# وكأ — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%83%D8%A3/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%88%D9%83%D8%A3/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [وكأ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%83%D8%A3.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: وكأ

1 وَكڤاَ see 8.

واكأ عَلَى يَدَيْهِ
3 واكأ عَلَى يَدَيْهِ ذ He leaned upon his hands, or arms. Mohammad was seen to do so when he raised and extended his hands in supplication to God. (IAth.)

أَوْكَأَهُ
4 أَوْكَأَهُ ذ , (S, K,) inf. n. اِيكَاءٌ, (S,) He set up for him a thing upon which to recline (مُتَّكَأٌ.) (S, K.) ― -b2- أَتْكَأَهُ, (in which ت is substituted for و,) inf. n. اِتْكَاهُ, He propped him up by a cushion or other thing whereon to recline; made him recline upon a cushion &c. (AZ, TA.) ― -b3- ضَرَبَهُ فَأَتْكَأَهُ, (A,) or طَعَنَهُ حَتَّى أَتْكَأَهُ, originally أَوْكَأَهُ, (S,) (tropical:) He smote him, (A,) or pierced him, (S,) so that he made him fall in a reclining posture: (S, A, K: *) or, so that he threw him down upon his left side. (K.) ― -b4- See 3.

5 تَوَكَّاَ see 8.

اِتَّكَأَ
8 اِتَّكَأَ ذ He sat in a firm, or settled, manner: and he sat leaning upon one of his sides: (Msb, in art. تكأ:) the vulgar know it only in the latter sense: but it signifies he leaned, rested, or stayed, his back, or his side, against, or upon, a thing: and he leaned, rested, or stayed, himself in any manner, upon a thing. (IAth, in Msb, art. وكأ.) ― -b2- اِتَّكَأَ عَلَى شَىْءٍ, (S,) and ↓ توكّأ, (S, K,) and ↓ اوكأ; (K;) and ↓ تَكِئَ, [in which ت is substituted for و,] aor. يَتْكَأُ, inf. n. تَكْءٌ; (Lth;) and ↓ وَكَأَ; (CK;) He leaned, or reclined, upon a thing; supported, propped, or stayed, himself upon it. (K.) ― -b3- اِتَّكَأَ He reclined upon a cushion, &c. (TA.) ― -b4- اِتَّكَأَ He made for him [i. e., app., for himself,] a thing upon which to lean, or recline: (CK, and a MS. copy of the K:) or he made him to be a thing upon which to lean, or recline. (TA.) [The latter seems to be wrong, unless the verb be read أَتْكَأَ.] ― -b5- اِتَّكَأْنَا عِنْدَ فُلَانٍ (tropical:) We ate a repast with, or at the abode of, such a one. (TA.) -A2- اِتَّكَأَتْ (MF) and ↓ تَوَكَّأَتْ (K) She (a camel) was taken with the pains of labour, and cried out. (K.) Accord. to Lth, تَوَكُّؤُ النَّاقَةِ signifies تصلّفها عند مخاضها: (TA:) [but it is evident that the right reading is تصلّقها; and the sense agreeable with the above explanation].

تُكَأَةٌ
تُكَأَةٌ ذ (in which ت is substituted for و, TA) A staff, or stick, (K,) upon which one leans in walking; a walking-stick: (TA:) that upon which one leans or reclines. (S, K.) ― -b2- One who reclines much. (S, K.) ― -b3- (tropical:) A heavy person [app., in disposition]. (TA.)

مُتَّكِئٌ
مُتَّكِئٌ ذ act. part. n. of 8. ― -b2- لَا آكُلُ مُتَّكِئًا I (said Mohammad) eat not sitting in a firm, or settled, posture, cross-legged, or in such other similar manner as is adapted for much eating: for he used to eat sitting upon his hams, with his shanks erect, so as to be ready to rise. The meaning is not [only] “ inclining on one side, ” as the vulgar among students imagine. (K.)

مُتَّكَأ
مُتَّكَأ ذ A place in which one reclines: (S:) a chamber, or sitting-room. (Akh, S.) ― -b2- That upon which one leans, or reclines, in eating, drinking, or talking. (Zj.) ― -b3- (tropical:) Food, or a repast: so called because people used to recline when they sat to eat: but the Muslims are forbidden to do so. [See مُتَّكِئٌ.] It is said to have this last meaning in the Kur. xii. 31. (TA.)

### Türkçe

1 **وَكڤاَ** bkz. 8.

**واكأ عَلَى يَدَيْهِ**
3 **واكأ عَلَى يَدَيْهِ** ذ Ellerinin yahut kollarının üzerine yaslandı. Muhammed’in, Allah’a dua ederek ellerini kaldırıp uzattığında bunu yaptığı görülmüştür. (IAth.)

**أَوْكَأَهُ**
4 **أَوْكَأَهُ** ذ, (S, K,) mastar ismi **اِيكَاءٌ**, (S,) Ona, üzerine yaslanacağı bir şeyi kurdu ( **مُتَّكَأٌ** ). (S, K.) ― -b2- **أَتْكَأَهُ**, (içinde **ت**’nin **و** yerine geçirildiği,) mastar ismi **اِتْكَاهُ**, Onu, üzerine yaslanacağı bir yastık yahut başka bir şey ile dayadı; onu bir yastığa vb. yaslandırdı. (AZ, TA.) ― -b3- **ضَرَبَهُ فَأَتْكَأَهُ**, (A,) yahut **طَعَنَهُ حَتَّى أَتْكَأَهُ**, aslı **أَوْكَأَهُ**, (S,) (mecaz:) Ona vurdu, (A,) yahut onu deldi, (S,) öyle ki onu yaslanır bir vaziyette düşürdü: (S, A, K: *) yahut, öyle ki onu sol yanı üzerine attı. (K.) ― -b4- bkz. 3.

5 **تَوَكَّاَ** bkz. 8.

**اِتَّكَأَ**
8 **اِتَّكَأَ** ذ Sağlam yahut yerleşik bir tarzda oturdu: ve yanlarından birine yaslanarak oturdu: (Msb, madde **تكأ**’de:) avam onu ancak ikinci manada bilir: fakat o, sırtını yahut yanını bir şeye karşı yahut bir şey üzerine yasladı, dayadı, sabitledi demektir: ve herhangi bir tarzda kendisini bir şey üzerine yasladı, dayadı, sabitledi. (IAth, Msb’de, madde **وكأ**.) ― -b2- **اِتَّكَأَ عَلَى شَىْءٍ**, (S,) ve ↓ **توكّأ**, (S, K,) ve ↓ **اوكأ**; (K;) ve ↓ **تَكِئَ**, [içinde **ت**’nin **و** yerine geçirildiği,] muzari‘i **يَتْكَأُ**, mastar ismi **تَكْءٌ**; (Lth;) ve ↓ **وَكَأَ**; (CK;) Bir şeye yaslandı yahut dayanıp uzandı; kendisini onun üzerine dayadı, destekledi yahut sabitledi. (K.) ― -b3- **اِتَّكَأَ** Bir yastık vb. üzerine uzandı. (TA.) ― -b4- **اِتَّكَأَ** Ona [yani görünüşe göre kendisi için] yaslanacağı yahut uzanacağı bir şey yaptı: (CK, ve K’nın bir yazma nüshası:) yahut onu, üzerine yaslanacağı yahut uzanacağı bir şey yaptı. (TA.) [İkincisi yanlış görünür; meğer fiil **أَتْكَأَ** diye okunmuş ola.] ― -b5- **اِتَّكَأْنَا عِنْدَ فُلَانٍ** (mecaz:) Filân kimse ile yahut filânın ikametgâhında bir öğün yedik. (TA.) -A2- **اِتَّكَأَتْ** (MF) ve ↓ **تَوَكَّأَتْ** (K) O (dişi deve) doğum sancılarıyla tutuldu ve bağırdı. (K.) Lth’ye göre, **تَوَكُّؤُ النَّاقَةِ** onun doğumu esnasında **تصلّفها** demektir: (TA:) [fakat doğru okunuşun **تصلّقها** olduğu ve yukarıdaki açıklama ile uyumlu mananın bu olduğu açıktır].

**تُكَأَةٌ**
**تُكَأَةٌ** ذ (içinde **ت**’nin **و** yerine geçirildiği, TA) Yürürken üzerine yaslanılan bir değnek yahut sopa; bir baston: (TA:) üzerine yaslanılan yahut dayanıp uzanılan şey. (S, K.) ― -b2- Çok yaslanan kimse. (S, K.) ― -b3- (mecaz:) Ağır bir kimse [görünüşe göre, tabiatça]. (TA.)

**مُتَّكِئٌ**
**مُتَّكِئٌ** ذ 8’in ism-i fâilidir. ― -b2- **لَا آكُلُ مُتَّكِئًا** Ben (Muhammed dedi) sağlam yahut yerleşik bir oturuşla, bağdaş kurarak yahut çok yemeye elverişli buna benzer başka bir tarzda oturarak yemem: çünkü o, kalçaları üzerine oturarak, incikleri dik halde, kalkmaya hazır olacak şekilde yerdi. Mana, talebeler arasındaki avamın zannettiği gibi [yalnızca] “bir yana meyletmek” değildir. (K.)

**مُتَّكَأ**
**مُتَّكَأ** ذ İçinde yaslanılan yer: (S:) bir oda yahut oturma odası. (Akh, S.) ― -b2- Yemede, içmede yahut konuşmada üzerine yaslanılan yahut dayanıp uzanılan şey. (Zj.) ― -b3- (mecaz:) Yiyecek yahut bir öğün: insanlar yemek için oturduklarında yaslanırlardı diye böyle adlandırılmıştır: fakat Müslümanlar bundan menedilmiştir. [bkz. **مُتَّكِئٌ**.] Kur’ân xii. 31’de bu son manada olduğu söylenmiştir. (TA.)
