مجس

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: م-ج-سالصيغ: ١ · الجذور المجاورة: ١٢ · الآيات: ١ · السور: ١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».شيأأمننصرمجسصبأوَالْمَجُوسَقومهودبينشهديومأله

الجذرالصيغ ١الآيات ١السور ١المجاورة ١٢

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

مجس

م - ج - س

جذر
  • الورود: ١
  • الآيات: ١
  • الصيغ: ١
  • المعاجم: ١١

معناه في القرآن: Ve Mecusiler

ملاحظاتي

المعاجم(١١)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٨٤٤
باب الجيم والسين والميم معهما س ج م، ج م س، ج س م، م ج س، س م ج مستعملات سجم: سَجَمَتِ العينُ تَسجُم سُجُوماً وهو قطران الدَّمع قلَّ أو كثُرَ، وكذلك المطرُ. ودمع ساجِمٌ ومسجُومٌ، وسَجَمته العين سَجماً، ولا يقال: أسجَمته العينُ. والسَّجمُ: الدَّمعُ. جسم: الجِسمُ يجمع البدن وأعضاءه من الناس والإبل والدَّوابِّ ونحوه ممّا عظم من الخلق الجسيم، والفعل: جَسُمَ جَسامةً. والجُسامُ يجري مَجرَى الجَسيمِ.
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢٤١
المَجوسِيَّةُ: نِحْلَةٌ. والمَجوسِيُّ منسوبٌ إليها، والجمع المَجوسُ. قال امرؤ القيس: أَحارِ أُريكَ بَرْقاً هَبَّ وَهْنـاً كنارِ مَجوسَ تَسْتَعِرُ اسْتِعارا وقد تَمَجَّسَ الرجل: صار منهم. ومَجَّسَهُ غيره. وفي الحديث: "فأبواه يُمَجِّسانه".
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢٬٧٢٩
ج س م جسم ، جمس ، سجم ، سمج ، مجس : مستعملة . جسم : قال الليث : الجِسمُ يَجْمَعُ البَدَنَ وأعضاءَهُ من الناس والإبلِ والدَّوابِّ ونحو ذلك مما عَظُمَ من الخَلق الجسيم . والفِعلُ : جَسُمَ يَجْسُمُ جَسَامَةً . ويقال : جُسَامٌ وجَسِيمٌ بمعنى واحد . وأنشد : أنعتُ عَيْراً سَهْوَقاً جُسَاما قال : والجُسْمَانُ : جسِمُ الرجُل ، يقال : إنه لَنَحيفُ الجُسمَانِ . وقال غيره : جُسْمَانُ الرَّجُلِ ،
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٢٬٥٤٤
(باب الميم والجيم وما يثلثهما) (مجد) الميم والجيم والدال أصلٌ صحيح، يدلُّ على بلوغ النِّهاية، ولا يكون إلاّ في محمود. منه المَجْد: بلوغ النِّهاية في الكَرَم. والله الماجد والمجيد، لا كَرَمَ فوق كرَمه. وتقول العرب: ماجَدَ فلانٌ فلاناً: فاخَرَه. ويقولون مثلاً: "في كلِّ شَجرٍ نارٌ، واستَمْجَدَ المَرْخُ والعَفَار"، أي استكثَرَا من النار وأخذا منها ما هو حَسبُهما، فهما قد تناهَيَا في ذلك، حتَّى إنَّه
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٨٤
م ج س تمجّس فلان ومجّسه أبواه‏.‏ وتقول‏:‏ يأمن عندهم المجوس وجناب المسلمين مجوس‏.‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٣٬٨٩٥
المَجُوسِيَّة: نِحْلَةٌ، والمَجُوسِيُّ منسوب إِليها، والجمع المَجُوسُ. قال أَبو علي النحوي: المَجُوس واليهود إِنما عرف على حد يهوديٍّ ويهودٍ ومجوسيٍّ ومجوسٍ، ولولا ذلك لم يجز دخول الأَلف واللام عليهما لأَنهما معرفتان مؤنثان فجريا في كلامهم مجرى القبيلتين ولم يجعلا كالحيين في باب الصرف؛ وأَنشد: أَحارِ أُرِيكَ بَرْقاً هَبَّ وهْناً، كنار مَجُوسَ تَسْتَعِرُ اسْتِعارا قال ابن بري: صدر البيت لامرئ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ١٨٠
* م ج س * * المَجُوسِيَّةُ * بالفتح نِحْلة و * المَجُوسِيُّ * منسوب إليها والجمع * المَجُوسُ * و * تَمَجَّسَ * الرجل صار منهم و * مَجّسَهُ * غيره وفي الحديث ﴿فأبواه يُمَجِّسَانه﴾
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١٬٢١٩
مجوس، كصبور: رجل صغير الأذنين، كان في سابق العصور، أول من وضع دينا للمجوس ودعا إليه، قاله الأزهري، وليس هو زرادشت الفارسي، كما قاله بعض، لأنه كان بعد إبراهيم عليه السلام، والمجوسية: دين قديم، وإنما زرادشت جدده وأظهره وزاد فيه، قاله شيخنا، قال: هو معرب أصله منج كوش فعرب مجوس، كما ترى، ونزل القرآن به، وكوش، بالضم: الأذن، ومنج، بمعنى القصير. رجل مجوسي، ج مجوس، كيهودي ويهود، قال أبو علي النحوي:
رابط المدخل

مجوس، كصبور: رجل صغير الأذنين، كان في سابق العصور، أول من وضع دينا للمجوس ودعا إليه، قاله الأزهري، وليس هو زرادشت الفارسي، كما قاله بعض، لأنه كان بعد إبراهيم عليه السلام، والمجوسية: دين قديم، وإنما زرادشت جدده وأظهره وزاد فيه، قاله شيخنا، قال: هو معرب أصله منج كوش فعرب مجوس، كما ترى، ونزل القرآن به، وكوش، بالضم: الأذن، ومنج، بمعنى القصير. رجل مجوسي، ج مجوس، كيهودي ويهود، قال أبو علي النحوي: المجوس واليهود إنما عرف على حد يهودي ويهود، ومجوسي ومجوس، ولولا ذلك لم يجز دخول الألف واللام عليهما، لأنهما معرفتان مؤنثان، فجريا في كلامهم مجرى القبيلتين، ولم يجعلا كالحيين في باب الصرف وأنشد: أصاح أريك برقا هب وهنا كنار مجوس تستعر إستعارا ومجسه تمجيسا: صيره مجوسيا فتمجس هو، ومنه الحديث: كل مولود يولد على الفطرة حتى يكون أبواه يمجسانه أي يعلمانه دين المجوسية. واسم تلك النحلة: المجوسية، وأما قوله صلى الله عليه وسلم: القدرية مجوس هذه الأمة قيل: إنما جعلهم مجوسا لمضاهاة مذهبهم مذهب المجوس، في قولهم بالأصلين، وهما النور والظلمة، يزعمون أن الخير من فعل النور، وأن الشر من فعل الظلمة، وكذا القدرية، يضيفون الخير إلى الله تعالى، والشر إلى الإنسان والشيطان، والله خالقهما معا لا يكون شيء منهما إلا بمشيئته تعالى، فهما مضافان إليه سبحانه وتعالى خلقا وإيجادا، وإلى الفاعلين لهما عملا وإكتسابا.

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٬٣٠٢
مجّسهُ 2 مجّسهُ ذ , (S, A, &c.,) inf. n. تَمْجِيسٌ, (A, K,) He made him a مَجُوسِىّ [or Magian]: (S, A, Msb, K:) he taught him the religion of the مَجُوس. (TA.) تمجّس 5 تمجّس ذ He became a مَجُوسِىّ [or Magian]; (S, A, K;) he became of the religion of the مَجُوس. (Msb.) المَجُوسُ المَجُوسُ ذ [The Magians]; a certain nation: it is a Persian word: (Msb:) مَجُوسُ [here written in two copies of
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٥٨
مَجَسَ مَجَسَ مَجَّسَ II , a. Made a Magian. تَمَجَّسَ تَمَجَّسَ V , a. Became a Magian. مَجُوْس مَجُوْس 26 , P. , a. The Magians; fireworshippers. مَجُوْسِيّ مَجُوْسِيّ 26yi , a. Magian. مَجُوْسِيَّة مَجُوْسِيَّة 26yit , a. Magianism; fireworship.
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٨٬٠٧٦
مجس مَجُسَ - يَمْجُسُ - مَجُوْس - المَجُوْس مَجُسَ - يَمْجُسُ + كائن + من أمر أو مصير: ييأس من إمكانية تغييره مَجُوْس - المَجُوْس: اسم فعل مبالغة من " مَجُسَ - يَمْجُسُ ": اليأس من إمكانية التغيير، وهو اصطلاحاً اسم دين فارس القديمة، وفيه الإيمان بالقدرية: الخير من الله، وهو النور، والشر من الإنسان والشيطان، وهو العتمة، ولايمكن تغيير ذلك،
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٢ (الإجمالي: ١٦)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. صبأ

    الآيات المشتركة: ١ · Ve sabiiler

  2. هود

    الآيات المشتركة: ١ · “Hidayet”in değişik söylenişidir

  3. فصل

    الآيات المشتركة: ١ · Fasl Vücudun oynak yerlerinin adıdır

  4. شهد

    الآيات المشتركة: ١ · Petekteki baldır

  5. نصر

    الآيات المشتركة: ١ · Bereketli yağmurla sulanmış toprak demektir

  6. شرك

    الآيات المشتركة: ١ · Tasma kayış demektir

  7. يوم

    الآيات المشتركة: ١ · “Yemm” durgun akan su demektir

  8. شيأ

    الآيات المشتركة: ١ · Şey

  9. بين

    الآيات المشتركة: ١ · Beyn topraktaki yarık demektir

  10. قوم

    الآيات المشتركة: ١ · Hayvanların ön ayaklarına denir

  11. أمن

    الآيات المشتركة: ١ · Mena kapıları karşı karşıya olan evlerin ara yeridir

  12. أله

    الآيات المشتركة: ١ · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir

الآيات التي ورد فيها(١)

  1. إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَالَّذِينَ هَادُوا وَالصَّابِئِينَ وَالنَّصَارَى وَالْمَجُوسَ وَالَّذِينَ أَشْرَكُوا إِنَّ اللَّهَ يَفْصِلُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ …

    Ve Mecusiler

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökمجس
YapıÜçlü (Arapçalaşmış isim kökü)
Özel DurumMu‘arreb (Farsça kökenli isimden türetilmiş dilsi kök)
Bağlamsal Yakın Köklerهود, نصر, صبأ, شرك
Zıt Kökحنف
Çekirdek Özet 1Eski Farsça ve Pehlevîceden aktarılan dinî zümre veya rahip sınıfı adı
Çekirdek Özet 2Vahiy ve şirk ekseninde tarihsel bir inanç zümresi olarak tasnif edilme
Çekirdek Özet 3Ehl-i kitap ile müşrikler arasında hukuki ve teolojik bir ara kategori
Kritik Hata RiskiKelimeyi saf Arapça semantik köklerden türemiş sayarak yapay anlamlar yüklemek

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
مجAkıtmak, tükürmek, dışarı atmak veya dolup taşmak anlamı taşır; مجد kökünde şerefle dolup taşma, مجع kökünde değersizliği dışa vurma eksenindedirسKelime aslen Arapça türetimli olmayıp mu‘arreb bir isim olduğundan, Arap dil dizgesine üçlü kök kalıbında intibak ettirilirken son harf fonetik uyum sağlamış ve anlam çekirdeği doğrudan kök anlamından değil harici isimden türetilmiştir

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
مsu; akış, çokluk, derinlikDışarıdan gelen kültürel veya dinsel bir akışın, kütlenin temsil edilmesi
جdeğnek, deve; taşıma, yol alma, toplamaBir gelenek veya topluluğun taşınması, bir zümre halinde bir araya getirilmesi
سdiken, destek; tutunma, dayanma, korumaBir öğretiye, kuruma veya ritüele sıkıca tutunup onu sınırlandırma
مجسDışarıdan taşınan bir geleneğin zümresel bir kuruma dönüşerek korunmasıHarici bir inanç ve rahip geleneğinin Arap fonetiğine bürünerek belirli bir dinî topluluğu imlemesi

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamFiziksel bir beden veya doğa hareketinden ziyade, Sasani/İran coğrafyasındaki ateş kültü ve Zerdüştî din adamları sınıfını (Magu/Magi) ifade eden bir zümre adıdır.
Cahiliye şiiri kullanımıİmruü’l-Kays ile Tev’em el-Yeşkurî arasındaki atışmada şimşeğin gece vakti parıldaması Mecûs ateşine benzetilmiştir: أَحَارِ أُرِيكَ بَرْقاً هَبَّ وَهْناً / كَنَارِ مَجُوسَ تَسْتَعِرُ اسْتِعَارَا
Erken Arapça kullanımErken dönem hadis rivayetlerinde fıtrat hadisi bağlamında bir kimsenin sonradan bu dine sokulmasını ifade etmek üzere kullanılmıştır: حَتَّى يَكُونَ أَبَوَاهُ يُمَجِّسَانِهِ أَوْ يُنَصِّرَانِهِ أَوْ يُهَوِّدَانِهِ

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Lisānü’l-Arab, Maqāyīsü’l-Luğa.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça مجس lafzı özbeöz Sami kökenli bir kök olmayıp, Eski Farsça magu- (rahip, ruhban sınıfı üyesi) kelimesinin Pehlevîce magūş ve Süryanice yoluyla Arapçaya aktarılmış biçimidir. İbn Fâris, bu kelimenin Arapçada kıyası ve türetim kökü bulunmadığını, Farsça asıllı olduğunu açıkça belirtmiştir. Kelime Eski Farsçadan Grekçeye magos, oradan Latinceye magus olarak geçmiş ve Batı dillerindeki magic / büyücülük kavramlarının kökenini oluşturmuştur. Sami dillerinde (özellikle Süryanicede mgoşā / מגושא) Zerdüştî din adamlarını ve yıldız gözlemcilerini nitelemek üzere kullanılmıştır. Arapçada kelime cem‘i olan مجس kalıbıyla benimsenmiş, ardından bu isimden tef‘îl ve tefe‘‘ul bablarında fiiller türetilerek Arap dilinin çekim sistemine dahil edilmiştir.

درجة الثقة Kesin

المصدر Maqāyīsü’l-Luğa, Arthur Jeffery (The Foreign Vocabulary of the Qur’an), Lisānü’l-Arab.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönİsimden türetilmiş kök (el-ismü’l-câmid)Kelimeden تمجّس ve مجّس gibi türetmeler yapılmışsa da bunlar lafzın Arapçalaşmasından sonraki morfolojik uyarlamalardır.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiSüryanice mgoşāSüryanice üzerinden Arapçaya geçmiş ve Sasani tebaası Zerdüştîleri nitelemek üzere kullanılmıştır.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiEski Farsça magu-, Avesta maga-, Grekçe magosHint-Avrupa kökenli olup ateş tapınımı ve Zerdüştî rahipler sınıfını ifade eden arkaik bir unvandır.Kesin

المصدر Arthur Jeffery, David Cohen, Lisānü’l-Arab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
مجسAnlamlıMecusîlik, Zerdüştî zümreDışarıdan Arapçaya geçmiş isim kökü olup ilgili dini zümreyi niteler.Hedef kök; Kur'an'da geçer
مسجKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik lügatlerde bu dizilim mühmel kabul edilmiştir.Kur'an'da geçmez
جمسAnlamlıKatılaşmak, donmakSıvı veya peltemsi nesnelerin soğuyup donması ve sertleşmesi anlamındadır.Kur'an'da geçmez
جسمAnlamlıCisim, gövde, büyüklükBir nesnenin hacim, et ve kemik bakımından hacimli ve iri olmasıdır.Kur'an'da geçer
سمجAnlamlıÇirkinlik, sevimsizlikGörünüş veya ahlak bakımından kaba, çirkin ve hoşa gitmeyen durumdur.Kur'an'da geçmez
سجمAnlamlıYaş veya yağmur dökmekGözyaşının veya yağmurun aralıksız ve akıcı bir şekilde dökülmesidir.Kur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
مجسMerkezTarihsel Zerdüştî inanç zümresiDüalist (iki tanrılı/iyi-kötü çatışmalı) ve ateş kültü merkezli inanç sistemi mensuplarıKur'an'da tekil bir fırka adı olarak zikredilir
هودKomşuEhl-i kitap / İsrailoğullarıİlahi vahye ve kitaba dayalı tarihsel peygamberlik geleneğine mensubiyetVahyî temele sahip şeriatlı din mensupları
نصرKomşuHristiyanlık / İsevî gelenekHz. İsa'ya ve İncil'e nispet edilen tarihsel vahiy geleneğiKitap ehli kapsamında değerlendirilen ana zümre
صبأKomşuSâbiîlikYıldız, gök cisimleri veya melekler kültü ile tevhit arası kadim bir fırkaVahiy ve şirk arasında muğlak konumu olan kadim topluluk
شركKomşuOrtak koşma, şirkAllah'ın zatında veya sıfatlarında başka güçleri denk saymaVahiy dışı putperestliği niteleyen genel durum
حنفZıtTevhit, hak dine yönelişHer türlü şirk ve sapıklıktan yüz çevirip yalnızca Allah'a yönelmeFıtrata ve saf tevhide dayalı İbrahimî çizgi

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaمجسMecûsîlik, ZerdüştîlerSasani dünyasının ateş merkezli ikici dinine ve mensuplarına verilen adKesin
LatinceMagus, MagiMecusî rahip, bilge kâhinDoğu kökenli Zerdüştî din adamlarını ve astroloji bilgelerini karşılar; genel dini halkı tam kapsamazGüçlü
İngilizceZoroastrian, MagianZerdüştî, MecusîZerdüşt dinine mensup olanları ve tarihsel Magi sınıfını doğrudan karşılarKesin
AlmancaZoroastrier, MagierZerdüştî, Mecusîİran düalist inanç sistemine bağlı olanları ve eski Pers rahiplerini ifade ederKesin
FransızcaZoroastrien, MageZerdüştî, MecusîHem felsefi-dini öğreti mensuplarını hem de kadim İran ruhban sınıfını karşılarKesin

المصدر Oxford English Dictionary, Lewis & Short Latin Dictionary, Jeffery (Foreign Vocabulary).

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
الْمَجُوسَ (Hac 22:17)Zerdüştîlik inancına bağlı tarihsel dini toplulukKıyamet günü Allah'ın aralarında kesin hüküm vereceği inanç fırkalarının sayıldığı kaza ve tefrik bağlamı (Hac 22:17)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamDinler tipolojisi ve düalizm eleştirisiSeneviyye (aydınlık-karanlık, Hürmüz-Ehrimen düalizmi) inancının tevhit ilkesiyle çelişkisi ve şirk kapsamındaki yeriTevhidin karşıtı olan düalist teoloji
FıkıhCizye ve hukuki statüEhl-i kitaptan sayılıp sayılmayacakları, kendilerinden cizye alınıp alınamayacağı, kestiklerinin yenmesi ve kadınlarıyla evlenme hükmüEhl-i kitaba mülhak kılınan hukuki ara kategori
TefsirDinler tasnifiHac 22:17 ayetinde sayılan altı grubun (müminler, Yahudiler, Sâbiîler, Hristiyanlar, Mecusiler, müşrikler) akıbetiBeşeri inanç ayrışmalarının tarihsel dökümü
HadisFıtrat ve cizye tatbikatıFıtrat hadisinde çocuğun bozulma biçimlerinden biri olarak anılması ve Hz. Peygamber'in Hecer Mecusilerine yönelik uygulamalarıFıtrattan sapma ve zimmilik hukuku

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniTevhit-şirk ayrımıDüalist şirk türüİnanç sapmasının tarihsel örneğiİyilik ve kötülüğü bağımsız iki ilahi ilkeye bağlayan sapkın din modeliKesin
İlmiDinler tarihi ve teolojiSasani Zerdüştî geleneğiİnançların karşılaştırmalı analiziVahiyle gelen monoteizm ile beşeri/kurumsal düalizmin teolojik mukayesesiGüçlü
SiyasiSasani devleti ve tebaa hukukuİslam hakimiyetinde gayrimüslim zümreZimmet ve barış antlaşması tarafıİslam idaresi altındaki Mecusilerin hukuki statüsünün tanzimiKesin
İktisadiVergilendirme ve maliyeCizye mükellefiyetiKamu gelirleri ve mali dengeEhl-i kitaba kıyasla cizye ödeyerek can ve mal emniyeti sağlamaKesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerİkili (binary) karşıtlık modeliSistemin tek bir merkez yerine iki bağımsız ve uzlaşmaz kaynak tarafından yönetildiğini varsayan simetrik kutupluluk modeliMuhtemel
Beşeri bilimlerKurumsal kast / ruhbanlaşmaİnancın toplumsal bir zümre (Magi) etrafında merkezileşip siyasi iktidarla özdeşleştiği teokratik zümre yapısıGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiMecûsîliği yalnızca basit bir "ateşe tapanlar" putperestliği sanarak arkasındaki felsefi, kozmolojik ve düalist teolojiyi göz ardı etmek.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an bu zümreyi mutlak müşriklerden ayrı zikrederek dinler tarihi bağlamında özgül bir konuma yerleştirir; nihai hükmü Allah'ın kıyametteki tefriki ile bildirir.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKelimeyi kökten türemiş öz Arapça bir fiil sanıp semantik zorlamalara girmek veya fıkıhtaki cizye tatbikatını müşriklerle bir tutarak hukuki hata yapmak.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın nazil olduğu dönemde bilinen ana inanç havzalarını nasıl sınıflandırdığını ve vahiy karşısındaki beşeri/tarihsel dinlerin konumunu anlamak için anahtar bir terimdir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Hac suresindeki dinler tasnifi ve kıyametteki nihai ilahi kaza/muhakeme ayetinde (Hac 22:17) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Kur'an'ın muhatap olduğu inanç dünyasının sadece Mekke putperestliği ile sınırlı olmadığını, dönemin Sasani imparatorluk dinini de tanıyan kuşatıcı bir dinler sosyolojisine dayandığını gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamSasani-İran havzasında ateş kültünü ve Zerdüştî din adamları zümresini ifade eden tarihsel isim.
  • Soyut anlamVahiy temelli mutlak teklikten saparak varlığı iki zıt ilkeye dayandıran düalist inanç yapısı.
  • Sistematik karşılıkDinler tasnifinde Ehl-i kitap ile putperest müşrikler arasında duran, fıkhen cizye ile himaye edilen hukuki ve teolojik ara kategori.
  • LaTeX modeliG={M0,H,S0,N,M1,P}∧J(G)→δ(M1)
  • LaTeX açıklamasıFormülde G evrensel inanç zümreleri kümesini temsil eder; bu kümenin alt elemanları olan M0 müminleri, H Yahudileri, S0 Sâbiîleri, N Hristiyanları, M1 hedef kök olan Mecusileri, P ise müşrikleri simgeler. J kıyamet günündeki ilahi nihai hüküm ve tefrik fonksiyonunu, δ(M1) ise bu genel tasnif içinde Mecusilerin özgül tarihsel konumuna yönelik nihai ilahi ayrımı ifade eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: م