# يطب — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%8A%D8%B7%D8%A8/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%8A%D8%B7%D8%A8/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [يطب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%8A%D8%B7%D8%A8.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: يطب

ياطب كياسر: مياه في جبل أجإ، وهو علم مرتجل؛ وفيها قيل:
  فواكبدينا كلما الـتـحـت لـوحة                      على شربة من ماء أحواض ياطب قلت: وقرأت في ترجمة الشريف أبي عون إدريس بن حسن بن أبي نمى القتادي الحسني: أنه مات بجبل شمر، في ياطب، وتولى مكة اثنتين وعشرين سنة، ومن حسن الاتفاق أن ياطبا عدده اثنان وعشرون. وما أيطبه: لغة في ما اطيبه: صرح جماعة بأنه مقلوب منه. وفي بعض الآثار:  عليكم بالأسود منه، أي ثمر الأراك، فإنه أيطبه  هي لغة صحيحة فصيحة في أطيب. وذهب جماعة إلى أصالة هذه اللفظة، وأنها لغة مستقلة، وفيه خلاف. وأقبلت الشاة تهوي في أيطبتها، وعن أبي زيد: تشدد الباء، رواه أبو علي، قال: وإنها أفعلة، وإن كان بناء لم يأت لزيادة الهمزة أولا؛ ولا يكون فيعلة لعدم البناء. ولا من باب الينجلب وإنقحل، لعد البناء، وتلاقي الزيادتين. والمعنى أي في شدة استحرامها، وقد سبقت الإشارة إليه في ط ب ب.

### Türkçe

**ياطب** كياسر: **مياه** (sular) **في جبل أجإ** (أجإ dağında), ve o, irticalen (sonradan) konulmuş bir özel addır; ve onda şöyle denilmiştir:

  فواكبدينا كلما الـتـحـت لـوحة                      على شربة من ماء أحواض **ياطب**

Dedim: Şerif Ebû Avn İdrîs b. Hasan b. Ebî Numâ el-Katâdî el-Hasenî’nin tercümesinde okudum: onun Şemmer dağında, **في ياطب** (**ياطب**’da) öldüğünü; Mekke’yi yirmi iki yıl yönettiğini; ve güzel bir tevafuktan olarak **ياطبا**’nın sayısının yirmi iki olduğunu.

Ve **ما أيطبه**: **ما اطيبه**’de bir lugattır; bir cemaat, onun ondan kalb edilmiş (ters çevrilmiş) olduğunu açıkça söylemiştir. Ve bazı eserlerde: “**عليكم بالأسود منه**”, yani **ثمر الأراك** (أراك meyvesi); çünkü o, **أيطبه**’dir.

**هي** (o) **لغة صحيحة فصيحة في أطيب**: **أطيب** hakkında sahih fasih bir lugattır. Ve bir cemaat, bu lafzın aslîliğine, onun müstakil bir lugat olduğuna gitmiştir; ve onda ihtilaf vardır.

Ve koyun, **تهوي في أيطبتها** (kendi **أيطبتها**’sında düşer gibi gider) diye geldi. Ebû Zeyd’den: **تشدد الباء** (ب şeddelenir); Ebû Ali onu rivayet etti; dedi ki: ve o, **أفعلة**’dir; her ne kadar evvelde hemzenin ziyadesiyle gelmemiş bir bina olsa da; ve bina bulunmadığından **فيعلة** de olmaz. Ve **الينجلب** ve **إنقحل** babından da değildir; bina bulunmadığından ve iki ziyadenin buluşmasından dolayı.

Mânâ: yani onun **في شدة استحرامها** (kızgınlığının şiddetinde) olmasıdır; ve ona **ط ب ب**’de daha önce işaret edilmiştir.
