# وهف — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%87%D9%81/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%88%D9%87%D9%81/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [وهف](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%87%D9%81.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: وهف

الوَهْفُ مثل الوَرْفِ: وهو اهتزاز النبت وشدّة خُضرته. وهَف النبتُ يَهِف وَهْفاً ووَهِيفاً: اخضرّ وأَورق واهتز مثل ورَف ورْفاً. يقال: يَهِفُ ويَرِفُ وَهِيفاً ووَرِيفاً. وأَوْهف لك الشيء: أَشرفَ وسُنَّته الوِهَافة
(* قوله «وسنته الوهافة» كذا بالأصل، ولعل هذه الجملة مقدمة من تأخير وحق التركيب: الواهف، في الأصل، قيم البيعة وسنته الوهافة أي طريقته خدمة البيعة والقيام بأمرها.). وفي الحديث: فلا يُزالَنّ واهِفٌ عن وِهافَتِه. وفي كتاب أَهل نَجْرانَ: لا يُمْنع واهف عن وَهْفِيَّتِه، ويروى وَهافته ووِهافته. قال: الواهِفُ في الأَصل قيِّم البِيعةِ، ويروى وافِهٌ عن وَفْهِيَّته، وهو مذكور في موضعه. ويقال: ما يُوهِفُ له شيء إلاَّ أَخذه أَي ما يرتفع له شيء إلا أَخذه. وكذلك ما يُيطِفُّ له شيء وما يُشْرِف إيهافاً وإشرافاً. وروي عن قتادة أَنه قال في كلام: كلما وهَف لهم شيء من الدنيا أَخذوه؛ معناه كلما بدا لهم وعرَض. وقال الأَزهري في هذا المكان: يقال وهَف الشيء يَهِفُ وهْفاً إذا طارَ؛ قال الراجز: سائلة الأَصْداغ يَهْفو طاقُها
أَي يطير كساؤها، ومنه قيل للزَّلة هَفْوة، وأَورد ابن بري هذا البيت في ترجمة هفا. المفضَّل: الواهف قيِّم البِيعة، ومنه قول عائشة في صفة أَبيها، رضي اللّه عنهما: قلَّده رسولُ اللّه، صلى اللّه عليه وسلم، وَهْف الأَمانةِ، وفي رواية: وَهْف الدِّين، أَي قلَّده القِيامَ بشرَف الدِّين بعده، كأَنما عنَتْ أَمرَ النبي، صلى اللّه عليه وسلم، إيّاه أَن يصليَ بالناس في مرَضه، وقيل: وَهْفُ الأَمانة ثِقَلُها. ووَهْفٌ وهَفْو: وهو المَيْل من حقّ إلى ضعْف، قال: وكلا الأَمرين مدح لأَبي بكر: أَحدهما القيام بالأَمر، والآخر رَدُّ الضعف إلى قوّة الحق.

### Türkçe

**الوَهْفُ** **مثل الوَرْفِ**: o, bitkinin sallanması ve yeşilliğinin şiddetidir. Ve **وهَف النبتُ يَهِف وَهْفاً ووَهِيفاً**: yeşerdi, yapraklandı ve **ورَف ورْفاً** gibi sallandı. Denir: **يَهِفُ ويَرِفُ وَهِيفاً ووَرِيفاً**. Ve **أَوْهف لك الشيء**: yükseldi; ve onun sünneti **الوِهَافة**.

(* Onun sözü “**وسنته الوهافة**”: asılda böyle; ve belki bu cümle, geciktirmeden öne alınmıştır; ve terkibin hakkı: **الواہف**; asılda, biatın kayyımıdır; ve onun sünneti **الوهافة** yani biata hizmet etme ve onun işini yerine getirme yoludur.). Ve hadiste: “Artık mutlaka bir **واهِفٌ** kendi **وِهافَتِه**’inden uzaklaştırılmayacaktır.” Ve Necran ehlinin kitabında: “Bir **واهف** kendi **وَهْفِيَّتِه**’inden men olunmaz”; ve **وَهافته** ve **وِهافته** diye rivayet olunur. Dedi: **الواهِفُ** asılda biatın kayyımıdır; ve **وافِهٌ عن وَفْهِيَّته** diye rivayet olunur; ve o, yerinde zikredilmiştir. Ve denir: “Ona hiçbir şey **ما يُوهِفُ له شيء** olmaz ki onu almasın”; yani ona hiçbir şey yükselmez ki onu almasın. Ve bunun gibi: “Ona hiçbir şey **ما يُيطِفُّ له شيء**” ve “**ما يُشْرِف**” (yani) **إيهافاً وإشرافاً**. Ve Katâde’den rivayet olundu ki o, bir sözde dedi: “Dünyadan onlara her ne zaman bir şey **وهَف** ederse onu aldılar”; manası: her ne zaman onlara görünüp belirse ve arız olsa. Ve Ezherî bu yerde dedi: “**وهَف الشيء يَهِفُ وهْفاً** denir; uçtuğu zaman”; râciz dedi ki:

سائلة الأَصْداغ يَهْفو طاقُها

yani örtüsü uçar; ve bundan, sürçmeye **هَفْوة** denildi. Ve İbn Berrî bu beyti **هفا** tercümesinde getirdi. Mufaddal: **الواهف** biatın kayyımıdır; ve ondan, Âişe’nin babasının vasfında sözü (Allah ikisinden de razı olsun): “Allah’ın Resûlü, sallallahu aleyhi ve sellem, ona **وَهْف الأَمانةِ**’yi giydirdi”; ve bir rivayette: **وَهْف الدِّين**; yani ondan sonra dinin şerefini ayakta tutmayı ona giydirdi; sanki kastetti: Nebî’nin, sallallahu aleyhi ve sellem, hastalığında insanlara namaz kıldırmasını ona emretmesi; ve denildi: **وَهْفُ الأَمانة** onun ağırlığıdır. Ve **وَهْفٌ** ve **وهَفْو**: o, bir haktan bir zayıflığa meyildir. Dedi: “İki işin ikisi de Ebû Bekir için övgüdür: birincisi işi ayakta tutma; ikincisi zayıflığı hakkın kuvvetine geri döndürmedir.”
