طسم

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ط-س-مالصيغ: ١ · الجذور المجاورة: ٠ · الآيات: ٢ · السور: ٢؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».طسمطسم

الجذرالصيغ ١الآيات ٢السور ٢المجاورة ٠

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

طسم

ط - س - م

جذر
  • الورود: ٢
  • الآيات: ٢
  • الصيغ: ١
  • المعاجم: ٩

معناه في القرآن: Ta Sin Mim

هذا الجذر أداة؛ مجاوراته عامة وضعيفة الدلالة.

ملاحظاتي

المعاجم(٩)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٬٤٨٤
باب السين والطاء والميم معهما م س ط، س ط م، ط س م، ط م س، م ط س، س م ط مستعملات مسط: ومَسَطَ يَمسُط مسطاً، وهو خَرْطُكَ ما في المِعَى باِصبَعِكَ ونحوُه لتُخرجَ ما فيه. واذا نَزا على الفَرَسِ الكريمة فحل لئيم أدخل رجل يَدَه فخَرَط ماءه من رَحِمِها، يقال: مَسَطَها ومَصَتَها ومَساها يَمسي ويمسُو، وكأنَّهم عاقبوا بين التاء والطاء في هذه الكلمة. والماسطة: ضَرْبٌ من شجر الصَّيفِ اذا رَعَته الاِبِلَ
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢٤٢
طَسَمَ الطريقُ، مثل طَمَسَ على القلب. قال العجّاج: ورَبِّ هذا الأثرِ المُقَـسَّـمِ من عهد إبراهيمَ لما يُطْسَمِ والطَواسيمُ والطَواسينُ: سُوَرٌ في القرآن، جمعت على غير قياس، والصواب أن تجمع بذواتٍ وتضاف إلى واحد، فيقال ذوات طسم، وذوات حم.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٨٬١٦٢
س ط م سمط ، سطم ، طمس ، طسم ، مسط ، مطس . سمط : من أمثال العرب السائرة قولهم للرجل يُجِيزون حُكْمَه : حكمُك مسمَّطاً . قال المبرّد : هو على مذهب ( لك حُكمُك مسمَّطاً ) أي : متمَّماً إلا أنهم يحذفون منه ( لك ) . وقال ابن شميل : يقال للرجل : حكمك مسمّطاً . قال : معناه : مُرسَلاً ، يُعْنى به جائز . قال : ويقال : سَمَّط غَرِيمَه ، أي : أَرسَله . قال : ويقال سَمَطْتُ الرجلَ يميناً على حَقِّي ، أي :
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٤٢٤
(باب ما جاء من كلام العرب على أكثر من ثلاثة أحرف أوّله طاء) (طسأ) الطاء والسين والهمزة كلمةٌ واحدةٌ. يقولون: طَسِئَتْ نفسي فهي طَسِئة.‏ (طسل) الطاء *والسين واللام فيه كلمات، ولعلَّها أن تكون صحيحة غير أنَّها لا قِياس لها. يقولون: الطَّسْل: اضطراب السَّراب. والطَّيْسَل: الكثير، يقال ماءٌ طَيْسَل. ويقولون: الطَّيْسَل: الغُبار.‏ (طسم) الطاء والسين والميم كلمةٌ واحدةٌ. يقال: طَسَمَ، مثل طَمَسَ.
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٧٣
ط س م رسمٌ طاسمٌ. وكأنّ ديارهم ديار طَسْم لا أثر فيها من طَلَلٍ ولا رسم.
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٢٬٣٠٦
طَسَمَ الشيءُ والطريقُ وطَمَسَ يَطْسِمُ طُسُوماً: دَرَسَ. وطَسَمَ الطريقُ: مثل طَمَسَ، على القلب؛ وأَنشد ابن بري لعمر بن أَبي ربيعة:رَثَّ حَبْلُ الوَصْلِ فانْصَرَمَا من حَبِيبٍ هاجَ لي سَقَما كِدْتُ أَقْضِي، إذْ رأَيْتُ لَه مَنْزِلاً بالخَيْفِ قد طَسَمَا وجاء به العجاج متعدِّياً؛ فقال: ورَبِّ هذا الأَثَرِ المُقَسَّمِ، من عَهْدِ إبراهيمَ لَمَّا يُطْسَمِ يعني بالأَثَر المُقَسَّم مَقامَ إبراهيم،
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ١٣٣
* ط س م * * الطَّواسِيمُ * والطواسين سُور في القرآن جُمعت على غير قياس والصواب أن تُجمع بذوات وتُضاف إلى واحد فيُقال * طسم * وذوات حم
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٢٬٧٥٢
| | ( طَسَمَ الشَّيءُ يَطْسِمُ ) ، من حَدّ | ضَرَب - ويُرْوَى من حَدِّ نَصَر أَيضاً - | ( طُسُوماً ) : دَرَسَ ( وانْطَمَسَ ) ، وكَذَلِك | الطَّرِيقُ ، كطَمَسَ على القَلْبِ ، وأَنشدَ | الجَوهَرِيّ للعَجَّاجِ : | % ( * ورَبِّ هَذَا الأَثَرِ المُقَسَّمِ * % ) % | % ( * مِنْ عَهْدِ إبْرَاهِيمَ لَمَّا يُطْسَمِ * % ) % | | قال ابنُ بَرِّي : أرَادَ بالأَثَرِ المُقَسَّمِ : مَقَامَ | إبْراهِيمَ عَلَيْه
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٣٧١
طَسَمَ طَسَمَ U ( n. ac. طَسْم 1 ), a. Effaced. b. I ( n. ac. طُسُوْم 27 ), Was effaced. طَسِمَ طَسِمَ A ( n. ac. طَسَم 4 ), a. Suffered from indigestion. طَسَم طَسَم 4 , a. Dust. b. Darkness. طَسَاْم طَسَاْم 22 , طُسَاْم 24 , طَسَّاْم 28 , a. Dust. طَسُّوْج طَسُّوْج a. A certain weight ( 2 grains of barley; 24th part of a drachm ). b. Tract, district.
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٠ (الإجمالي: ٠)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.

    الآيات التي ورد فيها(٢)

    تحليل الجذر

    تعريف الجذر والخلاصة

    AlanDeğer
    Kökطسم
    YapıHurûf-ı mukattaa
    Özel DurumBağımsız hecelenen ses birimleri kümesi
    Bağlamsal Yakın Köklerطس, الم, حم
    Zıt Kökفصل
    Çekirdek Özet 1İlahi vahyin ses, harf ve telaffuz düzeyindeki yalın kurucu unsurlarına dikkat çekme
    Çekirdek Özet 2Sure girişinde hitaba dikkat kesilme, vahyin mucizevi yapısını ve peygamberlik anlatılarını açma
    Çekirdek Özet 3Vahyin harf düzeyindeki kurucu doğası ile insan dilinin sınırları arasındaki kurucu ayrım
    Kritik Hata RiskiHarfleri doğrudan gizemci bir şifreye veya rastlantısal bir sese indirgeyerek vahyin inşa edici mesajını gözden kaçırmak

    التحليل الثنائي

    Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
    طسKuşatma, yönelme ve sesin keskin biçimde yükselerek dikkat toplamasıمToplanan dikkatin ve harfi yapının nihai bir derleme ve kapsayıcı bir ritimle tamamlanması

    التحليل التصويري للحروف

    BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
    طSepet, çark; sarma, kuşatma, içine almaVahyin muhatabı içine alan, kuşatıcı ve yönlendirici ilahi çerçevesi
    سDiken, destek; tutunma, dayanma, korumaMesajın sarsılmaz bir eksene oturması, zihne tutunması ve keskin tınısı
    مSu; akış, çokluk, derinlikHarf dizisinin nihai bir akış, tamamlanış ve derin bir anlama bağlanması
    طسمKuşatma, tutunma ve toplanmanın ardışık seslemiHarflerin tek tek telaffuzuyla dikkati toplayıp vahiy kelamının mucizevi inşasına zemin açma

    الاستعمال التاريخي والمبكر

    AlanVeri
    İlk fiziksel anlamKlasik Arap dilinde kök fiil olarak fiziksel bir eylem bulunmamakta; harflerin bağımsız isimleriyle telaffuz edildiği heceleme formudur.
    Cahiliye şiiri kullanımıVeri bulunamadı
    Erken Arapça kullanımKur'an nüzul döneminde hitaba başlarken dinleyicinin dikkatini çekmek ve kelamın harf kurucu yapısını sergilemek üzere kıraat edilmiştir.

    المصدر Tehzîbü'l-Luğa, Lisânü'l-Arab ve erken dönem Kur'an tefsirleri.

    الطبقة الاشتقاقية السامية

    Arap dilinde hurûf-ı mukattaa kategorisinde yer alan طسم tertibi, leksikal bir kökten ziyade Sami alfabe geleneğinin kadim harf isimlerinin (teth, samekh, mem) ardışık olarak telaffuz edilmesine dayanır. Kuzeybatı Sami, Fenike ve İbrani alfabe dizilimlerinde bu harfler kendi piktografik adlarıyla korunmuştur. Erken Sami dillerinde harflerin bu şekilde tek tek sayılması yazılı metnin ve sesin kurucu doğasına işaret eder. Bu yapı Arapçada birleşik bir eylemi değil, fonetik bir hitap kodunu temsil eder.

    درجة الثقة Güçlü

    المصدر Brown-Driver-Briggs, Arthur Jeffery (The Foreign Vocabulary of the Qur'an).

    التحليل الاشتقاقي

    KatmanVeriAçıklamaGüven
    İç Arapça etimolojik yönBağımsız harf adlarının okunmasıطâ, Sîn ve Mîm harflerinin isimleriyle telaffuz edilmesiKesin
    Sami dilleriyle etimolojik ilişkiFenike ve İbrani alfabe adlandırmalarıKadim Sami alfabelerindeki teth, samekh ve mem adlarının paraleliGüçlü
    Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıVeri bulunamadıVeri bulunamadı

    المصدر David Cohen, Lisânü'l-Arab, Arthur Jeffery.

    الجذور الشقيقة (التقاليب)

    KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
    طسمAnlamlıSure başı harfleriVahyin harf yapısına ve peygamberlik anlatılarına girişHedef kök; Kur'an'da geçer
    طمسAnlamlıSilmek, izini yok etmekBir şeyin izini, ışığını veya şeklini tamamen gidermekKur'an'da geçer
    سطمAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez
    سمطAnlamlıİpe dizmek, sessiz kalmakNesneleri sıraya koymak veya sükut etmekKur'an'da geçmez
    مطسKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez
    مسطAnlamlıÇekip çıkarmak, hafifçe vurmakNesneyi yerinden çekmek veya sürmekKur'an'da geçmez

    الجذور المجاورة والجذر المضاد

    Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
    طسمMerkezVahyin harf düzeyiHarflerin yalın telaffuzuyla söze başlamaİki sure başında hitap açılışı
    طسKomşuVahyin harf düzeyiMîm harfi olmaksızın iki harfli açılışNeml suresi başında dikkat çekme
    المKomşuVahyin harf düzeyiBoğaz, damak ve dudak mahreçlerini kapsayan açılışBakara ve Âl-i İmrân gibi surelerde vahye dikkat
    حمKomşuVahyin harf düzeyiİki harfli blok halinde kitap vurgusuHavâmîm sureleri grubunun girişi
    فصلZıtAyrıştırma, beyanHarfleri birleşik kelimelere ve açık hükümlere dökmeKapalı harf tınısına karşılık açık tafsilat

    مقابلات المعنى في لغات أخرى

    DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
    ArapçaطسمSure başı harfleriVahyin başlangıcındaki harf açılımıKesin
    Latincelitterae mysticae, litterae praefixaeBaşlangıç harfleriMetin başındaki bağımsız hece harflerini ifade ederMuhtemel
    İngilizcedisjointed letters, opening lettersAyrık harflerSure başlarındaki hecelenen harf gruplarıGüçlü
    Almancageheimnisvolle Buchstaben, isolierte BuchstabenMüstakil harflerKur'an metnindeki hecelenen açılış harfleriGüçlü
    Fransızcalettres isolées, lettres énigmatiquesAyrık harflerSurelerin başındaki ses ve harf dizileriGüçlü

    المصدر Tefsir terminolojisi ve Kur'an araştırmaları sözlükleri.

    الوجوه والنظائر

    Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
    طسمVahyin yüceliğine ve peygamber kıssalarına girişSure açılışı, ardından açık kitabın ayetleri ve kıssa anlatımı gelir (Şuarâ 26:1, Kasas 28:1)

    سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

    DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
    KelamKur'an'ın i'câzı ve kelam sıfatıHarflerin insanın bildiği harfler olması ama benzerinin üretilememesiVahyin beşer üstü kaynağının delili
    FıkıhKıraat ve namaz hükümleriMüstakil bir ayet sayılıp sayılmayacağı ve tilavet secdesi bağlamıHarflerin tek tek hecelenerek okunma zorunluluğu
    TefsirMüteşâbihât bahsiManasının Allah'a havale edilmesi veya dikkat çekme işleviMüteşâbih lafızlar ve sure isimleri
    HadisTilavet faziletiHer harfe karşılık sevap verilmesi ilkesiHurûf-ı mukattaanın harf harf değerlendirilmesi

    تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

    SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
    DiniVahiy-peygamber bağıİlahi hitabın anahtarıDikkati toplamaİnsanı ilahi kelam karşısında sükuta ve dinlemeye sevk ederGüçlü
    İlmiDil ve fonetik temeliYapıtaşlarına ircaİnşa mantığını göstermeMetinlerin harf diziliminden inşa edildiğini hatırlatırMuhtemel
    SiyasiMuhatabı bağlamaKanunun ve hitabın ilanıOtorite kurmaHitaba başlarken dinleyiciyi bağlayıcı bir sessizliğe çağırırMuhtemel
    İktisadiVeri bulunamadıVeri bulunamadıVeri bulunamadıHurûf-ı mukattaa doğrudan iktisadi bir işlev barındırmazVeri bulunamadı

    التماثل في العلوم العددية والإنسانية

    Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
    Sayısal bilimlerTemel aksiyomlar ve atomik sembollerKarmaşık denklemlerin en küçük indirgenemez sembollerle başlaması gibi vahyin de harf düzeyinden kurulmasıMuhtemel
    Beşeri bilimlerBaşlangıç dikkati ve söylem açılışıBir söyleve başlarken topluluğun dikkatini tek bir odak noktasına sabitleyen ritmik açılışGüçlü

    التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

    AlanAçıklama
    Modern daraltma riskiHarfleri yalnızca matematiksel veya ezoterik bir şifre olarak görüp ardındaki ahlaki ve tarihi kıssaları ikincil saymak
    Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'ın insanların konuştuğu harflerle nazil olduğunu, fakat buna rağmen mucizevi bir edebî ve hidayet kaynağı olduğunu göstermesi
    Yanlış anlamanın doğuracağı hataSurelerin ana konusu olan tevhid, adalet ve peygamberlik mücadelesini bırakıp harf spekülasyonlarına sapmak

    خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

    SoruCevap
    Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Vahyin mucizevi doğasının en yalın yapıtaşları olan harflerden başlayarak kurulduğunu ve hitap anındaki pedagojik dikkat toplamayı temsil ettiğini gösterir.
    Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Şuarâ ve Kasas surelerinin açılışlarında, peygamberlerin mücadelelerinin ve açık kitabın vasıflarının anlatıldığı bağlamlarda belirleyicidir.
    Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Kur'an harflerinin yabancı ve anlamsız birer büyü sözü olduğu iddiasını çürütür; bilinen Arapça harflerle beşerin aciz bırakıldığını ortaya koyar.

    التركيب النهائي والنموذج الرياضي

    • Somut anlamDilin ve alfabenin üç temel ses biriminin (Tâ, Sîn, Mîm) yalın ve bağımsız biçimde ardışık olarak seslendirilmesi.
    • Soyut anlamİlahi kelamın beşer zihnini uyarmak, dinlemeye hazırlamak ve vahyin indirgenemez sadeliğini göstermek üzere kurduğu sembolik açılış.
    • Sistematik karşılıkParçalardan bütüne giden bilgi inşasında en küçük ses birimlerinin ilahi bir nizamla bir araya gelişinin ilanı.
    • LaTeX modeliS=∑i=13hi  ⟹  M
    • LaTeX açıklamasıModelde hi simgesi ayrık ses birimlerini (Tâ, Sîn, Mîm), S bu harflerin ardışık açılış kümesini, M ise bu harflerin ardından gelen vahiy ve mucizevi mesaj bütününü temsil eder. Ayrık kurucu unsurların bir araya gelerek anlamlı ve kuşatıcı bir vahiy ufkuna işaret edişi formüle edilmiştir.
    النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ط