حمم
ح - م - م
جذر- الورود: ٢١
- الآيات: ٢٠
- الصيغ: ٧
- المعاجم: ٩
Hümem kömür demektir.المزيد ›
ملاحظاتي
المعاجم(٩)
★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية
Hümem kömür demektir.
كتاب العين
الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٬٣٤٢باب الحاء مع الميم
ح م، م ح مستعملان
حم:
حُمَّ الأَمرُ: قُضِيَ. وقدَّرُوا احتَمَمْتُ الأمرَ اهتَمَمْتُ، قال: كأنّه من اهتمام بحَميم وقَريب. والحِمامُ: قَضاءُ المَوْت. والحميم: الماء الحارُّ.
وتقول: أَحَمَّني الأمرُ. والحامَّةُ: خاصَّةُ الرجل من أهله وولده وذوي قَرابته. والحَمّام: أُخِذَ من الحَميم، تُذكِّرُه العَرَب. والحميم: الماء الحارُّ. وأَحَمَّتِ الأرض: أي صارت ذاتَ حُمَّى كثيرة. وحُمَّ
الصحاح
الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٣٬٩١٩الحَمُّ: ما يبقى من الأَلْية بعد الذَوب، الواحدة حَمَّةٌ. والحَمُّ: ما أذيب منها. قال الراجز:
يُهَمُّ فيه القومُ هَمَّ الحَمِّ
وحَمَمْتُ الألْية، أي أذبتها. والحَمَّةُ: العين الحارّة يَستشفِي بها الأعلاّء والمرضى. وفي الحديث: "العالِمُ كالحَمَّة". وحَمَمْتُ حَمَّكَ، أي قصدتُ قصدَك. قال الشاعر يصف بعيره:
فلمَّا رآني قد حَمَمْتُ ارْتِحالَهُ تَلَمَّكَ لو يُجدي عَليه التَلَمُّكُ
وقال الفراء:
أساس البلاغة
الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ١٬٢٥٧ح م م
أسـود أحـم ويحمـوم.
وهـو أحـم المقلتيـن.
وحمـم وجـه الزاني: سخم.
وفي الحديث " الزاني يحمم ويجبه ويجلد " وحمم الفرخ: طلع زغبه.
وحمم وجه فلان إذا خرج وجهه والتحى.
قال كثير: وهـم بناتي أن يبنّ وحمّمت وجوه رجال من بني الأصاغـر وحمم رأس المحلوق: نبت شعره بعد الحلق وهو من الحمم وهو الفحم.
وطلق امرأته وحممها أي منعهـا.
وتوضـأ بالحميـم وهـو المـاء الحـار.
لسان العرب
ابن منظور · القرن ١٣بلا ترجمةالحروف: ٢٥٬٠٩٠قوله تعالى: حم؛ الأزهري: قال بعضهم معناه قضى ما هو كائن، وقال آخرون: هي من الحروف المعجمة، قال: وعليه العَمَلُ. وآلُ حامِيمَ: السُّوَرُ المفتتحة بحاميم. وجاء في التفسير عن ابن عباس ثلاثة أقوال: قال حاميم اسم الله الأعظم، وقال حاميم قَسَم، وقال حاميم حروف الرَّحْمَنِ؛ قال الزجاج: والمعنى أن الر وحاميم ونون بمنزلة الرحمن، قال ابن مسعود: آل حاميم دِيباجُ القرآنِ، قال الفراء: هو كقولك آلُ فُلانٍ
القاموس المحيط
الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ١٬٦٥٦* ح م م * * الحَمَّةُ * العين الحارة يستشفي بها الأعلاء والمرضى وفي الحديث ﴿العالم كالحمة﴾ و * حَمَّ * الماء سخنه وبابه رد وحم الماء بنفسه صار حارا يحم بالفتح * حَمَماً * بفتحتين و * حُمَّ * الشيء و * أُحِمَّ * على ما لم يسم فاعله فيهما أي قُدر فهو * مَحْمومٌ * و * حُمَّ * الرجل أيضا من الحُمى و * أحَمَّهُ * الله فهو * مَحْمومٌ * وهو من الشواذ و * الحَميمُ * الماء الحار وقد * استَحَمّ * أي
تاج العروس
الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٤١٬٨٨٨| | ( *!حُمَّ الأَمرُ ، بالضَّمِّ ) : إذا | ( قُضِيَ ) . | ( و ) حُمَّ ( له ذلِك : قُدِّر ) فهو | *!مَحْمُوم ، قالَ البعِيث : | % ( ألا يا لَقَوْمِ كلُّ ما حُمَّ واقعُ % | وللطَّيرِ مَجْرَى والجُنُوبُ مَصارِعُ ) % | | وقال الأَعْشَى : | % ( تَوُّمُّ سَلامَةَ ذا فائِشٍ % | هو اليومَ *!حَمٌ لِميعادِها ) % | | أي قَدَّرٌ له . | | ( *!وَحمَّ *!حَمَّه ) : أي ( قَصَد قَصْدَه ) | نقله الجوهريّ . ( و )
قاموس سالمون
هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٥٤٢حَمَّ
حَمَّ A ( n. ac. حَمّ 1 ),
a. Was, became hot.
b. ( n. ac. حَمّ 1 , حَمَم 4 ), Was black.
c. U ( n. ac. حَمّ 1 ), Heated, made hot.
d. Melted ( fat ).
e. Urged on ( animal ).
f. [ pass. ], Had the fever.
g. Decreed, appointed.
حَمَّمَ
حَمَّمَ II ,
a. Heated.
b. Blackened.
c. Sprouted ( hair, feathers, vegetation ).
d. Washed, bathed ( another ).
حَاْمَمَ
حَاْمَمَ
كتاب الله
مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٧١٬٨٣١حمم
حَمَّ - يَحُمُّ (حَمَّ - يَحَمُّ) - حَمِيْم - يَحْمُوْم
حَمَّ - يَحُمُّ (حَمَّ - يَحَمُّ) + الكائن أو الماء أو السائل: يسخن: تزيد حرارته فوق المقبول
حَمِيْم: على وزن " فـَعيل": اسم فاعل مبالغة من " حَمَّ - يَحُمُّ " : الحار والساخن فوق العادي والمقبول
﴿كغلي الحميم﴾
﴿ولا صديق حميم﴾: حميم: وصف يطلق على " العلاقة " بين الأصدقاء والأحباب
الجذور المجاورةالمجاورة: ١٦ (الإجمالي: ١٠٨)
- شرب
الآيات المشتركة: ٤ · İçecek
- صبب
الآيات المشتركة: ٢ · Suyun yukarıdan aşağıya doğru döküldüğü yer, çağlayan…
- غسق
الآيات المشتركة: ٢ · Ğasak, Kanlı irin demektir
- رأس
الآيات المشتركة: ٢ · Baş demektir
- شفع
الآيات المشتركة: ٢ · “Şefeve” dudak demektir
- قطع
الآيات المشتركة: ٢ · Kesinlikle keseceğim
- فوق
الآيات المشتركة: ٢ · Üst
- نور
الآيات المشتركة: ٣ · Ateş demektir
- ألم
الآيات المشتركة: ٢ · Ürrem, erm çakıl taşları, azı dişi demektir
- ليس
الآيات المشتركة: ٢ · Bu kelime “late”den dönüşmüştür
- وعد
الآيات المشتركة: ٢ · “Va’id” yağmur bulutu demektir
- عذب
الآيات المشتركة: ٣ · Su yosunudur
الآيات التي ورد فيها(٢٠)
… أُولَئِكَ الَّذِينَ أُبْسِلُوا بِمَا كَسَبُوا لَهُمْ شَرَابٌ مِنْ حَمِيمٍ وَعَذَابٌ أَلِيمٌ بِمَا كَانُوا يَكْفُرُونَ
Kaynar su
… وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ بِالْقِسْطِ وَالَّذِينَ كَفَرُوا لَهُمْ شَرَابٌ مِنْ حَمِيمٍ وَعَذَابٌ أَلِيمٌ بِمَا كَانُوا يَكْفُرُونَ
Kaynar su
وَلَا صَدِيقٍ حَمِيمٍ
Yakın arkadaş
ثُمَّ إِنَّ لَهُمْ عَلَيْهَا لَشَوْبًا مِنْ حَمِيمٍ
Kaynar su
وَأَنْذِرْهُمْ يَوْمَ الْآزِفَةِ إِذِ الْقُلُوبُ لَدَى الْحَنَاجِرِ كَاظِمِينَ مَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ حَمِيمٍ وَلَا شَفِيعٍ يُطَاعُ
Yakın arkadaş
يَطُوفُونَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ حَمِيمٍ آنٍ
Kaynar su
فَنُزُلٌ مِنْ حَمِيمٍ
Kaynar su
تحليل الجذر
تعريف الجذر والخلاصة
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | حمم |
| Yapı | Üçlü |
| Özel Durum | Mükerrer |
| Bağlamsal Yakın Kökler | حمي, سخن, غلي, ولي |
| Zıt Kök | برد |
| Çekirdek Özet 1 | Yoğun hararet, kaynama derecesine ulaşan sıcaklık, yanma neticesinde kömürleşme ve kararma |
| Çekirdek Özet 2 | Ahiret azabında yakıcı ve eritici kaynar su ile dünyevi ilişkilerde sıcak, koruyucu ve içten dostluk |
| Çekirdek Özet 3 | Bir sistemde ısının ve enerjinin aşırı birikerek yapıyı dönüştürmesi veya dostluk bağının hararetle korunması |
| Kritik Hata Riski | Kökü yalnızca fiziksel sıcak su zannedip kömürleşme, yoğun is ve candan dostluk boyutlarını gözden kaçırmak |
التحليل الثنائي
| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| حم | Hararet, içsel sıcaklık, yanma, koyuluk veya kara renk; nitekim حمأ kökünde kokuşmuş siyah balçık, حمر kökünde kan rengi kırmızılık, حمي kökünde kızışma ve koruma manaları görülür | م | Hararet ve kaynama hareketinin kendi üzerine katlanarak şiddetlenmesi, maddenin en yüksek ısı derecesine ulaşması, bu hararetin nesneyi kömürleştirip karartması veya duygusal düzeyde hararetli bir yakınlığa dönüşmesi |
التحليل التصويري للحروف
| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ح | Çit, duvar; çevirme, koruma, ayırma | Isının ve enerjinin bir sınır içinde hapsedilerek dışarı kaçmasının önlenmesi, içeride sıkışması |
| م | Su; akış, çokluk, derinlik | Sıvı tabiatı, akışkanlık, kaynayan veya hareket eden kütlenin derinliği |
| م | Su; akış, çokluk, derinlik | Akışkan ve derin kütlenin katlanması, hararetin sıvının tamamına nüfuz ederek kaynama noktasına ulaştırması |
| حمم | Hararetin sınırlandırılmış bir alanda akışkan kütleye nüfuz ederek onu kaynatması, yakması ve geride kömürleşmiş koyu bir iz bırakması |
الاستعمال التاريخي والمبكر
| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Kaynama noktasına gelmiş kızgın su, eritilmiş kuyruk yağının cızırtıyla kaynaması ve ateşin geride bıraktığı siyah kömür veya is tortusu |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Erken dönem şahitlerinde kızgın yağın kaynama sesi bu kökle tasvir edilir: كأنَّما أصواتُها في المَعْـزاء / صوتُ نَشيش الحَمِّ عند القلاّء |
| Erken Arapça kullanım | İslâm öncesi ve erken dönemde yüzün kömür veya isle karartılması, bıyığı yeni terleyen gencin yüzündeki kararma (حمم وجهه) ve candan akrabalık bağı (حامة الرجل) anlamında kullanılmıştır |
المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Lisānü’l-ʿArab, Asāsü’l-Belāga.
الطبقة الاشتقاقية السامية
Sami dilleri ailesinde حمم kökü, ilksel Afro-Asyatik katmandan devralınan ve hararet, yanma, sıcaklık ve ısı kaynaklı kararma bildiren temel bir köktür. İbranicede ח-מ-ם (ḥāmam) fiili ısınmak, sıcak olmak; חֹם (ḥōm) kelimesi sıcaklık ve hararet anlamındadır. Süryanicede ܚܡ (ḥam) kökü kızışmak, kaynamak ve ısınmak manalarını karşılar. Akadca metinlerde emēmu fiili sıcak olmak, yanmak; emmu ise sıcak, hararetli nitelemeleriyle bu kökün Proto-Sami ortak mirasındaki varlığını gösterir. Kökün Arapçadaki özgün gelişimi, hararet kavramını hem en uç fiziksel neticesi olan kaynama ve kömürleşme (fahm/is) düzeyine taşımış, hem de semantik bir genişlemeyle insani ilişkilerdeki sıcak, candan ve koruyucu yakınlığı (el-hamîm) ifade edecek şekilde zenginleştirmiştir.
درجة الثقة Kesin
المصدر Brown-Driver-Briggs, HALOT, Payne Smith, The Assyrian Dictionary of the Oriental Institute of the University of Chicago.
التحليل الاشتقاقي
| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | Hararetten kömüre ve sıcak dostluğa uzanan semantik genişleme | Fiziksel kaynar sudan ve erimiş yağdan hareketle, yanma sonucu oluşan kömüre ve duygusal sıcaklığa geçiş gerçekleşmiştir | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | İbranice חמם, Süryanice ܚܡ, Akadca emēmu | Bütün temel Sami dillerinde hararet, sıcaklık ve yanma manası düzenli ses denklikleriyle korunmuştur | Kesin |
| Daha geniş dilsel ilişki | Afro-Asyatik ısı ve güneş kökleri | Eski Mısır ve Berberi dillerindeki sıcaklık ve güneşle ilişkili bazı köklerle muhtemel ortak arka plan paylaşılır | Muhtemel |
المصدر Lisānü’l-ʿArab, Brown-Driver-Briggs, David Cohen.
الجذور الشقيقة (التقاليب)
| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| حمم | Anlamlı | Isınmak, kaynamak, kömürleşmek | Kaynar su, kömür, is ve sıcak dost manalarını taşır | Hedef kök; Kur'an'da geçer |
| محم | Anlamlı | Hararetlenmek, hummaya tutulmak | Ateşli hastalık ve sıcaklığın bedene hücum etmesi anlamında müsta'meldir | Kur'an'da geçmez; ortak çekirdek ilişkisi |
| ممح | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Arap dilinde bu diziliş kök olarak teşekkül etmemiştir | Kur'an'da geçmez |
الجذور المجاورة والجذر المضاد
| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| حمم | Merkez | Kaynar su, kömürleşme, candan yakınlık | Isının son haddeye varıp kaynaması ve yakıcı hale gelmesi | Hem eritici harareti hem de koruyucu sıcak dostluğu kapsar |
| حمي | Komşu | Kızışma, öfke ve koruma | Ateşin parlaması ve koruma gayretinin şiddetlenmesi | حمم kökündeki sıvı kaynaması ve kömürleşme unsuru حمي kökünde öfke ve hami olma şeklinde öne çıkar |
| سخن | Komşu | Isınma ve sıcaklık derecesi | Bir nesnenin soğuk halden sıcak hale geçiş süreci | سخن genel sıcaklığı ifade ederken, حمم yakıcı ve eritici kaynama eşiğini anlatır |
| غلي | Komşu | Fokurdama ve kabarma | Sıvının ısıyla kabarıp taşma hareketi | غلي kaynamanın dinamik kabarmasına, حمم ise ulaşılan nihai yakıcı ısıya odaklanır |
| ولي | Komşu | Yakınlık ve sahiplenme | Hukuki ve fiili koruyuculuk bağı | ولي akdi ve hukuki himayeyi, حمم ise duygusal harareti ve cansiperane dostluğu vurgular |
| برد | Zıt | Soğukluk, ferahlık ve donukluk | Isının tamamen kaybolması veya serinlik hali | حمم kökünün temsil ettiği yakıcı kaynar suya ve samimi sıcaklığa zıttır |
مقابلات المعنى في لغات أخرى
| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | حمم | Kaynar su, kömür, candan dost | Yoğun ısı, kaynama hali, yanık izi ve içten samimiyet | Kesin |
| Latince | fervens, carbo, intimus | Kaynayan, kömür, en içten dost | Fervens fiziksel kaynamayı, carbo kömürü, intimus ise حميم karşılığı dostluğu karşılar | Güçlü |
| İngilizce | scalding water, charcoal, intimate friend | Kaynar su, kömür, candan dost | Tek bir İngilizce kelime kökün hem termal şiddetini hem de dostluk nüansını aynı anda kuşatamaz | Güçlü |
| Almanca | siedendes Wasser, Holzkohle, vertrauter Freund | Kaynar su, odun kömürü, sırdaş dost | Fiziksel kaynama ve sosyal yakınlık boyutları ayrı kelimelerle karşılanır | Güçlü |
| Fransızca | eau bouillante, charbon, ami intime | Kaynar su, kömür, yakın dost | Yüksek ısıl işlem ile kalbi sıcaklık Fransızcada farklı sözcüklerle ifade edilir | Güçlü |
المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré.
الوجوه والنظائر
| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| حَمِيم (fiziksel azap unsuru) | Eritici ve iç parçalayıcı kaynar su | Cehennem ehlinin içeceği veya başlarına dökülen yakıcı sıvı bağlamında (En'âm 6:70, Hac 22:19, Vâkıa 56:42, 54, Nebe' 78:25) |
| حَمِيم (sosyal ve ahlaki bağ) | Candan, hararetle savunan samimi dost | Dünyadaki fedakar dostluk veya kıyamet günü hiçbir dostun dostunu savunamayacağı bağlamında (Şu'arâ 26:101, Fussilet 41:34, Meâric 70:10) |
| يَحْمُوم | Koyu, simsiyah ve boğucu duman/gölge | Cehennemdeki yakıcı ve karanlık duman gölgesinin nitelenmesi bağlamında (Vâkıa 56:43) |
سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث
| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | Ahiret halleri ve cehennem azabı | Cezanın hem fiziksel yakıcılığı (kaynar su) hem de psikolojik yıkımı (hiçbir samimi dostun bulunmayışı) arasındaki bütünlük | Maddi azap ile sosyal yalnızlığın kesişim noktası |
| Fıkıh | Taharet ve hamam hükümleri | Hamam sularının, aşırı sıcak suyun abdest ve gusülde kullanımı, hamama giriş adabı ve beden temizliği | Suyun mutlak hararet derecesi ve temizlenme işlevi |
| Tefsir | Zıt anlamlılık ve vücûh analizi | Aynı lafzın hem en korkunç azap sıvısını (kaynar su) hem de en sıcak koruyucu dostu (veliyy-i hamîm) nasıl karşıladığının tahlili | Isı metaforunun somuttan soyuta geçiş gücü |
| Hadis | Cehennemden çıkış ve tecziye usulü | Büyük günah sahiplerinin cehennemden kömürleşmiş (hümemen) olarak çıkarılıp hayat nehrinde diriltilmeleri rivayetleri | Kömürleşme, yanarak kararma ve arınma |
تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي
| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | İlahi adalet ve ceza | Eritici karşılık | Arındırma veya cezalandırma | İlahi yasayı çiğneyen bilincin ahirette kendi ürettiği yakıcı hararetle yüzleşmesi | Kesin |
| İlmi | Termodinamik süreç | Faz değişimi ve kömürleşme | Maddenin dönüşümü | Yüksek enerjinin sıvıyı kaynatması veya organik yapıyı kömüre çevirmesi | Güçlü |
| Siyasi | İttifak ve dayanışma | Sıcak müttefik (veliyy-i hamîm) | Kriz anında koruma | Tehlike anında tarafların birbirini hararetle savunması ve koruma kalkanı oluşturması | Güçlü |
| İktisadi | Aşırı ısınma ve kriz | Piyasa harareti | Denge bozulması | Kaynakların veya fiyatların aşırı ısınarak sistemi yakıcı ve iflas ettirici bir krize sürüklemesi | Muhtemel |
التماثل في العلوم العددية والإنسانية
| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Termodinamik kritik nokta ve faz geçişi | Bir sıvının sıcaklığının kritik eşiği aşarak tahrip edici buharlaşma ve kaynama fazına geçmesi ya da yanma neticesinde karbonlaşması | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Yoğun duygusal kohezyon ve kutuplaşma | Toplumsal ilişkilerde taraflar arasındaki bağın aşırı hararetle kenetlenmesi (dostluk) veya çatışmanın kaynama noktasına ulaşarak yıkım üretmesi | Güçlü |
التضييق الخاطئ وخطر الخطأ
| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | حمم kökünü yalnızca cehennemde içilen alelade bir sıcak su olarak düşünmek ve kökün kömürleşme, is, hararetli dostluk boyutlarını ihmal etmek |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Kök, hem maddesel hararetin en yıkıcı formunu (derileri eriten su, kara duman) hem de beşeri ilişkilerin en sıcak ve koruyucu mertebesini (candan dost) birleştiren kuşatıcı bir ısı dinamiğini ifade eder |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Meâric 70:10 gibi ayetlerde geçen حميم lafzını ceza suyu zannederek ayetteki derin sosyal çözülmeyi ve dostun dosttan kaçışını anlamamak |
خلاصة موجَّهة لفهم القرآن
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Kur'an'ın fiziksel ve metafiziksel azap tasvirlerindeki hararet kavramı ile toplumsal ahlaktaki yakınlık ve dostluk bağını aynı kök üzerinden nasıl kurduğunu gösterir |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Cehennem ehlinin yiyecek ve içeceklerinin anlatıldığı kıyamet sahnelerinde ve düşmanı candan dosta dönüştürme ahlakını vazeden ayetlerde belirleyicidir |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Kur'an kelimelerinin mekanik ve tek boyutlu tercüme edilmesini engeller; sıcaklık kavramının bir tarafta azap, diğer tarafta merhametli bir koruma kalkanı olduğunu gösterir |
التركيب النهائي والنموذج الرياضي
- Somut anlamIsının en yüksek dereceye ulaşarak sıvıyı kaynatması, organik maddeyi yakıp kömür ve ise dönüştürmesi.
- Soyut anlamİlişkilerde ve bilinçte hararetli, sarsılmaz, koruyucu bir samimiyetin ve içsel bağın teşekkül etmesi.
- Sistematik karşılıkBir sistemdeki termal veya duygusal enerjinin eşik değeri aşarak yapıcı bir korumaya ya da yıkıcı bir tasfiyeye yol açması.
- LaTeX modeli
- LaTeX açıklamasıModelde harareti veya ilişki yoğunluğunu, kritik kaynama ve dönüşüm eşiğini, sistemdeki yapısal entropi ve faz değişimini temsil eder. Kritik eşik aşıldığında sistem iki uç durumdan birine evrilir: fonksiyonu altında ya hararetli ve koruyucu bir dostluk kalkanı () ya da eritici ve kömürleştirici bir yıkım ve azap hali () ortaya çıkar.