دفق

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: د-ف-ق1 sîga, 2 mücavir kök, 1 ayet, 1 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.دفقموهدَافِقٍخلق

KökSîga 1Ayet 1Sure 1Mücavir 2

▶ Ağı aç (3B)

دفق

د - ف - ق

KÖK
  • 1 geçiş
  • 1 ayet
  • 1 sîga
  • 13 sözlük

Defk : “Dufak” sel suyudur. Boşalan anlamına da gelir.devamı ›

Notlarım

Sözlükler(13)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

Defk : “Dufak” sel suyudur. Boşalan anlamına da gelir.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.483 harf
القاف والدال والفاء معهما ق د ف، ق ف د، د ف ق، ف ق د مستعملات قدف: القَدْفُ: غرف الماء من الحوض. أو من شيء تصبه بكفك، بلغة عمان. وقالت بنت جلندى العمانية حين ألبست السلحفاة حليها فغاصت وأقبلت تغترف من البحر وتصبه على الساحل وهي تنادي القوم: نزاف، لم يبق في البحر غير قداف، أي غير حفنة. دفق: دَفَقَ الماء دُفوقاً ودَفقاً إذا انصب بمرة، والماء الدافق. والنُّطْفةُ تَدْفُقُ، واندَفَقَ الكوز: انصب بمرة
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR742 harf
دَفَقْتُ الماء أَدْفِقُهُ دَفْقاً، أي صببته، فهو ماءٌ دافِقٌ، أي مَدْفوقٌ، كما قالوا: سرٌّ كاتمٌ، أي مكتومٌ، لأنَّه من قولك دُفِقَ الماءُ على ما لم يسمَّ فاعله. ولا يقال: دَفَقَ الماءُ. ويقال: دَفَقَ الله روحه، إذا دُعيَ عليه بالموت. ودَفَّقَتْ كفّاهُ النَدى، أي صَبَّتاهُ؛ شُدِّدَ للكثرة. والانْدِفاقُ: الانصِبابُ، والتَدَفُّقُ: التصبُّبُ. وسيلُ دُفاقٌ بالضم: يملأ الوادي. وناقةٌ دِفاقٌ بالكسر، أي
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR4.817 harf
ق د ف قفد ، قدف ، فقد ، دفق ، دقف : ( مستعملة ) . قدف : قال الليث : القَدْف بلغة عُمانَ : غَرْفُ الماء من الحَوْض أو من شيءٍ تَصبّه بكفّك . قال : وقالت العُمانيّة بنت جُلَنْدى ، حين أَلبَستِ السّلحفاةَ حُليَّها : ( فغاصت فأقبلت تغترف من البحر بكفّها وتصبّن على الساحل وهي تنادي القَوَم : نَزافِ نَزافِ ، لَم يَبق في البحر غير قُدَاف ) ، أي : غير حَفْنة . وقال ابن دريد وذكر قصة هذه الحَمُقاء ثم قال
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR3.900 harf
(باب* الدال والفاء وما يثلثهما) (دفق) الدال والفاء والقاف أصلٌ واحد مطَّردٌ قياسُه، وهو دفْع الشَّيء قُدُما. من ذلك: دَفَقَ الماءُ، وهو ماءٌ دافق. وهذه دُفْقَةٌ مِن ماء. ويُحمَل قولُهم: جاؤوا دُفْقَةً واحدة، أي مرَّةً واحدة. وبعيرٌ أدفَقُ، إذا بانَ مِرْفَقاه عن جَنبَيه. وذلك أنَّهما إذا بانا عنه فقد اندفعا عنه واندفَقا. والدِّفَقُّ، على فِعَلٍّ، من الإبل: السريع. ومشى فلان الدّفِقَّى، وذلك
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR155 harf
- قال تعالى: ﴿ماء دافق﴾ [الطارق/6] : سائل بسرعة. ومنه استعير: جاءوا دفقة، وبعير أدفق: سريع، ومشى الدفقى، أي: يتصبب في عدوه كتصبب الماء المتدفق، ومشوا دفقا.
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR447 harf
د ف ق دفق الماء يدفقه وماء مدفوق واندفق الماء وتدفق‏.‏ واندفق الكوز‏.‏ ويقال في الطّيرة عند انصباب الكوز ونحوه‏:‏ دافق خيرٍ‏.‏ واندفق دمعه‏.‏ قال‏:‏ صبا فؤادك مـن طيـف ألـم بـه حتى ترقرق ماء العين فاندفقا ومن المجاز‏:‏ ماء دافق‏:‏ بمعنى ذو دفق كعيشة راضية‏.‏ وجاء القوم دفقة واحدة‏:‏ جاؤا بمرّة‏.‏ ودفـق اللـه روحـه‏.‏ وناقـة دفاق‏:‏ مندفقة في سيرها‏.‏ وفلان يمشي الدفقي وهي أقصى العنق‏.‏
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR3.697 harf
دفَق الماءُ والدَّمْعُ يَدْفِق ويدْفُق دَفْقاً ودُفُوقاً وانْدفَق وتدَفَّق واستَدْفَقَ: انْصبَّ، وقيل: انصبَّ بمرَّة فهو دافق أي مدفوق كما قالوا سِرٌّ كاتِمٌ أَي مكتُوم، لأنه من قولك دُفِق الماء، على ما لم يسم فاعله؛ ومنهم مَن قال: لا يقال دفَق الماءُ. وكلُّ مُراقٍ دافِقٌ ومُنْدَفِق، وقد دقَقَه يدْفِقُه ويَدْفُقُه دَفْقاً ودَفَّقَه. والانْدِفاقُ: الانْصِباب. والتدفُّق: التصبب. التهذيب: قال الله
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR196 harf
* د ف ق * * دَفَقَ * الماء صبه وبابه نصر فهو ماء * دافِقٌ * أي مدفوق كسر كاتم أي مكتوم و * الانْدِفَاقُ * الانصباب و * التَّدَفُّقُ * التصبب وجاء القوم * دُفْقَةً * واحدة بالضم أي جاءوا بمرة واحدة
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR4.137 harf
دفقه يدفقه بالضم، كذا قاله الفارابي، وعليه اقتصر الجوهري ويدفقه بالكسر، كما في النسخ المعتمدة المصححة من الجمهرة بخط الأرزني وأبي سهل الهروي: صبه، وهو ماء دافق، أي: مدفوق كما قالوا: سر كاتم، أي: مكتوم لأنه من قولك: دفق الماء، على مالم يسم فاعله، كما في الصحاح، قال: ولا يقال: دفق الماء لأن دفق متعد عند الجمهور من أئمة اللغة، قال الخليل وسيبويه والزجاج: ماء دافق، أي ذو دفق، وسر كاتم، أي: ذو كتمان.
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR9.038 harf
دَفَقَهُ 1 دَفَقَهُ دفق دفقه دفقة , aor. دَفُقَ (S, Msb, K, &c.) and دَفِقَ , (Jm, K,) inf. n. دَفْقٌ, (S, Mgh, Msb,) and by poetic license دَفَقٌ, (TA,) He poured it forth, or out: (S, K:) or he poured it forth, or out, with vehemence: (Mgh, Msb:) namely, water [&c.]. (S, Mgh, Msb.) And دُفِقَ المَآءُ The water poured out, or forth: one should not say دَفَقَ المَآءُ: (S:) or this last, aor.
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR659 harf
دَفَقَ دَفَقَ I , U ( n. ac. دَفْق 1 ), a. Poured forth, out. b. U ( n. ac. دَفْق 1 , دُفُوْق 27 ), Poured or was poured forth, out; overflowed. دَفَّقَ دَفَّقَ II , أَدْفَقَ IV , a. Poured forth all at once, emptied. تَدَفَّقَ تَدَفَّقَ V , اِنْدَفَقَ VII , a. Poured or was poured forth, out; overflowed. دَفْق دَفْق 1 , a. Effusion, outpouring. دُفْقَة دُفْقَة 3t , ( pl. دُفَق 9 ),
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR12.620 harf
دفق دَفَقَ - يَدْفِقُ (دَفَقَ - يَدْفُقُ) - دافِق دَفَقَ - يَدْفِقُ (دَفَقَ - يَدْفُقُ) + الكائن (السائل): يسيل بقوة وانصباب وغزارة دافِق: اسم فاعل صفة مشبهة من " دَفَقَ - يَدْفِقُ " واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ" جريان السوائل في مجرى، بدرجاته المختلفة، وذلك بحسب غزارة وقوة انصباب السائل فيه"، وهي: نَهِرَ - يَنْهَرُ، وَدَى - يَدِي (اللازم)
Tamamını oku

Sîgalar(1)

Mücavir kökler2 mücavir (3 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. موه

    1 ortak ayet · Su

  2. خلق

    1 ortak ayet · Halk: Halk, deri veya bez parçası demektir

Geçtiği ayetler(1)

  1. خُلِقَ مِنْ مَاءٍ دَافِقٍ

    BoşalanO, atılıp dökülen bir sudan yaratılmıştır.

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökدفق
YapıÜçlü kök (sülâsî mücerred)
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerدفع, صبب, سيل, نضح
Zıt Kökركد
Çekirdek Özet 1Sıvının veya nesnenin bir kerede, kuvvetli bir itki ve tazyikle dışarı fışkırması, boşalması
Çekirdek Özet 2İnsanın yaratılışındaki ilk bedensel fırlatılış ve tazyikli biyolojik atılım (meni)
Çekirdek Özet 3Potansiyel enerjinin tek seferlik ani kinetik boşalıma dönüşmesi ve kaynağın kendi sınırını aşması
Kritik Hata Riskiİfadenin sadece durağan bir sıvı veya sıradan bir akış olarak algılanması; taşıdığı içsel itki, tazyik ve tek seferlik hamle dinamiğinin göz ardı edilmesi

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
دفİleriye doğru itme, sürme, tazyik uygulama ve engeli aşma hareketi; nitekim دفع kökünde fiziki/hukuki engeli bertaraf etme, دفأ kökünde soğuğu dışarı iten ve kuşatan bir ısı üretme anlamı belirgindir.قİtme eylemine anilik, yoğunlaşmış bir sınır basıncı ve dar bir çıkıştan tazyikle fışkırma boyutu eklenerek anlam sıvının birdenbire ve kuvvetle boşalmasına hasredilmiştir.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
دkapı; giriş, geçiş, hareketBir mahfazanın veya iç alanın dışarıya açılan geçiş eşiğini ve hareket yönünü temsil eder.
فağız; söz, açıklık, kenarMaddenin dışarıya tahliye olduğu açıklığı, boşalım kanalını ve çevre sınırını simgeler.
قufuktaki güneş, iğne deliği; dönme, toplanma, sınırİçeride biriken enerjinin odaklanmasını, dar boğazdaki yoğunlaşmayı ve sınır eşiğini gösterir.
دفقBir çıkış ağzında toplanıp sıkışan akışkanın kapıyı zorlayarak tazyikle dışarı fırlamasıİç basınç altında toplanan sıvının bir menfezden tek seferde, kuvvetli bir fışkırma hareketiyle dışarı çıkması anlamını kurar.

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamSuyun veya herhangi bir sıvının kabından ya da kaynağından bir defada, hızla ve fışkırarak dökülmesi; bardağın/kabın birden boşalması: انْدَفَقَ الكُوزُ إذا انْصَبَّ بِمَرَّةٍ
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şiirinde devenin yürüyüşündeki atılganlık, dirseklerinin göğsünden ayrılarak hızlı ve geniş adımlarla öne atılması (edfek) tasvir edilir: بِعَنْتَرِيسٍ تَرَى فِي وِرْدِهَا رَفَقاً / وَفِي المَرَافِقِ مِنْ حَيْزُومِهَا دَفَقَا
Erken Arapça kullanımİbnü'z-Zibrikan rivayetinde kadının veya binitin çevik ve süratli yürüyüşünü ifade eden الدِّفِقَّى tarzı; ayrıca sel suyunun vadiyi bir hamlede doldurarak taşması için سَيْلٌ دُفَاقٌ kullanımı.

Kaynak Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

Sami etimolojik katman

Sami dilleri ailesinde دفق kökü, özellikle Batı ve Kuzeybatı Sami kollarında «akıtmak, dökmek, tazyikle boşaltmak» çekirdek anlamıyla süreklilik gösterir. İbranicede dafak (דָּפַק) formu öncelikle «kuvvetle vurmak, kapıyı çarpmak, hayvanı hızlı sürmek, nabzın atması» anlamını taşır; bu da kökün temelindeki iç basınç, darbe ve itki ilişkisini doğrular. Süryanicede dpaq / dpaqa kökü «dışarı fışkırmak, akmak, boşalmak» anlamında su ve kan akıntıları için kullanılır. Arapçada ise kök, İbranicedeki «vuruş ve itki» ile Süryanicedeki «fışkırarak akma» dinamiklerini mükemmel bir biçimde birleştirerek «bir itki sonucu sıvının tek seferde fışkırması» anlamında uzmanlaşmıştır.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Payne Smith Syriac Dictionary, Maqāyīs al-Lugha.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönدف biliteral tabanı üzerinden fışkırmaİtme, sevk ve basınç bildiren ikili kökün sert ve daraltıcı ق fonemiyle birleşerek tazyikli akışa evrilmesi.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice d-p-q ve Süryanice d-p-qİbranicede darbe, itki ve nabız vuruşu; Süryanicede suyun fışkırması ve taşması ekseninde anlamsal örtüşme.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik ailenin diğer kollarında doğrudan ve düzenli ses denkliği taşıyan kök kanıtı tespit edilemedi.Veri bulunamadı

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Lisān al-ʿArab, David Cohen Dictionnaire des racines sémitiques.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
دفقAnlamlıFışkırmak, tazyikle boşalmakSıvının birdenbire ve kuvvetle dışarı atılması.Hedef kök; Kur'an'da geçer.
دقفAnlamlıÇabuk yürümek, dökülmekHızlı ve kesik hareketle adım atma, akıntı gibi ilerleme.Kur'an'da geçmez; sözlüklerde nadir müsta‘mel.
فدقKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıArap dilinde kullanılmayan terkip (mühmel).Kur'an'da geçmez.
فقدAnlamlıYitirmek, yokluğunu hissetmekBir şeyin elden çıkması, arandığında bulunamaması.Kalb/ters permütasyon; Kur'an'da geçer.
قدفAnlamlıKürek çekmek, fırlatmakKayığı kürekle ileri itmek veya bir şeyi savurmak.قذف ile sesdeş/yakın; Kur'an'da geçmez.
قفدAnlamlıEli bükmek, enseye tokat vurmakEklemin içe doğru eğrilmesi veya avuç içiyle enseye vurulan darbe.Kuvvetli temas ve bükülme; Kur'an'da geçmez.

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
دفقMerkezSıvının tazyikle boşalmasıİç basınçla, tek seferde ve fışkırarak dışarı fırlama hareketidir.Menfezden kuvvetle fırlatılan meni ve tazyikli su.
دفعKomşuİtmek, uzaklaştırmakSıvı şartı olmaksızın, bir nesneyi veya durumu güç uygulayarak öteye savurmaktır.Fiziksel veya manevi engeli bertaraf etme hamlesi.
صببKomşuDökmek, akıtmakSıvının yüksekten aşağıya doğru yerçekimi etkisiyle serbestçe akmasıdır; iç tazyik şart değildir.Tazyikten ziyade yukarıdan aşağı iniş yönü esastır.
سيلKomşuYaygın biçimde akmakSuyun bir yatakta veya arazide boylu boyunca, sürekli ve yayılımcı akışıdır.Hacimli ve zamana yayılan yüzey akıntısıdır.
نضحKomşuSızmak, fışkırmakGözeneklerden damla damla sızma veya küçük damlacıklar halinde püskürmedir.Hacimli ve tek seferlik fışkırmadan ziyade serpintidir.
ركدZıtDurgunlaşmak, hareketsiz kalmakSıvının akışını, dalgalanmasını ve basıncını kaybedip hareketsiz kalmasıdır.Tazyikli ve hızlı çıkışın tam karşıtı olan durağanlık.

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
Arapçaدفقدَفْعُ المَاءِ بِشِدَّةٍ وَمَرَّةٍSuyun veya sıvının tek bir hamlede, iç itkiyle kuvvetlice boşalması.Kesin
LatinceEffundere, eiaculariDışarı dökmek, fışkırtmakEffundere genel dökülmeyi; eiaculari ise bir tazyikle fırlatılmayı karşılar.Güçlü
İngilizceTo gush forth, to spurt, to ejaculateTazyikle fışkırmakGush hacimli akışı, spurt ani fışkırmayı, ejaculate ise biyolojik tazyikli atımı tam verir.Kesin
AlmancaHervorsprudeln, herausschießenFışkırarak çıkmakSıvının bir kanaldan süratle ve basınçla fırlamasını ifade eder.Güçlü
FransızcaJaillir, éjaculerFışkırmak, fırlamakJaillir kaynağın patlamasını, éjaculer sıvının tazyikle atılmasını karşılar.Güçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Lane’s Lexicon.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
دَافِقٍ (İsm-i fâil / Mef'ûl anlamında)Fışkıran, tazyikle atılan meniİnsanın ilk yaradılış maddesi olan meninin şehvet ve itki anında fırlatılışını niteleyen bağlam; Târık 86:6.

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamYaratılış ve ba's (yeniden diriliş)İnsanın başlangıçta basit ve fışkıran bir damla sudan yaratılışının, ahiretteki iade ve dirilişe kesin delil kılınması.Kudretin aciz bir sıvıdan kâmil insan çıkarma mucizesi.
FıkıhGusül ve taharet hükümleriGuslü gerektiren meninin temel vasfı olarak «şehvet ve defk» (fışkırarak atılma) şartının aranması; mezheplerin meni-mezi ayrımı.Sıvının tazyikle (bi-defkın) çıkmasının hükmi hades ve gusül sebebi sayılması.
TefsirDilbilimsel ve belâgat tahlili«Dâfik» (fışkıran) kelimesinin fâil kalıbında gelip mef'ûl (medfûk - fışkırtılan) veya «zû defk» (fışkırma sahibi) anlamında oluşunun izahı.Mecâz-ı aklî veya mübalağa kalıbı olarak tazyikin bizzat sıvıya nispet edilmesi.
HadisBiyolojik yaratılış ve fıtratSahih hadislerde gusül bahsinde geçen «su sudandır» (el-mâu mine'l-mâ) ve meninin fışkırma anındaki niteliklerinin tespiti.Atılan sıvının kuvvet ve süratle ayrılış vasfı.

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniVarlık ve diriliş tasavvuruAsli başlangıç eşiğiKibri kırma ve kudreti kavratmaİnsanın tazyikle atılan bir damla sıvıdan var edildiğini hatırlatarak acziyetini idrak ettirir.Kesin
İlmiEmbriyoloji ve biyofizikHidrodinamik fırlatma (ejakülasyon)Döllenme için kinetik enerji sağlamaHücrelerin hedefe ulaşması için sıvının yüksek iç tazyikle kanaldan atılması zorunluluğudur.Kesin
SiyasiToplumsal hareket ve devrimlerAni halk patlamasıBirikmiş baskının kırılmasıUzun süre baskılanan toplumsal enerjinin bir menfez bulup birdenbire dışarı fışkırmasıdır.Muhtemel
İktisadiLikidite ve fon akışlarıAni sermaye enjeksiyonuPiyasaya tek seferlik tazyikli kaynak aktarımıBirikmiş kamu veya yatırım fonlarının kriz anında piyasaya defaten pompalanmasıdır.Muhtemel

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerHidrodinamikte venturi etkisi ve basınçlı akış (nozzle ejection)Kesit daraldığında akışkanın iç potansiyel basıncının kinetik enerjiye dönüşerek dar açıklıktan aniden fırlaması olgusu.Güçlü
Beşeri bilimlerPsikolojik katarsis ve duygusal boşalımBilinçdışında biriken yoğun bastırılmış duyguların bir kriz anında ani ve denetimsiz bir taşkınlıkla dışa vurulması.Güçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimenin sadece modern fizyolojik meni tanımına indirgenip, ayetteki fışkırma, tazyik ve hamle bildiren ontolojik itki karakterinin sıradan bir sıvı akması gibi algılanması.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da hayatın başlangıcındaki dinamik sıçrama; nutfenin sadece durağan bir kimyasal madde değil, içsel bir kuvvetle ileri fırlatılan, hareket yüklü bir varlık oluşu.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAyetin insana kendi zayıf ve fırlatılmış başlangıcını hatırlatan sarsıcı belâgatının kaybolması; metnin kuru bir biyolojik bilgi notuna indirgenerek ahiret delili olma gücünün zayıflatılması.

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?İnsanın varoluş serüveninin en zayıf ve en dinamik başlangıç anını tek bir kelimeyle resmeder; fışkıran bir damla suyun arkasındaki ilahi tasarımı ve kudretin büyüklüğünü gösterir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İnsanın yaratılış evrelerini, dirilişin (ba's) imkânını ve ahiret sorumluluğunu konu edinen Mekkî surelerde (özellikle Târık Suresi'nde) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?İnsanın kendisini kendi kendine yeten, bağımsız ve baştan beri güçlü bir varlık sanma yanılgısını; yaratılışın pasif bir birikinti değil, tazyikle atılan bir hamle olduğunu ortaya koyarak düzeltir.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamSıvının dar bir çıkıştan veya iç basınç etkisiyle bir hamlede fışkırması, dökülmesi ve tazyikle ileri atılması.
  • Soyut anlamBirikmiş potansiyel gücün dar boğazı aşarak aniden dışa vurulması; varlığın atalet durumundan kinetik intikal durumuna ani sıçrayışı.
  • Sistematik karşılıkYaratılış dinamiğinin tetikleyicisi olan basınçlı atılım; yokluktan varlığa, iç alandan dış alana geçişi sağlayan ilk itki.
  • LaTeX modeliEp→ΔP>θ(dVdt)max⁡⋅v⃗0
  • LaTeX açıklamasıModelde Ep iç ortamda depolanan potansiyel basınç enerjisini temsil eder. Bu enerji, iç basınç farkının (ΔP) sistemin direnç eşiğini (θ) aştığı anda anlık hacimsel debinin en yüksek seviyeye ulaşması (dVdt)max⁡ ve sıvının başlangıç hız vektörüyle (v⃗0) dışarıya doğru yönlü ve tazyikli bir şekilde fırlatılması (defk) sürecini matematiksel olarak ifade eder.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: د