ذيع

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ذ-ي-عالصيغ: ١ · الجذور المجاورة: ١٥ · الآيات: ١ · السور: ١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».رحمفضلعلمذيعأَذَاعُوانبطجيأرددأمرشطنألهأولرسل

الجذرالصيغ ١الآيات ١السور ١المجاورة ١٥

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

ذيع

ذ - ي - ع

جذر
  • الورود: ١
  • الآيات: ١
  • الصيغ: ١
  • المعاجم: ١٠

معناه في القرآن: Yayınladılar

ملاحظاتي

المعاجم(١٠)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٨٤٦
باب العين والذّال وواي معهما ع ذ ي، ع و ذ، ذ ي ع مستعملات عذي: العِذْيُ: موضع بالبادية. والعَذَاةُ: الأرضُ الطيّبةُ التربةِ الكريمةُ المنْبِتِ..قال: بأرضٍ هجانِ التُّربِ وَسْمِيَّةِ الثَّرى عَذاةٍ نَأَتْ عنها المُلوحَةُ والبَحْـرُ والعِذْيُ: اسمٌ للموضِعِ الذي ينبت في الشّتاء والصّيف من غير سقيٍ. ويقال: العِذْيُ: الزّرع الذي لا يُسقَى إلاّ من المطر لبعده من المياه، الواحدة: عَذاة. ويقال:
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢١٥
ذاعَ الخبر يَذيعُ ذَيْعاً وذُيوعاً وذَيْعوعَةً وذَيَعاناً، أي انتشر. وأَذاعَهُ غيره، أي أفشاه. والمِذْياعُ: الذي لا يكتم السرّ. وفي الحديث: "ليسوا بالمَذايِيعِ البُذُرِ". وأَذاعَ القومُ ما في الحوض، أي شرِبوه كلَّه.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٥٬٤٧٩
باب العين والذال عوذ ، ذيع ، عذي ، ذعي ، وذع . عوذ : يقال : عاذ فلان بربّه يعوذ عَوْذاً إذا لجأ إليه واعتصم به . قال الله جلّ وعزّ : ( فَإِذَا قَرَأْتَ الْقُرْءَانَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ ) ( النّحل : 98 ) معناه : إذا أردت قراءة القرآن فقل : أعوذ بالله من الشيطان الرجيم ووسوسته . وعاذ وتعوَّذ واستعاذ بمعنى واحد . وقال الله جلّ وعزّ : ( قَالَ مَعَاذَ اللَّهِ أَن
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٢٬٢٥٢
(باب الذال والياء وما يثلثهما) (ذيخ) الذال والياء والخاء كلمةٌ واحدة لا قياس لها. قولهم للذّكر من الضباع ذِيخٌ، والجمع ذِيَخَة. وربَّما قالوا: ذيّخْت الرّجلَ تذييخاً، إذا أذلَلْتَه.‏ (ذير) الذال والياء والراء ليس أصلاً. إنّما يقولون: ذَيَّرْتُ أطْباءَ النّاقةِ، إذا طليتَها بسِرْجِينٍ لئلا يرتضِع الفَصيل. وهو الذِّيار.‏ (ذيع) الذال والياء والعين أصلٌ يدلُّ على إظهار الشَّيء وظُهوره وانتشارِه.
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٣٢٣
ذ ي ع ذاع سره ذيوعاً‏.‏ وأذاع الخبر والسر وأذاع به وهو مذيع ومذياع‏.‏ تقول‏:‏ فلان للأسرار مذيـاع وللأسباب مضياع‏.‏ وفي الحديث ‏"‏ ليسوا بالمذاييع البذر ‏"‏‏.‏ ومن المجاز‏:‏ تركت متاعي بمكان كذا فأذاع به الناس‏:‏ ذهبوا به‏.‏ وأذاعوا بما في الحوض من الماء‏:‏ شربوه كله‏.‏ وذاع الجور‏:‏ انتشر‏.‏ وذاع في جلده الجرب‏.‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ١٬٧٠٠
الذَّيْعُ: أَن يَشِيع الأَمرُ. يقال أَذَعْناه فذاع وأَذَعْت الأَمر وأَذَعْتُ به وأَذَعْتُ السِّرَّ إِذاعة إِذا أَفْشيْته وأَظهرته. وذاعَ الشيءُ والخبر يَذِيع ذَيْعاً وذيَعاناً وذُيوعاً وذَيْعوعةً: فَشا وانتشَر. وأَذاعه وأَذاع به أَي أَفشاه. وأَذاعَ بالشيء: ذهَب به؛ ومنه بيت الكتاب (* قوله: بيت الكتاب؛ هكذا في الأصل، ولعله أراد كتاب سيبويه.): رَبْع قِواء أَذاعَ المُعْصِراتُ به أَي أَذْهَبته
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٢١١
* ذ ي ع * * ذَاعَ * الخبر انتشر وبابه باع و * ذُيُوعاً * و * ذَيْعُوعَةً * و * ذَيَعَانَاً * بفتح الياء و * أذَاعَهُ * غيره أفشاه و * المِذْيَاعُ * بالكسر الذي لا يكتم السر وفي الحديث ﴿ليسوا * بالمَذَايِيعِ *﴾
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١٬٠٨٠
ذاع الشيء والخبر يذيع ذيعا وذيوعا بالضم وذيعوعة، كشيخوخة وذيعانا، محركة: فشا، وانتشر. والمذياع بالكسر: من لا يكتم السر، أو من لا يستطيع كتم خبره، والجمع المذاييع. ومنه قول علي رضي الله عنه - في صفة الأولياء -: الأولياء ليسوا بالمذاييع البذر. وقيل: أراد لا يشيعون الفواحش. وهو بناء مبالغة، ويقال: فلان للأسرار مذياع، وللأسباب مضياع. وأذاع سره، وبه: أفشاه وأظهره، أو نادى به في الناس، وبه فسر الزجاج
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٦٩٣
ذَاعَ 1 ذَاعَ ذ , aor. يَذِيعُ, inf. n. ذَيْعٌ and ذُيُوعٌ (S, Msb, K) and ذَيْعُوعَةٌ and ذَيَعَانٌ, (S, K,) It (information, news, or tidings, S, K, or discourse, Msb, and a thing, TA) became spread, published, or divulged; (S, Msb, K, TA;) became revealed, made known, or disclosed. (Msb.) ― -b2- You say also, ذَاعَ الجَوْرُ (assumed tropical:) Injustice, or tyranny, spread. (TA.) ― -b3- And
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٨٧
ذَاعَ ذَاعَ ( y ) I ( n. ac. ذَيْع 1 , ذُيُوْع 27 , ذَيَعَاْن 36 , ذَيْعُوْعَة ), a. Spread, became published, divulged, disclosed. أَذْيَعَ أَذْيَعَ IV , a. Spread about, divulged. b. Drank, swallowed up. مِذْيَاْع مِذْيَاْع 45 , ( pl. مَذَاْيِيْعُ 65 ), a. Babbler, blabber.
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٥ (الإجمالي: ٢٤)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. نبط

    الآيات المشتركة: ١ · O sonucu çıkarırlar

  2. ردد

    الآيات المشتركة: ١ · “Ridde” devenin memesinden doğumdan önce gelen süttür

  3. قلل

    الآيات المشتركة: ١ · Az

  4. شطن

    الآيات المشتركة: ١ · Şetan, kuyudan su çekilen uzun iptir

  5. فضل

    الآيات المشتركة: ١ · Fadl Deriden yapılan gömlektir

  6. خوف

    الآيات المشتركة: ١ · Havf : “Hafe” korkulduğu zaman saklanmak için takınılan…

  7. أول

    الآيات المشتركة: ١ · Alet kaldıraç demektir

  8. تبع

    الآيات المشتركة: ١ · İnek yavrusu, dana demektir

  9. أمر

    الآيات المشتركة: ١ · Murar acı bir ağacın adıdır

  10. جيأ

    الآيات المشتركة: ١ · Ceyee yağmur sularının toplanıp biriktiği yerdir

  11. رحم

    الآيات المشتركة: ١ · Rahim, bebeğin doğana kadar geliştiği yerdir

  12. رسل

    الآيات المشتركة: ١ · Saçak demektir

الآيات التي ورد فيها(١)

  1. وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُولِي الْأَمْرِ …

    Yayınladılar

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökذيع
YapıÜçlü kök
Özel DurumEcvef (orta harfi illetli)
Bağlamsal Yakın Köklerشيع, فشو, نشر, بذر
Zıt Kökكتم
Çekirdek Özet 1Bir şeyin gizli veya kapalı tutulmayıp etrafa yayılması, dağıtılması ve tüketilip yok edilmesi
Çekirdek Özet 2Toplumsal güvenlik veya istihbarat niteliğindeki bilgiyi doğrulamadan sorumsuzca yayarak kamu düzenini zaafa uğratma
Çekirdek Özet 3Enformasyon akışının disipline edilmeyip serbestçe dağıtılmasının getirdiği kargaşa ve denetimsizlik
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca sıradan bir «haber verme» veya «yayıncılık» olarak daraltıp ayetteki güvenlik zaafı ve istihbari sorumsuzluk boyutunu gözden kaçırma

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
ذيİşaret etme, yönelme, bir sınırın dışına doğru uzanma ve akma hareketiعGeniz/boğaz çıkışlı halk harfi olan ع sesinin eklenmesiyle bu dışa uzanma hareketi, bir bilginin veya maddenin etraftaki geniş bir kitleye duyurulması, bütünüyle dağıtılması ve yayılması (işâa) yönünde somutlaşıp pekişmiştir.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
ذKapı / Geçiş imgesi (ikiz harf د kökeninden türetme yoğunlaşma)Bir eşikten dışarı çıkışı, saklı olanın aralıktan dış ortama sızmasını veya eşiğin aşılmasını temsil eder.
يEl ve kolBir fiili bizzat işleme, eliyle uzatma, verme ve dışarıya aktarma hareketini gösterir.
عGöz / Pınar kaynağıAçığa çıkma, görünür kılınma, herkesin göreceği ve bileceği hale gelme durumunu simgeler.
ذيعKapıdan dışarı uzanıp görünür kılma hareketiİçeride veya gizlide kalması gereken bir bilginin, el yardımıyla sınırın dışına taşırılarak herkesin gözü önüne serilmesi ve etrafa dağıtılması hareketidir.

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir havuzdaki suyun içilerek tamamen bitirilip tüketilmesi; rüzgârın bir yurdun izlerini silip süpürmesi ve dağıtması. أذاعوا بما في الحوض (havuzdaki suyu bitirdiler).
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şiirinde rüzgârların veya zamanın konak yerlerini dağıtıp silmesi anlamında kullanılmıştır: رَبْعٌ قِوَاءٌ أَذَاعَتِ المُعْصِرَاتُ بِهِ (Kasırgaların izlerini silip dağıttığı ıssız bir yurt).
Erken Arapça kullanımHaber ve sırların tutulamayıp etrafa kontrolsüzce saçılması anlamında kullanılmıştır: أَذَاعَ بِهِ فِي النَّاسِ حَتَّى كَأَنَّهُ / بِعَلْيَاءَ نَارٌ أُوقِدَتْ بِثَقُوبِ (Onu insanlar arasında öyle yaydı ki, sanki yüksek bir tepede tutuşturucularla yakılmış apaçık bir ateş oldu).

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça ذيع kökü, içeride saklı olan bir şeyin etrafa taşırılması, dağıtılması ve saçılması çekirdek anlamına dayanır. Batı Sami dillerinde ve genel Sami zemininde kök, yayılma, tükenme ve dağıtılma semantik alanlarıyla sınırlı paralellikler gösterir; ancak haber ve bilginin kitlelere ifşa edilmesi anlamındaki kurumsallaşmış kullanımı ağırlıklı olarak Arap dil sahasında semantik özelleşmeye uğramıştır. Arapçadaki kullanımında bir taraftan «sırrı ifşa etmek, yaymak» anlamı, diğer taraftan «dağıtarak tüketmek, yok etmek» anlamı birbirine bağlıdır; bir şeyi kontrolsüzce yaymak onun gizliliğini ve korunmuşluğunu tüketip yok etmektir. Kökün ilk harfi olan ذ sesi, Proto-Semitik peltek sızıcı seslerin Arapçada korunan tipik bir yansımasıdır.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, David Cohen, Lisān al-ʿArab, Lane's Arabic-English Lexicon.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönذيع / İfşa ve intişarMaddi bir şeyin tüketilip dağıtılması (havuzun suyunun bitirilmesi) anlamından manevi/istihbari bilginin yayılmasına doğru semantik genişleme.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiBatı Sami paralelleriDağılma, saçılma ve etrafa yayılma eylemlerinde fonetik ve anlamsal örtüşmeler mevcuttur.Muhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıSami ailesi dışında güvenilir bir soydaş kelime tespit edilmemiştir.Veri bulunamadı

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
ذيعAnlamlıYaymak, ifşa etmek, dağıtmakHaberi veya sırrı gizlemeyip etrafa yaymak, bir şeyi tüketip yok etmekHedef kök; Kur'an'da geçer (Nisâ 4:83).
ذعيKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKitābü’l-ʿAyn ve Tehzîb'de mühmel kabul edilir.
يذعKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıArapçada bu harf dizilimiyle kök oluşmamıştır.
يعذKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıArapçada bu harf dizilimiyle kök oluşmamıştır.
عذيAnlamlıYağmur suyuyla sulanan yerAkarsu veya kuyu suyu olmaksızın sırf gök suyuyla beslenen temiz, verimli toprakKitābü’l-ʿAyn'da müsta‘meldir; Kur'an'da geçmez.
عيذAnlamlıSığınmak, korunmakBir tehlikeden kaçıp birine veya bir yere sığınmak, iltica etmekKitābü’l-ʿAyn'da müsta‘meldir (عوذ ile eş-kökenli); Kur'an'da kök formu mevcuttur.

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
ذيعMerkezHaberin ve bilginin etrafa yayılmasıKontrolsüz, süzgeçsiz ve saklanması gereken kritik bilgiyi sorumsuzca kitleye yaymakBir güvenlik veya kamu meselesini yetkililere arz etmeden doğrudan halk arasına saçmaktır.
شيعKomşuBir fikir veya durumun yayılıp taraftar bulmasıشيع kökünde yayılma taraftarlık ve kümelenme ile birlikte gerçekleşirken, ذيع kökünde sırf haberin ve bilginin ortalığa dökülmesi esastır.شيع kökünden türeyen şüyû, bir şeyin toplumda yerleşik ve bilinir hale gelmesini anlatır.
فشوKomşuKendiliğinden ve genişçe yayılmaفشو kökünde yayılmanın genişliği ve durdurulamaz biçimde taşması baskındır; ذيع ise failin ifşa edici eylemine odaklanır.فشو sırrın veya hastalığın kendiliğinden her tarafa sirayet etmesidir.
نشرKomşuKatlanmış veya dürülü bir şeyi açıp yaymaنشر genel anlamda sermek, dağıtmak ve diriltmektir; ذيع gibi ifşa veya gizliliği ihlal etme menfi nüansını zorunlu olarak taşımaz.Kitabın açılması veya ölülerin diriltilip yayılması gibi nötr/müsbet bağlamlarda kullanılır.
بذرKomşuSaçmak, tohumlamak, israf etmekبذر kökünde tohum saçar gibi gelişigüzel ve israfvari dağıtma vurgulanır; hadiste geçen «müzeeyî‘u büzer» ifadesi iki kökün yakınlığını gösterir.Sözü veya malı lüzumsuz yere etrafa savurmaktır.
كتمZıtGizlemek, saklamak, örtmekكتم bir bilgiyi, hakkı veya sırrı bilinçli olarak içte tutmak ve açığa vurmamaktır; ذيع ise onu açığa vurup dağıtmaktır.Nisâ 4:83 ayetindeki ifşanın tam karşıtı olan ketmetme ve mahremiyeti koruma tavrıdır.

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
Arapçaذيعİfşa etmek, yaymak, dağıtmakGizli kalması gereken bir haberi veya durumu denetimsizce topluma yaymakKesin
Latincedivulgare, diffundereHalka yaymak, ifşa etmekDivulgare kelimesi «vulgus» (halk, avam) kökünden gelir ve bir şeyi yetkisizce halk tabakasına yaymayı tam olarak karşılar.Güçlü
İngilizcedivulge, broadcast, disseminateİfşa etmek, yaymak, sızdırmakDivulge gizli bilgiyi ifşa etmeyi, broadcast ise geniş kitleye kontrolsüzce ulaştırmayı ifade eder.Kesin
Almancaverbreiten, ausplaudern, preisgebenYaymak, ağzından kaçırmak, ifşa etmekAusplaudern sırrı gevezelikle yaymayı, verbreiten ise haberi geniş kitleye dağıtmayı içerir.Güçlü
Fransızcadivulguer, ébruiterİfşa etmek, ortalığa yaymakÉbruiter, bir haberi gürültülü ve denetimsiz biçimde fısıltıyla kitleye ulaştırma nüansını çok iyi verir.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Lewis & Short, Duden, TLFi.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
أَذَاعُوا بِهِGüvenlik ve savaş haberlerini doğrulamadan sorumsuzca kamuoyuna yaymakMedine toplumunda münafıkların veya zayıf karakterli kimselerin, güven veya korku (zafer veya yenilgi) haberlerini yetkili mercilere (Resul ve ülü'l-emr) götürmeden doğrudan halka yayıp panik veya rehavet üretmeleri bağlamı (Nisâ 4:83).

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamToplumsal fesat ve nifak ahlakıMünafıkların psikolojik harp taktiği olarak dezenformasyon ve manipülasyon üretmesi; toplumun inanç ve güven bağlarını zayıflatma çabası.İtikadi zaafın bilgi ahlakındaki yansıması ve nifak alameti olarak sorumsuz yayımcılık.
FıkıhSavaş hukuku ve kamu düzeni (siyaset-i şer'iyye)Askeri sırların, istihbaratın ve asılsız haberlerin yayılmasının haramlığı; kamu otoritesinin (ülü'l-emr) bilgiyi yönetme ve sansürleme yetkisi.Toplumsal zararı defetmek için asılsız veya zararlı haber yayanlara tazir cezası uygulanması.
Tefsirİstihbarat ahlakı ve bilgi süzgeciNisâ 4:83 ayetinin tefsirinde istinbât kavramıyla karşıtlık kurularak, ham bilginin uzmanlarca analiz edilmeden yayılmasının yasaklanması.Bilginin kaynağına ve etkisine bakılmaksızın denetimsizce saçılmasının kınanması.
HadisSır saklama ve gevezelik yasağı«İnsanların en şerlilerinden biri sırrı yayan kimsedir» ve Hz. Ali'nin «Onlar sır yayan (mêzâyî‘) ve boşboğaz (büzür) kimseler değildir» sözü.Ketumiyet erdemi karşısında sır tutamama (mizyâ‘) zaafının yerilmesi.

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniBireysel ve toplumsal ahlakİfşaat ve gıybetMahremiyetin ihlaliDini sistemde sırrın, ayıpların ve doğrulanmamış şayiaların yayılması haram kılınmış, bilgi emanet kabul edilmiştir.Kesin
İlmiMetodoloji ve epistemolojiTahkiksiz veri aktarımıEnformasyon kirliliğiBilimsel usulde bir bilginin kaynağı doğrulanmadan (tahkik edilmeden) yayılması ilmi güvenilirliği yok eder.Kesin
SiyasiKamu güvenliği ve istihbaratBilgi sızıntısı ve dezenformasyonOtoriteyi ve düzeni zayıflatmaSavaş veya kriz anlarında teyitsiz haberlerin halka yayılması panik veya sahte güven oluşturarak kamu düzenini çözer.Kesin
İktisadiPiyasa güvenliği ve spekülasyonSpekülatif haber yaymaFiyat istikrarsızlığıAsılsız kriz veya refah söylentilerinin piyasaya yayılması manipülasyona, panik alımlarına veya haksız kazanca yol açar.Güçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKontrolsüz difüzyon ve entropi artışı (Fizik / Enformasyon Teorisi)Sıkıştırılmış veya sınırlandırılmış bir enerjinin/sinyalin filtre olmaksızın gürültülü bir ortama hızla dağılması ve sistemdeki belirsizliğin (entropi) maksimuma ulaşması.Güçlü
Beşeri bilimlerKitle manipülasyonu ve panik epidemiyolojisi (Kitle Sosyolojisi)Doğrulanmamış verilerin kitle iletişim kanalları veya fısıltı gazetesiyle yayılması sonucu toplumsal histeri ve kolektif irrasyonellik üretilmesi.Kesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca bugünkü teknik anlamıyla «radyo-televizyon yayını yapmak» veya sıradan bir «haberdar etmek» fiili olarak algılamak.
Kur'an içi daha geniş anlamKök, teyit edilmemiş, ham ve toplumun sinir uçlarına dokunan kritik bilgiyi sorumsuzca ifşa ederek kitleyi yönlendirme ve kamu güvenliğini sabote etme suçunu kapsar.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataNisâ 4:83 ayetinin getirdiği muazzam istihbarat ve bilgi güvenliği disiplini gözden kaçırılarak, ayet yalnızca basit bir dedikodu yasağına indirgenir; devlet ve cemaat düzeyindeki bilgi hiyerarşisi zedelenir.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın kriz dönemlerinde toplumsal psikolojiyi ve bilgi akışını nasıl yönettiğini, kurumsal otorite (Resul ve ülü'l-emr) ile tebaa arasındaki bilgi süzgecinin (istinbât) hayati önemini bu tek kök üzerinden inşa etmesi bakımından vazgeçilmezdir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Münafıkların psikolojik harp yöntemlerini, Medine dönemindeki askeri istihbarat zaaflarını ve cemaat içi disiplini konu edinen ayetlerde (özellikle Nisâ 4:83) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?«Duyulan her şeyin özgürce konuşulabileceği» şeklindeki yüzeysel şeffaflık zannını tashih eder; bilginin bir kamu güvenliği unsuru olduğunu ve ehil mercilerin süzgecinden geçmeden yayılmasının topluma ihanet derecesinde zarar verebileceğini ortaya koyar.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir kaptaki veya havuzdaki sıvının çevreye saçılarak bütünüyle tüketilmesi, rüzgârın konak yeri izlerini silip süpürmesi.
  • Soyut anlamGizli ve kritik bir bilginin yetkisizce, doğrulanmadan ve filtrelenmeden geniş kitlelere ifşa edilip yayılması suretiyle güvenliğin tüketilmesi.
  • Sistematik karşılıkKamu düzeni ve kriz yönetiminde, istinbât süzgecinden geçirilmeyen ham bilginin denetimsizce dolaşıma sokulmasıyla oluşan toplumsal entropi ve nifak zaafı.
  • LaTeX modeliI(t)→  ¬F  ΔSpub  ⟹  lim⁡t→∞O(t)=0
  • LaTeX açıklamasıBurada I(t) sisteme ulaşan ham enformasyonu, ¬F yetkili mercilerce (istinbât / Resul ve ülü'l-emr) yapılması gereken filtreleme ve tahkik mekanizmasının işletilmediğini gösterir. Bu denetimsiz aktarım neticesinde kamu alanında kontrolsüz bir bilgi saçılması ve entropi artışı (ΔSpub) meydana gelir. Sonuçta toplumsal düzenin, güvenliğin ve savunma mekanizmasının kararlılığı zamanla sıfıra yaklaşarak (O(t)→0) sistemik bir zaafiyet doğurur. Model, ذيع eyleminin bilgi akışındaki tahribatını sembolize eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ذ