قلع
ق - ل - ع
جذر- الورود: ١
- الآيات: ١
- الصيغ: ١
- المعاجم: ١١
معناه في القرآن: Suyu tut
ملاحظاتي
المعاجم(١١)
كتاب العين
الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٩٬٩٣٥باب العين و القاف واللام
)ع ق ل، ع ل ق، ق ل ع، ل ع ق، ل ق ع مستعملات( عقل: العَقْل: نقيض الجَهْل. عَقَل يَعْقِل عَقْلاً فهو عاقل. والمَعْقُولُ: ما تَعْقِلُه في فؤادك. ويقال: هو ما يُفْهَمُ من العَقْل، وهو العَقْل واحد، كما تقول: عَدِمْتَ َمْعُقولاً أي ما يُفْهَمُ منك من ذهْنٍ أو عَقْل.
قال دغفل:
فقد أفَادَتْ لهُمْ حِلْماً ومَوْعِظةً لِمَنْ يكون له إرْبٌ ومَعْقُولُ
وقلبٌ عاقلٌ عَقولٌ، قال دغفل:
الصحاح
الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬٣٧٦قَلَعْتُ الشيءَ واقْتَلَعْتُهُ، فَتَقَلّعَ وانْقَلَعَ. والمَقْلوعُ: الأميرُ المعزول. ودائرةُ القالِعِ تكون تحت اللِبْدِ، وتُكْرَهُ. والقَلْعُ: شبهُ الكِنْفِ يكون فيه زاد الراعي وتواديه وأصِرَّتُه. والإقْلاعُ عن الأمر: الكفُّ عنه. يقال: أقْلَعَ فلانٌ عما كان عليه، وأقْلَعَتْ عنه الحمّى. ويقال: تركت فلان فلاناً في قَلْعٍ وقَلَعٍ من حُمَّاهُ، والقَلْعُ أيضاً: اسمُ معدنٍ يُنْسب إليه الرَصاص الجيد.
تهذيب اللغة
الأزهري · القرن ١٠بلا ترجمةالحروف: ٢٠٬٣٦٢باب العين والقاف مع اللام
عقل ، علق ، لقع ، لعق ، قلع ، قعل : مستعملات .
عقل : في الحديث أن امرأتين من هُذيلٍ اقتتلتا ، فرمت إحداهما الأخرى بحَجرٍ فأصابَ بطنها فقتلتها ، فقضى رسول الله عليه بدِيتها على عاقلة الأخرى .
أخبرنا عبد الملك عن الربيع عن الشافعي أنّه قال : العاقلة هم العَصَبة . قال : وقضى رسول الله ( صلى الله عليه وسلم ) بديةِ شِبهِ العمد والخطأ المحضِ على العاقلة ، يؤدُّونها في ثلاث
مقاييس اللغة
ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١٠٬٠٦١(باب القاف واللام وما يثلثهما)
(قلم) القاف واللام والميم أصلٌ صحيح يدلُّ على تسويةِ شيء عند بَرْيه وإصلاحه. من ذلك: قَلَمْتُ الظُّفُر وقلَّمْته. ويقال للضَّعيف: هو مَقلُوم الأظفار. والقُلاَمَة: ما يسقُط من الظُّفُر إذا قُلِم. ومن هذا الباب سمِّي القلمُ قَلماً، قالوا: سمِّي به لأنَّه يُقْلَم منه كما يُقْلمُ من الظُّفر، ثمَّ شُبِّه القِدْح به فقيل: قلم. ويمكن أن يكون القِدحُ سُمِّي قلماً لما
أساس البلاغة
الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٩٨٥ق ل ع
قلع الشجرة واقتلعه.
وتقلّع المدر عن إثارة الأرض ورماه بقلاعة بالتخفيف والتثقيل: بمدرة يقتلعها من الأرض ورماه بالمقلاع.
وسيف قلعيّ بفتح اللام: عتيق نسب إلى معدن بالقلع وهو جبل بالشام.
قال أوس: يعلون بالقلع البصريّ هامهم ويخرج الفسو من تحت الدّقارير وهو جمع القلعيّ كالعرك والعركيّ والعرب والعربيّ.
وله جام من القلعيّ وهو الرّصاص الجيد.
وتحصّنوا بالقلعة والقلاع.
وسميت
لسان العرب
ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٩٬٩٥٥القلعُ: انْتِزاعُ الشيء من أَصله، قَلَعَه يَقْلَعه قَلْعاً وقَلَّعَه واقْتَلَعَه وانْقَلَعَ واقْتَلَعَ وتَقَلَّعَ. قال سيبويه: قَلَعْتُ الشيءَ حوَّلْتُه من موضعه، واقْتَلَعْتُه اسْتَلَبْتُه. والقُلاعُ والقُلاعةُ والقُلاَّعة، بالتشديد والتخفيف: قِشْرُ الأَرض الذي يرتفع عن الكَمْأَةِ فيدل عليها وهي القِلْفَعةُ والقِلْفِعةُ. والقُلاعُ أَيضاً: الطين الذي يَنْشَقُّ إِذا نَضَبَ عنه الماءُ، فكل قِطْعةٍ
القاموس المحيط
الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٦٩٣* ق ل ع * * قَلَعَ * الشيء من باب قطع * فانْقَلَع * و * قَلَّعهُ تَقْلِيعا فَتَقَلَّعَ * و * الإقْلاَعُ * عن الأمر الكف عنه يقال * أقْلَع * عما كان عليه وأقلعت عنه الحمى و * القَلْعُ * بوزن القطع اسم معدن ينسب اليه الرصاص الجيد و * القَلْعَةُ * الحصن على الجبل و * القَلْعَةُ * بوزن الجرعة المال العارية وفي الحديث ﴿بئس المال القلعة﴾ و * المِقْلاعُ * بالكسر الذي يرمى به الحجر و * القَلاَّعُ *
تاج العروس
الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١٤٬٠٥٩قلعه، كمنعه: انتزعه من أصله، كقلعه تقليعا، واقتلعه فانقلع، وتقلع، واقتلع، أو قلع الشيء حوله عن موضعه، نقله سيبويه.
ومن المجاز المقلوع: الأمير المعزول، وقد قلع كعني قلعا وقلعة، الأخير بالضم .
والقالع: دائرة بمنسج الدابة يتشاءم بها، وهو اسم، وقال أبو عبيد: دائرة القالع من الفرس وفي بعض النسخ: في الفرس، وهي التي تكون تحت اللبد وهي تكره ولا تستحب، وذلك الفرس مقلوع، أي به دائرة القالع.
والقلع،
معجم لين
إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٦٧٩قَلَعَ
1 قَلَعَ ذ and ↓ اِفْتَلَعَ He pulled, plucked, tore, wrenched, or rooted, out, or up, or off; detached; removed from his or its place; displaced; (Msb, K *;) eradicated; uprooted; unrooted. (K.) ― -b2- تَقْلَعُ (K in art. جذو) and تقلعُ السَّيْرَ (TA in that art.) [app. for تَقْلَعُ فِى السَّيْرِ], said of she-camels, (K ib.) [app. They raise their feet clear from the ground: see قَلِعٌ
قاموس سالمون
هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٬٤٩٩قَلَعَ
قَلَعَ A ( n. ac. قَلْع 1 ),
a. Pulled, tore up, uprooted; dug out; carried off, removed.
b. Dismissed, deposed.
c. [ coll. ], Undressed himself, stripped.
قَلِعَ
قَلِعَ A ( n. ac. قَلَع 4 ),
a. Reeled, staggered; rode badly.
b. Was slow in understanding.
قَلَّعَ
قَلَّعَ II ,
a. see I (a) , ( b ),
أَقْلَعَ
أَقْلَعَ IV
a. [ 'An ], Left, quitted.
b. Set sail.
c. Constructed
كتاب الله
مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ٣٨٬٧٩٩قلع
قَلَعَ - يَقْلَعُ - أَقْلَعَ - يُقْلِعُ
قَلَعَ - يَقْلَعُ + الكائن + عن شيئ أو أمر: يتوقف عن الفعل والتأثير: يخرج من موقع التأثير والفعل: يكون الكائن في مكان أو موضع حساس وهام، يؤثر من خلاله ويفعل فعله، فيَخْرُج أو يُنْزَع من موضعه هذا، فيفقد بذلك القدرة على الفعل والتأثير: قَلْعُ الحاكمِ أو الأمير أو الساتر أو الحصن أو الصخرة المشرفة
الصيغ(١)
الجذور المجاورةالمجاورة: ١٣ (الإجمالي: ١٤)
- بلع
الآيات المشتركة: ١ · Akan suyun kaybolduğu kumluk yer, delik, boğaz
- غيض
الآيات المشتركة: ١ · Emer
- جود
الآيات المشتركة: ١ · Cûdi
- قضي
الآيات المشتركة: ١ · “Kadb” kesici alet; “ba” “va”va dönüşmüş “kadeve” ve…
- موه
الآيات المشتركة: ١ · Su
- سوي
الآيات المشتركة: ١ · Seviye: Engebesiz düz yerdir
- بعد
الآيات المشتركة: ١ · Baid uzak demektir
- أمر
الآيات المشتركة: ١ · Murar acı bir ağacın adıdır
- ظلم
الآيات المشتركة: ١ · Zalimler
- سمو
الآيات المشتركة: ١ · “Sem” hayvanın sırtı, “ard” da hayvanın karnıdır
- أرض
الآيات المشتركة: ١ · Hayvanların sırtına sema, alt tarafına ard denir
- قوم
الآيات المشتركة: ١ · Hayvanların ön ayaklarına denir
الآيات التي ورد فيها(١)
وَقِيلَ يَاأَرْضُ ابْلَعِي مَاءَكِ وَيَاسَمَاءُ أَقْلِعِي وَغِيضَ الْمَاءُ وَقُضِيَ الْأَمْرُ وَاسْتَوَتْ عَلَى الْجُودِيِّ وَقِيلَ بُعْدًا لِلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ
Suyu tut
تحليل الجذر
تعريف الجذر والخلاصة
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | قلع |
| Yapı | Üçlü kök |
| Özel Durum | Belirgin fark tespit edilmedi |
| Bağlamsal Yakın Kökler | نزع, كفف, مسك, جذذ |
| Zıt Kök | ثبت |
| Çekirdek Özet 1 | Bir şeyi yerleştiği veya tutunduğu kökünden bütünüyle söküp ayırmak |
| Çekirdek Özet 2 | Süregelen bir eylemi, akışı veya yağmuru kaynağında tamamen kesip durdurmak |
| Çekirdek Özet 3 | Bağlantıyı kökünden kopararak bir sürecin sürekliliğini sıfırlama mekanizması |
| Kritik Hata Riski | Hûd 11:44 ayetindeki emri yalnızca yağmurun dinmesi şeklinde sıradan bir hava olayı gibi anlayıp, göğün kaynak düzeyinde suyu tutması ve akışı kökten kesmesi iradesini gözden kaçırmak |
التحليل الثنائي
| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| قل | Hafifletme, yerinden oynatma, eksiltme veya tersine çevirme; قلب kökünde yönün ters çevrilmesi, قلل kökünde ağırlık ve miktarın azalması, قلم kökünde fazlalığın kesilip hafifletilmesi | ع | Boğazın derininden gelen sürtünmeli harfin eklenmesiyle yerinden oynatma eylemi kökten sökme, bütünüyle koparma ve süreci kökünden kesip dondurma şiddetine dönüşmüştür |
التحليل التصويري للحروف
| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ق | Ufuktaki güneş, sınır, yoğunlaşma | Bir merkezde veya sınırda toplanmış olan yoğun güç |
| ل | Çoban değneği, yöneltme, bağlama | Hareketi belirli bir hedefe doğru sevk etme ve zorlama |
| ع | Göz, kaynak, açığa çıkma | Derindeki kaynağın, kökün ve varoluş bağının görünür olması |
| قلع | Sınırlandırılmış kuvvetin kaynağa yönelerek bağı koparması | Odaklanmış bir gücün yönlendirilerek nesneyi veya eylemi doğrudan tutunduğu kaynaktan söküp ayırması |
الاستعمال التاريخي والمبكر
| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Bir ağacı, dişi, çadır kazığını veya taşı zeminle olan irtibatını tamamen koparacak şekilde kökünden söküp çıkarmak; geminin rüzgârı tutan bezini (yelken) açıp direğe bağlamak |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Erken dönem şairlerinden Evs b. Hacer bir beytinde kaliteli kılıçları överken قلع kökünden türeyen ve Şam bölgesindeki madenden çıkarılan sert demiri niteleyen kullanımı zikreder: يعلون بالقلع البصري هامهم / ويخرج الفسو من تحت الدقارير |
| Erken Arapça kullanım | Kurumuş çamurun su çekilince topraktan kabuk kabuk ayrılmasına ve bir işi yapan kimsenin o işi kesin bir kararla tamamen terk edip el çekmesine أَقْلَعَ عَنِ الأَمْرِ denilmiştir |
المصدر Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha ve Asās al-Balāgha.
الطبقة الاشتقاقية السامية
Arapça قلع kökü, merkezi ve güneybatı Sami dillerinde somut olarak yerinden sökme, kabuğunu veya parçasını ayırma ve fırlatma semantik çekirdeğine dayanır. İbranicede yer alan קָלַע (qālaʿ) kökü sapanla taş atmak, oymak veya kumaş şeritlerini ayırıp örmek anlamlarını taşırken, Süryanicede ܩܠܥ (qlaʿ) formu sapanla fırlatma ve bir parçayı bütünden ayırma çağrışımını muhafaza eder. Akadca qalû kökünde yer alan yakıp tüketme veya kabuğundan ayırma izleri fonetik olarak uzak bir katmana işaret etse de, Batı Sami dillerinde kökün ortak paydası bir nesneyi tutunduğu zeminden zorla ayırmak veya hızla fırlatmaktır. Arapçada kök iki temel yönde semantik genişleme yaşamıştır: Birincisi bir şeyi zemininden, kökünden bütünüyle koparmak (ağaç sökmek, diş çekmek); ikincisi ise akmakta veya sürmekte olan bir eylemi kökten kesip el çekmektir (yağmurun dinmesi, günahtan vazgeçme).
درجة الثقة Güçlü
المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith ve David Cohen.
التحليل الاشتقاقي
| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | Bir nesneyi tabanından ayırma ve süregelen eylemden el çekme | Kök, fiziksel olarak bir şeyi kökünden koparmaktan mecazen bir işi veya akışı tamamen durdurmaya evrilmiştir | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | İbranice קלע ve Süryanice ܩܠܥ ile soydaşlık | Sapanla fırlatmak ve parçayı yerinden koparmak anlamları ortak bir Batı Sami çekirdeğine dayanır | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Veri bulunamadı | Afro-Asyatik ailenin diğer kollarında bu fonetik dizilişle doğrulanmış kök ilişkisi tespit edilmemiştir | Veri bulunamadı |
المصدر Maqāyīs al-Lugha ve Brown-Driver-Briggs.
الجذور الشقيقة (التقاليب)
| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| قلع | Anlamlı | Söküp çıkarma, kesme | Bir şeyi kökünden koparma ve süregelen eylemi tamamen durdurma | Hedef kök; Kur'an'da geçer |
| قعل | Anlamlı | Zayıflık, kısalık | Bir nesnenin cılız veya dayanıksız olması | Kur'an'da geçmez |
| لقع | Anlamlı | Vurma, atma | Bir şeyi hızla fırlatma veya sözle sataşma | Kur'an'da geçmez |
| لعق | Anlamlı | Yalama | Dil yardımıyla az bir şeyi sıyırıp alma | Kur'an'da geçmez |
| عقل | Anlamlı | Bağlama, tutma | Bir şeyi bağlayarak hareketini engelleme, zihinsel denetim | Hedef kökle ortak kontrol bağı; Kur'an'da geçer |
| علق | Anlamlı | Asılma, tutunma | Bir şeye yapışıp sarkma ve bağlanma | Hedef kökün zıddı yönde tutunma ilişkisi; Kur'an'da geçer |
الجذور المجاورة والجذر المضاد
| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| قلع | Merkez | Sökme ve durdurma | Kaynak düzeyinde irtibatı keserek var olan akışı tamamen sonlandırmak | Hem fiziksel sökme hem de süregelen fiilden bütünüyle vazgeçme |
| نزع | Komşu | Çekip çıkarma | Bir şeyi bulunduğu kılıftan veya mekândan çekip almak | Kökten koparma şartı aranmaksızın yerinden çekip ayırma |
| كفف | Komşu | Menetme, durdurma | Eylemin yayılmasını veya elin uzanmasını engellemek | Söküp atmaktan ziyade sınır çizerek durdurma |
| مسك | Komşu | Tutma, alıkoyma | Bir nesneyi veya hali bırakmayıp elde tutmak | Çekip koparmak yerine var olanı bırakmamak |
| جذذ | Komşu | Parçalayarak kesme | Sert bir cismi kökünden veya gövdesinden kırarak ayırmak | Kökten ayırmanın yanında ufalanma ve kırılma vurgusu taşır |
| ثبت | Zıt | Sabit kılma, kökleştirme | Bir nesneyi yerine çakıp oynamaz hale getirmek | قلع kökünün zıddı olarak yerinde tutunmayı ve devamlılığı sağlar |
مقابلات المعنى في لغات أخرى
| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | قلع | Kökünden sökmek, kesilmek | Bir şeyi zemininden ayırmak veya akışı kaynağından durdurmak | Kesin |
| Latince | Eradicare, desinere | Kökünü kazımak, sona erdirmek | Eradicare kökten sökmeyi, desinere ise eylemin durmasını karşılar; göksel kaynak düzeyinde tutmayı tam vermez | Güçlü |
| İngilizce | Uproot, desist, withhold | Kökünden sökmek, vazgeçmek, tutmak | Uproot fiziksel koparmayı, desist eylemi bırakmayı verir; Kur'an'daki yağmuru tutma anlamını withhold tamamlar | Güçlü |
| Almanca | Entwurzeln, ablassen, einhalten | Kökten sökmek, durdurmak | Entwurzeln zemin bağını kesmeyi, einhalten ise süreci kesip tutmayı ifade eder | Güçlü |
| Fransızca | Déraciner, cesser | Kökünden sökmek, dinmek | Déraciner fiziksel sökümü, cesser akışın sona ermesini karşılar | Güçlü |
المصدر Oxford Latin Dictionary ve Lane’s Lexicon.
الوجوه والنظائر
| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| أَقْلِعِي | Suyunu tutma, yağmuru kaynağından kesme | Tufanın sona erişi ve kozmik su akışının ilahi emirle derhal dindirilmesi bağlamında göğe hitap (Hûd 11:44) |
سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث
| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | İlahi irade ve tabiat kanunları | Tufan hadisesinde göğün ve yerin şuurlu bir muhatap gibi ilahi emre boyun eğerek işlevini durdurması | Tabiat olaylarının zorunlu değil, ilahi iradeye mutlak bağımlı olması |
| Fıkıh | Tevbe ve günahı terk şartı | Tevbenin geçerlilik rükünlerinden biri olarak günah fiilinden derhal el çekme ve vazgeçme (el-i‘lā‘) | Suç ve günahtan fiilen ve kalben tamamen kopuş |
| Tefsir | İstiare-i mekniyye ve teşhis | Göğe hitap edilerek yağmurun emredici bir iradeyle bir anda bıçak gibi kesilmesi tasviri | Akışın kendi kendine durması değil, kaynağında tutulması |
| Hadis | Fitne ve ahlak | İnsanlar arasındaki bağları koparan veya idarecileri haksız yere azlettiren fitnecilerin yerilmesi | Toplumsal bağı söküp ayıran yıkıcı eylem |
تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي
| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Tevbe ve arınma | Günahtan bütünüyle kopuş | Kötülük zincirini kırma | Bireyin masiyetle olan bütün bağlarını kökünden kesip atması | Kesin |
| İlmi | Fiziksel akış ve termodinamik | Kaynak debisinin kesilmesi | Sistemin girişini sıfırlama | Sisteme giren enerjinin veya maddenin besleme noktasından kapatılması | Güçlü |
| Siyasi | Hukuki meşruiyet ve azil | Görevden el çektirme | İktidar bağını iptal etme | Meşruiyetini yitiren yöneticinin makamla olan irtibatının kökten feshedilmesi | Güçlü |
| İktisadi | Mali kriz ve tüketim | İsraf ve zararlı harcamayı durdurma | Kaynak israfını kesme | Zarar doğuran maliyet ve harcama musluklarının kökünden kısılarak dengenin sağlanması | Muhtemel |
التماثل في العلوم العددية والإنسانية
| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Fonksiyonun sıfırlanması veya akış vanasının kapatılması | Bir diferansiyel denklemde girdiyi temsil eden terimin aniden sıfıra eşitlenmesiyle sistem akışının durması | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Radikal davranışsal terk ve bağ koparma | Bireyin bağımlılık veya sapkın bir alışkanlıkla olan tüm temas kanallarını tek seferde kökten feshetmesi | Güçlü |
التضييق الخاطئ وخطر الخطأ
| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kökü yalnızca fiziksel olarak ağaç veya diş sökmekle sınırlayıp, eylemin ve akışın kaynağında tutulması boyutunu göz ardı etmek |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Bir sürecin kendiliğinden sönümlenmesi değil; amir bir iradeyle kaynağında tutulması, suyun musluğunun kapatılması gibi kökten dindirilmesi |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Hûd 11:44 ayetinde göğe yönelik emrin sembolik bir doğa betimlemesi sanılması ve tabiatın fail değil, emre amade bir memur olduğu hakikatinin silikleşmesi |
خلاصة موجَّهة لفهم القرآن
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Kur'an kozmolojisinde tabiat unsurlarının bağımsız güçler değil, ilahi söze muhatap kılınarak anında işlevini durduran iradeli boyun eğişini tek bir fiille ortaya koyduğu için hayatidir. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Helak kıssalarında ilahi cezanın uygulanışı ve ardından kozmik dengenin yeniden tesisi sürecini anlatan kevni ayetlerde belirleyicidir. |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Tufan gibi büyük felaketlerin yalnızca kör tabiat kuvvetlerinin tesadüfi hareketleri olduğu ve yağmurun kendiliğinden kesildiği yanılgısını düzeltir. |
التركيب النهائي والنموذج الرياضي
- Somut anlamBir nesneyi tutunduğu zeminden, kökünden veya bağından bütünüyle söküp ayırmak.
- Soyut anlamSüregelen bir eylemi, akışı veya iradi durumu kaynağında tamamen keserek yokluğa sevk etmek.
- Sistematik karşılıkBir sisteme devamlılık kazandıran besleme kanalının radikal bir müdahaleyle kökten kapatılması ve sürecin sıfırlanması.
- LaTeX modeli
- LaTeX açıklamasıFormülde zaman içindeki varlık veya akış fonksiyonunu, kaynağın akıtma kapasitesini, ise Heaviside basamak fonksiyonunu temsil eder; anında devreye giren emir ile değeri sıfır olmakta ve akış kaynağında tamamen kesilerek sistem durdurulmaktadır.