# يفخ — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%8A%D9%81%D8%AE/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%8A%D9%81%D8%AE/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [يفخ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%8A%D9%81%D8%AE.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: يفخ

يفخه، كمنعه، لمكان حرف الحلق، أو كنصر، كما هو مقتضى قاعدة إطلاقه، أو كضرب، إلحاقا له بالواوي كوعد، ومعناه أصاب يافوخه، فهو ميفوخ، وقد تقدم ذكر اليافوخ في الهمز، وإنما أعاده هنا لبيان أنه يائي على رأي المصنف، وهو ملتقى عظم مقدم الرأس ومؤخره. قال ابن سيده لم يشجعنا على وضعه في هذا الباب إلا أنا وجدنا جمعه يوافيخ، فاستدللنا بذلك على أن ياءه أصلية. وفي الأساس. وطئ فلان يوافيخ القروم: سلمت له السيادة والعلو. ومس بيافوخه السماك. ومن المجاز: صدعوا يافوخ الليل، إذا أدلجوا.

### Türkçe

**يفخه**: **منعه** gibi, boğaz harfi(ni) bulundurması sebebiyle; yahut **نصر** gibi, mutlak bırakılmasının kaidesinin gereği üzere; yahut **ضرب** gibi, onu **وعد** gibi vâvî olana ilhak ederek. Manası: onun **يافوخه**’una isabet etti; o hâlde o, **ميفوخ**tur. **اليافوخ**un zikri **الهمز** maddesinde geçmişti; ancak onu burada, müellifin görüşüne göre onun yâî olduğunu beyan etmek için yeniden iade etti. O, başın ön tarafının kemiği ile arka tarafının kemiğinin birleşme yeridir. İbn Sîde dedi: “Onu bu bapta vaz‘ etmeye bizi teşvik eden şey, ancak biz onun cem‘ini **يوافيخ** bulmuş olmamızdır; bununla onun yâ’sının aslî olduğuna delil getirdik.” Ve **الأساس**’ta: “Falan, kavimlerin **يوافيخ**’ine bastı”: ona efendilik ve yücelik teslim edildi. Ve “**السماك** onun **يافوخه**’una temas etti.” Ve mecazdan: “Geceleyin yürüdükleri vakit, gecenin **يافوخ**unu yardılar.”
