وقد

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: و-ق-دالصيغ: ١٠ · الجذور المجاورة: ٩٢ · الآيات: ١١ · السور: ١٠؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».وَقُودُأَوْقَدُواالْمُوقَدَةُوقدنوريُوقَدُاسْتَوْقَدَفَأَوْقِدْضوأمثلالْوَقُودِأنسزبدصرح

الجذرالصيغ ١٠الآيات ١١السور ١٠المجاورة ٩٢

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

وقد

و - ق - د

جذر
  • الورود: ١١
  • الآيات: ١١
  • الصيغ: ١٠
  • المعاجم: ١٢

معناه في القرآن: Onun yakıtı

ملاحظاتي

المعاجم(١٢)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٬٩٧٢
القاف والدال و"وايء" معهما ق د و، ق د ي، ق د أ، ق ي د، ق و د، د ق ي، و ق د، و د ق مستعملات قدو: قدي: القَدوُ: الأصل الذي انشعب منه الاقتداء، وبعض يكسر فيقول: قِدْوة أي به يُقْتَدَى، قال الكميت: والجود من راحتـيك قِـدوتـهُ وكان حذواً في الشعر والخطب ومر فلان يتقدى بفرسه أي يلزم به سنن السيرة. وتَقَدَّيتُ على دابتي، ويجوز في الشعر: تَقْدو به دابته. وقِدَى رمح أي قَدْر رمح، مقصور، وقَيْدَ رمح،
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٣٤٨
وَقَدَتِ النارُ تَقِدُ وُقوداً بالضم، ووَقْداً وقِدَةً، ووَقَداً، ووَقَداناً، أي توَقَّدَتْ. وأوْقَدْتُها أنا، واسْتَوْقَدْتُها أيضاً. والاتِّقادُ: مثل التَوَقُّدِ. والوَقودُ بالفتح: الحَطَبُ، وبالضم الاتِّقادُ. قال يعقوب: وقرئ: "النَّارِ ذاتِ الوُقودِ". والموضع مَوْقِدٌ. والنارُ مُوقَدَةٌ. والوَقْدَةُ: أشدُّ من الحرِّ، وهي عشرة أيام أو نصفُ شهر.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٠٬٦٨٧
ق د ( وايء ) قود ، قيد ، قدا ، وقد ، ودق ، دوق ، دقي . قدا : قال الليث : القَدْو : أصل البناء الذي ينْشعِب منه تصريف الاقتداء . ويقال : قِدْوُه وقُدوة لما يُقتَدَى به . قال أبو بكر : القِدَى : جمع قِدْوة يكتب بالياء . اللِّحياني عن الكسائيَّ يقال : لي بك قُدْوة وقِدوَة وقِدَة . ومثله حَظِيَ فلانٌ حِظْوَة وحُظْوة وحِظَةً ، ودارِي حِذْوَةِ دارك وحُذْوة وحِذَتُه . وقال أبو زيد : يقال : قداً وأقداءٌ
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٦٬٨٩٥
(باب الواو والقاف وما يثلثهما) (وقل) الواو والقاف واللام: كلمةٌ تدلُّ على علوٍّ في جَبَل. وتوقَّلَ في الجبلِ: عَلاَ. وكلُّ صاعدٍ في شَيءٍ متوقِّل. وفرسٌ وَقَِْلٌ: حسَن السَّير في الجبال. والوَقْل: شجر المُقْل. (وقم) الواو والقاف والميم. يدلُّ على غَلبَة* وإذلال. ووَقَمَ اللهُ العدوَّ وقْماً: أذَلَّه. وتوقَّمَ فلانٌ العِلم: قَتَله خُبْراً. وتوقَّمْت الصَّيدَ: خَتَلْتُه. وقال الكسائيّ: الموقوم:
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٦٥٩
- يقال: وقدت النار تقد وقودا ووقدا، والوقود يقال للحطب المجعول للوقود، ولما حصل من اللهب. قال تعالى: ﴿وقودها الناس والحجارة﴾ [البقرة/24]، ﴿أولئك هم وقود النار﴾ [آل عمران/10]، ﴿النار ذات الوقود﴾ [البروج/5] واستوقدت النار: إذا ترشحت لإيقادها، وأوقدتها. قال تعالى: ﴿مثلهم كمثل الذي استوقد نارا﴾ [البقرة/17]، ﴿ومما يوقدون عليه في النار﴾ [الرعد/17]، ﴿فأوقد لي يا هامان﴾ [القصص/38]، ﴿نار الله الموقدة﴾
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٤٢٩
و ق د وقدت النار وقوداً ووقداً واتقدت وتوقّدت وأوقدتها ووقّدتها واستوقدتها ورفعتها بالوقود وهذا موقد النار وموقدها ومستوقدها وما أعظم هذا الوقد‏!‏ وهو النار‏.‏ وزند ميقاد‏:‏ سريع الوري‏.‏ ووقفنا قريباً من الميقدة وهي بالمشعر الحرام على قزحٍ كان أهل الجاهلية يوقدون عليها النار‏.‏ ومن المجاز‏:‏ طبختهم وقدة الصيف‏.‏ ووقد الحصى‏.‏ قال الشمّاخ‏:‏ رعين الندى حتى إذا وقد الحصى ولم يبق من نوء
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٢٬٩٧٤
الوَقُودُ: الحطَب. يقال: ما أَجْوَدَ هذا الوَقُودَ للحطَب قال الله تعالى: أُولئك هم وَقُودُ النارِ. الوَقَدُ: نَفْسُ النَّارِ. وَوَقَدَتِ النَّارُ تَقِدُ وَقْداً وقِدةً ووَقَداناً وَوُقُوداً، بالضم، ووَقُوداً عن سيبويه؛ قال: والأَكثر أَن الضم للمصدر والفتح للحطب؛ قال الزجاج: المصدر مضموم ويجوز فيه الفتح وقد رَوَوْا: وَقَدت النار وقوداً، مثل قَبِلْتُ الشيءَ قَبُولاً. وقد جاء في المصدر فَعُولٌ،
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٣٧٣
* و ق د * * وَقَدَتِ * النار * تَوقَّدَتْ * وبابه وعد و * وُقُوداً * بالضم و * وَقِيداً * بالفتح و * قِدَةً * بالكسر و * وَقَداً * و * وَقَدَاناً * بفتحتين فيهما و * أَوْقَدَها * هو و * اسْتَوْقَدَها * أيضا و * الاتِّقَادُ * * كالتَّوَقُّدِ * و * الوَقُود * بالفتح الحطب وبالضم الاتقاد وقُرئ ﴿النار ذات الوُقُود﴾ بالضم والموضع * مَوْقِدٌ * بوزن مَجْلِس والنار * مُوقَدَةٌ
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٣٬٤١٧
الوقد، محركة: النار نفسها، قاله ابن فارس، ومنه قولهم: ما أعظم هذا الوقد. الوقد أيضا: أتقادها أي فهو مصدر أيضا، كالوقد، بفتح فسكون، والوقود، بالضم، والوقود، بالفتح الأخير عن سيبويه، وفي البصائر: وهذا شاذ، والأكثر أن الضم للمصدر والفتح للحطب. وقال الزجاج: المصدر مضموم ويجوز فيه الفتح، وقد رووا: وقدت النار وقودا، مثل قبلت الشيء قبولا، وقد جاء في المصدر فعول والباب الضم، والقدة كالعدة والوقدان،
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٥٬٣٢٦
وَقَدَتِ النَّارُ 1 وَقَدَتِ النَّارُ ذ , aor. تَقِدُ, inf. n. وُقُودٌ (S, A, L, Msb, K) and وَقُودٌ, (Sb, Zj, L, K,) but this is a deviation [as to form] from the constant course of speech, and most hold that the former is an inf. n. and the latter a subst. signifying “ fire-wood ” [or “ fuel ”], though there are some instances of inf. ns. of the measure فَعُولٌ, whereof قَبُولٌ is one,
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٢٦٢
وَقَدَ وَقَدَ a. [ يَقِدُ ] ( n. ac. وَقْد 1 , قِدَة [ 2t ] , وَقَد 4 , وَقُوْد 26 , وُقُوْد 27 , وَقَدَاْن 36 ), Burned, flamed, blazed. أَوْقَدَ أَوْقَدَ IV , a. Lit, ignited, kindled. تَوَقَّدَ تَوَقَّدَ V , a. see I . اِوْتَقَدَ اِوْتَقَدَ VIII ( t ) a. see I . اِسْتَوْقَدَ اِسْتَوْقَدَ X , a. see I & IV. وَقْد وَقْد 1 , a. Burning, combustion; heat. b. see 4 . وَقْدَة
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ١٤٬٦٢٨
وقد وَقَدَ - يَقِدُ - وَقُوْد - أوْقَدَ - يُوْقِدُ، وُقِدً - يُوْقَدُ - اسْتَوْقَدَ - يَستَوقِدُ وَقَدَ - يَقِدُ + الشيء أو الكائن: يتأجج: يتلألأ ويتوهج بسبب ازدياد صدور الطاقة عنه: يحمى وتزيد حرارته حتى يضيء ويلمع ويصدر لوناً وبريقاً يدل على أنه قد حمي وَقُوْد: على وزن " فَعول اسم فاعل مبالغة من " وَقَدَ - يَقِدُ ": الشيء الذي يضيء الشيء
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١٠)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٩٢ (الإجمالي: ١٢٢)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. نور

    الآيات المشتركة: ١٠ · Ateş demektir

  2. ضوأ

    الآيات المشتركة: ٢ · Aydınlattı

  3. حجر

    الآيات المشتركة: ٢ · Taş demektir

  4. زبد

    الآيات المشتركة: ١ · Zebed köpük demektir

  5. زجج

    الآيات المشتركة: ١ · Cam demektir

  6. شجر

    الآيات المشتركة: ٢ · Ağaç

  7. أنس

    الآيات المشتركة: ٤ · Ok tan yayın iç tarafna üns, dış tarafına vahş denemektedir

  8. جفو

    الآيات المشتركة: ١ · CeFeE filizlerin eritilmesinde çıkan köpük, cüruf demektir

  9. مثل

    الآيات المشتركة: ٣ · Çamurdan yapılan ve bir şeye benzetilen nesne, heykeldir

  10. سيل

    الآيات المشتركة: ١ · Sel demektir

  11. شكو

    الآيات المشتركة: ١ · Abajur gibi

  12. صرح

    الآيات المشتركة: ١ · Kente hakim yüksek yerdir

الآيات التي ورد فيها(١١)

  1. فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا وَلَنْ تَفْعَلُوا فَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِي وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِينَ

    Onun yakıtı

  2. يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنْفُسَكُمْ وَأَهْلِيكُمْ نَارًا وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ عَلَيْهَا مَلَائِكَةٌ غِلَاظٌ شِدَادٌ لَا يَعْصُونَ …

    Onun yakıtı

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökوقد
YapıÜçlü kök
Özel DurumMisal-i vâvî
Bağlamsal Yakın Köklerشعل, سجر, ضرم
Zıt Kökطفأ
Çekirdek Özet 1Ateşin tutuşması, yakıtın alev alarak hararet ve ışık üretmesi
Çekirdek Özet 2Maddi üretimden metafizik nura, savaş kışkırtmasından uhrevi azaba uzanan enerjinin açığa çıkışı
Çekirdek Özet 3Birikmiş potansiyelin kinetik ve dönüştürücü bir hararete evrilmesi sistemi
Kritik Hata RiskiKökün yalnızca cehennem azabına hasredilip nura kaynaklık eden ve medeniyet kuran dönüştürücü enerjisinin göz ardı edilmesi

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
وقBiriktirme, baskı altında tutma, sınırlandırma ve ağırlık yüklenme; وقب, وقت, وقذ, وقر, وقع, وقف, وقي köklerinde olduğu gibi bir durumun veya enerjinin bir noktada sabitlenmesiدBiriken ve sınırlandırılan potansiyel enerjinin vurucu, sürekli ve dışa vurucu bir alev hareketiyle ortaya çıkması; yanmanın süreklilik kazanarak ışık ve hararet yayması

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
وÇengel, çadır kazığıBirbirine tutturma, bağlama ve yakıt ile alevi bir arada tutan irtibat
قUfuktaki güneş, iğne deliğiYoğunlaşma, döngüsel odaklanma ve yüksek enerjili merkez
دKapıGeçiş, içteki enerjinin dışarıya doğru açılması ve yayılması
وقدEnerjinin merkezde yoğunlaşarak dışarıya alev, ısı ve ışık halinde patlak vermesiOdun veya yakıtın bünyesinde saklı olan gizil ısının bir tutuşturucu vasıtasıyla serbest kalarak görünür aleve dönüşmesi hareketini ifade eder

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamÇakmak taşından veya sürtünmeden çıkan kıvılcımın yakıtı tutuşturması, ateşin alevlenip kendi maddesini tüketerek parlaması; yazın taşların sıcaktan kavrulması
Cahiliye şiiri kullanımıEş-Şemmâh b. Dırâr çöl sıcağının taşları yakıp kavurmasını tasvir ederken kökü kullanmıştır: رَعَيْنَ النَّدَى حَتَّى إِذَا وَقَدَ الحَصَى / وَلَمْ يَبْقَ مِنْ نَوْءِ السِّمَاكِ بُرُوقُ
Erken Arapça kullanımÇöl gecelerinde yolcuların yön bulması için yakılan yüksek ateşler (el-mevkıd), Meş'ar-i Harâm'daki Kuzah tepesinde alevlendirilen meşale ateşi ve zihni son derece keskin olan kimseler için kalbün vekkâd deyimi

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça وقد kökü, Kuzeybatı ve Güney Sami dillerinde ateşin parlaması, tutuşması ve akkorlaşması sahasında köklü bir geçmişe sahiptir. İbranicede yer alan יקד (yāqad: yanmak, tutuşmak, akkor hale gelmek) ve buradan türeyen môqēd (ocak, ateş yeri) biçimleri fonetik ses denkliği ve semantik içerik bakımından doğrudan örtüşür. Aramice ve Süryanicede ܝܩܕ (yqad / yaqed: yanmak, tutuşmak, alevlenmek) kökü de aynı ilksel çekirdeği devam ettirir. Akadca metinlerde rastlanan qâdu / eqēdu (ateş yakmak, tutuşturmak) formları da benzer bir hararet merkezine işaret eder. Sami kök matrisinde ortak payda, maddenin içindeki yanıcı gücün harici bir müdahaleyle tutuşarak ısı ve ışık saçmasıdır; Arapça bu anlamı hem fiil hem de bizzat yakıtın kendisini adlandıran isim kalıplarıyla en geniş düzeyde korumuştur.

درجة الثقة Kesin

المصدر Brown-Driver-Briggs Hebrew and English Lexicon, Koehler-Baumgartner HALOT, Payne Smith Syriac Dictionary, David Cohen Dictionnaire des racines sémitiques.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönAteşin parlaması ve alevin sürekliliğiKök, yakıt (el-vakûd) ile yanma eylemi (el-vukûd) arasındaki sebep-sonuç ilişkisini kurarak Arapça içinde somuttan soyuta genişlemiştirKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice yāqad, Süryanice yqadİlk harfteki y/w dönüşümüyle Sami ortak mirasında yanma ve parlamayı karşılayan düzenli fonetik denklik mevcutturKesin
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik hararet/ışık kökleriDoğu ve Kuzey Afrika dillerindeki bazı bölgesel ateş ve kızarma kökleriyle tipolojik yakınlıklar ileri sürülmüştürMuhtemel

المصدر Brown-Driver-Briggs, HALOT, Payne Smith, Cohen.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
وقدAnlamlıAteşin tutuşmasıYakıtın alev alarak parlaması ve ısı saçmasıHedef kök; Kur'an'da geçer
ودقAnlamlıYağmur damlasıBuluttan süzülen ince ve bereketli yağmurun akmasıKur'an'da geçer; zıt yönde bir akışkanlık bildirir
قودAnlamlıÖnden çekip götürmeHayvanı veya topluluğu önünden çekerek sevk etmeKur'an'da geçmez; sevk ve idare anlamı taşır
قدوAnlamlıÖrnek alma, uymaBirinin izini takip etme, önder edinmeKur'an'da geçer; وقد gibi öne geçme ve iz bırakma bağı içerir
دوقAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu dizilişte bağımsız bir kök kaydı yokturKur'an'da geçmez
دقوAnlamlıKarın bozulmasıYavru devenin aşırı süt emmesi sonucu karnının bozulmasıKur'an'da geçmez; marazi bir durum anlatır

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
وقدMerkezTutuşma ve alevlenmeYakıtın alev alması, sürekli yanma ve ışık vermeYanmanın sürekliliği ve yakıtla beslenmesi
شعلKomşuAlevin yayılmasıAteşin etrafa dağılması, saçılması ve parlamasıBir noktadan çevreye sıçrama vurgusu taşır
سجرKomşuFırını doldurup kızıştırmaAteş haznesini yakıtla tıkayıp şiddetle ısıtmaYoğun kapatılma ve hapsedilmiş kızgınlık öne çıkar
ضرمKomşuHızlı ve şiddetli tutuşmaKuru ot veya çalıların birdenbire parlayıp tutuşmasıBaşlangıçtaki ani ve şiddetli alevlenme anıdır
طفأZıtSönme ve söndürmeAteşin hararet ve ışığını yitirerek tamamen sönmesiAlevin, sıcaklığın ve ışığın ortadan kalkmasıdır

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaوقدTutuşmak, yanmak, yakıt olmakMaddenin alev alması, ısı ve nur üretmesiKesin
Latinceaccendere, ardereTutuşmak, yakmak, parlamakMaddi yanmanın yanı sıra içsel tutku ve öfkeyi de karşılarGüçlü
İngilizceto ignite, to kindle, fuelAteşlemek, tutuşturmak, yakıtHem fiil hem isim boyutunu karşılar ancak nurani boyutu dışarıda bırakırGüçlü
Almancaentzünden, brennen, BrennstoffTutuşturmak, yanmak, yakıtFiziksel ve kimyasal yanmayı yetkin karşılarGüçlü
Fransızcaallumer, enflammer, combustibleYakmak, alevlendirmek, yakıt maddesiYanma eylemini ve yakıtı verir, kökün türevsel zenginliğini kısmen yansıtırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré Dictionnaire de la langue française.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
اسْتَوْقَدَ نَارًاAydınlanma ve yol bulma amaçlı ateş yakmaMünafıkların hidayet ışığından faydalanma teşebbüsü ve ardından karanlıkta kalışları (Bakara 2:17)
وَقُودُهَا النَّاسُ / وَقُودُ النَّارِCehennem azabının yakıtı olmaİnkârcıların ve putların bizzat azabı besleyen yakıta dönüşmesi (Bakara 2:24, Âl-i İmrân 3:10, Tahrîm 66:6, Bürûc 85:5)
أَوْقَدُوا نَارًا لِلْحَرْبِFitne ve savaş ateşini körüklemeDüşmanlık ve toplumsal çatışmayı kasten alevlendirme girişimi (Mâide 5:64)
يُوقَدُ مِنْ شَجَرَةٍİlahî nurun kaynağı ve saf kandilHakikatin, tevhidin ve idrakin arı duru bir kaynaktan beslenişi (Nûr 24:35)
تُوقِدُونَ عَلَيْهِ / فَأَوْقِدْSanayi, inşa ve maden işleme ateşiTakı ve alet yapmak için maden eritme veya tuğla pişirme (Ra'd 13:17, Kasas 28:38)
تُوقِدُونَDoğal enerji kaynağı olarak yeşil ağaçYaratılışın kudret delili olarak biyokütleden ateş elde etme (Yâsîn 36:80)
الْمُوقَدَةُKalplere işleyen kalıcı azap ateşiMaddi ve manevi ifsat erbabını kuşatan derin uhrevi ateş (Hümeze 104:6)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamCehennem azabının mahiyeti ve yakıtı meselesiCehennem ateşinin dışarıdan bir odunla değil insanın kendi amelleri ve inatçı inkârıyla beslendiği fikriAzabın içsel bir nedensellikle alevlenmesi
FıkıhOrtak mülkiyet ve zaruret hukukuSuyun, otun ve ateşin (tutuşturucu kaynakların) kamu malı sayılması ve tekelleştirilememesiYaşamı sürdüren temel enerji kaynağı
TefsirTemsil ve mecaz tahlilleriMünafıkların ateş yakma (istevkade) teşebbüsü ile Nur ayetindeki arı kandilin yanış keyfiyetinin mukayesesiIşığın sürekliliği ile alevin kayboluşu arasındaki zıtlık
HadisKıyamet alametleri ve fitne tasvirleriFitnelerin tutuşması ve çöl zemininden çıkacak büyük bir ateşin ufku aydınlatması rivayetleriYıkıcı toplumsal çalkantıların alevlenmesi

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniTevhid ve hidayet nuruSaf ve tükenmez enerjiKalbi ve idraki aydınlatmaVahiy, dış tesir olmadan da tutuşmaya hazır duru bir idrak kandilidirKesin
İlmiMaden eritme ve teknolojiDönüştürücü termal güçMadenleri saflaştırma ve imal etmeMedeniyet inşasında ateşi bir dönüşüm ve ayıklama vasıtası yapmaGüçlü
SiyasiSavaş ve çatışma yönetimiKriz kışkırtıcılığıToplumu kutuplaştırıp savaşa sürüklemeKötü niyetli odakların harbi bir ateş gibi tutuşturma stratejisiGüçlü
İktisadiEnerji kaynağı ve biyokütleÜretim girdisiSanayi ve ısınma ihtiyacını karşılamaDoğal yakıtın değer üretimine ve toplumsal refaha temel teşkil etmesiGüçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerEkzotermik reaksiyon ve aktivasyon enerjisiBir kimyasal sistemde tutuşma eşiği aşıldığında depolanmış enerjinin ısı ve ışık olarak açığa çıkmasıKesin
Beşeri bilimlerToplumsal mobilizasyon ve çatışma dinamiğiToplumda birikmiş hoşnutsuzluk veya gerilimlerin bir kıvılcımla kitlesel eyleme veya savaşa dönüşmesiGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü sadece ahiretteki azap ateşi veya fiziksel odun yakma ile sınırlamak
Kur'an içi daha geniş anlamKökün ilahî nurun metaforik kalbine (24:35), maden ve teknoloji üretiminin merkezine (13:17, 28:38) ve ekolojik enerji dengesine (36:80) uzanan genişliğini kavramak
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKur'an'ın teknolojik ve medeniyet kurucu boyutunu gözden kaçırıp dini metni yalnızca korkutucu bir tehdit diline indirgemek

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Vahyin enerji, ışık, üretim ve ahlaki sorumluluk arasındaki dinamik bağı nasıl kurduğunu gösterdiği için merkezî önemdedir
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Nur ayetinde (24:35), münafıkların psikolojisini anlatan temsilde (2:17), madenlerin işlenişini tasvir eden hak-bâtıl meselinde (13:17) ve uhrevi mesuliyet ayetlerinde belirleyicidir
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Ateş kavramının Kur'an'da yalnızca bir ceza aracı olduğu zannını yıkarak onun inşa, arınma, aydınlanma ve teknolojik gelişim vasıtası olduğunu ortaya koyar

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamYakıtın alev alarak parlaması, hararet üretmesi ve yanmanın görünür ışık saçması.
  • Soyut anlamPotansiyel enerjinin bir tetikleyiciyle serbest kalması, hakikatin idrak kandilinde nura, fitnenin ise toplumda savaşa dönüşmesi.
  • Sistematik karşılıkSistemin iç potansiyelinin bir eşik değerin aşılmasıyla dönüştürücü ve aydınlatıcı bir kinetik kuvvete evrilmesi.
  • LaTeX modeliE(t)=∫0tα⋅F(τ) dτ  ⟹  dΦdt+dΨdt
  • LaTeX açıklamasıFormülde E(t) toplam açığa çıkan enerjiyi, F(τ) sisteme sağlanan yakıt fonksiyonunu, α tutuşma katsayısını temsil eder. Eşik değer aşıldığında sistem iki temel çıktı üretir: Φ aydınlanmayı ve nurlanmayı temsil eden ışık akısı, Ψ ise dönüştürücü ve eritici termal tesiri (harareti) simgeler. Model, وقد kökünün hem aydınlatıcı (nur) hem dönüştürücü/yakıcı (ateş) ikili tabiatını matematiksel bir akış olarak ifade eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: و