تور
ت - و - ر
جذر- الورود: ٢٠
- الآيات: ١٨
- الصيغ: ٦
- المعاجم: ١١
Tevr suyu dökmek için kullanılan kapdır. Tare her döküşü ifade etmek anlamında kere, defa, bir defa daha anlamındadır. “Tur” dağın adıdır, “tavır” kişilerin davranışı, genetik yapısı, “töre” toplulukların tavrı, yani örfleri, töreleri; “tevrat” topluluğun davranışlarını belirleyen, düzeni getiren kitap demektir.المزيد ›
ملاحظاتي
المعاجم(١١)
★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية
Tevr suyu dökmek için kullanılan kapdır. Tare her döküşü ifade etmek anlamında kere, defa, bir defa daha anlamındadır. “Tur” dağın adıdır, “tavır” kişilerin davranışı, genetik yapısı, “töre” toplulukların tavrı, yani örfleri, töreleri; “tevrat” topluluğun davranışlarını belirleyen, düzeni getiren kitap demektir.
كتاب العين
الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١٬٩٥٩باب التاء والراء و وء ي معهما
و ت ر، ر ت و، ت و ر مستعملات
وتر:
الوَتُر لغة الوِتْر، وكل شيءٍ كان فَرْداً فهو وِتْر واحد، والثلاثة وِترٌ، وأَحَدَ عَشَرَ وِتْر، والفعل أَوْتَرَ يُوتِرُ.
والوِتر والتِّرةُ: ظُلامةٌ في دَمٍ.
والوَتَر: معروف، وجمعُه أوتار.
والوَتيرةُ من الأرض، والوَتيرة: الطريقة.
والوَتيرةُ: المُداوَمَةُ، وهي من التَّواترُ.
والوَتيرةُ في قول زهير:
نَجاءٌ مُجِدٌّ ليس فيه وَتيرةٌ
الصحاح
الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢١٩التَوْرُ: إناءٌ يشرب فيه. والتَوْرُ: الرسولُ بين القوم. قال ابن دريد: وهو عربيّ صحيح. وأنشد:
والتّوْرُ فيما بَيْنَنا مُـعْـمَـلُ يَرْضى به المَأْتيُّ والمُرْسِلُ
وفلانٌ يُتارُ على أن يُؤْخَذَ، أي يُدارُ على أن يؤخذ.
تهذيب اللغة
الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٠٬١٦٩ت ر ( وايء )
ترى ، تور ، تير ، رتا ، وتر ، تترى ، أرت ، ترته .
ترى : أبو العباس عن ابن الأعرابي : تَرَى يَتْرِي إذا تَراخَى في العمل فَعمِل شيئاً بعد شيء .
أبو عبيدة : التَّرِيّةُ في بَقِيَّةِ حَيْضِ المرأة أَقَلُّ من الصُّفْرة والكُدْرَةِ وأَخْفَى ، تراها المرأة عند طُهْرِها فَتَعْلَمُ أنها قد طَهُرَتْ مِن حَيْضها .
قال شمر : ولا تكون التَّرِيَّةُ إلاّ بعد الاغتسال ، فأمّا ما كان في أَيّام الحيض
مقاييس اللغة
ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٢٬٥٠٢(باب التاء والواو وما يثلثهما)
(توي) التاء والواو والياء كلمةٌ واحدةٌ. وهو بُطْلانُ الشيء. يقال تَوِي يَتْوَى توىً وتَوَاءً(1). قال:
* وكان لأُمِّهم صَارَ التَّوَاءُ *
(توب) التاء والواو والباء كلمةٌ واحدةٌ تدلُّ على الرُّجوع. يقال تابَ مِنْ ذنبه، أي رَجَعَ عنه يتوب إلى الله تَوبةً ومَتَاباً، فهو تائب. والتَّوْبُ التَّوبة. قال الله تعالى: (وَقَابِلِ التَّوْبِ( [غافر 3].
(توت) التاء والواو
أساس البلاغة
الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٣٨٧ت و ر
فعل ذلك تارات وتارة بعد أخرى وهذه شر تاراتك.
ومنها قولهم: تاورته بمعنى عاودته: " وكـان رسـول اللـه صلـى اللـه يتوضـأ بالتـور " وهـو إنـاء صغيـر وهـو مذكـر عنـد أهـل اللغة.
ومررت بباب العمرة على امرأة تقول لجارتها: أعيريني تويرتك وسمي بذلك لأنه يتعاور ويردد أو سمي والتـور فيمـا بيننـا معمل يرضى به المأتي والمرسل ومأخذه من التارة لأنه تارة عند هذا وتارة عند هذا.
لسان العرب
ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٢٬٢٩٦التَّوْرُ من الأَواني: مذكر، قيل: هو عربي، وقيل: دخيل. الأَزهري: التَّوْرُ إِناء معروف تذكره العرب تشرب فيه. وفي حديث أُم سليم: أَنها صنعت حَيْساً في تَوْرٍ؛ هو إِناء من صُفْرٍ أَو حجارة كالإِجَّانَةِ وقد يتوضأُ منه، ومنه حديث سلمان: لما احْتُضِرَ دعا بِمِسْكٍ ثم قال لامرأَته أَوْ خِفِيهِ في تَوْرٍ أَي اضربيه بالماء. والتَّوْرُ: الرسول بين القوم، عربي صحيح؛ قال:
والتَّوْرُ فيما بَيْنَنَا
تاج العروس
الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٢٬٣٨٩التور: الجريان، قيل: ومنه سمي التور للإناء لأنه يتعاور به ويردد، كما حققه الزمخشري في الأساس، أي فهو من معنى الجريان. التور: الرسول بين القوم، عربي صحيح، قال:
والتور فيما بيننا مـعـمـل يرضى به المأتي والمرسل. قيل: ومنه سمي التور للإناء.
التور: إناء صغير، وعليه اقتصر الزمخشري في الأساس، قيل: هو عربي، وقيل: دخيل. وفي التهذيب التور إناء معروف يشرب فيه، مذكر، وفي
معجم لين
إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٧٬١٨٢تَارَ
1 تَارَ تار , aor. يَتُورُ, (TA in art. تير,) inf. n. تَوْرٌ, (K,) It (water, TA) ran, or flowed: (K, TA:) but this verb is obsolete. (TA in art. تير.) -A2- تِيرَ الرَّجُلُ [app. for ثُئِرَ] Blood-revenge was had of the man. (M. [See also تَارَةٌ.])
تاورهُ
3 تاورهُ تاوره تاورة He returned to him, or it, time after time; syn. عَاوَدَهُ. (A. [See also 4.])
اتارهُ
4 اتارهُ اتاره اتارة He
قاموس سالمون
هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٣٣١تَارَ
تَارَ ( w ) U ( n. ac. تَوْر 1 ),
a. Flowed.
أَتْوَرَ
أَتْوَرَ IV ,
a. Repeated.
تَوْر
تَوْر 1 ,
a. Messenger.
b. Drinkingvessel.
تَوْرَة
تَوْرَة 1t ,
a. Lover's messenger.
تَارَة
تَارَة ( pl. تَارَات , تِئَر )
a. A time, turn; once.
تَارَةً
تَارَةً
a. Sometimes.
تَوْرَاة
تَوْرَاة H. ,
a. The Old Testament.
كتاب الله
مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ١٤٬٩٨٩تور
تَارَ - يَتُوْرُ - تَارَة - تَوْراة
تَارَ - يَتُوْرُ + الكائن : يتحرك بشكل معاود مدة من الزمن جيئة وذهاباً على مسار مستقيم: يتحرك جيئة وذهاباً كحركة المنشار أو حركة المراسل بين كائنين، وذلك معاودة ورجوعاً مع دوام واستمرار
تَارَة: على وزن " فـَعـْلـَة: اسم فعل بمعنى مفعول للمرة من " تَارَ - يَتُوْرُ ": الحركة المعاودة على مسار مستقيم
الجذور المجاورةالمجاورة: ١٥١ (الإجمالي: ١٧٩)
- نجل
الآيات المشتركة: ١٠ · نجل أنجيل “Necar” ağacı veya bir şeyi parlatan alet demektir
- نزل
الآيات المشتركة: ٧ · “Nezle” konaklama yeri demektir
- كتب
الآيات المشتركة: ٧ · Derinin deri ile dikildiği sırım, iptir
- عيسى
الآيات المشتركة: ٣ · İsa
- صدق
الآيات المشتركة: ٥ · Kocaların eşlerine sadakat karşılığı verdikleri mihirdir
- مريم
الآيات المشتركة: ٣ · Meryem
- حلل
الآيات المشتركة: ٣ · Helva olgunlaşmış tatlı meyve ve ya bunlardan yapılmış…
- يدي
الآيات المشتركة: ٤ · El ve kol demektir
- سري
الآيات المشتركة: ٣ · Akan deredir
- بنو
الآيات المشتركة: ٤ · Oğullar
- قصف
الآيات المشتركة: ١ · Kıran
- حرم
الآيات المشتركة: ٣ · Hiram keçe demektir
الآيات التي ورد فيها(١٨)
وَمُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرَاةِ وَلِأُحِلَّ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِي حُرِّمَ عَلَيْكُمْ وَجِئْتُكُمْ بِآيَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ
Tevrat
… بِعِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ مُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ التَّوْرَاةِ وَآتَيْنَاهُ الْإِنْجِيلَ فِيهِ هُدًى وَنُورٌ وَمُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ …
Tevrat
… فِيهِ هُدًى وَنُورٌ وَمُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ التَّوْرَاةِ وَهُدًى وَمَوْعِظَةً لِلْمُتَّقِينَ
Tevrat
… الرَّسُولَ النَّبِيَّ الْأُمِّيَّ الَّذِي يَجِدُونَهُ مَكْتُوبًا عِنْدَهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَالْإِنْجِيلِ يَأْمُرُهُمْ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَاهُمْ عَنِ الْمُنْكَرِ وَيُحِلُّ لَهُمُ …
Tevrat
… سَبِيلِ اللَّهِ فَيَقْتُلُونَ وَيُقْتَلُونَ وَعْدًا عَلَيْهِ حَقًّا فِي التَّوْرَاةِ وَالْإِنْجِيلِ وَالْقُرْآنِ وَمَنْ أَوْفَى بِعَهْدِهِ مِنَ اللَّهِ فَاسْتَبْشِرُوا …
Tevrat
… فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ ذَلِكَ مَثَلُهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَمَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ …
Tevrat
… رَسُولُ اللَّهِ إِلَيْكُمْ مُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرَاةِ وَمُبَشِّرًا بِرَسُولٍ يَأْتِي مِنْ بَعْدِي اسْمُهُ أَحْمَدُ فَلَمَّا …
Tevrat
تحليل الجذر
تعريف الجذر والخلاصة
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | تور |
| Yapı | Üçlü (sülâsî) |
| Özel Durum | Ecvef (vâvî) |
| Bağlamsal Yakın Kökler | نوب, كرر, مرة |
| Zıt Kök | دوم |
| Çekirdek Özet 1 | İki taraf veya durum arasında gidip gelme, devir, elden ele dolaşan küçük kap ve nöbet |
| Çekirdek Özet 2 | Zaman içinde yinelenen durumlar, tekerrür eden yaratılış ve dönüş evreleri |
| Çekirdek Özet 3 | İlahi kanunun ve varoluş süreçlerinin periyodik tecellisi ve elçilik vasıtası |
| Kritik Hata Riski | Kökü yalnızca bir kitap adına (توراة) indirgemek veya periyodik dönüş anlamını rastlantısal bir tekrardan ibaret saymak |
التحليل الثنائي
| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| تو | Bir noktaya yönelme, geri dönme ve kesintiden sonra tekerrür etme hareketini ifade eder; nitekim aynı çekirdeği paylaşan توب kökünde de yönelişin ve dönüşün yinelenmesi esastır. | ر | Çekirdeğin yönelme ve dönme hareketine akış, devir ve periyodik süreklilik boyutu katarak durumların ardı ardına yenilenmesini ve taraflar arasında gidip gelmeyi somutlaştırır. |
التحليل التصويري للحروف
| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ت | işaret, çarpı; im, sınır, antlaşma, son | Hareketin başladığı veya bittiği belirli bir sınırı, tayin edilmiş bir vakti ve işaretlenmiş durağı simgeler. |
| و | çengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, tutturma | İki ayrı nokta, zaman veya durum arasındaki rabıtayı, ardışık geçişi ve kesintisiz irtibatı kurar. |
| ر | insan başı; baş, ilk, üst | Yeniden başa dönmeyi, devrin tamamlanıp yeni bir turun başlangıcına ulaşmasını ve hareketi yönlendiren ilkeyi temsil eder. |
| تور | Sınırlandırılmış noktaların bir bağ ile başa dönerek devretmesi | Belirli bir sınırdan başlayıp iki nokta arasında gidip gelerek devri tamamlayan ve tekrar başa dönen periyodik hareket. |
الاستعمال التاريخي والمبكر
| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | İki taraf veya kişiler arasında elden ele dolaştırılan, içine su veya içecek konulan küçük pirinç ya da taş kap; ayrıca iki topluluk arasında gidip gelen haberci ve elçi. |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Erken dönem şahitlerinde taraflar arasında mekik dokuyan elçi anlamında kullanılmıştır: والتَّوْرُ فيما بَيْنَنَا مُعْمَلُ / يَرْضَى بهِ الآثِيُّ والمُرْسِلُ |
| Erken Arapça kullanım | İbnü'l-A'râbî ve el-Ezherî'nin aktardığı rivayetlerde âşıklar arasında gidip gelen elçi cariyeye تورة denmesi; hadis metinlerinde abdest ve temizlik için elden ele dolaştırılan küçük su kabı anlamında kullanılması. |
المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.
الطبقة الاشتقاقية السامية
Arapça تور kökü, Sami dillerinde zaman dilimi, sıra, nöbet, periyot ve taraflar arasında dolaşma semantik alanı etrafında gelişmiştir. İbranice tōr (תּוֹר) biçimi sıra, nöbet, çelenk ve devir anlamlarına gelmekte; benzer şekilde Aramice ve Süryanicede tōrā veya teyārā kelimeleri bir çizgi, sınır veya nöbetleşe yapılan işleri ifade etmektedir. Kökün içerdiği iki taraf arasında gidip gelme matrisi, Arapçada hem taraflar arasında elden ele dolaşan su kabı (التور), hem iki taraf arasında mekik dokuyan elçi, hem de zaman içindeki nöbetleşe evreler (تارة) şeklinde somutlaşmıştır. Kur'an'da geçen توراة lafzı ise klasik Arap dilcilerinin bir kısmınca وري (tavriye / örtülü ışığı açığa çıkarma) köküne irca edilse de tarihsel-filolojik katmanda İbranice torah (yol gösterme, kanun, talimat) kelimesinin Arapçalaşmış formu olup bu semantik akrabalıkla ses ve kavram paralelliği taşır.
درجة الثقة Güçlü
المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, HALOT, Lisān al-ʿArab.
التحليل الاشتقاقي
| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | تور ve تأر geçişliliği | Kökün asıl hareketi teavür (nöbetleşme) ve tereddüddür (gidip gelme); bu sebeple zaman dilimine ve kereye تارة, dolaştırılan kaba تور denmiştir. | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | İbranice tōr (תּוֹר), Aramice tōrā | Sıra, nöbet, periyot ve dolaşım bildiren ortak Sami semantik çekirdeği mevcuttur. | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Veri bulunamadı | Sami ailesi dışında doğrudan genetik kökendeşlik tespit edilememiştir. | Veri bulunamadı |
المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Brown-Driver-Briggs.
الجذور الشقيقة (التقاليب)
| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| تور | Anlamlı | Dönüş, devir, elçi, kap | İki taraf arasında gidip gelme, nöbetleşe olma ve zaman evresi. | Kur'an'da geçer; hedef kök. |
| ترو | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu diziliş mühmel kabul edilmiştir. |
| وتر | Anlamlı | Teklik, aralık, kiriş | Bütünü tekil parçalara ayırma, yayın kirişi ve kesintili aralık. | Kur'an'da geçer; hedef kökle sesdeş olup teklik-aralık ilişkisi taşır. |
| ورت | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu diziliş mühmel kabul edilmiştir. |
| رتو | Anlamlı | Sıkı bağlama, sabitleme | Bir şeyi sağlamlaştırmak, gerip bağlamak veya azıcık adım atmak. | Kur'an'da geçmez; sözlüklerde müsta'meldir. |
| روت | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu diziliş mühmel kabul edilmiştir. |
الجذور المجاورة والجذر المضاد
| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| تور | Merkez | Devir ve nöbetleşme | Zaman içinde bir durumun tekrar başa dönerek yaşanması ve taraflar arası dolaşım. | İki evre arasında gidip gelerek yinelenen hali bildirir. |
| نوب | Komşu | Nöbet ve dönüş | Bir görevin veya durumun sırayla el değiştirmesi; sorumluluk nöbeti. | تور daha çok zaman evresini, نوب ise görev sırasını öne çıkarır. |
| كرر | Komşu | Tekrar ve geri hamle | Bir fiili ara vermeden veya geriye çekilip hamle yaparak peş peşe yinelemek. | كرر fiziksel eylemin yinelenmesi, تور zaman diliminin dönmesidir. |
| مرة | Komşu | Bir defalık oluşum | Bir fiilin belirli bir zaman kesitinde bir kerelik gerçekleşmesi. | مرة eylemin sayısına odaklanırken تور evrenin devrine odaklanır. |
| دوم | Zıt | Süreklilik ve sabitlik | Kesintiye uğramadan, devir ve nöbetleşme olmaksızın kesintisiz devam etme. | Periyodik dönüşün ve hal değişiminin zıddı olan durağan sürekliliktir. |
مقابلات المعنى في لغات أخرى
| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | تور | Devir, nöbet, kere, dolaşım | İki hal veya taraf arasında nöbetleşe gidip gelme ve zaman evresi. | Kesin |
| Latince | vicis, cursus | Sıra, nöbet, dönemsel gidişat | Nöbetleşe devretmeyi karşılar fakat elçi ve kap imgesini dışarıda bırakır. | Güçlü |
| İngilizce | turn, bout, spell, recurrent phase | Nöbet, devre, yinelenen evre | Bir sürecin belirli bir zaman kesitinde tekrarını verir, aracı anlamını tam kapsamaz. | Güçlü |
| Almanca | Phase, Wechselfall, Mal | Evre, dönüşümlü durum, kere | Zamanın ritmik veya tekrarlayan bir dilimini karşılar, somut nesne bağlamı eksiktir. | Güçlü |
| Fransızca | tour, fois, alternative | Sıra, dönüş, kere, almaş | Zamanın sırayla dönmesini ve yinelenmesini doğru aktarır. | Güçlü |
المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Wörterbuch, Littré.
الوجوه والنظائر
| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| تارة | Başka bir defa, yeniden, ikinci evre | İnsanın topraktan yaratılıp oraya döneceği ve yeniden çıkarılacağı yaratılış döngüsü (Tâhâ 20:55) ile denizde boğulmaktan kurtulduktan sonra tekrar aynı tehlikeye maruz bırakılma evresi bağlamında (İsrâ 17:69). |
| التوراة | Hz. Musa'ya indirilen ilahi yasa ve kitap | İsrailoğullarına gönderilen, içinde hidayet ve nur bulunan, hükümleri içeren vahyedilmiş kutsal metin bağlamında (Âl-i İmrân 3:3, Mâide 5:43, A'râf 7:157, Cum'a 62:5). |
سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث
| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | التوراة lafzının vahiy ve kelamullah bağlamındaki konumu | Tevrat'ın ilahi bir kitap olarak vahyedilmişliği, tahrif boyutu ve lafız-mana ilişkisi tartışılmıştır. | Vahyin tarihsel tezahürü ve korunmuşluk-nesih ekseninde yoğunlaşma. |
| Fıkıh | Hadislerde geçen تور kabının abdest ve temizlikte kullanımı | Belirli hacimdeki kaplardan abdest almanın caizliği, suyun artığı ve temizlik fıkhı meseleleri ele alınmıştır. | Su kabı ve taharet aleti olarak tereddütsüz kullanım. |
| Tefsir | تارة lafzının yaratılış ve diriliş döngülerindeki yeri | İnsanın ilk yaratılışı ile ahiretteki yeniden dirilişinin birbirine denk ve simetrik iki devir olduğu açıklanmıştır. | İki büyük ontolojik evre (dünya ve ahiret) arasındaki dönüşüm. |
| Hadis | İbadet esnasında su kabı (تور) ve Hz. Peygamber'in abdest alışı | Sahih rivayetlerde Hz. Peygamber'in taştan veya pirinçten mamul bir su kabından abdest aldığı zikredilmiştir. | Mübarek ve temizleyici suyun dolaştırıldığı küçük kap. |
تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي
| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Varlık ve diriliş döngüsü | Ahiret evresi | Hayatın tekerrürü | İnsanın topraktan çıkarılıp tekrar oraya dönmesi ve bir devir daha çıkarılmasıdır. | Kesin |
| İlmi | Fiziksel ve biyolojik periyotlar | Çevrim (siklus) | Düzenli yenilenme | Maddenin ve canlılığın evreler halinde birbirini takip eden döngüsel yapısıdır. | Güçlü |
| Siyasi | Yönetim ve iktidar nöbeti | Devir ve teavür | El değiştirme | Gücün ve yetkinin toplumlar veya kişiler arasında nöbetleşe dolaşımıdır. | Muhtemel |
| İktisadi | Değerin ve malların dolaşımı | Tedavül | Aracılık | Aracılar vasıtasıyla malın ve sermayenin iki taraf arasında elden ele aktarılmasıdır. | Muhtemel |
التماثل في العلوم العددية والإنسانية
| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Periyodik fonksiyon ve harmonik salınım | Bir sistemin belirli zaman aralıklarıyla aynı koordinat veya durumdan geçerek devrini tamamlaması yapısıyla örtüşür. | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Sosyal nöbetleşme ve rol değişimi | Toplumsal süreçlerde bireylerin veya grupların belirli konumları sırayla devralması ve tarihsel evrelerin tekerrürüdür. | Güçlü |
التضييق الخاطئ وخطر الخطأ
| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kökü bütünüyle müstakil bir özel isim kabul edip Kur'an'daki تارة kullanımlarını da alelade bir zaman zarfı veya tesadüfi bir tekrar gibi görmek. |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Kök, varlığın yaratılış ve dönüş evrelerinin rastgele olmadığını, her bir turun ilahi kudretin tayin ettiği bir tasarım içinde devrettiğini bildirir. |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Yaratılış ve yeniden dirilişin birbirinden kopuk iki ayrı mucize sanılması; oysa kök bunların birbirini takip eden iki tutarlı devir olduğunu gösterir. |
خلاصة موجَّهة لفهم القرآن
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Varlık nizamının döngüsel ve nöbetleşe mantığını, yaratılışın evreler halindeki sürekliliğini ve vahyin ilahi yasa vasıtasıyla toplumsal düzeni kurucu işlevini kavramayı sağlar. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | İnsanın yaratılışını, ölümünü ve dirilişini ele alan ontolojik ayetlerde (Tâhâ 20:55) ve geçmiş şeriatların sürekliliğini anlatan kitap ayetlerinde. |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Dirilişin imkansız veya akıl dışı görüldüğü zihinsel sapmayı, onun topraktan çıkışın ikinci bir devri ve doğal bir tamamlayıcısı olduğunu göstererek düzeltir. |
التركيب النهائي والنموذج الرياضي
- Somut anlamİki taraf arasında dolaşan elçi, elden ele aktarılan su kabı ve nöbetleşe devreden hal.
- Soyut anlamBelirli bir periyot dahilinde bir durumun tamamlanıp yeniden başa dönmesi ve tekrarlanan varoluş evresi.
- Sistematik karşılıkVarlık alanındaki döngüsel yasaların ve vahiy kanununun zaman ekseninde nöbetleşe tecelli etmesi.
- LaTeX modeli
- LaTeX açıklamasıModelde zamanı, tamamlanan devir periyodunu, ise sistemin durumunu temsil eder. Durum, her periyot tamamlandığında () baştaki haline özdeş biçimde yenilenerek dönüşür; nitekim insanın topraktan çıkarılışı, iade edilişi ve tekrar oradan diriltilişi bu döngüsel intikalin ifadesidir.