mızraklayarak, bize atlatıp kaçırdı.”
İbn el-Kelbî’nin kitabında böyledir.
(**والوَرَهْرَهَةُ**: ahmak kadın)dır; ) Ebû ‘Amr’dan ve.
Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır:
Bir kum tepesi **أَوْرَهُ**: kendini tutamaz.
Ve kumlar **وُرَّهٌ**: o, birbirine tutunmayanlardır; Ru’be dedi ki:
“Ondan ve kumların sırtları olan **الوُرَّهِ**...”
Ve **الوَرَهْرَهَةُ**: helâk olan kimsedir.
