عيل

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ع-ي-لالصيغ: ٢ · الجذور المجاورة: ١٧ · الآيات: ٢ · السور: ٢؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».سجدعَيْلَةًأييعيلغنيشركنجسعَائِلًاخوفحرمفضلأمنبعد

الجذرالصيغ ٢الآيات ٢السور ٢المجاورة ١٧

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

عيل

ع - ي - ل

جذر
  • الورود: ٢
  • الآيات: ٢
  • الصيغ: ٢
  • المعاجم: ١٠

معناه في القرآن: Darlık

ملاحظاتي

المعاجم(١٠)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٥٬٦١٩
باب العين واللام وواي معهما ع ل و، ع و ل، ع ي ل، ل ع و، و ع ل، ل و ع، ل ي ع، و ل ع، ي ع ل مستعملات علو: العُلُوٌّ للهِ سبحانَه وتَعَالَى عن كلِّ شيء فهو أعلى وأعظم مما يُثْنَى عليه، لا إله إلا الله وحده لا شريك له. والعلو: أصل البناء. ومنه العَلاءُ والعُلُوّ، فالعَلاءُ الرِّفْعَةُ، والعُلُوُّ العظمة والتجبّر. يقال: علا مَلِكٌ في الأرض أي: طغَى وتعظّم. قال الله عزّ وجلّ: "إنّ فِرْعَوْنَ عَلا في
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٨٠٢
عالَ الفرسُ يَعيلُ عَيْلاً، إذا ما تَكَفَّاَ في مشيته وتمايل، فهو فرسٌ عَيَّالٌ، وذلك لكرمه. وكذلك الرجل إذا تبختر في مِشيته وتمايلَ. والتَعْييلُ: سوء الغذاء. وعَيَّلَ الرجل فرسَه، إذا سَيَّبه في المفازة. والعَيْلانُ: الذكر من الضِباع. والعَيْلَةُ والعالَة: الفاقةُ، يقال: عالَ يَعيلُ عَيْلَةً وعُيولاً، إذا افتقر. قال تعالى: "وإن خِفْتُمْ عَيْلَةً"، وقال أحيحة: وما يدري الفقيرُ متى غِناهوما يدري
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠بلا ترجمةالحروف: ٢٤٬٨٤٠
باب العين واللام علي ، عول ، لعا ، لوع ، ولع ، وعل ، عيل . علا ( على ) : قال الحسن البصري ومسلم البَطِين في قول الله جلّ وعزّ : ( يُفْلِحُ الْكَافِرُونَ تِلْكَ الدَّارُ الاَخِرَةُ نَجْعَلُهَا لِلَّذِينَ لاَ يُرِيدُونَ عُلُوّاً فِى الاَرْضِ وَلاَ فَسَاداً وَالْعَاقِبَةُ لِلْمُتَّقِينَ ) ( القَصَص : 83 ) قال : العلُوّ : التكبّر في الأرض . وقال الحسن : الفساد : المعاصي . وقال مسلم : الفساد : أخذ
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١٨٬٦٩١
(باب العين والياء وما يثلثهما) (عيب) العين والياء والباء أصلٌ صحيح، فيه كلمتان: إحداهما العَيب والأخرى العَيْبة، وهما متباعدتان. فالعَيب في الشيء معروفٌ. تقول: عابَ فلان فلاناً يَعيبُه. ورجلٌ عَيَّابةٌ: وَقَّاعٌ في الناس. وعابَ الحائطُ وغيرهُ، إذا ظهر فيه عَيب. والعاب: العيب([1]) . والكلمة الأخرى العَيْبَة: عَيْبَة الثيابِ وغيرها، وهي عربيَّة صحيحة. قال رسول الله صلى الله عليه وآله وسلم:
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٦٤٥
- قال تعالى: ﴿وإن خفتم عيلة﴾ [التوبة/28]، أي: فقرا. ويقال: عال الرجل: إذا افتقر يعيل عيلة فهو عائل (انظر: الأفعال 1/244)، وأما أعال: إذا كثر عياله فمن بنات الواو، وقوله: ﴿ووجدك عائلا فأغنى﴾ (سورة الضحى: آية 8) أي: أزال عنك فقر النفس وجعل لك الغنى الأكبر المعني بقوله عليه السلام: (الغنى غنى النفس) (الحديث سيأتي ثانية في مادة (غنى)، وانظر الكلام عليه فيها). وقيل: (ما عال مقتصد) (الحديث عن ابن عباس
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٢٧٢
ع ي ل تقول‏:‏ هذا يتيم عائل أي فقير ليس له من يمونه‏.‏ وتقول‏:‏ فلان في بكاء وعوله من شقاء وعيله‏.‏ وفي الحديث‏:‏ ‏"‏ ما عال مقتصد ولا يعيل ‏"‏ والخليع المعيّل‏:‏ المسيب‏.‏ وعيّل الرجل فرسه بالفلاة‏.‏ وقال حجل الباهلي‏:‏ نسقي قلائصنا بماء آجن وإذا يقوم به الحسير تعيل
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٥٬٥٦٨
عالَ يَعِيلُ عَيْلاً وعَيْلة وعُيولاً وعِيُولاً ومَعِيلاً: افتقر. والعَيِّلُ: الفقير، وكذلك العائل؛ قال الله تعالى: وَوَجَدَك عائلاً فأَغْنى. وفي الحديث: إِن الله يُبْغِضُ العائلَ المُخْتال؛ العائل: الفقير؛ ومنه حديث صِلة: أَمَّا أَنا فلا أَعِيلُ فيها أَي لا أَفْتقر. وفي حديث الإِيمان: وترى العالَة رؤوسَ الناس؛ العالة: الفقراء، جمع عائل، وقالوا في الدعاء على الإِنسان: ما لَه مالَ وعالَ، فمالَ:
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٥٬٥٧٤
عال يعيل عيلا وعيلة وعيولا، بالضم وبالكسر، ومعيلا: افتقر، قالوا في الدعاء: ماله مال وعال، عال: أي افتقر، وقيل: مال وعال بمعنى واحد: افتقر واحتاج، وفي الحديث: ما عال نقتصد ولا يعيل ، أي ما افتقر، وفي حديث صلة: أما أنا فلا أعيل فيها ، وقال أحيحة بن الجلاح: وما يدري الفقير متى غناه وما يدري الغني متى يعيل فهو عائل، قال الله تعالى: ووجدك عائلا فأغنى أي أزال عنك
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٦٬٨٨٣
عَالَ 1 عَالَ ذ , aor. يَعِيلُ, inf. n. عَيْلَةٌ (S, Mgh, O, Msb, K) [afterwards said in the K to be the subst. from this verb] and عُيُولٌ (S, O, K) and عِيُولٌ (TA) and عَيْلٌ and مَعِيلٌ; (K;) and عال, aor. يَعُولُ; (Ks, TA in art. عول;) and ↓ اعال; (K in that art.;) He was, or became, poor, (S, Mgh, O, Msb, K,) and in want. (S, O.) So in the saying مَا لَهُ مَالَ وَعَالَ, [of which see
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٠٥٧
عَالَ عَالَ ( y ) I ( n. ac. عَيْل 1 , عَيْلَة 1t , مَعِيْل [ 18 ] , عُيُوْل 27 ), a. Became poor, indigent, needy, destitute. b. ( n. ac. عَيْل 1 , مَعْيِل 18 ), Impoverished, reduced to poverty. c. Lost, mislaid. d. [ Fī ], Swaggered in ( walking ). e. [ Fī ], Sought sustenance. عَيَّلَ عَيَّلَ II , a. Neglected ( family ). أَعْيَلَ أَعْيَلَ IV , a. Had a large family.
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٢)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٧ (الإجمالي: ٢٣)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. غني

    الآيات المشتركة: ٢ · Ğaniy, Ğanem, koyun sürüsü demektir

  2. نجس

    الآيات المشتركة: ١ · Pislik demektir

  3. عوم

    الآيات المشتركة: ١ · Yıl

  4. حرم

    الآيات المشتركة: ١ · Hiram keçe demektir

  5. سجد

    الآيات المشتركة: ١ · Sacid, meyvesinin bolluğundan dolayı dalları veya gövdesi…

  6. قرب

    الآيات المشتركة: ١ · Suyun içine konduğu kap veya tulum demektir

  7. فضل

    الآيات المشتركة: ١ · Fadl Deriden yapılan gömlektir

  8. وجد

    الآيات المشتركة: ١ · Su birikintisidir

  9. خوف

    الآيات المشتركة: ١ · Havf : “Hafe” korkulduğu zaman saklanmak için takınılan…

  10. شرك

    الآيات المشتركة: ١ · Tasma kayış demektir

  11. حكم

    الآيات المشتركة: ١ · Gem demektir

  12. بعد

    الآيات المشتركة: ١ · Baid uzak demektir

الآيات التي ورد فيها(٢)

  1. وَوَجَدَكَ عَائِلًا فَأَغْنَى

    Darlığa düşen

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökعيل
YapıÜçlü
Özel DurumEcvef (harf-i illet olarak yâ barındıran kök yapısı)
Bağlamsal Yakın Köklerفقر, مسكن, خلل, عدم
Zıt Kökغني
Çekirdek Özet 1İhtiyaç içinde bulunma, kendi kendine yetemeyip başkasının desteğine muhtaç olma ve geçim darlığı çekme
Çekirdek Özet 2İnsanın varoluşsal ve maddi yetersizlik halinden ilahi lütuf, ikram ve rızık genişliğiyle çıkarılması
Çekirdek Özet 3Rızık endişesinin ve kaynak kıtlığı korkusunun iktisadi ve itikadi kararlara olumsuz baskı yapmasını engelleme
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca mutlak mal yokluğu şeklinde daraltarak ontolojik muhtaçlık ve bağımlılık boyutunu gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
عيBir şeyin yetersiz gelmesi, acze düşme, takatin tükenmesi ve söz ya da güç bakımından tıkanma. Bu çekirdek عيي kökünde konuşamaz ve ifade edemez hale gelmeyi, عيب kökünde eksiklik ve kusuru, عيش kökünde ise canlı kalabilmek için harcanan temel tutunma çabasını karşılar.لÇoban değneği, yönelim, sınır ve nihai bağlanma niteliği taşıyan ل harfinin eklenmesiyle türeyen عيل kökü, takatsizlik ve yetersizlik hissinin (عي) dışsal bir desteğe, geçim sorumluluğuna ve başkasına bağımlı kılınan darlık sınırına (ل) doğru yönelmesini ifade eder.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
عGöz; kaynak, açığa çıkma, farkındalık, algıİhtiyacın, eksikliğin ve içsel yoksunluğun dış dünyada görünür ve hissedilir hale gelmesi
يEl ve kol; iş, yapma, uzanma, tasarrufBireyin kendi eliyle tasarrufta bulunamaması, acz içinde elini dış desteğe doğru açması
لÇoban değneği, üvendire; yöneltme, bağlama, sevkİhtiyacın bir otoriteye, hamilik bağına ya da geçindirme yükümlülüğüne bağlanması
عيلGöz, el ve yönlendirici bağın birleşimiGözle görünür darlık ve yetersizlik sebebiyle insanın kendi elinin sınırını fark edip başkasına veya ilahi desteğe bağlanması hareketi

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamKişinin geçimini sağlayamaması, nafaka ve iaşe darlığına düşmesi, başkasına bağımlı hale gelmesi ve ailesinin yükü altında ezilmesi
Cahiliye şiiri kullanımıİmruü’l-Kays’a atfedilen beyitte terk edilmişlik ve sahipsizlik hali معيّل kelimesiyle tasvir edilmiştir: ووادٍ كجوفِ العَيرِ قَفْرٍ قطعته / به الذئب يعوي كالخليع المعيَّل
Erken Arapça kullanımİktisadi dengeyi ve ölçülü harcamayı öğütleyen erken dönem hadis rivayetinde geçer: ما عال مقتصد ولا يعيل

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça عيل kökü, Proto-Sami düzeyde geçim yükü, bağımlı kılınma, darlık ve nafaka ihtiyacı bildiren kök katmanlarıyla yakın temas halindedir. Erken Arap leksikografisinde عول ile fonetik ve morfolojik bir akrabalık ve dönüşüm ilişkisi içinde görülmüştür; nitekim İbn Fâris bu kökün aslının vāv harfinden dönüştüğünü belirtir. Kuzeybatı Sami dillerinde ve İbranicede yer alan ע-ו-ל kökü haksızlık, eğrilme, sapma anlamlarını içerirken, Aramice ve Süryanice katmanlarda geçindirmekle yükümlü olunan kimseler ve aile bireyleri anlam alanı genişlemesiyle karşılanır. İkili çekirdek olan Proto-Sami *ʿ-y/w kök tabanında güçsüzlük, eksilme ve eğilme tasavvuru esastır. Arapçada عيل kökü doğrudan iktisadi acziyet, yetersizlik ve bağımlılık ekseninde kristalleşerek Kur’an dilinde darlık ve yoksulluk manasını karşılayan yalın bir forma kavuşmuştur.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Brown-Driver-Briggs, Payne Smith.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönعيل ile عول kökleri arasındaki yâ-vāv dönüşümüMaddi darlık ve fakirlik bildiren عيل ile ailesine bakma, yük altına girme ve adaletten sapma bildiren عول birbirine geçişlidir.Güçlü
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice עול ve Süryanice ܥܘܠܐ biçimleriyle temasıYükümlülük altına girme, darlık sebebiyle zorlanma ve eğrilme çağrışımları taşır.Muhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik kök tabakasıBedensel ya da çevresel kaynak yetersizliğinden doğan bağımlılık ve takatsizlik halleriyle benzeşir.Muhtemel

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Gesenius, HALOT.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
عيلAnlamlıFakirlik, darlık, geçim sıkıntısıKişinin kendi kendine yetemeyerek başkasının bakımına muhtaç olması durumuHedef köktür; Kur'an'da geçer
عليAnlamlıYükseklik, yücelik, üstünlükMekân, mertebe, şeref ve kudret bakımından yukarıda bulunmaHedef kökün darlık ve ezilmişlik anlamına mukabil yükselme ifade eden zıt yönlü anlam ilişkisi; Kur'an'da geçer
يعلKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıArap dilinde kullanılmayan terkipKur'an'da geçmez
يلعKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıArap dilinde kullanılmayan terkipKur'an'da geçmez
لعيAnlamlıGüçlük, zahmet, oyalanmaBir işi yaparken ağırlaşma, bıkkınlık gösterme ve zorlanmaZahmet ve takatsizlik bakımından dolaylı temas; Kur'an'da geçmez
ليعAnlamlıKalp çarpıntısı, sabırsızlıkKorku, hasret veya darlık yüzünden iç daralması yaşamaİçsel sıkıntı ve sabırsızlık boyutu; Kur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
عيلMerkezMaddi ve varoluşsal darlıkGeçim sağlayamama ve dışarıdan bir desteğe doğrudan bağımlı kalma durumuİktisadi yetersizlik sebebiyle kendi kendine ayakta duramama hali
فقرKomşuİhtiyaç ve omurga kırıklığıفقر insanın belini kıran köklü ihtiyacı bildirirken, عيل daha çok geçim ve iaşe darlığına odaklanırOmurga kemiklerinin kırılması mecazından türeyen yapısal çaresizlik
مسكنKomşuHareketsizlik ve eziklikمسكن hareket kabiliyetini yitirmiş dingin ve silik yoksulluğu, عيل ise bizzat kaynak eksikliğini anlatırGüç ve itibar kaybından doğan çaresiz boyun eğiş
خللKomşuBoşluk ve ara aralıklarıخلل hayat standardındaki açık ve yarıkları ifade ederken, عيل tüketim ve maişet tıkanmasıdırDüzenin aralarındaki gedik ve noksanlık durumu
عدمKomşuYokluk ve mevcudiyetsizlikعدم bir nesnenin veya imkânın tamamen bulunmayışıyken, عيل varlık karşısındaki kifayetsizliktirBir şeyin fiilen elde bulunmaması hali
غنيZıtKendi kendine yetmeغني hiçbir şeye muhtaç olmama ve tam doyum haliyken, عيل mutlak muhtaçlıktırDışarıdan gelebilecek hiçbir katkıya ihtiyaç duymama yetkinliği

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
Arapçaعيلİhtiyaç, darlık, geçim sıkıntısıKişinin yetersiz kalıp başkasına bağımlı hale gelmesi halini eksiksiz yansıtır.Kesin
LatinceEgestas, inopiaYoksunluk, kaynak yetersizliğiMaddi kaynakların tükenmesiyle oluşan çaresizliği karşılar ancak ailevi bağımlılık yükünü kısmen dışarıda bırakır.Güçlü
İngilizceDestitution, indigence, penuryAşırı yoksulluk, muhtaçlık haliKendi başına geçinememe ve temel ihtiyaçlardan mahrum olma durumunu karşılar; varoluşsal boyut sınırlıdır.Güçlü
AlmancaMittellosigkeit, Bedürftigkeitİmkânsızlık, muhtaç olma haliToplumsal ya da ilahi yardıma muhtaç olmayı iyi verir fakat kökün duygusal ağırlığını tam aktarmaz.Güçlü
FransızcaIndigence, disetteKıtlık, yoksunluk, geçim darlığıYaşamı sürdürmek için gereken asgari geçim araçlarının yokluğunu ifade eder.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Wörterbuch, Littré Dictionnaire de la langue française.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
عَيْلَةًMüşriklerin Mescid-i Haram’a girişinin yasaklanması sonrası ortaya çıkabilecek ticari darlık ve iktisadi kriz endişesiSosyo-iktisadi kaygı ve rızık güvencesi bağlamı (Tevbe 9:28)
عَائِلًاPeygamberin peygamberlik öncesi dönemde dünyalık imkânlardan yoksun, ailesiz ve başkalarının himayesine muhtaç durumuİlahi himaye, lütuf ve minnet bağlamı (Duhâ 93:8)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamRızık, tevekkül ve ilahi takdirİktisadi darlık ve fakirlik korkusunun insan iradesini ilahi emirleri çiğnemeye sevk edip edemeyeceğiKorkulan darlığın Allah'ın lütfu ve fazlıyla giderileceği inancı
FıkıhNafaka, zekât ve iktisadi muamelelerAile fertlerinin geçim sorumluluğu (ıyâl) ve zekât verilecek sınıfların belirlenmesiKendi kendine yetemeyen ve başkasının nafakasını temin edemeyen yoksulluk hali
TefsirDuhâ ve Tevbe surelerindeki ayetlerPeygamberin fakirliği ile ruhi zenginliği arasındaki ilişki; Mekke'nin müşriklerden arındırılmasında ticari kaygıların aşılmasıDarlığın mutlak bir mahrumiyet değil, ilahi ikramı idrak için bir aşama olması
Hadisİktisadi denge ve tevazu ahlakıHarcamada itidal gösterenin fakirleşmeyeceği ve kibirli yoksulun kınanmasıİktisat ile darlık arasındaki zıtlık ve yoksulken kibirlenmenin çirkinliği

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniVarlık-yokluk sınavıKulun yaratıcısına karşı fıtri muhtaçlığıTevekkül ve şükrü harekete geçirmeİnsanın özünde darlık ve yoksunluk sahibi olduğunu bilerek ilahi zenginliğe sığınmasıKesin
İlmiBilgi sosyolojisiEpistemik yetersizlik ve bağımlılık haliHakikate yönelten itici güçZihinsel darlığı ve bilmeme halini fark ederek ilahi vahyin zenginliğine yönelmeMuhtemel
SiyasiHukuk düzeni ve egemenlikToplumun iktisadi bağımlılık üzerinden vesayet altına girmesiGüvenlik ve bağımsızlık stratejisiİnanç ilkelerinden iktisadi kaygılar uğruna taviz vermeme iradesini korumaGüçlü
İktisadiKaynak dağılımı ve pazar yapısıCari sermaye açığı ve geçim sıkıntısı kriziÜretim ve dayanışmayı zorunlu kılmaKıtlık korkusunun ahlaki normları esnetmesini önleyerek meşru alternatifler üretmeKesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerTermodinamikte açık sistemin enerji noksanlığıDışarıdan sürekli enerji girdisi almadığında dengesini yitiren ve entropisi artan bir sistemin dış kaynağa bağımlı durumuyla yapısal örtüşme taşır.Güçlü
Beşeri bilimlerSosyolojide yapısal yoksulluk ve bağımlılık kuramıBir toplumsal aktörün kendi öz kaynaklarıyla hayatını idame ettiremeyip dışsal hiyerarşilerin ve himaye mekanizmalarının yönetimine tabi kılınmasıyla izomorfiktir.Güçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca cepten para çıkmaması veya banka hesabının boşalması gibi modern tüketim fakirliğine indirgemek
Kur'an içi daha geniş anlamKendi kendine yetememe, ontolojik himaye arayışı, geçindirme yükümlülüğünün altında ezilme ve iktisadi korku sebebiyle hakikatten sapma tehlikesi
Yanlış anlamanın doğuracağı hataTevbe suresindeki ikazın sadece ticari bilanço zararı olarak görülmesi ve Duhâ suresindeki ilahi inşanın sadece mal zenginliği olarak tevil edilmesi riski

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?İnsanın en zayıf damarı olan maişet ve rızık korkusunun, ilahi buyrukların uygulanması önünde bir mazeret olamayacağını bildirmesi açısından temel teşkil eder.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İktisadi menfaat ile inanç ilkelerinin çatıştığı toplumsal tecrit ortamlarında (Tevbe 9:28) ve ilahi inayetin peygamberi inşa sürecini anlatan bağlamlarda (Duhâ 93:8).
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Malın ve ticaretin yegane rızık sağlayıcı olduğu vehmini kırar; asıl zenginliğin dış bağımlılıklardan kurtularak mutlak zengin olan Allah'a dayanmakta olduğunu gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamGeçim kaynaklarının tükenmesi, nafaka yoksunluğu ve başkasının bakım ve desteğine muhtaç olma hali.
  • Soyut anlamVarlığın kendi imkânlarıyla kaim olamayışının doğurduğu ontolojik ve ahlaki bağımlılık, darlık endişesi.
  • Sistematik karşılıkSosyo-ekonomik sistemde korkulan sermaye ve pazar daralmasının, aşkın ilahi lütuf mekanizmasıyla ikame edilmesi.
  • LaTeX modeliE(x)={x→0,R(x)<C(x)x→ΦG,Φ>0
  • LaTeX açıklamasıModelde x bireyi veya toplumu, R(x) mevcut iç kaynakları, C(x) varlığı sürdürmek için gereken asgari tüketim eşiğini temsil eder. İç kaynakların tüketim ihtiyacının altına düşmesi (R(x)<C(x)) durumunda darlık ve yetersizlik (E(x)) sıfıra yaklaşma çöküşü gösterir. İkinci satırda aşkın ilahi lütuf, ikram ve rızık fazlı (Φ) devreye girdiğinde sistem mutlak zenginlik ve doyum düzeyine (G) ulaştırılarak darlık hali aşılır.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ع