وكد

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: و-ك-دالصيغ: ١ · الجذور المجاورة: ١٠ · الآيات: ١ · السور: ١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».جعلوفيوكدتَوْكِيدِهَانقضألهكفلعلميمنبعد

الجذرالصيغ ١الآيات ١السور ١المجاورة ١٠

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

وكد

و - ك - د

جذر
  • الورود: ١
  • الآيات: ١
  • الصيغ: ١
  • المعاجم: ١١

Vekud yakıt demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١١)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Vekud yakıt demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١٬٥٣٥
الكاف والدال و"وايء" معهما ك و د، و ك د، د و ك، و د ك، ك د ي، ك ي د، د ي ك، ك د أ، ك أ د، أ ك د مستعملات ك و د: الكَوْدُ: مصدر كاد يكُود كَوْداً ومكادة، تقول لمن يطلب إليك شيئاً، فتأبى أن تعطيه: لا، ولا مَكادَةً ولا مهمة، ولا كَوْداً ولا هما، ولا مكاداً ولا مهمأ. ولغة بني عدي: كُدْتُ أفعل كذا، بالضم. وكد: وكَّدْتُ العقد واليمين، أي: أوثقته، والهمزة في العقد أجود. والسيور التي يشد بها القربوس تسمى
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢٤٦
وكَدْتُ العهدَ والسرجَ توكيداً، وأكَّدْتُهُ تَأْكيداً بمعنًى، والواو أفصحُ. وكذلك أوْكَدَهُ وآكَدَهُ إيكاداً فيهما، أي شَدَّهُ. وتَوَكَّدَ الأمرُ وتأكَّدَ، بمعنًى. وقولهم: وَكَدَ وَكْدَهُ، أي قصد قصده. والوِكادُ: حبلٌ يُشَدُّ به البقر عند الحلْب.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٩٬٩١٦
ك د ( و ا ي ء ) كدا ، كدأ ، كأد ، كود ، كيد ، وكد ، أكد ، ودك ، دوك ، دكأ ، ديك ، دكا : ( مستعملة ) . كدا : قال الله جلّ وعزّ : ( أعطى قليلا وأكدى ) ( النجم : 24 ) قال الفراء : أَكْدَى : أَمْسَكَ عن العَطِيّةِ وقَطَع . وقال الزجاجُ : معنى أَكْدَى : أَمْسَكَ من العطيّة وقطَع ، وأَصْلُه من الحَفْرِ في البئر . يقال للحافر إذَا حَفَرَ البئرَ فبَلغَ إلى حَجَر لا يمكِنُهُ معه الحَفْرُ : قد بَلغَ
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٥٬٣٩١
(باب الواو والكاف وما يثلثهما) (وكل) الواو والكاف واللام: أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على اعتمادِ غيرِكَ في أمرك. من ذلك الوُكَلة(1)، والوَكَل: الرّجُل الضّعيف. يقولون وُكَلَةٌ تُكَلَةٌ. والتوكُّل منه، وهو إظهار العَجْز في الأمر والاعتمادُ على غيرك. ووَاكَلَ فلانٌ، إذا ضَيَّع أمرَهُ مُتَّكِلاً على غيره. وسُمِّي الوكِيلُ لأنّه يُوكَلُ إليه الأمر. والوَِكال في الدّابّة: أن يتأخَّر أبداً خَلْفَ الدّوابّ، كأنّه
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٣٨٧
- وكدت القول والفعل، وأكدته: أحكمته. قال تعالى: ﴿ولا تنقضوا الأيمان بعد توكيدها﴾ [النحل/91] والسير الذي يشد به القربوس (القربوس: حنو السرج، وجمعه قرابيس. اللسان (قربس) ) يسمى التأكيد، ويقال: توكيد، والوكاد: حبل يشد به البقر عند الحلب، قال الخليل (انظر: العين 5/395) : أكدت في عقد الأيمان أجود، ووكدت في القول أجود، تقول إذا عقدت: أكدت، وإذا حلفت وكدت ووكد وكده: إذا قصد قصده وتخلق بخلقه.
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ١٬٨٥٢
وَكَّدَ العَقْدَ والعَهْدَ: أَوثَقَه، والهمز فيه لغة. يقال: أَوْكَدْتُه وأَكَّدْتُه وآكَدْتُه إِيكاداً، وبالواو أَفصح، أَي شَدَدْتُه، وتَوَكَّدَ الأْمر وتأَكَّدَ بمعنًى. ويقال: وَكَّدْتُ اليَمِينَ، والهمْزُ في العَقْد أَجْوَدُ، وتقول: إِذا عَقَدْتَ فأَكِّدْ، وإِذا حَلَفْتَ فَوَكِّدْ. وقال أَبو العباس: التوكيدُ دخل في الكلام لإِخراج الشَّكّ وفي الأَعْدادِ لإِحاطةِ الأَجْزاء، ومن ذلك ن تقول؛
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ١٣٩
* و ك د * * التَّوْكِيدُ * لغة في التأكيد وقد * وَكَّدَ * الشيء وأَكَّده بمعنى والواو أفصح وكذا * أَوْكَدَهُ * و * آكَدَهُ إيكَاداً * فيهما
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٢٬٠٤٧
وكد بالمكان يكد وكودا، بالضم، إذا أقام به، يقال: وكد فلان أمرا يكده وكدا، إذا قصده وطلبه، ووكد وكده: قصد: قصده وفعل مثل فعله. وكد يكد وكدا، أي أصاب. وكد العقد والعهد توكيدا أوثقه، كأكده، الهمز لغة فيه، وكد الرحل: شده، يقال فيه أوكدته إيكادا وأكدته، وبالواو أفصح. والوكائد: سيور يشد بها الرحل والسرج جمع وكاد، بالكسر، وإكاد لغة فيه، كوشاح، وقال ابن دريد: الوكائد: السيور التي يشد بها القربوس إلى دفتي
رابط المدخل

وكد بالمكان يكد وكودا، بالضم، إذا أقام به، يقال: وكد فلان أمرا يكده وكدا، إذا قصده وطلبه، ووكد وكده: قصد: قصده وفعل مثل فعله. وكد يكد وكدا، أي أصاب. وكد العقد والعهد توكيدا أوثقه، كأكده، الهمز لغة فيه، وكد الرحل: شده، يقال فيه أوكدته إيكادا وأكدته، وبالواو أفصح. والوكائد: سيور يشد بها الرحل والسرج جمع وكاد، بالكسر، وإكاد لغة فيه، كوشاح، وقال ابن دريد: الوكائد: السيور التي يشد بها القربوس إلى دفتي السرج، الواحد وكاد وإكاد. والوكد بالضم: السعي والجهد، يقال: ما زالض ذلك وكدي، أي فعلى ودأبي وقصدي. الوكد، بالفتح: المراد والهم والقصدن يقال: وكد فلان أمرا، إذا مارسه وقصده، قال الطرماح.

ونبئت أن القين زنى عجوزهقفيرة أم السوء أن لم يكد وكدي

أي أن لم يعمل عملي ولم يقصد قصدي ولم يغن غنائي. وكد، بلا لام: بين الحرمين الشريفين، أو جبيل مشرف على خلاطي من جبال مكة ينظر إلى جمرة، كذا في معجم البلدان. والتوكيد، بالواو، أفصح من التأكيد، بالهمز، ويقال: وكدت اليمين، والهمز في العقد أجود، وتقول: إذا عقدت فأكد، وإذا حلفت فوكد. وقال أبو العباس: التوكيد دخل في الكلام لإخراج الشك. وفي الأعداد لإحاطة الأجزاء. وقال الصاغاني: التوكيد دخل في الكلام على وجهين: تكرير صريح، وغير صريح، فالصريح نحو قولك: رأيت زيدا زيدا، وغير الصريح نحو قولك، فعل زيد نفسه وعينه، والقوم أنفسهم وأعيانهم، والرجلان كلاهما، والمرأتان كلتاهما، والقوم كلهم، والرجال أجمعون، والنساء جمع، وجدوى التوكيد أنك إذا كررت فقد قررت المؤكد وما علق به في نفس السامع ومكنته في قلبه، وأمطت شبهة ربما خالجته، أو توهمت غفلة وذهابا عما أنت بصدده فأزلته، فإن لظان أن يظن حين قلت: فعل زيد، أن إسناد الفعل إليه تجوز أو سهو، فإذا قلت: كلمني أخوك، فيجوز أن يكون كلمك هو أو أمر غلامه أن يكلمك، فإذا قلت كلمني أخوك تكليما. لم يجز أن يكون المكلم لك إلا هو. وتوكد الأمر وتأكد، بمعنى واحد. والمواكدة: الناقة الدائبة في السير. والمتوكد: القائم المستعد للأمر، يقال ظل متوكدا بأمر كذا ومتوكزا ومتحركا أي قائما مستعدا. والمياكيد، والتآكيد والتواكيد: السيور التي يشد بها القربوس إلى دفتي السرج وقيل: هي المياكيدث ولا تسمى التواكيد، وهي من الجموع التي لا مفرد لها. وبقي عليه: الوكاد، بالكسر: حبل يشد به البقر عند الحلب. وفي حديث الحسن وذكر طالب العلم قد أوكدتاه يداه وأعمدتاه رجلاه أوكدتاه: أعملتاه.

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٣٬١٠٢
وَكَدَ 1 وَكَدَ ذ , aor. يَكِدُ, inf. n. وُكُودٌ, He remained, continued, stayed, abode, or dwelt, (L, K,) بِمَكَانٍ in a place. (L.) -A2- See 2. -A3- وَكَدَ أَمْرًا, (L, K, *) aor. يَكِدُ, inf. n. وَكْدٌ, (L,) He aimed at a thing; sought, endeavoured after, or pursued, it; desired it; intended it, or purposed it; syn. قَصَدَ (L, K) and طَلَبَ. (L.) See also below. ― -b2- وَكَدَ وَكْدَهُ He
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٨٬٥٨١
وكد وَكَدَ - يَكِدُ - وَكَّدَ - يُوّكِّدُ - تَوْكِيْد وَكَدَ - يَكِدُ + الشيء أو الأمر: يثبت ويتوثق وَكَدَ - يَكِدُ + الشيء: يثبت ويتوثق إلى مكانه أو إلى حامله فلا يتزعزع ولا يضطرب وَكَدَ - يَكِدُ + الأمر: يثبت ويتوثق ويصير عزماً ويزول عنه الشك واللبس والتردد وَكَّدَ - يُوّكِّدُ: على وزن "فَعَّلَ " من " وَكَدَ - يَكِدُ ": يجعله " يَكِدُ "
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٠ (الإجمالي: ١٦)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. نقض

    الآيات المشتركة: ١ · “Nukaz” birbirinden kopmuş iplik parçalarıdır

  2. كفل

    الآيات المشتركة: ١ · Üstüne oturulan keçe demektir

  3. عهد

    الآيات المشتركة: ١ · Söz

  4. يمن

    الآيات المشتركة: ١ · Sağ yandır

  5. وفي

    الآيات المشتركة: ١ · “Vefyü” düzlük yerde oluşan tümsek yer veya tepecikler…

  6. فعل

    الآيات المشتركة: ١ · Fa’l “Fa’l” “yapmak” demektir

  7. بعد

    الآيات المشتركة: ١ · Baid uzak demektir

  8. جعل

    الآيات المشتركة: ١ · Ceal sıcak tencerinin tutulması için kullanılan bez…

  9. علم

    الآيات المشتركة: ١ · Dağın sivri noktası demektir

  10. أله

    الآيات المشتركة: ١ · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir

الآيات التي ورد فيها(١)

  1. وَأَوْفُوا بِعَهْدِ اللَّهِ إِذَا عَاهَدْتُمْ وَلَا تَنْقُضُوا الْأَيْمَانَ بَعْدَ تَوْكِيدِهَا وَقَدْ جَعَلْتُمُ اللَّهَ عَلَيْكُمْ كَفِيلًا إِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ مَا تَفْعَلُونَ

    Onun pekiştirilmesi

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökوكد
YapıÜçlü
Özel DurumMisâl (ilk harfi illetli)
Bağlamsal Yakın Köklerوثق, عقد, ثبت
Zıt Kökنقض
Çekirdek Özet 1Bir bağı, kayışı veya ipi gevşemeyecek şekilde sıkarak düğümlemek ve sağlamlaştırmak
Çekirdek Özet 2Verilen sözü, yemini ve ahdi bozulamayacak kesinlik ve kararlılık düzeyine ulaştırmak
Çekirdek Özet 3İradî beyanın bağlayıcılık kazanarak hukuki ve ahlaki bir zorunluluk haline gelmesi
Kritik Hata RiskiKökü ses benzerliği nedeniyle yakıt anlamındaki وقد köküyle karıştırmak veya salt sözlü bir tekrar sanıp fiili bağlayıcılığını göz ardı etmek

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
وكBir nesneye dayanarak veya kuvvet uygulayarak onu yerine sabitleme, itme ve tutma ortak çekirdeği (وكأ dayanmak, وكز kuvvetle vurup itmek, وكل güvenip işi birine bağlamak)دKapı, giriş ve nihai sınır imgesi taşıyan harfin eklenmesiyle, uygulanan tutma ve sabitleme eylemi bir bağı sıkarak son noktasına kadar kilitleme ve pekiştirme anlamına özelleşmiştir

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
وÇengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, tutturmaİki unsuru birbirine raptetme, tutturma ve sabitleme iradesini başlatır
كAvuç içi; kavrama, eğme, kaplamaBir nesneyi kavrayarak sıkıştırma, baskı altına alma ve gevşemesini önleme hareketini sağlar
دKapı; giriş, geçiş, hareket, sınırHareketi kesin bir sınırla kapatma, kilitleme ve nihai duruma kavuşturma vasfını tamamlar
وكدÇengel ile bağlanan bir unsurun avuç içiyle kavranarak sıkılması ve kapı gibi kapatılıp kilitlenmesiSöz veya bağın çözülmeyecek, sarsılmayacak ve açılmayacak biçimde sağlam bir düğümle kilitlenmesi hareketidir

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamSağım sırasında ineğin veya devenin bacaklarını bağlayıp kaçmasını ya da tekme atmasını önleyen köstek ipi (el-vikâd) ile eğerin ön ve arka kaşlarını birbirine ve gövdeye sıkıca bağlayan deri kayışlar (el-mevâkîd)
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şairlerinden Humeyd b. Sevr bir beytinde eğerin sağlamlığını anlatırken kökü şöyle kullanır: تَرَى العُلَيْفِيَّ عليه مُوكَدَا / Burada deve semerinin veya eğerinin deri kayışlarla son derece sıkı ve sağlam şekilde bağlanıp pekiştirildiğini niteler
Erken Arapça kullanımKlasik bedevi kullanımında bir işe azimle yönelmek ve gayreti ona kilitlemek anlamında وَكَدَ وَكْدَهُ denir; ayrıca yemin ve ahit düğümünü iyice germek anlamında وَكَّدْتُ اليَمِينَ kalıbı kullanılır

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, el-Müfredât.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça وكد kökü, Batı Sami dillerindeki paralel köklerle birlikte değerlendirildiğinde, genellikle أكد köküyle eş kökenli veya onun varyantı olan bir morfolojik yapı sergiler. İlk harfi vav olan misâl kökler ile hemzeli kökler arasındaki geçişkenlik (ibdâl), klasik dilcilerin de belirttiği üzere belirgindir; nitekim aynı semantik çekirdek أكد biçiminde de tahkim etme ve sağlamlaştırma bildirir. İbranicede doğrudan vav-kaf-dal dizilimi yerine kökle semantik yönden benzeşen bağlama ve düğümleme eylemleri 'āqad (עָקַד - bağlamak, hayvanın ayaklarını kösteklemek) köküyle akraba kabul edilir. Kökün Afro-Asyatik katmandaki ortak semantik izi, hareketli bir varlığı ip, kayış veya bağ vasıtasıyla hareketsizleştirmek, sabitlemek ve gevşemesini engellemektir. Arapçada bu ilksel somut eylem, doğrudan doğruya ahitlerin, yeminlerin ve sözleşmelerin bozulmasını imkânsız kılacak psikolojik ve hukuki tahkimatı ifade eden soyut bir kavrama dönüşmüştür.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönوكد ve أكد ibdâliBir bağı sıkarak bağlamak fiilinden türeyerek sözleşme ve yemini tahkim etme anlamı kazanmıştırKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice 'āqad kökü ile kavramsal akrabalıkHayvanı bağlayarak hareketsiz kılma ve bağı sağlama alma çekirdeği korunmuşturMuhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik ailenin diğer kollarında doğrudan güvenilir bir ses-anlam denkliği gösterilememiştirVeri bulunamadı

المصدر David Cohen, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
وكدAnlamlıPekiştirmek, bağlamakBir ahdi veya kayışı sıkarak çözülmez hale getirmekHedef köktür; Kur'an'da geçer
ودكAnlamlıHayvan yağıEtten ve kemikten sızan don yağı, yağlılıkKur'an'da geçmez; hedef kökle doğrudan anlam bağı yoktur
كودAnlamlıNeredeyse yapmakBir eylemin gerçekleşmesine çok yaklaşmak, meşakkatle yanaşmakKur'an'da geçer; mukârebe fiili
كدوAnlamlıSertleşmek, cimrilik etmekYerin sertleşmesi, az verip kesmek (كدي)Kur'an'da geçmez; sertlik boyutuyla uzak bağ taşır
دوكAnlamlıEzmek, öğütmekİlacı veya kokuyu ezerek toz haline getirmek, dövmekKur'an'da geçmez; hedef kökle zıt mekanik hareket
دكوAnlamlıDüzlemek, yığmakToprağı veya kumu dümdüz etmek, yığmak (دكك / دكو)Kur'an'da geçmez; ezme ve düzleme hareketi

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
وكدMerkezSağlamlaştırma, pekiştirmeMevcut bir bağı sıkıştırarak çözülmesini mutlak surette engellemekKurulmuş bir yemini son raddesine kadar tahkim etmek
وثقKomşuGüven ve sağlamlıkKarşılıklı güvene, teminata ve sarsılmaz bir ipe dayanmakManevi güven ve kopmaz bağ boyutu daha baskındır
عقدKomşuDüğümlemek, sözleşmekİki tarafı veya iki ucu birbirine bağlayarak bir birliktelik kurmakBağı sıfırdan kurma aşamasını ifade eder
ثبتKomşuYerinde durmak, sebat etmekBir nesnenin yerinden oynamaması ve zeval bulmamasıSabitlik ve devamlılık haline odaklanır
نقضZıtBozmak, çözmekBir yapıyı, bükülmüş ipi veya bağı lif lif çözüp geçersiz kılmakKurulmuş ve pekiştirilmiş bir ahdi gevşetip parçalamak

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaوكدPekiştirmek, sağlamlaştırmakBir yemini, sözü veya bağı gevşemeyecek şekilde tahkim etmekKesin
LatinceConfirmare, corroborarePekiştirmek, teyit etmek, güçlendirmekMevcut bir iradeyi veya yapıyı daha güçlü hale getirmeyi karşılar; köstek ipi somutluğunu dışarıda bırakırGüçlü
İngilizceTo confirm, to corroborate, to ratifySağlamlaştırmak, onaylamak, teyit etmekSözleşmenin veya yeminin bağlayıcılık kazanmasını karşılar; fiziksel düğüm imgesini taşımazGüçlü
AlmancaBekräftigen, bestätigenPekiştirmek, teyit etmekİradenin kesinleşmesini ve geçerlilik kazanmasını karşılarGüçlü
FransızcaConfirmer, corroborerSağlamlaştırmak, tasdik etmekAhdin meşruiyet ve zorunluluk derecesini artırma yönünü içerirGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
تَوْكِيدِهَاYeminleri Allah adına kesinleştirip pekiştirdikten sonra bozmayı yasaklama bağlamıAhit ve yeminlerin bağlayıcılığının bozulamazlığını vurgulayan ahlaki ve hukuki talimat bağlamı (Nahl 16:91)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİlahi vaad ve ahitlerin kesinliğiAllah'ın vaadinde hulf bulunmaması ve kulların ahitlerine sadakatinin imanın sıhhatiyle bağıŞüpheyi gideren mutlak kesinlik ve kararlılık
FıkıhYemin ve akit teorisiBir yeminin ne zaman bağlayıcı (mün'akid) hale geldiği ve bozulmasının kefaret gerektirip gerektirmediğiHukuki bağlayıcılığın tamamlanıp kesinleşmesi
TefsirNahl 16:91 tefsiriYeminlerin pekiştirilmesinin ardından ipini çözen kadın misaliyle bozulan toplumsal sözleşmelerLafzi tekrarın ötesinde iradenin kilitlenmesi
HadisYemin ve bey'at rivayetleriHz. Peygamber'e verilen sadakat sözlerinin bozulamaz niteliği ve yeminlerin tahkimiCayılması haram olan nihai taahhüt

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
Diniİman ve kulluk sözleşmesiMisak ve ahdin tahkimiİlahi iradeye teslimiyeti şüpheden arındırmakİnsanın yaratıcısına verdiği kulluk sözünü tavizsiz korumasını sağlarGüçlü
İlmiMantık ve dilbilimTekit (vurgu ve teyit)İletişimde kuşkuyu ve mecaz ihtimalini yok etmekBilgi aktarımında yanılma ve tereddüt payını sıfırlama işlevi görürKesin
SiyasiUluslararası ve toplumsal antlaşmalarAntlaşmanın onaylanması (ratifikasyon)Toplumsal güvenliği ve barışı hukuki teminata bağlamakDevletler veya zümreler arası ahitlerin keyfi bozulmasını engellerGüçlü
İktisadiBorç ve sözleşme hukukuAkitlerin bağlayıcılığı ve teminatTicari hayatta belirsizliği (garar) ortadan kaldırmakSözleşme şartlarının kesinleşerek taraflara geri dönülemez borç yüklemesini sağlarGüçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKriptografik doğrulama / Sağlama (Checksum)Bir veri iletiminin bozulmadığını, dış müdahaleyle değiştirilemeyeceğini kesinleştiren matematiksel kilit mekanizmasıyla tam bir yapısal örtüşme gösterirGüçlü
Beşeri bilimlerHukuki ratifikasyon ve sözleşmeye bağlılık (Pacta sunt servanda)Bir irade beyanının usulünce tescil edilip taraflar için bağlayıcı ve iptal edilemez bir normatif hükme dönüşmesi kuralıyla örtüşürKesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün yalnızca gramerdeki pekiştirme (tekit) veya sözlü bir tekrar düzeyine indirgenmesi; ayrıca Türkçe telaffuz benzerliği sebebiyle yakıt anlamındaki وقد köküyle karıştırılması
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da kök, salt bir dilsel pekiştirme değil; Allah'ın kefil kılındığı, ahlaki, hukuki ve toplumsal yükümlülüklerin geri dönülemez biçimde bağlandığı eksiksiz bir sadakat ilkesidir
Yanlış anlamanın doğuracağı hataYemin ve sözleşmelerin yalnızca sözlü bir formalite sanılarak menfaat çatışmasında kolayca feshedilebileceği zannına yol açar; bu durum toplumsal güven zeminini tamamen çökertir

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?İslam ahlak ve hukuk felsefesinin en temel direklerinden biri olan ahde vefa ilkesinin keyfiyete bırakılamayacak ilahi bir bağ olduğunu tekil ve sarsıcı bir kavramla ortaya koyduğu için hayatidir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Yeminlerin, toplumsal sözleşmelerin, emanetin ve ahdin bozulmasını şiddetle yasaklayan ve toplumsal çözülmeyi ipliğini eğirip sonra bozan kadın metaforuyla anlatan ayet grubunda (Nahl 16:91-92) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Verilen sözlerin güç dengeleri değiştikçe bozulabileceğini savunan pragmatik ve oportünist ahlak anlayışını kökten reddederek, yeminin pekiştirilmesinin ilahi bir gözetim altında olduğunu gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir hayvanın sağım esnasında kaçmaması için bacaklarına vurulan köstek ipi ve eğerin parçalarını birbirine sımsıkı bağlayan deri kayış.
  • Soyut anlamBir yeminin, akdin veya sözün tereddüde, şüpheye ve geri adıma imkân bırakmayacak şekilde tahkim edilerek bağlayıcı kılınması.
  • Sistematik karşılıkBir sistemdeki belirsizlik ve keyfilik payını sıfırlayan, verilen taahhüdü hukuki ve ahlaki bir zorunluluk haline getiren bağlayıcılık kuralı.
  • LaTeX modeliT(c)=c∪{k}  ⟹  Δ(c)=0
  • LaTeX açıklamasıModelde c kurulmuş olan sözleşmeyi veya yemini, k bu yemine eklenen ilahi kefaleti ve tahkikatı, T(c) tekit edilmiş (pekiştirilmiş) ahit durumunu, Δ(c) ise bu bağın gevşeme, çözülme ve bozulma olasılığındaki değişimi temsil eder. Formül, bir ahit tekit edildiğinde onun çözülme serbestisinin sıfıra indiğini simgeler.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: و