زني

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: ز-ن-ي9 sîga, 46 mücavir kök, 5 ayet, 4 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.سرقنكحشركوَالزَّانِيزنيحرميَزْنِينَالزَّانِيقتلالزِّنَىمأهأخر

KökSîga 9Ayet 5Sure 4Mücavir 46

▶ Ağı aç (3B)

زني

ز - ن - ي

KÖK
  • 9 geçiş
  • 5 ayet
  • 9 sîga
  • 10 sözlük

“Dena” kelimesi ecveften nakısa dönüşmüştür. “Yakın” anlamına gelir. Mekanda ve zamanda kullanılmaktadır. Alçalarak, gayrımeşru yaklaşmaktan zina kelimesi oluşmuştur.devamı ›

Bu sayfa şu yazımları da kapsar: زنى

Notlarım

Sözlükler(10)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

“Dena” kelimesi ecveften nakısa dönüşmüştür. “Yakın” anlamına gelir. Mekanda ve zamanda kullanılmaktadır. Alçalarak, gayrımeşru yaklaşmaktan zina kelimesi oluşmuştur.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.814 harf
باب الزاي والنون و و ا ي ء معهما ز و ن، و ز ن، ن ز و، ز ن ي، ز ي ن، ي ز ن، ز ن أ، أ ز ن مستعملات زون: الزُّونُ: مَوْضِعٌ تُجْمع فيه الأصنام وتُنصب وتُزَيَّن. والزُّوانُ: حَبِّ يكونُ في البُرّ يُسمّيه أهلُ السَّواد: الشَّيْلَم، الواحدةُ: زُوانة. والزِّوَنَّةُ: المرأةُ القصيرةُ، الرَّجل: زِوَنٌّ. وزن: الوَزْنُ: معروفٌ. والوَزْنُ: ثقل شَيءٍ بشَيْءٍ مِثْلِه، كأَوْزانِ الدَّراهم، ويُقالُ: وَزَنَ
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR446 harf
Madde başı: زنىالزِنَى يمدُّ ويقصر، فالقصر لأهل الحجاز. قال تعالى: "ولا تَقْرَبوا الزِنى". والمَدُّ لأهل نجد. قال الفرزدق: أَبا حاضرٍ مَنْ يَزْنِ يُعْـرَفْ زِنـاؤُهُ ومَنْ يَشرب الخُرْطومَ يُصْبِحُ مُسَكَّرا وقد زنى يَزْني. والنسبة إلى المقصور زِنَوِيٌّ، وإلى الممدود زِنائِيٌّ. وزَنَّاهُ تَزْنِيَةً، أي قال له يا زاني. وتسمّى القردة زَنَّاءَةً. وقولهم: هو لِزِنْيَةٍ وزَنْيةُ: نقيض قولك هو لِرِشْدَةٍ
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR8.755 harf
ز ن ( و ا ي ء ) زين ، زون ، زني ، زنأ ، وزن ، نزا ، نزأ ، نوز : مستعملة . زين : الزَّيْن : نقيضُ الشَّين ، وسمعتُ صبيّاً من بني عُقَيل يقول لصبيّ آخَر : وجهِي زَيْن ووجهُك شَيْن ، أراد أنه صَبيح الوجه ، وأن الآخر قبيحُه ، والتقدير : وجهِي ذو زَيْن ، ووجهُك ذو شَيْن ، فنعتهما بالمَصْدَر ، كما يقال : رجلٌ صَوْم وعَدْل ، أي : ذو عَدْل . وقال اللّيث : زانَه الحُسُن يَزِينه زيناً . وازدانت الأرضُ
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR3.255 harf
(باب الزاءِ والنون والحرف المعتل) (زني) الزاء والنون والحرف المعتل لا تتضايف، ولا قياس فيها لواحدةٍ على أخرى. فالأوَّل الزِّنَى، معروف. ويقال إنّه يمدّ ويقصر. وينشد للفرزدق: أبا حاضِرٍ مَنْ يَزْنِ يُعرَف زنَاؤُهُ *** ومن يَشْرَبِ الخمر لا بدّ يَسْكرُ([1])ويقال في النسبة إلى زِنَىً زِنَويّ، وهو لزِنْيَةٍ وزَنْيَةٍ، والفتح أفصح. والكلمة الأخرى مهموز. يقال زَنَأت في الجبل أزنأ زُنُوءَاً وزَنْأً.
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR375 harf
ز ن ي هو زان بين الزنا والزناء بالمد والقصر‏.‏ قال الفرزدق‏:‏ أبا خالـد مـن يـزن يعلـم زنـاؤه ومن يشرب الخرطوم يصبح مسكراً قال الفراء‏:‏ المقصور من زنى والممدود من زاني‏.‏ يقال‏:‏ زاناها مزاناة وزناء‏.‏ وخرجت فلانة تزاني وتباغي وقد زنى بها وجمع بين الزناة والزواني‏.‏ وزناه تزنية‏:‏ نسبه إلى الزنا‏.‏ وهو ولد زنية وإنه لزنية بالفتح والكسر‏.‏ وتقول‏:‏ ما كل ناز بزان‏.‏
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR3.027 harf
: ( ى ( *!زَنَى ) الرَّجُلُ ( *!يَزْنِي *!زِناً *!وزِناءً ، بكسْرِهما ) ، قالَ اللَّحيانيُّ القَصْرُ لُغَةُ أَهْلِ الحِجازَ ، والمَدُّلُغَةُ بَني تمِيمٍ ؛ ( فَجَرَ ) ؛ وكَذلِكَ المرْأَةُ . قالَ المَناوِيُّ : *!الزِّنا لُغَةُ الرُّقِيِّ على الشيءِ ، وشَرْعاً : إيلاجُ الحَشَفَةِ بفَرْجٍ محرمٍ بعَيْنِه خالٍ عن شبْهَةٍ مُشْتَهىً . وقالَ الراغبُ : هو وَطْءُ المرْأَةِ من غيرِ عَقْدٍ شَرْعِيَ ، وقد
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR5.208 harf
Madde başı: زنىزَنَى 1 زَنَى ذ , aor. يَزْنِى, inf. n. زِنًى [often written زِنًا] and زِنَآءٌ, (S, Mgh, * Msb, K,) the latter an inf. n. of 3 (S, Mgh, Msb, K) also, (S, Mgh, K,) but said by some to be a dial. var. of the former, (Msb,) the former being of the dial. of the people of El-Hijلz, (Lh, S, Msb, TA,) and the latter of the dial. of Benoo-Temeem, (Lh, TA,) or of the people of Nejd, (S, Msb, TA,) He
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR428 harf
زَنَى زَنَى I ( n. ac. زِنًى [ 7 ] , زِنَآء [ 23A ] ), a. Committed adultery, fornication. زَنَّيَ زَنَّيَ II , a. Accused of adultery. زِنًى زِنًى [ 7 ], a. Adultery, fornication. زَانٍ زَانٍ [ 21 ] , ( pl. زُنَاة [ 9tA ] ), a. Adulterer زَانِيَة [ 21t ] , ( pl. زَوَانٍ [ زَوَاْنِيُ 41 ]), Adulteress. زِنَآء زِنَآء [ 23A ], a. see 7 . زِنَوِيّ زِنَوِيّ , زِنَآئِيّ a. Adulterous.
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR7.795 harf
زني زَنَى - يَزْنِي - زِنَى - زَانِيْ - زَانِيَة زَنَى - يَزْنِي + الكائن: ينكح المرأة من غير عقد شرعي، أو تقبل الأنثى أن ينكحها ذكر من غير عقد شرعي زِنَى: على وزن "فـِعـْل": اسم فعل من " زَنَى - يَزْنِي ": وهو كذلك ما يكون بفعل " زَنَى - يَزْنِي ": النكاح من غير عقد شرعي زَانِيْ: اسم فاعل صفة مشبهة من " زَنَى - يَزْنِي " زانِيَة: مؤنث "
Tamamını oku

Sîgalar(9)

Mücavir kökler46 mücavir (59 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. حرم

    2 ortak ayet · Hiram keçe demektir

  2. قتل

    2 ortak ayet · “Kıtl”, çatışmada ilk karşılaştırılan kişilerden birine…

  3. سرق

    1 ortak ayet · Çaldı

  4. مأه

    1 ortak ayet · Yüz

  5. شرك

    2 ortak ayet · Tasma kayış demektir

  6. بهت

    1 ortak ayet · Mehd beşik demektir

  7. جلد

    1 ortak ayet · Culud deri demektir

  8. بيع

    1 ortak ayet · Bey’a elin bilekten sonraki kısmıdır

  9. رأف

    1 ortak ayet · Riyf : Sulak, suya yakın, bol verimli, bitkili yer demektir

  10. أمن

    3 ortak ayet · Mena kapıları karşı karşıya olan evlerin ara yeridir

  11. نكح

    1 ortak ayet · Nikah

  12. أخر

    2 ortak ayet · Uhur ense demektir

Geçtiği ayetler(5)

  1. الزَّانِي لَا يَنْكِحُ إِلَّا زَانِيَةً أَوْ مُشْرِكَةً وَالزَّانِيَةُ لَا يَنْكِحُهَا إِلَّا زَانٍ أَوْ مُشْرِكٌ وَحُرِّمَ ذَلِكَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ

    Zina edenZina eden erkek; zina eden veya müşrik olan bir kadından başkasını nikah layamaz. Zina eden kadınla da zina eden veya müşrik olan bir erkekten başkası nikahlanamaz. Bu, mü’minlere haram kılınmıştır.

Sîga sayfası: الزَّانِيَةُ
Sîga sayfası: وَالزَّانِيَةُ

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökزني
YapıÜçlü
Özel DurumNâkıs (yâî)
Bağlamsal Yakın Köklerسفح, بغا, فحش
Zıt Kökحصن
Çekirdek Özet 1Hukuki ve meşru bir akit bulunmaksızın, sınırları çiğneyerek gizli veya gayrimeşru cinsel temasta bulunma
Çekirdek Özet 2Meşru nikâh ve kamusal sözleşme dışı cinsel ilişkinin mutlak haramlığı ile neslin ve iffetin korunması
Çekirdek Özet 3Aile yapısının, nesep güvenliğinin ve toplumsal ahlak düzeninin korunması amacıyla sınır ihlallerine karşı konulan kesin şer'i yasak
Kritik Hata RiskiZina fiilini yalnızca modern ceza hukukundaki rıza dışılık veya eşi aldatma ölçütüne indirgeyerek rızaya dayalı evlilik dışı birliktelikleri bu yasak alanının dışına çıkarma yanılgısı

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
زنSıkışma, daralma, tazyik, sınırın zorlanması ve alçalma hareketi; nitekim aynı ikili çekirdeği paylaşan köklerden زنأ daralma ve kısıtlanmayı, زنم ise bir bütüne dışarıdan asalakça iliştirilmiş olmayı ve nesebi şüpheli kimseyi ifade eder.يİkili çekirdeğin taşıdığı tazyik ve sınır ihlali potansiyelini eylemsel bir yöne, süreklilik arz eden beşeri bir ilişki biçimine ve meşru nikâh sınırlarının dışına taşan gayrimeşru temasa aktarmıştır.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
زkesici alet; kesme, ayırma, biçmeMeşru bağları ve akdi kesip atma, hukuki ve ahlaki sınırları yararak aşma
نfiliz, yılan, balık; süreklilik, çoğalma, canlılıkNeslin devamı, üreme potansiyeli ve soyun intikali
يel ve kol; iş, yapma, uzanmaİradeye dayalı fiili eylem, bedensel icra ve temas
زنيMeşru akdi ve koruyucu sınırları kesip parçalayarak (ز), üreme ve nesil potansiyelini (ن) fiili ve gayrimeşru bir bedensel temasla (ي) ifsat etme eylemi.

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamKökün bedensel ve mekânsal düzlemdeki en erken kullanımı, meşru nikâh bağı ve mülkiyet şüphesi bulunmaksızın gizlice veya açıkça cinsel birleşmede bulunmaktır; nitekim kökün hemzeli formu olan زنأ dar sarp yere tırmanma ve idrarın hapsolarak tazyik yapması anlamlarını taşır.
Cahiliye şiiri kullanımıVeri bulunamadı
Erken Arapça kullanımEmevî dönemi şairi Ferazdak, zinanın ve şarabın doğuracağı sonucun gizlenemeyeceğini ifade ettiği beytinde kökü hem fiil hem de masdar kalıbıyla kullanmıştır: أبا حاضِرٍ مَنْ يَزْنِ يُعرَف زنَاؤُهُ / ومن يَشْرَبِ الخمر لا بدّ يَسْكرُ. Ayrıca erken dönem rivayetinde idrarını tutarak sıkışmış kimse için kökün hemzeli formu kullanılmıştır: نَهَى رَسُولُ اللَّهِ أَنْ يُصَلِّيَ الرَّجُلُ وَهُوَ زَنَاءٌ.

Kaynak Maqāyīs al-Lugha, Kitābü’l-ʿAyn, Lisānü’l-Arab, Asās al-Balāgha.

Sami etimolojik katman

Arapça زني kökü, Kuzeybatı Sami dillerinde doğrudan cinsel sadakatsizlik ve akdi çiğneme alanını karşılayan köklü bir geçmişe sahiptir. İbranicede זָנָה (zanah) biçimi evlilik bağı dışına çıkmayı, fahişelik yapmayı ve teolojik olarak Tanrı ile yapılan ahdi bozarak putperestliğe yönelmeyi ifade eder; Süryanicede ܙܢܳܐ (znā) fiili de aynı şekilde zina etmek ve ahlaki yoldan sapmak anlamını taşır. Kökün Proto-Samice z-n-y biçiminden miras kaldığı, ortak Sami zemininde cinsel sadakatsizlik ile meşru akdin ihlali anlamını muhafaza ettiği anlaşılmaktadır. Arapçada kök, teolojik bir sapma nitelemesinden ziyade doğrudan fıkhî ve ahlaki bir sınır ihlali cürmü olarak özelleşmiş; aynı zamanda daralma ve tazyik bildiren زنأ köküyle anlamsal bir etkileşim içinde kalmıştır.

Güven Kesin

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Payne Smith Syriac Dictionary, HALOT, Lane's Lexicon.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönزنأ ve زن çekirdeği ile anlamsal temasSıkışma, meşru sınırın daraltılması veya zorlanması kökünden türeyerek nikâhsız cinsel teması adlandırmıştır.Güçlü
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice zanah ve Süryanice znaHer iki dilde de evlilik dışı cinsel temas ve meşru sözleşmenin ihlali anlamında ortak miras olarak kayıtlıdır.Kesin
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik ailenin diğer kollarında güvenilir ses denkliği tespit edilememiştir.Veri bulunamadı

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, Maqāyīs al-Lugha.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
زنيAnlamlıNikâhsız cinsel ilişkiMeşru nikâh bağı bulunmaksızın karşı cinsle cinsel birleşmede bulunmakHedef kök; Kur'an'da geçer
زينAnlamlıBezemek, süslemekBir nesneyi kusurlarını örterek veya estetik değer katarak göze hoş göstermekKur'an'da geçer; zıt yönde cazibe oluşturma bağı
نزيAnlamlıSıçramak, şahlanmakHayvanın çiftleşmek üzere sıçraması veya suyun kaynamasıKur'an'da geçmez; Arapçada نزو biçiminde aktiftir
نيزKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştir
يزنAnlamlıYemen'de kabile ve hükümdar adıMeşhur Yemen krallarından Zû Yezen'e ve kaliteli mızraklara ad olmuşturKur'an'da geçmez; özel ad ve nisbet olarak kullanılır
ينزKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştir

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
زنيMerkezMeşru nikâh dışı cinsel birleşmeHukuki sözleşme ve mülkiyet şüphesi olmaksızın gerçekleşen haram cinsel temasKur'an'da had cezası gerektiren kesin suç
سفحKomşuBoşa dökme, akıtmaNesil ve aile hedefi gütmeksizin sırf şehvet gidermek amacıyla meniyi akıtmayı vurgularKur'an'da zinanın şehvete dayalı gayrimeşru boyutunu niteler
بغاKomşuHaddi aşma, fuhuş yapmaCinsel eylemi menfaat ve kazanç vasıtası kılarak meslek haline getirmeyi nitelerKur'an'da fahişelik ve haksız aşırılık bağlamında yer alır
فحشKomşuÇirkinlik, aşırı kötülükZinanın ahlaki, fıtri ve toplumsal açıdan aşırı iğrenç ve yüz kızartıcı yönünü nitelerZina Kur'an'da fâhişe olarak tanımlanır
حصنZıtKorunaklı kılma, iffetKişinin meşru nikâh bağı ve ahlaki korumayla cinsel sınırlarını muhafaza etmesiZinanın zıddı olan meşru evlilik ve iffet konumu

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaزنيNikâhsız cinsel birleşmeMeşru nikâh akdi veya şüphesi bulunmaksızın fercin ferce girmesiKesin
LatinceFornicatio, adulteriumEvlilik dışı ilişki, eşi aldatmaAdulterium evli kimsenin eşini aldatmasını, fornicatio ise genel evlilik dışı cinsel ilişkiyi karşılar; kökün fıkhi şümulünü birlikte verirlerGüçlü
İngilizceFornication, adulteryEvlilik dışı ilişki, zinaAdultery evli kişinin sadakatsizliğini, fornication ise bekârların evlilik dışı ilişkisini karşılar; Arapçadaki tekil fıkhi had suçunu ikiye ayırırKesin
AlmancaEhebruch, UnzuchtZina, gayrimeşru cinsel ilişkiEhebruch evlilik sadakatsizliğini, Unzucht ise ahlaka aykırı genel cinsel cürmü ifade ederGüçlü
FransızcaAdultère, fornicationEşi aldatma, gayrimeşru temasAdultère nikâhlı eşin başkasıyla ilişkisini, fornication ise dinen yasaklanmış genel gayrimeşru ilişkiyi karşılarGüçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Le Grand Robert.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
الزنىÇirkin bir yol ve aşırı hayasızlıkMeşruiyet dışı cinsel ilişkiye yaklaşmanın dahi kesin yasaklanması ve ahlaki ilke bağlamı (İsrâ 17:32)
الزانية / الزانيCezai sorumluluk taşıyan suç failiZina cürmünü işleyen kadın ve erkeğe kamusal alanda tatbik edilecek had cezası bağlamı (Nûr 24:2)
زان / زانيةSosyal statü ve nikâh denkliği engeliZina fiilini alışkanlık ve kimlik haline getirmiş kimselerin iffetli müminlerle evlenmesinin yasaklanması bağlamı (Nûr 24:3)
يزنونİbadurrahman'ın sakındığı büyük günahAllah'a ortak koşma ve haksız cana kıyma ile birlikte zikredilen imanın temel ahlaki sınırları bağlamı (Furkân 25:68)
يزنينToplumsal sadakat ve biat şartıToplum düzenine katılacak kadınların iffetlerini koruyacaklarına ve cinsel cürümden uzak duracaklarına dair verdikleri biat bağlamı (Mümtehine 60:12)

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamBüyük günah (kebîre) ve mürtekib-i kebîre meselesiZina eden müminin imandan çıkıp çıkmadığı, amelin imandan cüz olup olmadığı ve tövbesiz ölen zânînin ahiretteki durumuZinanın fâili küfre sokmayan ancak kâmil imanı ve ameli zedeleyen büyük bir günah olarak tanımlanması
FıkıhHad cezası gerektiren cinsel suç (haddü'z-zinâ)Zinanın fıkhi rüknü, ihsan (bekâr-evli) ayrımı, ispat için dört adil şahit şartı veya ikrar ile cezanın neviCinsel organların meşru akit veya mülkiyet şüphesi olmaksızın birleşmesiyle oluşan şer'i ceza alanı
TefsirNesebin korunması ve iffet ahlakıAyetlerdeki "zinaya yaklaşmayın" emrinin sedd-i zerâi' boyutu ile zânîlerin evlilik statüsüne dair nesih veya tahsis tartışmalarıZinanın sadece fiil değil, ona götüren bakış, yalnız kalma ve teşhircilik yollarını da kapsayan bir ifsat ağı olarak yorumlanması
Hadisİmanın zaafa uğraması ve kaza/ceza rivayetleriZina eden kimsenin o esnada kâmil mümin olamayacağını bildiren hadis ile recm ve celde uygulamalarına dair rivayetlerZinanın kalpteki haya ve iman nurunu gideren, nesli ve bereketi kurutan bir cürüm olarak tespiti

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniAhit, iffet ve ilahi sınırBüyük günah ve had cezasıBireyin fıtratını ve ilahi ahde bağlılığını korumakYaratıcı ile yapılan kulluk sözleşmesinin bedensel ve ahlaki düzeyde muhafazasını sağlar.Kesin
İlmiNesep hukuku ve genetik süreklilikNeslin karışmasını ve belirsizleşmesini önlemeBiyolojik ve hukuki soy kütüğünün netliğini temin etmekKimin kimden doğduğunun kesin bilinmesini sağlayarak miras ve akrabalık ilmini korur.Güçlü
SiyasiKamusal düzen ve ceza adaletiToplum ahlakının ve kamu güvenliğinin korunmasıŞahsi arzuların toplumsal sözleşmeyi tahrip etmesine engel olmakKamusal iffetin zedelenmesini ve nesebi belirsiz nesillerin doğuracağı hukuki anarşiyi engeller.Güçlü
İktisadiAile mülkiyeti ve miras intikaliHaksız hak sahipliğini ve mülkiyet ifsadını önlemeMülkiyetin meşru varislere intikalini güvenceye almakGayrimeşru çocukların miras hukukunda oluşturacağı mülkiyet uyuşmazlıklarının önüne geçer.Güçlü

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDoğrulama protokolünün atlanması ve yetkisiz erişimBilişim ve şifreleme sistemlerinde yetki anahtarı ve el sıkışma protokolü olmaksızın iki veri bloğunun eşleşmesi sistem bütünlüğünü çökertir; meşru sözleşme olmadan birleşme de toplumsal yapının anahtar-kilit uyumunu bozar.Güçlü
Beşeri bilimlerKurumsal sözleşme dışı serbest işlemSosyoloji ve kurumlar hukukunda, tarafların sorumluluk almadan kurumsal ve yasal güvenceleri baypas ederek fiili ortaklık kurması, kurumsal güven sermayesini ve hukuki güvenliği aşındırır.Güçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiZina fiilini yalnızca modern ceza hukukunun rıza dışılık kriterine indirgeyerek iki yetişkinin karşılıklı rızasıyla gerçekleşen evlilik dışı ilişkileri suç ve günah kapsamından çıkarma eğilimi
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da zina, rızaya bakılmaksızın meşru nikâh akdi bulunmayan her türlü cinsel birleşmeyi kapsayan; dahası kişiyi bu fiile yaklaştıran tüm teşvik edici, baştan çıkarıcı ve örtüsüz kanalları yasaklayan fahişe ve sefil bir yoldur
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAile kurumunun, nesep bağının, miras düzeninin ve fıtri iffetin tahrip edilmesi; zinanın sadece eşi aldatma veya tecavüzle sınırlandırılması sonucunda evlilik öncesi serbest cinsel hayatın meşrulaştırılması

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın fert, aile ve toplum düzenini üzerine kurduğu temel sütunlardan biri olan neslin ve ırzın korunması ilkesinin sınır taşını teşkil eder; ayetlerdeki had cezalarının ve iffet yasalarının merkezindedir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İsrâ suresinde temel ahlak kurallarının sıralandığı ayetlerde, Nûr suresindeki aile, ceza ve şahitlik hükümlerinde, Furkân suresinde ideal mümin vasıflarında ve Mümtehine suresinde toplumsal sadakat ve biat esaslarında belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Özgürlük adı altında cinsel arzuların meşru hukuki sözleşmelerden koparılabileceği zannını ve cinsel ahlakın sadece bireysel bir vicdan tercihi olup kamusal ve hukuki bir sorumluluk doğurmadığı yanılgısını düzeltir.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamMeşru nikâh akdi ve mülkiyet bağı olmaksızın, sınırları çiğneyerek gizli veya gayrimeşru cinsel temasta bulunma.
  • Soyut anlamToplumsal, ahlaki ve hukuki sözleşme bağlamını devre dışı bırakıp iki unsur arasında yetkisiz ve tanımsız bir temas gerçekleştirmek suretiyle yapısal düzeni ve nesep intikalini ifsat etme hareketi.
  • Sistematik karşılıkHukuki ve akdi meşruiyet doğrulaması bulunmayan birleşmelerin yasaklanarak nesep, mülkiyet ve kamusal güvenliğin garanti altına alınması.
  • LaTeX modeliZ={(x,y)∈X×Y∣C(x,y)=0∧U(x,y)=1}  ⟹  ΔO<0
  • LaTeX açıklaması

Modelde X ve Y toplumu oluşturan birey kümelerini; (x,y) aralarındaki cinsel teması; C(x,y) meşru akit, nikâh ve toplumsal sözleşme doğrulama fonksiyonunu (0 sözleşmesiz durumu); U(x,y) fiili birleşme eylemini (1 birleşmenin gerçekleşmesini); Z meşru akit yokken gerçekleşen zina durumunu; ΔO ise sistemik düzenin, nesep berraklığının ve ahlaki dengenin uğradığı bozulmayı ve negatif değişimi simgeler.

Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: ز