بقل

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ب-ق-لالصيغ: ١ · الجذور المجاورة: ٣٥ · الآيات: ١ · السور: ١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».عصيمصرضرببقلبَقْلِهَابصلنبتعدسذللقثأبدل

الجذرالصيغ ١الآيات ١السور ١المجاورة ٣٥

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

بقل

ب - ق - ل

جذر
  • الورود: ١
  • الآيات: ١
  • الصيغ: ١
  • المعاجم: ١٣

Baklaالمزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Bakla

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٥٬٧٠٠
القاف واللام والباء معهما ق ب ل، ل ق ب، ق ل ب، ب ق ل، ب ل ق مستعملات قبل: قال الخليل: من قَبْلُ ومن بَعْدُ غايتان بلا تنوين، وهما مثل قولك: ما رأيت مثله قط. فإذا أضفته إلى شيء نصبته إذا وقع موقع الصفة، تقول: جاء قبل عبد الله، وهو قبل زيد قادم. وإذا ألقيت عليه من صار في حد الأسماء نحو قولك: من قبل زيد، فصارت من صفة وخفض قبل ب? من فصار قبل منقاداً ب? من، وتحول من وصفيته إلى الاسمية، لأنه لا تجتمع
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٦٠٤
البَقْلُ معروف، الواحدة بَقْلَةٌ. والبَقْلَةُ أيضاً: الرِجْلَةُ، وهي البَقْلَةُ الحمقاء. والمَبْقَلَةُ: موضع البَقْلِ. ويقال: كلُّ نبات اخضرّت له الأرضُ فهو بَقْلٌ. قال الشاعر: قومٌ إذا نَبَتَ الربيعُ لهمنَبَتَتْ عَداوَتُهُمْ مع البَقْلِ وبَقَلَ وجهُ الغلام يَبْقُلُ بُقولاً: خرجتْ لحيته. ولا تقل بَقَّلَ بالتشديد. قال ابن السكيت: بَقَلَ نابُ البعير، أي طلع. وأَبْقَلَ الرِمْثُ، وذلك إذا أَدْبى
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠بلا ترجمةالحروف: ٢١٬٢١٣
ق ل ب قبل ، قلب ، لقب ، لبق ، بقل ، بلق : مستعملات . قبل : قال ابن المظفر : قَبْل : عقيب بَعْد ، وإذا أفردوا قالوا هو مِن قبلُ ومِن بَعدُ . قال : وقال الخليل : قبلُ وبعدُ رُفِعا رفْعاً بلا تنوين لأنهما غايتان ، وهما مثلُ قولك : ما رأيتُ مثله قطّ فإذا أصفتَه إلى شيء نصبتَه إذا وقعَ موقعَ الصّفة ، كقولك : جاءنا قبلَ عبد الله ، وهو قبلَ زيدٍ قادمٌ . فإذا وقعتَ عليه مِنْ صار في حدّ الأسماء ، كقولك من
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١٢٬٣٤٨
(باب الباء والقاف وما يثلثهما في الثلاثي) (بقل) الباء والقاف واللام أصلٌ واحد، وهو مِن النّباتِ، وإليه ترجعُ فُروعُ الباب كلِّه. قال الخليل: البَقْل من النّبات ما ليس بشَجرٍ دِقٍّ ولا جِلٍّ. وفَرَقَ ما بين البَقْلِ ودِقِّ الشَّجر بغِلَظ العُود وجِلَّتِه، فإنَّ الأمطارَ والرِّياحَ لا تكسِرُ عِيدانَها، تراها قائمةً أُكلَ ما أُكِلَ وبَقِيَ ما بَقِيَ. قال الخليل: ابتَقَل القَومُ إذا رَعَوا البقْلَ،
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٤٢٥
- قوله تعالى: ﴿بقلها وقثائها﴾ [البقرة/61]، البقل: ما لا ينبت أصله وفرعه في الشتاء، وقد اشتق من لفظه لفظ الفعل، فقيل، أي: نبت، وبقل وجه الصبي تشبيها به (انظر: الأفعال 4/76)، وكذا بقل ناب البعير، قاله ابن السكيت (وعبارته: قد بقل وجهه يبقل بقولا: إذا خرج شعر وجهه، وقد بقل ناب البعير بقولا: إذا طلع، راجع: إصلاح المنطق ص 275). وأبقل المكان: صار ذا بقل (راجع مادة (بطأ) حاشية رقم 1) فهو مبقل، وبقلت
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٦٢٣
ب ق ل أبقلت الأرض إذا اخضرت بالنبات وبلد باقل وبقل‏.‏ قال عمرو بن قميئة‏:‏ يهـب المخـاض على غواربها زبـد الفحـول معانهـا بقـل وتبقلت الإبل وابتقلت‏.‏ قال أبو النجم‏:‏ تبقلـت فـي أول التبقـل بين رماحي مالك ونهشل وبقلهـا راعيهـا‏.‏ وأبقل الشجر‏:‏ خرج وقت الربيع في أعراضه شبه أعناق الجراد ويقال حينئذ‏:‏ صار الشجر بقلة واحدة‏.‏ وفلان لا يعرف البواقيـل مـن الشواقيـل فالباقـول الكـوب والشاقـول عصا
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٥٬٢٨٣
بَقَلَ الشيءُ: ظهَر. والبَقْل: معروف؛ قال ابن سيده: البَقْل من النبات ما ليس بشجر دِقًّ ولا جِلًّ ، وحقيقة رسمه أَنه ما لم تبق له أُرومة على الشتاء بعدما يُرْعى، وقال أَبو حنيفة: ما كان منه ينبت في بَزْره ولا ينبت في أُرومة ثابتة فاسمه البقْل، وقيل: كل نابتة في أَول ما تنبت فهو البَقْل، واحدته بَقْلة، وفَرْقُ ما بين البَقْل ودِقِّ الشجر أَن البقل إِذا رُعي لم يبق له ساق والشجر تبقى له سُوق وإِن
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٦٩٤
* ب ق ل * * البَقْلُ * معروف الواحدة * بَقْلةٌ * والبقلة أيضا الرجلة وهي البقلة الحمقاء و * المَبْقَلَةُ * موضع البقل وقيل كل نبات اخضرت له الأرض فهو * بَقْلٌ * و * بَقَلَ * وجه الغلام خرجت لحيته وبابه دخل ولا يقال بقَّل بالتشديد و * أَبْقَلَتِ * الأرض أخرجت بقلها و * البّاقِلاّ * إذا شددت اللام قصرت وإذا خففت مددت الواحدة * بَاقِلاةٌ * و * باقلاءةٌ * وقولهم في المثل أعيا من * بَاقِلٍ * هو اسم
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٥٬٤٥٥
بقل الشيء: ظهر وقد اشتق لفظ فعل من لفظ البقل. بقلت الأرض: أنبتت، وبقل الرمث: اخضر، كأبقل، فيهما. قال ابن دريد: يقال: بقلت وأبقلت: إذا أنبتت البقل، لغتان فصيحتان. وأبقل الرمث: إذا أدبى وظهرت خضرة ورقه فهو باقل ولم يقولوا: مقل، كما قالوا: أورس فهو وارس، ولم قولوا: مورس، وهذا من النوادر، كما في الصحاح، قال عامر بن جوين الطائي. فلا مزنة ودقت ودقها ولا روض أبقل
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١١٬٨٤٣
بَقَلَ 1 بَقَلَ بقل قل : see 4, in two places. ― -b2- [Hence,] said of a boy's face, (S, Mgh, K,) aor. بََُقَ , inf. n. بُقُولٌ, (S,) (tropical:) It put forth its beard, (S, TA,) or hair; (K;) as also ↓ ابقل and ↓ بقّل; (K;) or this last is not allowable: (S:) similar to اِخْضَرَّ said of a boy's mustache. (Mgh.) ― -b3- And said of a camel's tush, (tropical:) It cut, or came forth. (ISk, S, TA.)
رابط المدخل

بَقَلَ 1 بَقَلَ بقل قل : see 4, in two places. ― -b2- [Hence,] said of a boy's face, (S, Mgh, K,) aor. بََُقَ , inf. n. بُقُولٌ, (S,) (tropical:) It put forth its beard, (S, TA,) or hair; (K;) as also ↓ ابقل and ↓ بقّل; (K;) or this last is not allowable: (S:) similar to اِخْضَرَّ said of a boy's mustache. (Mgh.) ― -b3- And said of a camel's tush, (tropical:) It cut, or came forth. (ISk, S, TA.) ― -b4- (assumed tropical:) It (a thing, TA) appeared: (K, TA:) derived from بَقْلٌ, q. v. (TA.) -A2- He collected [plants, or herbs, of the kind termed] بَقْل for his camel. (Fr, K.) ― -b2- بَقَلَ البَقْلَ He cut the بقل: so in the “ Mufradلt. “ (TA.)

بقّل 2 بقّل بقل قل , inf. n. تَبْقِيِلٌ, He (a pastor) left camels to pasture upon بَقْل (TA.) ― -b2- And, [hence, app.,] inf. n. as above, i. q. سَاسَ (Sgh, K.) You say, بقّل الدَّايَّةَ, i. e. سَاسَهَا, meaning He tended, or took care of, the beast well. (TK.) -A2- See also 1.

ابقلت الأَرْضُ 4 ابقلت الأَرْضُ ذ The land produced [plants, or herbs, of the kind termed] بَقْل: (Msb:) or produced its بقل: (S:) or produced plants, or herbage: (K:) or became green with plants, or herbage: (Mgh:) and ↓ بَقَلَت signifies the same: (IDrd, K:) both are chaste words. (IDrd, TA.) In like manner one says also of a place, ابقل, (JK, Msb,) from بَقْلٌ. (Msb.) ― -b2- ابقل الرِّمْثُ The [tree, or shrub, called] رمث became green; as also ↓ بَقَلَ: (K:) or it put forth what resembled young wingless locusts, and the greenness of its leaves became apparent. (S. [See also حَنَطَ.]) And ابقل الشَّجَرُ The trees put forth their بَاقِل [q. v., app. buds,] in the days of the رَبِيع [or spring], before their leaves became apparent: (JK:) or they put forth, in the time of the ربيع in their sides, what resembled the necks of locusts. (TA.) ― -b3- See also 1. -A2- ابقل القَوْمُ The people, or company of men, found [plants, or herbs, such as are termed] بَقْل. (Msb.) ― -b2- See also 8. -A3- ابقل وَجْهَهُ (tropical:) He (God) made his (a boy's) face to put forth its hair, (K, TA,) meaning, its beard. (TA.)

تبقّل 5 تبقّل بقل تبقل He went forth seeking [plants, or herbs, of the kind called] بَقْل. (K.) ― -b2- See also 8, in three places.

ابتقل الحِمَارُ 8 ابتقل الحِمَارُ ابتقل الحمار and ↓ تبقّل; (S;) or ابتقلت المَاشِيَةُ, (K,) or الاـِبِلُ, (JK,) and ↓ تبقّلت; (JK, K;) The ass, or the beasts, or camels, pastured upon [plants, or herbs, of the kind called] بَقْل: (S, K:) or became fat from pasturing upon بقل. (JK.) ― -b2- And ابتقل القَوْمُ The people, or company of men, had their cattle pasturing upon بَقْل; as also ↓ تبقّلوا and ↓ ابقلوا: (K:) or they pastured their cattle upon بقل. (JK.)

بَقْلٌ بَقْلٌ بقل قل a word of which the meaning is well known; (S;) [Leguminous, or tender, plants; such as we term herbs; i. e. plants, or vegetables, that may be gathered, with the hand, or depastured down to the ground, and that are only annuals;] plants which are neither shrubs nor trees; (Lth, JK, * Mgh;) such as, when depastured, have no stem remaining; thus differing from trees and shrubs, which have stems remaining [when they have been depastured]: (Lth, Mgh:) or the herbs, or herbage, produced by [the rain, or the season, called] the رَبِيع: (Mgh:) or whatever herbs, or plants, grow from seed, (AHn, Mgh, K,*) not upon a permanent أَرُومَة [i. e. root-stock, or root]: (AHn, K:) and accord. to this definition may be explained the saying that the cucumber is of the things termed بُقُولٌ [pl. of بَقْلٌ, meaning sorts, or species, of بَقْل], not of those termed فَوَاكِهُ: (Mgh:) or the kind of which the root and branch do not last in the winter: (Er-Rلghib, TA:) or, it is said, (S, Mgh,) any plants, or herbs, whereby the earth becomes green: (S, IF, Mgh, Msb:) [pl. of pauc. أَبْقَالٌ: the pl. of mult. has been mentioned above:] the n. un. is with ة, i. e. بَقْلَةٌ. (S, K.) Hence the prov., لَا تُنْبِتُ البَقْلَةَ اـِلَّا الحَقْلَةُ [Nothing produces the leguminous, or tender, plant, or herb, but the clear and open piece of good land]: (TA:) [i. e., only a good parent produces good offspring: (see Freytag's Arab. Prov. ii. 516:)] it is said to be applied to the case of a vile saying proceeding from a vile man. (TA in art. حقل.) The saying بَاعَ الزَّرْعَ وَ هُوَ بَقْلٌ means [He sold the seedproduce] when it was green, not yet ripe. (Mgh.) ― -b2- البَقْلَةُ, also, and البَقْلَةُ الحَمْقَآءُ, (S,) or بَقْلَةُ الحَمْقَآءِ, (K,) or all these, (TA,) signify the same as الرِّجْلَةُ [i. e. Purslane; called by these names in the present day]; (S, K;) and so البَقْلَةُ اللَّيِّنةُ and البَقْلَةُ المُبَارَكَةُ: or this last, i. q. الهِنْدَبَآءُ [i. e. wild and garden succory, or endive]. (K.) ― -b3- بَقْلَةُ الأَنْصَارِ i. q. الكُرْنُبُ [or الكُرْنَبُ, q. v., the name now given to Cabbage: in the CK الكُرْنَبُ]. (K.) ― -b4- بَقْلَةُ الخَطَاطِيفِ [Chelidonium, or celandine; thus called in the present day;] i. q. العُرُوقُ الصُّفْرُ. (K.) ― -b5- بَقْلَةُ المَلِكِ i. q. الشَّاهْتَرَجُ [Fumaria officinalis, or common fumitory]. (K.) ― -b6- البَقْلَةُ البَارِدَةُ i. q. اللَّبْلَابُ [now commonly applied to the Dolichos lablab of of Linnوus; but Golius explains the former appellation by hedera, i. e. ivy, though only as on the authority of the K]. (K.) ― -b7- البَقْلَةُ الذَّهَبِيَّةُ i. q. القِطْفُ [or القَطَفُ, a name now given to Atriplex, or orache: Golius explains the former appellation by spinachium seu atriplex; and the latter, in its proper art., by atriplex herba, and androsœnum]. (K.) ― -b8- البَقْلَةُ اليَهُودِيَّةُ [Sonchus, or sow-thistle; thus called in the present day]. (TA voce خُبَّازٌ, q. v.) ― -b9- البَقْلَةُ اليَمَانِيَّةُ [Blitum, or blite; and particularly the species called strawberry blite;] a certain herb. (K.) ― -b10- البَقْلَةٌ الأُتْرُجِيَّةُ [Citrago, or balmgentle;] a certain herb. (K.) ― -b11- بَقْلَةُ الضَّبِّ and بَقْلَةُ الرُّمَاةِ and بَقْلَةُ الرَّمْلِ and [in the CK “ or ”] بَقْلَةُ البَرَارِى and البَقْلَةُ الحَمْضَآءُ, (K, TA,) or بَقْلَةُ الحَامِضَةُ, (CK,) are also Certain herbs. (K.) ― -b12- بُقُولُ الأَرْجَاعِ A certain plant proved by experience to remove pains from the belly. (K, TA.)

بَلَدٌ بَقِلٌ بَلَدٌ بَقِلٌ بلد بقل and ↓ مُبْقِلٌ [A country, or region, or district, producing plants, or herbs, of the kind termed بَقْل. (JK.) And أَرْضٌ بَقِلَةٌ, (Msb, K,) [in the CK بَقْلَةٌ, but it is] like فَرِحَةٌ, (TA,) and ↓ بَقِيلَةٌ and ↓ مُبْقِلَةٌ, (JK, Msb, K,) Land producing بَقْل: (Msb:) or producing plants, or herbage: (K:) and the first and ↓ second of these, (K,) and ↓ بَقَّالةٌ, erroneously written in the copies of the K بَقَّالَةٌ, without teshdeed, (TA,) and ↓ مَبْقَلَةٌ and ↓ مَبْقُلَةٌ, (K,) land having, or containing, بَقْل (K, * TA) of [the rain, or season, called] the رَبِيع: (K:) or ↓ مَبْقَلَةٌ [used alone, as a subst.,] signifies a land having, or containing, بَقْل; (JK;) or a place of بَقْل: (S:) and ↓ بَاقِلٌ [app. as meaning producing بَقْل] is applied as an epithet to a place; (JK, Msb;) but not ↓ مُبْقِلٌ; (JK;) or this last sometimes occurs, thus applied. (IJ, IB.)

بُقْلَةٌ بُقْلَةٌ بقل بقله بقلة قل قلة The [plants, or herbs, termed] بَقْل of [the rain, or season, called] the رَبِيع. (JK, K, TA.)

أَرْضٌ بَقِيلَةٌ أَرْضٌ بَقِيلَةٌ ذ : see بَقِلٌ, in two places.

بُقُولِىٌّ [ بُقُولِىٌّ بقل بقولى بقولي قول Of, or relating to, the plants, or herbs, termed بَقْل: from the pl. بُقُولٌ.]

بَقَّالٌ بَقَّالٌ بقال [properly A green-grocer; i. e.] a seller of تَرَهْ [Persian for بَقْل]: and [by extension of its application] a shop-keeper: (KL:) or a seller of dry fruits: (Ibn-Es-Sem'لnee, TA:) vulgarly, a seller of eatables [of various kinds, and particularly of dried and salted provisions, cheese, &c.; a grocer]; correctly, بَدَّالٌ. (AHeyth, T in art. بدل, K.) ― -b2- أَرْضٌ بَقَّالةٌ : see بَقِلٌ.

بَاقلٌ بَاقلٌ أقل بأقل باقل : see بَقِلٌ. ― -b2- Also, as an epithet applied to the [tree, or shrub, called] رِمْث, (S, K,) Becoming green: (K:) or putting forth what resemble young wingless locusts, and showing the greenness of its leaves: they did not say ↓ مُبْقِلٌ [in this sense], in like manner as [it is commonly asserted that] they did not say مُورِسٌ, from أَوْرَسَ, but وَاِرسٌ. (S.) ― -b3- Also What comes forth, or come forth, in the sides of trees, in the days of the رَبِيع [or spring], before their leaves become apparent. (JK.) [See 4.]

بَاقِلًّى بَاقِلًّى أقل بأقلي بأقليي باقلى باقلي and بَاقِلَآءٌ, (JK, S, Mgh, Msb, K,) the former with teshdeed and the latter without tesh-deed, (S, Mgh, Msb,) and بَاقلًى, (K,) [every one with tenween when it has not the article ال, for] the n. un. is with ة, (S, Mgh, Msb, K,) i. e. بَاقِلَّاةٌ and بَقِلَآءَةٌ (S, Mgh, Msb) [and بَقِلَاةٌ] or the sing. and pl. are alike, (El-Ahmar, K,) [and if so, the word may be fem., as Ibn-Buzurj, cited in the TA voce هِنْدَبٌ, asserts بَقِلَآء to be, and therefore in every case without tenween,] i. q. فُولٌ [Beans; or the bean; faba sativa of Jussieu; vicia faba of Linnوus]; (JK, K;) a name of the dial. of the Sawلd [of El-'Irلk]; its produce is called الجِرْجِرُ; (TA; [but see جَرْجِيرٌ; and see تُرْمُسٌ;]) [or it is applied to the plant and to its produce;] a certain well-known حَبّ [or grain]: (Mgh:) the eating of it produces exhalations (K) of a gross kind, (TA,) and bad dreams, and سَدَر, (K,) i. e. vertigo, (TA,) and anxiety, and gross humours; but it is good for the cough, and for rendering the body fruitful (تَخْصِيب البَدَن); when properly qualified [app. by seasoning or by some admixture] (اـِذَا أُصْلِحَ), it preserves the health; and in its green state, together with ginger, it has the utmost effect in strengthening the venereal faculty: (K:) the pl. is بَوَاقِلُ: and the dim. of باقّلى is ↓ بُوَيْقِلَةٌ and ↓ بُوَيْقِلْيَةٌ, the latter with the ل quiescent because kesreh is disapproved in so long a word; [both forms indicating that باقلّى is held to be fem.;] and that of باقلآء is بُوَيْقِلَآء [with or without tenween accord. as it is held to be masc. or fem.], or, if one will, he [who holds باقلآء to be fem.] may say ↓ بُوَيْقلَةٌ, suppressing the augmentative meddeh, and adding ة to indicate the fem. gender; and that of باقلّاة is ↓ بُوَيْقِلَاةٌ. (TA.) ― -b2- البَاقِلَّى القبْطِىُّ [app. the same as الباقّلى المِصْرِىُّ mentioned in the K voce تُرْمُسٌ, &c., i. e. The Egyptian bean; an appellation said to be applied by some in the present day to the colocasia; but what it properly denotes is doubtful;] a certain plant, the grain of which is smaller than the فُول [or bean]: (K:) the people of Egypt know it by the name of الجَامِسَة, with جيم, and with the unpointed سين: he who says that it is the تُرْمُس is in error. (Ibn-Beytلr, cited by De Sacy in his “ Relation de l'ةgypte par Abd-allatif, ” q. v., p. 97.)

بَاقِلِّىٌّ بَاقِلِّىٌّ أقل بأقلي بأقليي باقلى باقلي and بَاقِلَائِىٌّ rel. ns. of بَاقِلّى and بَاقِلَآء, respectively. (Mgh.)

بَاقُولٌ بَاقُولٌ باقول , (JK, A, O,) or ↓ بُوقَالٌ, (K,) A mug (كُوزٌ) having no عُرْوَة [or handle]; (JK, O, K;) i. q. كُوبٌ: (A, TA:) [in Spanish bokal, (Golius,) which favours the form in the K; but the Spanish word may be from بُوقَالَةٌ, if from the Arabic:] pl. بَوَاقِيلُ. (JK, A, TA.)

بُوقَالٌ بُوقَالٌ بوقال : see what next precedes.

بُوقَالَةٌ بُوقَالَةٌ بوقال بوقاله بوقالة A kind of drinking-vessel, like a طَاس, or like a كَأْسِ; syn. طَرْجَهَارَةٌ. (IAar, TA.) [See also بَاقُولٌ.]

بُوَيْقِلَةٌ بُوَيْقِلَةٌ بويقله بويقلة : see بَاقِلٍّى, in four places.

بُوَيْقِلَاةً بُوَيْقِلَاةً بويقلاه بويقلاة : see بَاقِلٍّى, in four places.

بُوَيْقِلَاةٌ بُوَيْقِلَاةٌ بويقلاه بويقلاة : see بَاقِلٍّى, in four places.

مُبْقِلٌ مُبْقِلٌ مبقل : see بَقِلٌ, in three places: ― -b2- and see بَاقِلٌ.

مَبْقَلَةٌ مَبْقَلَةٌ مبقله مبقلة : see بَقِلٌ, in three places.

مَبْقُلَةٌ مَبْقُلَةٌ مبقله مبقلة : see بَقِلٌ, in three places.

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٤٦٥
بَقَلَ بَقَلَ U ( n. ac. بَقْل 1 ), a. Germinated, put forth ( earth ). بَقَّلَ بَقَّلَ II , أَبْقَلَ IV , a. see I . بَقْل بَقْل 1 , ( pl. بُقُوْل 27 ), a. Vegetable, herb. بَقْلَة بَقْلَة 1t , a. Purslain. بَقَّاْل بَقَّاْل 28 , a. Greengrocer, herbalist. بَاْقُوْل بَاْقُوْل 40 , ( pl. بَوَاْقِيْلُ 66 ), a. Goblet. بَقْلَاوَا بَقْلَاوَا a. A kind of confectionery. بُوْقَال
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ٢٠٬٠١٨
بقل بَقَلَ - يَبْقُلُ - بَقْل بَقَلَ - يَبْقُلُ + الشيء (النبت أو العشب أو الشعر): ينبت على شكل شعيرات وسوق ناعمة كثيرة بَقْل: على وزن " فـَعـْل": اسم فعل " بَقَلَ - يَبْقُلُ ": وهو أيضاً ما يكون بفعل " بَقَلَ - يَبْقُلُ ": النبات الذي ينبت على شكل سوق دقيقة ناعمة كثيرة: كتبات العشب أو الشعر أوالخضار الخضراء: وهو اصطلاحاً الخضار الخضراء
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٣٥ (الإجمالي: ٤٦)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. بصل

    الآيات المشتركة: ١ · Soğan demektir

  2. عدس

    الآيات المشتركة: ١ · Ve onun mercimeği

  3. فوم

    الآيات المشتركة: ١ · Ve onun sarmısağı

  4. قثأ

    الآيات المشتركة: ١ · Ve onun salatalığı

  5. مصر

    الآيات المشتركة: ١ · Büyük şehir demektir

  6. هبط

    الآيات المشتركة: ١ · İnin

  7. بوأ

    الآيات المشتركة: ١ · Bve bye’den dönüşmüştür

  8. غضب

    الآيات المشتركة: ١ · Kızgınlık

  9. ذلل

    الآيات المشتركة: ١ · Zeyl etek denektir

  10. نبت

    الآيات المشتركة: ١ · Bitki

  11. عصي

    الآيات المشتركة: ١ · İsyan eder

  12. بدل

    الآيات المشتركة: ١ · Bedr dolunay demektir

الآيات التي ورد فيها(١)

  1. … لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ مِنْ بَقْلِهَا وَقِثَّائِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا قَالَ أَتَسْتَبْدِلُونَ الَّذِي هُوَ …

    Onun bakliyatı

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökبقل
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerنبت, عشب, زرع, قضب
Zıt Kökشجر
Çekirdek Özet 1Topraktan gövdesiz ve yumuşak sürgün olarak fışkıran, yenilip biçildikten sonra kalıcı gövde bırakmayan otsu yeşillik
Çekirdek Özet 2İnsanın çabuk tüketilen, kalıcı güvence sağlamayan ve tabiatı gereği geçici olan en alt düzey dünyevi rızık talebi
Çekirdek Özet 3Yüksek gayeli ve kalıcı nimetin terk edilerek kısa ömürlü, zahmetli ve süreksiz gündelik tüketime razı olunması
Kritik Hata RiskiKelimeyi yalnızca modern mutfak sebzesi veya bakliyat sayarak ayetteki ontolojik ve ahlaki seviye düşüşünü gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
بقYarma, içinden dışarı fışkırma, yararak açığa çıkma ve arkasında iz bırakma; nitekim بقر toprağı veya karnı yarmayı, بقع zeminde farklı renkte iz açmayı, بقي ise yarılıp tükenen şeyden geriye bir izin kalmasını ifade ederلDeğnek, uzanma ve hafifçe boy atma işlevi katan harf sayesinde çekirdekteki yarılma hareketi toprağın yumuşakça delinip otsu, narin bir sürgünün dikey olarak yüzeye çıkması anlamına daralmıştır

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
بEv, çadır; iç, barınma, içinde olmaTohumun ve özün toprağın iç haznesinde, karanlık ve korunaklı bir mahfazada saklanması
قUfuktaki güneş, iğne deliği; dönme, toplanma, sınırToprak tabakasının sınırını zorlayarak dar bir yarıktan toplanıp yukarıya doğru odaklanması
لÇoban değneği, üvendire; yöneltme, öğretme, bağlamaSınırı aşan sürgünün gövdesiz ve esnek bir çizgi halinde boy atarak yukarıya yönelmesi
بقلİçeride saklı olanın sınırı yararak ince ve esnek bir sürgün halinde yüzeye fışkırmasıToprağın bağrından çatlayıp çıkan, sert gövdesi bulunmayan, taze ve narin bitkisel hareket

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamSert odunsu gövdesi ve kışa dayanan kök sapı olmayan, yağmurla hızla yeşerip hayvanlarca otlandığında geriye gövde bırakmayan yeşil otsu nebat; ayrıca yüzde beliren ilk bıyık tüyü ve devenin yeni patlayan dişi
Cahiliye şiiri kullanımıCâhiliye şairi Âmir b. Cüveyn et-Tâî bir kuraklık ve kıtlık tasvirinde yerin bitki bitirmeyişini kökün türeviyle anar: فلا مزنة ودقت ودقها / ولا أرض أبقل إبقالها
Erken Arapça kullanımİslâm öncesi ve erken dönem bedevî dilinde develerin ilkbahar otlağına çıkarılmasına تبقل denir; Râciz Ebü'n-Necm el-İclî erken bahar otlamasını şu mısra ile zikreder: تبقلت في أول التبقل

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dil ailesinde بقل kökü, tarımsal ve otsu bitki örtüsünü tanımlayan ortak bir leksikal tabakaya aittir. Kökün asli çekirdeği olan بق, Semitik kök matrisinde yarmak, çatlatmak, filiz verip fışkırmak anlamlarını taşır. İbranicede yer alan בָּקָל biçimi doğrudan sebze ve bakliyat türlerini karşılamakta; Batı ve Doğu Aramice/Süryanice katmanında da b-q-l kökü yeşillik, taze ot ve bahçe nebatı manasında kullanılmaktadır. Arapçada bu kök, ağaç niteliği taşımayan, kışın kökü ve sapı kalıcı olmayan mevsimlik bitkileri (ما ليس بشجر) nitelemek üzere fonetik ve semantik bir özelleşmeye uğramış; gövdesiz oluş ve hızla tükeniş kökün ayrılmaz vasfı kılınmıştır.

درجة الثقة Kesin

المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, Maqāyīs al-Lugha, David Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönبقل fiilinden türeyen isim ve mastarlarToprağın yarılıp yeşillik vermesi, tüyün ciltten belirmesi veya dişin diş etini yararak çıkması somut hareketidirKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice בָּקָל ve Süryanice b-q-lOrtak Sami mirasında taze ot, sebze, bahçe yeşilliği ve bakliyat anlamlarında birebir örtüşürKesin
Daha geniş dilsel ilişkiGüney Arap Yarımadası ve çevre Afro-Asyatik dillerErken tarım ve toplayıcılık terimi olarak taze sürgünleri ifade eden bölgesel müşterek kelimedirGüçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, Lisān al-ʿArab, Gesenius Hebrew and Chaldee Lexicon.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
بقلAnlamlıOtsu yeşillik ve filizlenmeYerin taze ot bitirmesi, gövdesiz bitkilerin çıkışıHedef kök; Kur'an'da geçer
بلقAnlamlıAlacalık, açıklık ve kapıyı ardına kadar açmaSiyah ile beyazın karışması, kapının sonuna kadar açılıp aralanmasıKur'an'da geçmez; çekirdekteki açılma ve yarılma hareketi renk zıtlığına ve mekan açıklığına kaymıştır
قبلAnlamlıÖn, yönelme ve kabul etmeBir şeyin ön yüzü, karşılama, zamansal veya mekânsal öncelikKur'an'da geçer; yöneliş ve karşılama ilişkisi
قلبAnlamlıÇevirme, altüst etme ve içini dışına getirmeBir nesneyi tersyüz etme, bir halden diğerine dönüştürmeKur'an'da geçer; çekirdek harflerin ters çevrilmesiyle hareketin yönü değişmiştir
لبقAnlamlıYumuşaklık, uyumluluk ve yatkınlıkBir şeyin kıvamında ve yumuşak olması, ahlak veya elbisenin uyuşmasıKur'an'da geçmez; yumuşaklık boyutu otsu doku ile dolaylı bağ taşır
لقبAnlamlıİsim takma ve lakap vermeBir kimseyi övücü veya yerici özel bir adla nitelemeKur'an'da geçer; kimliğe sonradan eklenen belirti

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
بقلMerkezOtsu ve gövdesiz bitkiTopraktan mevsimlik çıkan, gövdesiz, biçilince geriye sapı kalmayan yeşilliklerdirYalnızca gövdesi ve kışa kalıcı kökü olmayan taze sürgün ve sebzeleri kapsar
نبتKomşuGenel bitme ve büyümeTopraktan canlı olarak çıkan her türlü ağaç, ekin ve otun ortak türeyişidirKökün bitki türüne değil topraktan fışkırma sürecine odaklanır
عشبKomşuTaze ve yaş çayır otuKendiliğinden biten, hayvanların otladığı yabani ve yaş yeşil çayırlardırİnsan besininden çok hayvan otlağına özgüdür ve tarımsal ekimi içermez
زرعKomşuEkilen tohum ve hububatİnsan eliyle ekilen, tohum veren ve tanesi için yetiştirilen tahıllardırTane ve başak üretimine dönük insan emeğini ve tarla ziraatini bildirir
قضبKomşuKesilip biçilen taze yonca ve yeşillikHayvanlara verilmek üzere tekrar tekrar biçilen taze otsu nebatattırSürekli biçilme ve kesilme eylemine odaklanan yeşillik türüdür
شجرZıtSert ve kalıcı gövdeli ağaçKışın da ayakta duran, sert gövdesi ve dalları bulunan kalıcı bitkilerdirبقل biçildiğinde geriye hiçbir gövde kalmazken شجر gövdesiyle kalıcıdır

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaبقلGövdesiz otsu yeşillikSert gövdesi olmayan, kışa kalmayan, hayvan ve insanın tükettiği taze yeşillikKesin
LatinceHerba, holusOt, yeşillik, sebzeHerba genel otsu bitkileri, holus ise mutfakta pişirilen bahçe sebzelerini karşılar; gövdesizlik vurgusu taşırGüçlü
İngilizceHerb, greens, potherbOtsu bitki, taze yeşillikAğaçsı olmayan yıllık bitkiyi ve taze sebzeyi karşılar; kökün ilk sürgün dinamizmini kısmen dışarıda bırakırGüçlü
AlmancaKraut, GemüseOtsu nebat, sebzeKraut odunsu olmayan gövdeyi, Gemüse ise yenilebilir bahçe mahsulünü verirGüçlü
FransızcaHerbe, légumeOt, taze sebzeOdunsu dokudan yoksun, hızlı tüketilen yeşillik anlamını taşırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré Dictionnaire de la langue française.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
بَقْلِهَاYerin bitirdiği gövdesiz sebze, taze yeşillik ve otsu gıdalarİsrailoğullarının ilahi bir lütuf olan kudret helvası ve bıldırcın etinden bıkıp topraktan çıkan basit, zahmetli ve gündelik tüketim maddelerini talep etmesi bağlamı (Bakara 2:61)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamRızık ve şükür bahsiİsrailoğullarının yüce ve zahmetsiz olanı bayağı ve zahmetli olanla değişmesi üzerinden insanın fıtri nankörlüğü ve heva tartışmasıYüksek ilahi lütuf ile düşük dünyevi arzu arasındaki zıtlaşma
FıkıhZekât ve öşür hukukuToprak ürünlerinin zekâtında (öşür) sebze ve bakliyatın (bakar ve bakl türlerinin) zekâta tabi olup olmadığı, dayanıklı gıda (iddihar) şartıDayanıklı ve saklanabilir olmayan, çabuk bozulan yaş sebze kategorisi
TefsirTahlil ve kıssa tahliliBakara 2:61'de geçen ürünlerin tabiatı; insanın manevi doyumu terk edip bedensel ve alışılageldik tatlara yönelişinin analiziZahmetli, geçici ve aşağı derecedeki dünyalık talebi
HadisMescid adabı ve nebevi tıpSarımsak, soğan ve pırasa gibi kokulu sebzeler için kullanılan البقلة الخبيثة tamlaması ve taze yeşilliklerin tüketim adabıKokusu rahatsızlık veren veya pişirilmeden yendiğinde eza veren yaş nebat

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniNimet hiyerarşisiAşağı düzey dünyevi talepİmtihan unsuruKalıcı ve manevi güvence sağlayan nimeti bırakıp geçici bedensel lezzetlere meyledişi simgelerKesin
İlmiBotanik sınıflandırmaGövdesiz yıllık bitki örtüsüTaksonomik tabanAğaç (شجر) ve hububat (زرع) dışında kalan yumuşak dokulu florayı belirlerKesin
SiyasiToplum psikolojisi ve kölelik refleksiAlışılmış konfor arayışıİradesizlik ve gerilemeÖzgürlüğün getirdiği yüksek sorumluluğu terk edip Mısır'daki kölelik mutfağının yeşilliğine dönme arzusuGüçlü
İktisadiZirai üretim ve tüketimDayanıksız ve çabuk tüketim malıGündelik iaşeStoklanamayan, anında pazarlanması ve tüketilmesi gereken düşük katma değerli ürünGüçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDüşük sönümleme ve kısa ömürlü salınım periyodu (geçici durum dinamiği)Sisteme dışarıdan verilen enerjiyle hızla tavan yapan ancak kalıcı yapı (odunsu doku) kuramadığı için ilk dış etkide sıfıra inen geçici rejim dalgasıdırGüçlü
Beşeri bilimlerAnlık tatmin arayışı (kısa vadeli hedonizm ve miyopik tercih)Bireyin uzun vadeli stratejik hedefleri ve yüksek idealleri terk ederek anlık, geçici ve düşük maliyetli fizyolojik doyumları tercih etmesi davranışıdırKesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimeyi sadece kuru baklagiller (fasulye, nohut, mercimek) veya pazar sebzesi olarak dar bir mutfak kategorisine hapsetmek
Kur'an içi daha geniş anlamKök, insanın toprağa bağımlı, stoklanamayan, zahmetle elde edilen ve kölelik psikolojisini yansıtan her türlü düşük nitelikli gündelik tüketim arzusunu kapsar
Yanlış anlamanın doğuracağı hataİsrailoğullarının kınanma sebebini sadece basit bir beslenme tercihi sanmak; oysa ayetteki kınama, özgürlük ve ilahi koruma yerine Mısır'daki kölece beslenme alışkanlığına dönme iradesizliğinedir

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın nimet anlayışında dikey hiyerarşiyi gösterir; bedenin alt düzey, geçici ve zahmetli arzuları ile ruhun yüce, kalıcı ve ilahi bağışları arasındaki ahlaki ayrımı tek bir kelimeyle billurlaştırır.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İsrailoğullarının çöldeki dönüşümünü, özgürlük imtihanını ve fıtrata aykırı isteklerini konu edinen kıssa ayetlerinde (Bakara 2:61) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Sebze ve bitkisel gıdaların bizatihi haram veya değersiz olduğu zannını düzeltir; yerginin nesneye değil, daha hayırlı olanı (الذي هو خير) daha aşağı olanla (الذي هو أدنى) değişme ahlakına yönelik olduğunu gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamTopraktan ince bir yarılmayla fışkıran, odunsu ve kalıcı gövdesi bulunmayan, biçildiğinde kökü ve sapı devam etmeyen narin, geçici yeşillik ve sebze.
  • Soyut anlamKısa ömürlü, birikim sağlamayan, anlık bedensel hazlara dayalı, yüksek gayeleri unutturan düşük düzeyli dünyevi arzu ve tüketim davranışı.
  • Sistematik karşılıkİlahi teklifin ve manevi tekamülün sunduğu kalıcı değerler düzeninden kopup gündelik, zahmetli ve süreksiz fiziksel ihtiyaçların esiri olma durumu.
  • LaTeX modeliΔU=Uh−Ul  ⟹  ψ(x):Uh→Ul  ⟺  τ(x)→0
  • LaTeX açıklamasıModelde Uh yüksek mertebeli, kalıcı ve zahmetsiz ilahi nimeti; Ul ise düşük mertebeli, geçici ve zahmetli dünyevi metaı temsil eder. ψ(x) operatörü bireyin tercihini yüce olandan bayağı olana doğru kıran ahlaki seviye düşüşünü ifade eder. Bu durum ancak sistemin kalıcılık ve zamansal direnç katsayısının (τ(x)) sıfıra yaklaşması, yani tüketilen nesnenin ardında hiçbir kalıcı yapı bırakmayan bir otsu nebat gibi hızla sönümlenmesiyle gerçekleşir.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ب