حوج
ح - و - ج
KÖK- 3 geçiş
- 3 ayet
- 1 sîga
- 11 sözlük
Hace deve dikeni demektir.devamı ›
Notlarım
Sözlükler(11)
★ Akevler SözlüğüTürkçe
Hace deve dikeni demektir.
Kitâbu'l-'Ayn
Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.623 harfباب الحاء والجيم و واي معهما
ح ج و، ج ح و، ح و ج، ج و ح، و ج ح، ج ي ح مستعملات
جحو:
حاجَيْتُه فحجَوْته، إذا ألقيتُ عليه كلمةً مُحجية مخالفة المعنى، والجواري يتحاجين. والأُحُجيَةُ اسم للمحاجاة، والحَجْوَى كذلك. قالت بنت الخُسّ العادية:
وقالت قالةً أخـتـي وحَجْواها لها عقـل
تَرَى الفتيان كالنّخـل وما يدريك ما الدَّخْل
الدَّخْلُ: العَيْب. وحَجَوْته بكذا، أي: ظننتُ به.
وحجا يحجو النحلُ
es-Sıhâh
Cevherî · 10. yyTR955 harfالحاجَةُ معروفة، والجمع حاجٌ وحاجاتٌ وحِوَجٌ، وحَوائجُ على غير قياس، كأنهم جمعوا حائِجَةً. وكان الأصمعي يُنْكِرُهُ ويقول: هو مُوَلَّدٌ. وإنما أنكره لخروجه عن القياس، وإلاّ فهو كثيرٌ في كلام العرب. وينشد:
نهارُ المرءِ أَمْثَلُ حينَ يقضيحوائجه من اللَيل الطـويلِ
والحَوْجاءُ: الحاجة. يقال: ما في صدري به حَوْجاء ولا لوجاء، ولا شكٌّ ولا مِرْيَةٌ بمعنىً واحد. قال قيس بن رفاعة:
مَنْ كانَ في نفسه
Mekâyîsü'l-Luğa
İbn Fâris · 11. yyTR11.411 harf(باب الحاء والواو وما معهما من الحروف في الثلاثي)
(حوي) الحاء والواو وما بعده معتلٌّ أصل واحد، وهو الجمع يقال حوَيْتُ الشيءَ أحويه حَيَّاً([1])، إذا جمعتَه. والحَوِيَّة: الواحدةُ من الحوايا، وهي الأمعاء، وهي من الجمع. ويقولون للواحدة حاوياء. قال:
كأنّ نقيضَ الحَبِّ في حاويائِه *** فحيحُ الأفاعي أو نقيضُ العقارِبِ([2]) والحَوِيَّةُ: كساءٌ يحوَّى حولَ سَنام البعير ثم يُركَب. والحيُّ من أحياء
Esâsü'l-Belâğa
Zemahşerî · 12. yyTR289 harfح و ج
ليس لي عنده حوجاء ولا لوجاء وهذه حاجتي أي ما أحتاج إليه وأطلبه وخذ حاجتك من الطعام.
وفي نفسي حاجات وإن كانت لك في نفسك حاجة فاقضها وانج إلى منجاك من الأرض.
وأحوجت إلى كذا وأحوجني إليكم زمان السوء ولا أحوجني الله إلى فلان.
وخرج فلان يتحوج: يتطلب ما يحتاج إليه من معيشته.
Lisânü'l-Arab
İbn Manzûr · 13. yyTR8.655 harfالحاجَةُ والحائِجَةُ: المَأْرَبَةُ، معروفة. وقوله تعالى: ولِتَبْلُغُوا عليها حاجةً في صدوركم؛ قال ثعلب: يعني الأَسْفارَ، وجمعُ الحاجة حاجٌ وحِوَجٌ؛ قال الشاعر:
لَقَدْ طالَ ما ثَبَّطْتَني عن صَحابَتي،
وعَنْ حِوَجٍ، قَضَاؤُها مِنْ شِفَائِيَا
وهي الحَوْجاءُ، وجمع الحائِجَة حوائجُ. قال الأَزهري: الحاجُ جمعُ الحاجَةِ، وكذلك الحوائج والحاجات؛ وأَنشد شمر:
والشَّحْطُ قَطَّاعٌ رَجاءَ مَنْ رَجا،
إِلاَّ
Kâmûsü'l-Muhît
Fîrûzâbâdî · 15. yyTR282 harf* ح و ج * جمع * الحاجَةِ حَاجٌ * و * حَاجَاتٌ * و * حِوَجٌ * بوزن عنب و * حَوَائجُ * على غير قياس كأنهم جمعوا حائجة وأنكره الأصمعي وقال هو مولد و * الحَوْجَاءُ * بوزن العرجاء الحاجة و * حَاجَ * الرجل أيضا أي * احْتَاجَ * وبابه قال و * أحْوَجَهُ * غيره و * أحْوَجَ * أيضا بمعنى احتاج
Tâcü'l-Arûs
Zebîdî · 18. yyTR6.966 harfالحوج: السلامة ، ويقال للعاثر: حوجا لك، أي سلامة . الحوج: الطلب، و الاحتياج وقد حاج واحتاج وأحوج . وفي المحكم: حجت إليك أحوج حوجا، وحجت، الأخيرة عن اللحياني وأنشد للكميت بن معروف الأسدي:
غنيت فلم أرددكم عند بغـية وحجت فلم أكددكم بالأصابع قال: ويروى وحجت؛ وإنما ذكرتها هنا لأنها من الواو، وستذكر أيضا في الياء. واحتجت وأحوجت، كحجت. وعن اللحياني: حاج الرجل يحوج
Lane's Lexicon
Edward W. Lane · 19. yyTR7.162 harfحَاجَ
1 حَاجَ حاج , (S, Msb, K,) aor. يَحُوجُ, (S, Msb,) inf. n. حَوْجٌ; (S, K;) and ↓ احتاج, (S, K,) inf. n. اِحْتِيَاجٌ; (K;) and ↓ أَحْوَجَ; (S, Msb, K;) [the second of which is the most common;] the last, irreg. [for by rule it should be أَحَاجَ]; (MF;) are syn.; (S, Msb, * K;) and حَاجَ, aor. يَحِيجُ, inf. n. حَيْجٌ, signifies the same; (M, TA;) He, or it, wanted, needed, or required. (KL,
Salmone
H. Anthony Salmone · 19. yyTR857 harfحَاجَ
حَاجَ ( w ) U ( n. ac. حَوْج 1 )
a. [ Ila ], Wanted, needed.
b. [ Ila ], Was obliged to.
حَوَّجَ
حَوَّجَ II
a. [ Bi & 'An ], Turned, diverted from.
أَحْوَجَ
أَحْوَجَ IV
a. [ Ila ], see I (a) .
b. Made to want, need.
تَحَوَّجَ
تَحَوَّجَ V ,
a. Asked for what he wanted; begged.
b. Made purchases; purchased stock ( tradesman ).
اِحْتَوَجَ
اِحْتَوَجَ VIII
a. [ Ila ], see I
Kitâbullâh
Kur'an kullanımından türetilmişTR21.931 harfحوج
حَاجَ - يَحُوْجُ - حَاجَة
حَاجَ - يَحُوْجُ + كائن + شيئاً: يحتاجه: يبغيه ويطلبه ويريد الحصول عليه: يشعر في نفسه برغبة للحصول على شيء أو أمر ينقصه مما يدفعه للقيام بفعل لتلبية ذلك
حَاجَة: على وزن " فـَعـْلة" اسم فعل بمعنى مفعول للمرة من " حَاجَ - يَحُوْجُ ": شيء خاص يشعر المرء أنه ينقصه ويرغب بالحصول عليه ويدفعه للعمل لتلبية ذلك
يجد +
Sîgalar(1)
Mücavir kökler33 mücavir (50 toplam)
- صدر
2 ortak ayet · Okun ön yarısına denir
- خصص
1 ortak ayet · Hasse (hı, sad) : “Husse” özel çardak, hücre demektir
- شحح
1 ortak ayet · Rutubetli kav, çakıldığı zaman ateş almayan kav demektir
- نفس
2 ortak ayet · Dibağlamada kullanılan palamut, meşenin bir meyvesidir
- بوأ
1 ortak ayet · Bve bye’den dönüşmüştür
- يعقوب
1 ortak ayet · Ve Yakup
- أثر
1 ortak ayet · İnsan veya hayvan yürürken ayaklarının bıraktığı kalıntıya…
- فلك
1 ortak ayet · Fülk (kef), İğ topacı demektir
- هجر
1 ortak ayet · Hecire (he), Terkedilmiş harabe yer demektir
- حيث
1 ortak ayet · Hayese sürülmüş tarla demektir
- فلح
1 ortak ayet · Felah “Felh” toprağın yarılmışı, çatlak toprak demektir
- نفع
1 ortak ayet · Fayda eder
Geçtiği ayetler(3)
… كَانَ يُغْنِي عَنْهُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا حَاجَةً فِي نَفْسِ يَعْقُوبَ قَضَاهَا وَإِنَّهُ لَذُو عِلْمٍ لِمَا …
HacetBabalarının kendilerine emrettiği yerden girdiler. Bu, Allah katında onlara bir fayda sağlamazdı. Ancak Ya’kub içindeki dileği meydana çıkarmış oldu. O, şüphe yok ki kendisine öğrettiğimiz için ilim sahibi idi, ama insanların çoğu bilmezler.
وَلَكُمْ فِيهَا مَنَافِعُ وَلِتَبْلُغُوا عَلَيْهَا حَاجَةً فِي صُدُورِكُمْ وَعَلَيْهَا وَعَلَى الْفُلْكِ تُحْمَلُونَ
HacetOnlarda sizin için daha nice faydalar vardır. Gönüllerinizdeki arzulara, onlara binerek ulaşırsınız. Onlarla ve gemilerle taşınırsınız.
… يُحِبُّونَ مَنْ هَاجَرَ إِلَيْهِمْ وَلَا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حَاجَةً مِمَّا أُوتُوا وَيُؤْثِرُونَ عَلَى أَنْفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ …
HacetOnlardan önce o diyarı yurt edinmiş ve göğüslerine imanı yerleştirmiş olanlar; kendilerine hicret edip gelenleri severler. Ve onlara verilenlerden ötürü içlerinde bir çekememezlik duymazlar. Kendileri zaruret içinde bulunsalar bile onları, kendilerine tercih ederler. Her kim nefsinin tamahkarlığından korunabilmişse; işte onlar, felaha erenlerin kendileridir.
Kök analizi
Kök tanımı ve çekirdek özet
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | حوج |
| Yapı | Üçlü |
| Özel Durum | İlletli (ecvef-vâvî) |
| Bağlamsal Yakın Kökler | فقر, عوز, طلب |
| Zıt Kök | غني |
| Çekirdek Özet 1 | Bir şeyin yokluğu sebebiyle duyulan sıkışma, içsel eksiklik ve giderilmesi hedeflenen zorunlu yönelim |
| Çekirdek Özet 2 | İnsanın iç dünyasında beliren, taşınması zorunlu içsel niyet, mahrumiyet veya hedefe ulaşma arzusu |
| Çekirdek Özet 3 | Varlığın kendiliğinden yetersizliği, ontolojik ve psikolojik muhtaçlık yasası |
| Kritik Hata Riski | Hacet kavramını yalnızca maddi yoksulluk veya dışsal mal talebi sayarak psikolojik ve ontolojik niyet boyutunu göz ardı etmek |
Biliteral analiz
| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| حو | Çevirme, içine alma, kuşatma ve bir sınır dairesi çizme; bu çekirdek حوط, حوز, حول, حوي köklerinde bir alanı kuşatma ve toplama hareketini kurar | ج | Harekete geçirici baskı ve yönelim unsuru eklenerek, kuşatılmış iç boşluğun dışarıdan bir nesneyle kapatılması için bireyi sıkıştıran içsel zorunluluğu (ihtiyacı) doğurmuştur |
Piktografik analiz
| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ح | Çit, duvar; çevirme, sınırlama | Varlığın kendi sınırları içine kapanması ve içsel bir boşluk veya mahrumiyet alanının belirmesi |
| و | Çengel, çadır kazığı; bağlama, bitiştirme | Eksik olan unsur ile varlık arasında kurulan zorunlu irtibat ve yönelim bağı |
| ج | Değnek, deve; taşıma, yol alma | İhtiyacı karşılamak, mahrumiyeti gidermek üzere dışa doğru yönelen fiilî hareket |
| حوج | Çevrilmiş iç alandaki eksikliği gidermek üzere dış hedefe bağlanan ve harekete geçiren yönelim | İnsanın iç yapısında sınırlı kalmış bir eksikliğin veya niyetin, dışarıya yönelerek karşılanma arayışı |
Tarihsel ve erken kullanım
| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Çöl hayatında devenin otladığı sert, dikenli bir çalı türü (hâc) ve bireyin bir şeye mecbur kalarak daralması, eksiklik içine düşmesi |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Şair el-Acâc'ın recezinde ihtiyacın peşine düşme ve arayış anlamında geçer: إلا انتظار الحاج من تحوجا |
| Erken Arapça kullanım | Klasik dönemde bir şeye muhtaç olma ve onu arama anlamında غنيت فلم أرددكم عند بغية / وحجت فلم أكددكم بالأصابع beytiyle şahit getirilmiştir |
Kaynak Kitābü'l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.
Sami etimolojik katman
Arapça حوج kökü, Sami dil ailesinde daralma, mecburiyet, sıkışma ve içsel eksiklik semantik alanıyla irtibatlıdır. Kökün somut tabanında yer alan dikenli bitki (hâc) tasavvuru, canlının hareketini kısıtlayan ve onu belirli bir yöne gitmeye mecbur bırakan fiziki baskıyı yansıtır. Kuzeybatı Sami dillerinde ve İbranicede doğrudan ses denkliği gösteren üçlü kök zayıf olmakla birlikte, varlığın sınırlanması ve kuşatılması manasındaki حو ikili tabanı ortak Sami mirasıdır. Arapçada bu kök, nesnel bir yoksunluktan ziyade nefiste duyulan ve giderilmesi gereken içsel baskı, maksat ve zorunlu talep biçiminde özelleşmiştir.
Güven Güçlü
Kaynak Brown-Driver-Briggs, Maqāyīs al-Lugha, David Cohen.
Etimolojik analiz
| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | Dikenli bitki ve bir şeye muztar kalma | Bedensel ve coğrafi sıkışmanın soyutlanarak nefisteki boşluk ve arzuya dönüşmesi | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | Çevreleme ve sınırlama bildiren ikili çekirdek | Sami dillerindeki kuşatma ve daralma kökleriyle taban akrabalığı | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Veri bulunamadı | Sami ailesi dışındaki akrabalıklar güvenilir dilbilimsel veri sunmamaktadır | Veri bulunamadı |
Kaynak Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha.
Kardeş kökler
| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| حوج | Anlamlı | İhtiyaç, zaruret, içsel talep | Nefiste beliren ve karşılanması hedeflenen eksiklik | Hedef kök |
| حجو | Anlamlı | Akıl, engel olma, sığınma | Bir şeyin etrafını çevirip koruma veya akılla kavrama | Kur'an'da geçmez; ortak çekirdek ilişkisi |
| وحج | Anlamlı | Dar ve sarp sığınak, çukur | Canlının sığındığı dar yer | Kur'an'da geçmez |
| وجح | Anlamlı | Belirme, açığa çıkma | Yolun veya ışığın açıkça görünmesi | Kur'an'da geçmez |
| جحو | Anlamlı | Çukur kazma, açma | Yeri oyup çukurlaştırma hareketi | Kur'an'da geçmez |
| جوح | Anlamlı | Kökünden sökme, helak etme | Afetin gelip malı ve ürünü bütünüyle silip süpürmesi | Kur'an'da geçmez; zıt yönde yıkım anlamı taşır |
Komşu kökler ve zıt kök
| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| حوج | Merkez | İhtiyaç ve içsel talep | Karşılanması arzulanan ve nefiste sıkışma oluşturan içsel amaç | İnsanın iç dünyasında saklı kalan özel maksat veya zorunluluk |
| فقر | Komşu | Maddi ve yapısal yoksunluk | Omurgayı kıran dışsal çaresizlik ve varoluşsal muhtaçlık | Varlığın ontolojik eksikliği ve dış imkânlardan mahrum oluşu |
| عوز | Komşu | İmkânsızlık ve darlık | Bulunamayan bir şeyin yokluğundan doğan çaresiz sıkıntı | Temin edilemeyen nesnenin eksikliği |
| طلب | Komşu | Arayış ve yönelim | Bir şeyin peşine düşme fiili | İhtiyacın eyleme dökülerek dış dünyada aranması |
| غني | Zıt | Kendi kendine yetme | Başkasına muhtaç olmama ve tam doyum hâli | İç ve dış hiçbir eksikliğin bulunmaması durumu |
Başka dillerde anlam karşılıkları
| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | حوج | İhtiyaç, içsel talep, eksiklik | Nefiste düğümlenen ve karşılanması aranan maksat | Kesin |
| Latince | Indigentia, necessitas | İhtiyaç, zorunluluk | Dışsal zorunluluğu karşılar; nefisteki gizli niyeti tam içermez | Güçlü |
| İngilizce | Need, inward desire, exigency | İhtiyaç, içsel arzu, zaruret | Maddi ihtiyacı karşılar ancak kalpteki gizli maksat nüansı eksik kalabilir | Güçlü |
| Almanca | Bedürfnis, Anliegen | İhtiyaç, içsel mesele | Hem maddi ihtiyacı hem de içsel meşguliyeti kısmen karşılar | Güçlü |
| Fransızca | Besoin, dessein secret | İhtiyaç, gizli niyet | Maddi eksiklik ile içsel maksat alanını birlikte ifade eder | Güçlü |
Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Wörterbuch.
Vücûh ve nezâir
| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| حَاجَةً | Nefiste saklanan niyet, içsel şefkat ve özel maksat | Yakub'un oğullarına tedbir öğütlerken içinde taşıdığı babalık şefkati ve gizli endişesi; Yusuf 12:68 |
| حَاجَةً | Ulaşım ve taşıma vasıtasıyla giderilen pratik gaye ve menfaat | Hayvanların ve bineklerin sağladığı faydalarla insanın hedeflerine erişmesi; Gâfir 40:80 |
| حَاجَةً | Başkasına verilen şeyden ötürü içte duyulan haset, kıskançlık veya mahrumiyet duygusu | Ensar'ın muhacirlere verilen ganimetlerden dolayı gönüllerinde hiçbir daralma veya tamah hissetmemesi; Haşr 59:9 |
Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı
| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | Uluhiyet ve insan tabiatı | Allah'ın her türlü hacatten münezzeh (gani), insanın ise bütünüyle muhtaç oluşu | Ontolojik eksiklik ve mutlak müstağnilik karşıtlığı |
| Fıkıh | Hükümlerin gayeleri (makāsıd) | Zarûriyyât, hâciyyât ve tahsîniyyât ayrımında hayatın darlık olmadan sürmesini sağlayan basamak | Darlığı ve meşakkati gideren pratik gereksinim |
| Tefsir | Ahkâm ve kıssa bağlamları | Ayetlerde geçen hacetin lafzî yokluk mu yoksa nefsi tatmin eden içsel bir maksat mı olduğu | Kalpteki niyet ve gizli psikolojik saik |
| Hadis | Ahlak ve muamele rivayetleri | Müminin din kardeşinin ihtiyacını gidermesi ve kimseden istememe (istiğna) terbiyesi | Toplumsal dayanışma ve nefis izzeti |
Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi
| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Yaratıcı-kul ilişkisi | İftikar ve dua | Kulun sınırını bilmesi | Kulun Allah'a karşı fıtri muhtaçlığını idrak edip yönelmesi | Kesin |
| İlmi | Bilgi üretimi | Merak ve problem tespiti | Araştırmayı tetikleme | Bilgisizlik boşluğunun doğurduğu ihtiyacın ilmi keşfe sevk etmesi | Güçlü |
| Siyasi | Kamu yönetimi | Toplumsal talepler | Meşruiyet ve hizmet | Yönetilenlerin temel ve pratik ihtiyaçlarının kamu eliyle tespiti ve giderilmesi | Güçlü |
| İktisadi | Pazar ve üretim | Reel talep | Tüketim ve dolaşım | İhtiyaçların üretime yön vermesi ve kaynakların dağıtımını belirlemesi | Kesin |
Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm
| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Potansiyel fark ve gradyan | Bir sistemdeki iki nokta arasındaki enerji veya yoğunluk farkının akış ve hareket doğurması | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Motivasyon ve dürtü mekanizması | Bireyde ortaya çıkan fizyolojik veya psikolojik bir eksikliğin davranışı başlatan güce dönüşmesi | Kesin |
Yanlış daraltma ve kritik hata riski
| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kökü yalnızca piyasa şartlarındaki tüketim maddesi talebine veya ekonomik fakirliğe indirgemek |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Hacetin sadece nesnel yoksulluk değil, nefsin derinliğindeki arzu, niyet, endişe ve hedefleri kapsayan psikolojik bir yönelim oluşu |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Yusuf 12:68 ve Haşr 59:9 ayetlerindeki psikolojik ve ahlaki derinliğin ıskalanarak ayetlerin salt maddi yardım veya fiziki gereksinim zannedilmesi |
Kur'an'ı anlama odaklı sonuç
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | İnsanın fiillerinin arkasındaki içsel motivasyonları, kalpte gizlenen maksatları ve insanın başkasına muhtaç olmaksızın yaşayamayacağını gösterir. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Peygamber kıssalarında iç niyetlerin anlatıldığı ayetlerde, nimet-vasıta ilişkisinde ve sahabe ahlakını (iysâr) tasvir eden ayetlerde belirleyicidir. |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | İnsanın kalbi yönelimlerinin dış etkenlerden bağımsız salt akli kararlar olduğu zannını düzeltir; amellerin içteki hacet ve maksatlarla şekillendiğini ortaya koyar. |
Nihai sentez ve LaTeX modeli
- Somut anlamCanlının hareketini engelleyen veya sınırlayan dikenli çalı; varlığın içine düştüğü darlık ve mecburiyet hali.
- Soyut anlamBir boşluğun veya eksikliğin nefiste oluşturduğu baskı neticesinde, dengeye ulaşmak için dış nesneye yönelen içsel kasıt ve zorunluluk.
- Sistematik karşılıkSistemin dengesini kaybetmesi sonucu ortaya çıkan ve onu denge durumuna doğru eyleme zorlayan içsel potansiyel fark.
- LaTeX modeli
- LaTeX açıklamasıModelde sistemin doyum ve denge durumunu, ise mevcut eksiklik halini temsil eder. Aradaki fark (), sistemde bir hacet meydana getirir. Bu içsel potansiyel (), eksikliği kapatacak yönde bir kuvvet vektörü () doğurarak varlığı ihtiyacını gidermeye sevk eder.