هلع

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ه-ل-عالصيغ: ١ · الجذور المجاورة: ٢ · الآيات: ١ · السور: ١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».هلعخلقهَلُوعًاأنس

الجذرالصيغ ١الآيات ١السور ١المجاورة ٢

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

هلع

ه - ل - ع

جذر
  • الورود: ١
  • الآيات: ١
  • الصيغ: ١
  • المعاجم: ١٠

معناه في القرآن: Bencil

ملاحظاتي

المعاجم(١٠)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١٬٧٥٩
باب العين و الهاء واللام )ع ه ل، ع ل ه، ه ل ع، ل ه ع مستعملات( عهل: العَيْهَلُ: الناقة السَّريعةُ، قال: وبلْدةٍ تَجَهّمُ الجُـهُـومـا زجرْتُ فيها عَيْهَلاً رسُوما مُخْلِصَة الأنْقاءِ أو زَعُومَا وامْرأةٌ عَيْهَلَةٌ: لا تَسْتَقَرُّ إنَّما هي تَرَدَّدُ إقْبالاً وإدْباراً، وعَيْهَلٌ أيضاً بغير الهاء. فأمَّا النَّاقةُ فلا يقال إلا عَيْهَلٌ بغير الهاء قال: لِيَبْكَِ أبا الجَدْعاء ضَيْفٌ ومَعْيِلٌ
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٥٠٧
الهَلَعُ: أفحشُ الجزعِ. وقد هَلِعَ بالكسر، فهو هَلِعٌ وهَلوعٌ. وقد جاء في الحديث: "من شرِّ ما أوتِيَ العبدُ شُحٌّ هالِعٌ، وجبنٌ خالِعٌ" أي يجزع فيه العبد ويحزن. وحكى يعقوب: رجلٌ هُلَعَةٌ، إذا كان يَهْلَعُ ويجزعُ ويَسْتَجيعُ سريعاً. ويقال: ما له هِلَّعٌ ولا هِلَّعَةٌ، أي ما له جَدْيٌ ولا عَناقٌ. ويقال: ناقةٌ هِلْواعٌ وهِلْواعَةٌ، أي سريعةٌ حديدةٌ مِذْعانٌ. وقد هَلْوَعَتْ، أي أسرعتْ. وذئبٌ هُلَعٌ
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٣٬٦٧٣
باب العين والهاء مع اللام عله ، عهل ، لهع ، هلع استعمل من وجوهه : عله ، عهل ، لهع ، هلع . عله : أبو عبيد قال : العَلِهُ : الذي يتردّد متحيّراً ، والمتبلّد مثله . ومنه قول لبيد يصف بقرة وحشيةً أكل السباعُ ولدَها : عَلِهت تبلَّدُ في نِهاء صُعائدٍ سَبعاً تُؤاماً كاملاً أيامُها وقال غيره : فرسٌ عَلْهَى : نشيطة نزقة . وقال الليث : العَلْهان : مَن تنازعه نفسُه إلى الشرّ . والفعلُ عَلِهَ عَلَهاً . قال :
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٣٬٩٤٩
(باب الهاء واللام وما يثلثهما) (هلم) الهاء واللام والميم ليس فيه إلا قولهم هَلُمَّ: كلمة دعوة إلى شَيء. قالوا: وأصلها هَلْ أَؤُمُّ، كلامُ مَن يريد إتيان الطعام، ثمَّ كثُرت حتَّى تكلَّم بها الدَّاعي، مثل قولهم: تَعَالَ، أي اعْلُ، ثمَّ كثُرت حتّى قالها مَن كان أسفَلَ لمن كان فَوق. ويحتمل أنْ يكون معناها هلْ لك في الطَّعام أُمَّ، أي اقصِدْ. والذي عندنا في ذلك أنَّه من الكلام المُشكِل. وقد مرَّ
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٦٩
ه ل ع رجل هلوع وهلع وبه هلع‏:‏ جزع شديد‏.‏ وناقة هلواعٌ‏:‏ سريعة‏.‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٢٬٦٣١
الهَلَعُ: الحِرْصُ، وقيل: الجَزَعُ وقِلّةُ الصبرِ، وقيل: هو أَسْوأُ الجَزَعِ وأَفْحَشُه، هَلِعَ يَهْلَعُ هَلَعاً وهُلوعاً، فهو هَلِعٌ وهَلُوعٌ؛ ومنه قول هشام بن عبد الملك لِشَبَّةَ بن عَقَّالٍ حين أَراد أَن يقبِّل يده: مَهْلاً يا شبَّةُ فإِن العرب لا تفعل هذا إِلا هُلُوعاً وإِن العَجَم لم تفعله إِلا خُضوعاً. والهِلاعُ والهُلاعُ: كالهُلُوعِ. ورجلٌ هَلِعٌ وهالِعٌ وهَلُوعٌ وهِلْواعٌ وهِلْواعةٌ:
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٢٦٢
* ه ل ع * * الهَلَعُ * أفحش الجزع وبابه طرب فهو * هَلِعٌ * و * هَلُوعٌ * وفي الحديث ﴿من شر ما أوتي العبد شُحٌ * هَالِعٌ * وجُبن خالع﴾ أي يجزع فيه العبد ويحزن كيوم عاصف وليل نائم ويحتمل أن يكون هَالعٌ جاء للإزدواج مع خالع والخَألِعُ الذي كأنه يخلع فؤاده لشدَّته
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٢٬٧٧١
الهلع، محركة: الجزع وقلة الصبر، وقيل: هو أفحش الجزع وأسوؤه. ويقال: ذئب هلع بلع، كصرد فيهما، فالهلع: الحريص، والبلع: المبتلع، نقله الجوهري قلت: وقد اختصر ذلك فركب وقيل: ذئب هلبع، كعلبط، لحرصه على البلع، كما تقدم ذلك عن ابن دريد، وهذا يقوي من ذهب إلى أن الكلمة منحوتة. وفي التنزيل قوله تعالى: إن الإنسان خلق هلوعا، واختلف في تفسير الهلوع فقيل: هو من يجزع ويفزع من الشر، وقيل: هو الذي يحرص ويشح على
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٣٦٤
هَلِعَ هَلِعَ A ( n. ac. هَلَع 4 ), a. Was uneasy. هَلَع هَلَع 4 , a. Uneasiness; alarm. هَلِع هَلِع 5 , a. Restless; nervous; terrorstricken. هُلَع هُلَع 9 , a. Impatient; greedy. هُلَعَة هُلَعَة 9t , a. see 5 & 9 . هَاْلِع هَاْلِع 21 , a. Quick ( ostrich ). هَلُوْع هَلُوْع 26 , a. see 5 & 9 . هِلَّع هِلَّع a. Kid. هَوْلَع هَوْلَع a. see 21 .
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٩٬٦٠٠
هلع هَلِعَ - يَهْلَعُ - هَلُوْع هَلِعَ - يَهْلَعُ + كائن + من أمر: يتصرف بحرص مفرط بسبب جزع شديد: يبالغ بإبداء الخوف وعدم الرضا والشعور بالقهر، تجاه أمر أو مشكلة، فيعمل على الحذر المفرط، مثل الاختباء المبالغ به، وتخزين الحاجات وما شابه هَلُوْع: اسم فاعل مبالغة على وزن " فَعول" من " هَلِعَ - يَهْلَعُ ": كثير الهلع واللفظ ينتمي إلى مجموعة
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٢ (الإجمالي: ٣)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. خلق

    الآيات المشتركة: ١ · Halk: Halk, deri veya bez parçası demektir

  2. أنس

    الآيات المشتركة: ١ · Ok tan yayın iç tarafna üns, dış tarafına vahş denemektedir

الآيات التي ورد فيها(١)

  1. إِنَّ الْإِنْسَانَ خُلِقَ هَلُوعًا

    Bencil

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökهلع
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerجزع, حرص, شح
Zıt Kökصبر
Çekirdek Özet 1Çevik, telâşlı ve sarsak hareket; ani etkiyle sükûnetini yitirip savrulma
Çekirdek Özet 2İnsanın darlıkta feryat edip isyana kayması, bollukta ise bencilce sımsıkı tutması
Çekirdek Özet 3Nefsin ilahi terbiye görmediğinde sergilediği iki uçlu yapısal istikrarsızlık
Kritik Hata RiskiKavramı yalnızca tek boyutlu korkaklık veya sıradan hırs sanıp, Kur'an'ın bizzat açıkladığı iki kutuplu ahlaki zaafı ıskalamak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
هلAni beliriş, sarsılma, gevşeyip dağılma veya kontrolsüz dışa vurum; هلل kökünde hilalin parlayışı ve sevinç nidası, هلك kökünde dengenin yitirilip düşüşe geçilmesi, هلم kökünde ise telâşla öne atılma hareketinde görülür.عBoğazın derininden gelen harfin sert ve baskılı tınısı, çekirdekteki ani sarsılmayı insanın iç dünyasında kontrol edilemeyen feryat, sabırsızlık ve aşırı tutku krizine dönüştürmüştür.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
هKollarını kaldırmış insan; dikkat çekme, ortaya çıkma, nefesDış tesir karşısında nefsin irkilmesi, nefes nefese kalış ve ani uyarılma.
لÇoban değneği, üvendire; yöneltme, öğretme, bağlamaDıştan gelen baskı veya yönlendirmeyle can havliyle hızla yön değiştirme.
عGöz; görme, bilme, kaynakİçsel kaynak, derin algı ve durumun dışa vurarak görünür hale gelmesi.
هلعBeklenmedik bir dış temasla irkilen varlığın dengesini yitirerek bir uçtan diğerine savrulması ve kontrolsüzce tepki vermesi.

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamDevenin veya devekuşunun ürkerek, çevik ve telâşlı bir süratle, boynunu uzatıp sağa sola savrularak hızla koşması; aynı zamanda oğlak ve kuzuların yerinde duramayan sarsak kıpırdanışı.
Cahiliye şiiri kullanımıAmr b. Ma‘dîkerib ez-Zübeydî beytinde ölüm ve musibet karşısında dirayet gösterdiğini ifade ederken kökü sabırsızlanıp feryat etmeme anlamında kullanır: كَمْ مِنْ أَخٍ لِي مَاجِدٍ بَوَّأْتُهُ بِيَدَيَّ لَحْدَا / مَا إِنْ جَزِعْتُ وَلَا هَلِعْتُ وَلَا يَرُدُّ بُكَايَ رُشْدَا
Erken Arapça kullanımTırmâh b. Hakîm şiirinde uzun yolları hızla aşan çevik ve telaşlı devesini bu kökle niteler: قَدْ تَبَطَّنْتُ بِهِلْوَاعَةٍ عُبُرِ أَسْفَارٍ كَتُومِ البُغَامِ

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dilleri ailesinde هلع kökü, merkezi ve güney Sami sahasında belirginleşen, bedensel hareketin sarsaklığı ile ruhsal durumun dengesizliği arasındaki geçişi yansıtan bir köktür. Kuzeybatı Sami dillerinde doğrudan üçlü kök olarak kökteş formu sınırlı kalmakla birlikte, İbranicede telâş, dehşete kapılma ve titreme bildiren köklerle anlamsal yakınlık arz eder. Klasik Arapçada kök, hayvanın ürkekçe atılımından insanın sabırsız ve doyumsuz tabiatına doğru semantik bir sıçrama yaşamış; fiziksel hafiflik ve aşırı sürat manasından içsel tahammülsüzlük ve aşırı düşkünlük alanına evrilmiştir.

درجة الثقة Muhtemel

المصدر Brown-Driver-Briggs, HALOT, David Cohen, Lisān al-ʿArab.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönSürat ve hafiflikten doyumsuzluğa geçişHayvanın ürkek ve hızlı hareketinden insanın darlıkta feryat, bollukta cimrilik etmesine kaymıştır.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiGüney ve Batı Sami ses denklikleriİbranicedeki dehşet, ürperti ve telâş bildiren köklerle ortak bir duygu-eylem matrisini paylaşır.Muhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıSami ailesi dışında güvenilir morfolojik veya leksikal bağ tespit edilmemiştir.Veri bulunamadı

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lane’s Lexicon.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
هلعAnlamlıTelâş, sabırsızlık ve hırsZorluk anında çöküş, bolluk anında aşırı tutuculuk sergileme halidir.Hedef köktür; Kur'an'da geçer.
هعلKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştir.
لهعAnlamlıGevşeklik ve her şeye atılmaKişinin kendini tutamayıp önüne çıkan her şeye ölçüsüzce meyletmesi ve dağılmasıdır.Kur'an'da geçmez; kontrolsüzlük bağı vardır.
لعهAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel olarak kaydedilmiştir.
عهلAnlamlıHızlı ve başıboş hareketDişi devenin hızlı ve serbestçe yürümesi; denetimsiz bırakılmış otlak veya hayvan anlamındadır.Kur'an'da geçmez; serbestlik ve hız bağı taşır.
علهAnlamlıSersemlik ve açlıkAçlıktan veya susuzluktan ötürü zihnin bulanması, sersemce sağa sola yönelmedir.Kur'an'da geçmez; açlık kaynaklı sarsılma yönü vardır.

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
هلعMerkezİki uçlu tepkisel dengesizlikŞer dokununca feryat, hayır dokununca cimrilik üreten bütüncül fıtrî zaaftır.Kötülükte ve iyilikte dengeyi tamamen yitirip adaletten sapmadır.
جزعKomşuSabırsızlık ve tahammülsüzlükYalnızca acı ve musibet anındaki sızlanmayı ve dayanıksızlığı ifade eder.Hayır ve nimet anındaki cimrilik boyutunu içermez.
حرصKomşuİstek ve tutkuBir şeyi elde etme yönündeki aşırı arzu ve hırstır.Musibet anındaki sızlanma ve feryat durumunu kapsamaz.
شحKomşuKök salmış cimrilikMalı ve imkânı elde tutma, başkasına vermeme yönündeki derin bencil tutumdur.Darlık anındaki sabırsız feryat boyutundan uzaktır.
صبرZıtNefsi tutma ve dirençZorlukta kendini bırakmama, bollukta ise ölçüyü kaçırmayıp nefsi dizginlemedir.هلع kökünün dağıtıcı tepkiselliğine karşı sarsılmaz dengedir.

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaهلعAşırı sabırsızlık ve doyumsuzlukKötülükte feryat, iyilikte bencilce tutma halidir; iki uçlu savrulmayı aynı anda içerir.Kesin
Latinceimpatientia, anxietasSabırsızlık, endişeli huzursuzlukTahammülsüzlük ve içsel telâşı karşılar; fakat Kur'an'daki cimrilik ve men etme kutbunu dışarıda bırakır.Güçlü
İngilizcefretfulness, greed, volatile anxietyHuysuz sabırsızlık, açgözlülük, değişken kaygıTek kelimeyle karşılanamaz; hem sızlanmayı hem de menfaat düşkünlüğünü birlikte gerektirir.Güçlü
AlmancaRastlosigkeit, Ungeduld, GierHuzursuzluk, sabırsızlık, hırsKarakterin istikrarsızlığını ve darlıktaki tahammülsüzlüğü anlatır; iki uçlu ahlaki yapıyı tam kuşatmaz.Güçlü
Fransızcaversatilité anxieuse, aviditéKaygılı değişkenlik, doyumsuzlukŞartlar değiştikçe zıt yönlere savrulan psikolojik kırılganlığı ve tutkuyu ifade eder.Güçlü

المصدر Oxford Arabic Dictionary, Georges Latin-German Dictionary.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
هلوع sîgasında mübalağa ismiŞer dokunduğunda feryat eden, hayır dokunduğunda ise bencilce vermekten kaçınan insan tabiatıİnsanın yaratılışındaki hamlığı, ilahi terbiye ve namaz gibi ibadetlerle eğitilmediğinde nasıl iki uçlu ahlaki bir krize düştüğünü anlatan bağlam (Meâric 70:19).

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİnsan fıtratı ve iradeİnsanın bu zaaf üzere yaratılmış olmasının ilahi hikmeti ve ahlaki sorumlulukla ilişkisi tartışılmıştır.Ham fıtrattaki zayıflık ve terbiyeye muhtaçlık.
FıkıhZekât ve infak mükellefiyetiİnsanın hayır dokunduğunda cimrilik etme eğilimi, zekât ve infak emirlerinin psikolojik dayanağı olarak incelenmiştir.Mülkiyet tutkusu ve infaktan kaçınma direnci.
TefsirKur'an'ın kendi kendini tefsiriAyetin bizzat kendisini takip eden iki ayetle (şer dokununca cezû‘, hayır dokununca menû‘) tefsir edilmesinin yöntemsel değeri işlenmiştir.İki uçlu ahlaki savrulma tanımı.
HadisMüminin sabır ve tevekkülüHadislerde en kötü huylardan birinin telâşlı korkaklık ve sarsak cimrilik olduğu belirtilerek kökün ahlaki tehlikesine dikkat çekilmiştir.Şiddetli sızlanma ve sarsak hırs.

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniNefs terbiyesi ve kullukFıtrî hamlık ve istikrarsızlıkİbadet ihtiyacını doğurmaİbadet ve zikirle dengelenmeyen insanın kriz anlarında kolayca isyana sürüklenmesi.Kesin
İlmiPsikolojik tutarlılık ve duygu yönetimiDuygusal reaktivite ve aşırı kırılganlıkDengeyi yitirme mekanizmasıZihnin dış tesirler karşısında nesnel kalmayıp panik ve hırsla savrulması.Güçlü
SiyasiKriz yönetimi ve toplumsal sabırToplumsal panik ve zaafGüven ortamını çökertmeToplumun darlıkta kargaşaya, refahta ise dayanışmayı terk edip bencilliğe yönelmesi.Güçlü
İktisadiPiyasa davranışları ve tasarrufPanik satışı ve stokçuluk / tekelcilikPiyasa dengesini bozmaKrizde aşırı panikle elindekini yok pahasına çıkarma, refahta ise bencilce kaynakları kilitleme.Kesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDüşük sönümlemeli osilasyon ve histerezisDışarıdan uygulanan kuvvete karşı sistemin enerjiyi yutamayarak zıt genlikler arasında kontrolsüzce salınması ve durum değişimine aşırı gecikmeli / orantısız tepki vermesi.Güçlü
Beşeri bilimlerReaktif anksiyete ve oportünist mülkiyetçilikBireyin olumsuz durumlarda panik atak ve feryatla çöküş yaşaması; olumlu durumlarda ise empatiyi kaybedip kaynakları başkalarına kapatması.Kesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimeyi yalnızca "bencil" veya sadece "sabırsız/korkak" diyerek tek bir duygu durumuna indirgemek.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an kavramı ardışık iki ayetle tanımlar: Darlık ve kötülük dokunduğunda sızlanan (cezû‘), bolluk ve hayır dokunduğunda ise cimrileşip vermeyen (menû‘) iki yönlü karakter bozukluğu.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataİnsanın refahtaki cimriliği ile darlıktaki tahammülsüzlüğünün aynı kök zaaftan beslendiğini fark edememek; ibadetin bu dengeyi nasıl kurduğunu kavramaktan uzaklaşmak.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın kendi kelimesini hemen ardından gelen ayetlerle bizzat şerh ettiği en mükemmel semantik örneklerden biridir. İnsan psikolojisinin ilahi inşa öncesindeki ham ve kırılgan tabiatını tek bir kavramla özetler.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İnsanın yaratılış zafiyetini konu edinen, infak ahlakını temellendiren ve musibetler karşısındaki sabır tutumunu ele alan ayetlerde belirleyicidir (Meâric 70:19-35).
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Darlık anındaki sabırsız feryat ile bolluk anındaki cimriliğin birbirinden kopuk iki ayrı kusur olduğu zannını düzeltir; her ikisinin de terbiyeden geçmemiş tek bir nefsani zaafın iki ayrı yüzü olduğunu gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamDevenin veya binek hayvanının ürkerek sağa sola savrulması, telâşlı ve sarsak adımlarla aşırı bir hızla kaçışı.
  • Soyut anlamİnsanın dış tesirler ve çevresel şartlar değiştikçe dengeyi koruyamayıp bir uçta feryada, diğer uçta ise bencilce cimriliğe savrulması durumu.
  • Sistematik karşılıkDış koşul x negatif olduğunda tahammülsüzlük tepkisi f(x)→−∞, pozitif olduğunda ise bencilce tutma tepkisi f(x)→0 üreten istikrarsız nefis yapısı.
  • LaTeX modeliH={(x,y)∣(x<0  ⟹  y=−J)∧(x>0  ⟹  y=+M)}
  • LaTeX açıklamasıFormülde H nefsin helû‘ halini, x insana dokunan dış durumu (negatif değerler şer ve musibeti, pozitif değerler hayır ve zenginliği) simgeler. y ise bu duruma verilen ahlaki tepkidir; x<0 olduğunda tepki şiddetli tahammülsüzlük ve feryat (−J, جزوع), x>0 olduğunda ise sımsıkı tutma ve men etmedir (+M, منوع). Model, kökün iki uçlu reaktif doğasını sembolize eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ه