طعن

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: ط-ع-ن2 sîga, 29 mücavir kök, 2 ayet, 2 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.عهدوَطَعْنًارعيكفريمنطعندينعصيلويكلمنكثلسنلعن

KökSîga 2Ayet 2Sure 2Mücavir 29

▶ Ağı aç (3B)

طعن

ط - ع - ن

KÖK
  • 2 geçiş
  • 2 ayet
  • 2 sîga
  • 12 sözlük

Kur'an'daki karşılığı: Ve dil uzatmak

Notlarım

Sözlükler(12)

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR2.578 harf
باب العين والطّاء والنون معهما ع ط ن، ع ن ط، ط ع ن، ن ع ط، ن ط ع مستعملات ط ن ع مهمل عطن: العَطَنُ: ما حول الحوض و البئر من مَبارِكِ الإبل و مُناخِ القوم، و يجمع على أعطان. عَطَنَتِ الإِبلُ تَعْطُنُ عُطوناً وإعطانُها حَبْسُها على الماء بعدَ الوِرْدِ. قال لبيدُ بنُ ربيعةَ العامريّ: عافتا الماءَ فلم يُعْطِنْهـمـا إنّما يُعْطِنُ من يرجو العلَلْ ويقال: كُلُّ مَبْرَكٍ يكون إلفاً للإبل فهو عَطَنٌ
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR545 harf
طَعَنَهُ بالرمح. وطَعَن في السنّ يَطْعُنُ بالضم طَعْناً. وطَعَنَ فيه بالقول يَطْعُنُ أيضاً طَعْناً وطَعَناناً. وقال أبو زبيد: وأبى ظاهِرُ الشَناءَةِ إلاطَعَناناً وقولَ ما لا يقالُ وطَعَنَ في المفازة يَطْعُنُ ويَطْعَنُ أيضاً، أي ذهب. والفرس يَطْعُنُ في العنانُ، إذا مدَّهُ وتبسَّط في السير. قال لبيد: تَرْقى وتَطْعُنُ في العنان وتنتحيورْدَ الحمامة إذْ أجَدَّ حَمامُهـا أي كوِرد الحمامة.
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR5.630 harf
باب العين والطاء مع النون عطن ، عنط ، نعط ، نطع ، طعن : الْمُوقَدَةُ الَّتِى تَطَّلِعُ عَلَى } مستعملات . عطن : رُوي عن النبي ( صلى الله عليه وسلم ) أنه نهى عن الصلاة في أعطان الإبل . أخبرني المنذريّ عن الحرّاني عن ابن السكيت قال : العَطَن : مَبْرَك الإبل حول الماء . وقد عَطَنَت الإبلُ على الماء وعَطَّنَت ، وأعْطَنْتُها أنا إذا سقيتها ثم أنحتها في عَطَنِهَا لتعود فتشرب . وأخبرني عن ثعلب عن ابن
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR2.876 harf
(باب الطاء والعين وما يثلثهما) (طعم) الطاء والعين والميم أصلٌ مطَّرد منقاسٌ في تذوُّقِ الشَّيء. يقال طَعِمْتُ الشيءَ طَعْماً. والطَّعام هو المأكول. وكان بعضُ أهلِ اللّغةِ يقول: الطَّعام هو البُرُّ خاصّة، وذكر حديث أبي سعيد([1]): "كُنّا نُخرج صدقةَ الفِطر على عهد رسول الله صلى الله عليه وآله وسلم، صاعاً من طعامٍ أو صاعاً من كذا([2])". ثم يُحمَلُ على باب الطعام استعارةً ما ليس من باب التذوُّق،
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR155 harf
- الطعن: الضرب بالرمح وبالقرن وما يجري مجراهما، وتطاعنوا، واطعنوا، واستعير للوقيعة. قال تعالى: ﴿وطعنا في الدين﴾ [النساء/46]، ﴿وطعنوا في دينكم﴾ [التوبة/12].
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR731 harf
ط ع ن طعنه بالرمح وهو مطعان وطاعنته وتطاعنوا واطعنوا ورجل طعين‏.‏ ومن المجاز‏:‏ طعن فيه وعليه وطعن عليه في أمره طعناناً‏.‏ قال‏:‏ وهو طعان في أعراض الناس‏.‏ وفي الحديث ‏"‏ لا يكون المؤمن طعاناً ولا لعاناً ‏"‏ وله فيه مطعن ومطاعن‏.‏ وطعن في المفازة‏.‏ وطعنت بالقوم‏:‏ سرت بهم‏.‏ قال درهم بن زيد‏:‏ وأطعن بالقوم شطر الملو - ك حتى إذا خف المجدح وخرج يطعن الليل‏:‏ يسري فيه‏.‏ وطعن في السن
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR4.390 harf
طَعَنه بالرُّمْحِ يَطْعُنه ويَطْعَنُه طَعْناً، فهو مَطْعُون وطَعِينٌ، من قوم طُعَْنٍ: وخَزَه بحربة ونحوها، الجمع عن أَبي زيد ولم يقل طَعْنى. والطَّعْنة: أَثر الطَّعْنِ؛ وقول الهذلي: فإِنَّ ابنَ عَبْسٍ، قد عَلِمْتُمْ مكانه، أَذاعَ به ضَرْبٌ وطَعْنٌ جَوائِفُ الطَّعْنُ ههنا: جمع طَعْنة بدليل قوله جوائف. ورجل مِطْعَنٌ ومِطْعانٌ: كثير الطَّعْنِ للعَدُوِّ، وهم مطاعينُ؛ قال: مَطاعِينُ في الهَيْجا
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR761 harf
* ط ع ن * * طَعَنهُ * بالرمح و * طَعَنَ * في السن كلاهما من باب نصر وطعن فيه أي قدح من باب نصر و * طَعَنَاناً * أيضا بفتح العين كذا في الصحاح وفيه أيضا والفرَّاء يجيز فتح العين من يطعن في الكل وقال الأزهري في التهذيب الطَّعنان قول الليث وأما غيره فمصدر الكل عنده الطعن لا غير وعين المُضارع مضمومة في الكل عند الليث وبعضهم يفتح العين من مضارع الطعن بالقول للفرق بينهما وقال الكسائي لم أسمع في مضارع
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR3.994 harf
: ( طَعَنَهُ بالرُّمْحِ ، كمَنَعَهُ ونَصَرَهُ ، طَعْناً : ضَرَبَهُ وَوَخَزَهُ ، فهو مَطْعُونٌ وطَعِينٌ ) . قالَ أَبو زيْدٍ : ( ج طُعْنٌ بالضَّمِّ ) ، ولم يَقُلْ طَعْنى . ومِن المجازِ : طَعَنَهُ بلِسانِه وعليه ( وفيه بالقَوْلِ طَعْناً وطَعَناناً ) ، الأخيرَةُ بالتَّحْريكِ : ثَلَبَهُ . وقيلَ : الطَّعْنُ بالرُّمْحِ ، والطَّعَنَانُ بالقَوْلِ ، قالَ أَبو زُبَيْدٍ : وأَبى المُظْهِرُ العَداوَةِ
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR8.179 harf
طَعَنَهُ بِالرُّمْحِ 1 طَعَنَهُ بِالرُّمْحِ ذ , aor. طَعُنَ and طَعَنَ , (S, Msb, K,) the latter allowed by Fr as aor. of the verb in all its senses, (S, Msb,) because of the faucial letter, (Msb,) and heard by him as aor. of the verb in this phrase, but not by Ks in this case nor in relation to the grounds of pretension to respect or honour, (TA,) inf. n. طَعْنٌ, (S, Msb, K,) and مَطْعَنٌ,
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR1.008 harf
طَعَنَ طَعَنَ A , U ( n. ac. طَعْن 1 ) a. [ acc. & Bi ], Struck, smote, pierced with ( lance ). b. [ Fī or 'Ala ], Reviled, inveighed against, railed at. c. [ Fī ], Journeyed in, traversed ( desert ); was advanced in ( age ). d. [ pass. ], see VII . طَاْعَنَ طَاْعَنَ III , a. see VI . تَطَاْعَنَ تَطَاْعَنَ VI , a. Fought with lances. اِنْطَعَنَ اِنْطَعَنَ VII a. [ coll. ], Was
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR11.617 harf
طعن طَعَنَ - يَطْعَنُ (طَعَنَ - يَطْعُنُ) - طَعْن - طَعْنَاً طَعَنَ - يَطْعَنُ (طَعَنَ - يَطْعُنُ) + كائن + كائناً أو شيئاً: يشكه ويخزه ويغرز فيه أداة حادة، فيؤذيه ويضره: طعنه بالرمح أو بالقول السيء، فيؤذيه بالسلاح أو القول: يُدْخِلً فيه ما ليس منه من سلاح أو قول أو وصف، ليؤذيه طَعَنَ - يَطْعَنُ + كائن + في أمر: يرميه بعيب أو نقص فيضره ويعطل
Tamamını oku

Sîgalar(2)

Mücavir kökler29 mücavir (39 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. دين

    2 ortak ayet · Dane, inek yavrusuna denir

  2. لوي

    1 ortak ayet · Ucu kıvrık demir veya ağaç demektir

  3. حرف

    1 ortak ayet · Haraf dağın sivri ucu, bıçağın ağzı demektir

  4. نكث

    1 ortak ayet · Bozulmuş iptir

  5. رعي

    1 ortak ayet · Otlak yerdir

  6. كفر

    2 ortak ayet · Hufre, çukur demektir

  7. لسن

    1 ortak ayet · Dil demektir

  8. وضع

    1 ortak ayet · Koyar

  9. هود

    1 ortak ayet · “Hidayet”in değişik söylenişidir

  10. عصي

    1 ortak ayet · İsyan eder

  11. عهد

    1 ortak ayet · Söz

  12. لعن

    1 ortak ayet · Dışlama

Geçtiği ayetler(2)

  1. وَإِنْ نَكَثُوا أَيْمَانَهُمْ مِنْ بَعْدِ عَهْدِهِمْ وَطَعَنُوا فِي دِينِكُمْ فَقَاتِلُوا أَئِمَّةَ الْكُفْرِ إِنَّهُمْ لَا أَيْمَانَ لَهُمْ لَعَلَّهُمْ يَنْتَهُونَ

    Ve dil uzattılarEğer andlaşmalarından sonra yine yeminlerini bozar ve dininize saldırırlarsa; o küfür önderlerini hemen öldürün. Çünkü onların yeminleri yoktur. Belki son verirler.

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökطعن
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerلمز, همز, قدح
Zıt Kökمدح
Çekirdek Özet 1Mızrak veya sivri bir cisimle bir şeyi delip içine nüfuz etmek, yaralamak
Çekirdek Özet 2İnanç ve nizamın meşruiyetini hedef alarak kınama, alay ve iftirayla temellerini sarsmaya çalışmak
Çekirdek Özet 3Bir sistemin iç tutarlılığına ve meşruiyet zeminine yönelen doğrudan yıkıcı, delik açıcı sözel müdahale
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca sıradan bir alay veya eleştiri sayarak, sistemin varlığını ve bağlayıcılığını ortadan kaldırmaya yönelik stratejik yıkıcılığı gözden kaçırmak

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
طعBir nesnenin içine girme, tat alma, nüfuz etme ve temas sağlama; bu çekirdek طعم kökünde bir şeyin tadına varıp bünyeye dahil edilmesi ve içine sirayet etmesi hareketini taşır.نBünyeye dahil olmaktan ziyade dışarıdan içeriye doğru keskin, yaralayıcı ve süreklilik taşıyan bir delme, zedeleme ve yapısal bütünlüğü bozma hareketi doğurmuştur.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
طSepet, çark; sarma, kuşatma, içine almaHedef alınan sınırlandırılmış bir alanın veya bünyenin belirlenmesini sağlar.
عGöz; görme, bilme, kaynakDoğrudan odaklanmayı, bir hedefin zayıf noktasına nazar etmeyi ve açık aramayı temsil eder.
نFiliz, yılan, balık; süreklilik, çoğalma, canlılıkİnce ve kıvrak bir uçla derinlemesine ilerlemeyi, hareketin kesintisiz biçimde hedefe saplanmasını sağlar.
طعنBelirlenmiş ve sınırları olan bir hedefin zayıf noktasına odaklanarak keskin bir uçla derinlemesine nüfuz etme ve orada yaralayıcı bir etki bırakma hareketidir.

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamMızrak veya boynuz gibi sivri ve kesici bir aletle bir cismi delmek, dürtmek ve içine geçirmek; ayrıca veba salgınına uğramak veya çölde yol alıp mesafeyi yarmak.
Cahiliye şiiri kullanımıNâbiğa ez-Zübyânî dize kullanımında dışlanmış ve mızrakla yaralanmış ya da veba illetine maruz kalmış kişiyi şöyle tasvir eder: فبتّ كأنّني حَرِجٌ لـعـينٌ / نفاه الناس، أو دَنِسٌ طعين
Erken Arapça kullanımEbû Züeyb el-Hüzelî bir kimsenin onuruna ve şerefine dil uzatılmasını şu mısra ile aktarır: وأبى الكاشحونَ يا هندُ إلاَّ / طَعَناناً وقولَ ما لا يُقالُ

Kaynak Lisânü’l-Arab, Kitâbü’l-ʿAyn, Mekâyîsü’l-Luğa.

Sami etimolojik katman

Arapça طعن kökü, fiziksel planda delici bir aletle bir nesnenin veya canlının zırhını, derisini delip içine işleme eylemini ifade eden arkaik bir köktür. Kökün İbranice karşılığı olan טָעַן biçimi iki farklı anlamsal damar gösterir; bunlardan biri yük yüklemek iken diğeri mızrak veya kılıçla delip deşmektir. İkinci anlam doğrudan Arapçadaki asıl fiziksel anlamla örtüşür. Aramice ve Süryanicede kök daha çok yükleme ve taşıma alanına kaymış olsa da Batı Sami dillerindeki izler kılıç veya sivri uçla yaralama çekirdeğinin ortak bir Sami mirası olduğunu gösterir. Arapçada bu kök fiziksel delme eyleminden hızla itibar, soy, şeref ve nihayet din gibi kurumsal yapıların zedelenmesi ve manevi olarak delik deşik edilmesi anlamına doğru düzenli bir semantik genişleme yaşamıştır.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, HALOT, Lisânü’l-Arab.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönMızrakla saplama eyleminden dil ve sözle itibarsızlaştırmaya geçişFiziksel olarak bedeni deşen mızrak darbesi, dille yapılan saldırıda kişinin manevi dokusunu ve toplumdaki meşruiyetini hedef alan sözel darbeye dönüşmüştür.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice טָעַן (saplamak, delmek) paralelliğiİbranicede kılıç ve mızrakla yaralama anlamında kullanılan kök ile Arapçadaki fiziksel saplama anlamı tam bir fonetik ve semantik denklik gösterir.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik delici ve batıcı alet tasvirleriVeri bulunamadıVeri bulunamadı

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Mekâyîsü’l-Luğa.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
طعنAnlamlıDelmek, mızrak saplamak, dil uzatmakSivri bir aletle yaralamak veya sözle onuru zedelemek anlamındadır.Hedef köktür; Kur'an'da geçer.
طنعKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKitâbü'l-ʿAyn ve Tehzîb'de mühmel olarak kaydedilmiştir.
عطنAnlamlıDevelerin su içtikten sonra çöktüğü yerSu kaynağının etrafında develerin dinlendiği ve bekletildiği alan anlamına gelir.Kur'an'da geçmez.
عنطAnlamlıBoynun uzun ve dik olmasıBoyun veya yapının yukarıya doğru belirgin biçimde uzamasıdır.Kur'an'da geçmez.
نطعAnlamlıDeri yaygı, dama tahtasıTabaklanmış deri, yaygı veya damak derisi anlamındadır.Kur'an'da geçmez.
نعطAnlamlıDağa veya yüksek yere tırmanmakBir arazide hızla ve güç sarf ederek yukarı doğru çıkmaktır.Kur'an'da geçmez.

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
طعنMerkezYapısal bütünlüğü delme, sözel saldırıDoğrudan zırhı ve temeli hedef alarak içeriden çökertmeyi amaçlayan keskin darbedir.Dille veya aletle meşruiyeti yaralama eylemidir.
لمزKomşuYüze karşı ayıplama ve kınamaKusurları yüze karşı işaret ederek küçük düşürmeyi öne çıkarır.Görünür eksiklikleri yüz vurma hareketidir.
همزKomşuArkadan çekiştirme, kırmaMuhatabın gıyabında gizlice kıran ve parçalayan sözel eylemdir.Gizli ve sinsi yıpratma çabasıdır.
قدحKomşuİtibarda çatlak oluşturma, kıvılcım çıkarmaBir yapının veya güvenilirliğin içine şüphe düşürerek değerini eksiltmektir.Güven zeminini sarsma girişimidir.
مدحZıtÖvme, sağlamlaştırma, takdir etmeBir varlığın veya yapının erdemlerini överek onun meşruiyetini ve konumunu tahkim etmektir.Değeri yüceltme ve sağlamlaştırma eylemidir.

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaطعنDelmek, mızraklamak, dil uzatmakHem fiziksel mızrak darbesini hem de itibar ve dine yönelik sözel yıkıcılığı karşılar.Kesin
LatincePungere, calumniariBatırmak, delmek; iftira atmakFiziksel batırma anlamı pungere ile, sözel yıpratma ise calumniari ile karşılanır.Güçlü
İngilizceTo pierce, to slander, to impugnDelmek; karalamak; meşruiyetine saldırmakTo impugn kelimesi özellikle bir inancın veya sistemin doğruluğuna ve meşruiyetine dil uzatma nüansını tam karşılar.Güçlü
AlmancaDurchbohren, verleumden, anfechtenDelip geçmek; iftira etmek; kuşku düşürüp saldırmakAnfechten fiili bir kurumun veya kuralın geçerliliğini yıkmaya dönük saldırıyı tam verir.Güçlü
FransızcaTranspercer, calomnier, attaquerDelmek; karalamak; meşruiyetine saldırmakHem somut delme eylemini hem de ilkesel bir temele yönelik saldırıyı ifade eder.Güçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Wörterbuch.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
Dinî meşruiyete ve ilahi mesaja doğrudan sözel saldırıİlahi vahyi, tebliğ dilini ve peygamberi itibarsızlaştırarak inancın otoritesini sarsma çabasıMedine'de vahyi tahrif eden ve kelimeleri bükerek dine dil uzatan topluluk bağlamı; Nisâ 4:46.
Ahitleri çiğneyip nizama karşı yıkıcı düşmanlık sergilemeYapılan sözleşmeleri bozduktan sonra İslam dininin ve toplumunun varlık temellerine yönelik açık saldırıAntlaşmalarını bozan ve dine düşmanca dil uzatan müşrik önderlere karşı mücadele bağlamı; Tevbe 9:12.

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamDinin asıllarına yöneltilen itirazlarDinin kesin delillerine ve nübüvvete yönelen ta'n eyleminin küfür veya irtidat sayılıp sayılmayacağıSistemin ontolojik ve epistemolojik meşruiyetini imha edici inkâr faaliyeti
FıkıhRâvî ve şahitlerin cerh edilmesi, nikâh ve nesep davalarıHadis râvîsinin adalet ve zabtına ta'n edilmesi veya birinin nesebine dil uzatılmasının had cezası gerektirip gerektirmeyeceğiBir kimsenin hukuki ehliyetini veya nesep meşruiyetini sakatlayan iddia
TefsirDine dil uzatma fiilinin tahliliKur'an'daki iki ayette geçen ifadenin sıradan bir sözlü hakaret mi yoksa savaşı gerektiren anayasal bir ihanet mi olduğuToplumsal barışı ve vahyin dokunulmazlığını hedef alan yıkıcı meydan okuma
HadisAhlaki ilkeler ve dilin korunmasıMüminin ayıplayıcı, lanet edici ve insanların şerefine dil uzatıcı (ta'ân) olamayacağına dair nebevî uyarılarİnsan onurunu ve toplum dokusunu delik deşik eden ahlaki yozlaşma

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniVahyin ve peygamberliğin otoritesiDinin meşruiyet zeminini delme girişimiİnancın bağlayıcılığını ortadan kaldırmakDine yöneltilen ta'n, yalnızca zihinsel bir şüphe değil, dinin kurucu ilkelerini tahrip etmeyi amaçlayan eylemdir.Kesin
İlmiMetodoloji ve rivayet zincirleriBilimsel verinin ve naklin güvenirliğine yöneltilen cerhKusurlu olanı ayıklamak veya iftirayla veriyi sakatlamakİlimde ta'n, cerh ve ta'dil mekanizmasının bir parçası olarak rivayetin sıhhatini denetleme işlevi görür.Güçlü
SiyasiToplumsal sözleşme ve anayasal nizamAnlaşmaları bozarak siyasal otoritenin meşruiyetine kastetmeToplum düzeninde meşruiyet krizi çıkarmakSiyasi nizamın ahitlerine sadakat göstermeyip nizamın temeline saldırmak ihanet suçu oluşturur.Kesin
İktisadiTicari itibar ve piyasa güveniBir tacirin veya para biriminin güvenilirliğine haksız yere leke sürmePiyasa aktörlerinin itibarını ve akit zeminini çökertmekİktisadi sistemde tarafların meşruiyetine ve akitlerin bağlayıcılığına yapılan haksız ta'n piyasa nizamını bozar.Muhtemel

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerZırh delici gerilme ve malzeme penetrasyonu (penetration/fracture)Malzeme biliminde yüksek yoğunluklu ve sivri uçlu bir kuvvetin yüzey gerilimini aşarak malzemenin içine işlemesi ve içsel bütünlüğünü çatlatıp parçalaması modelidir.Güçlü
Beşeri bilimlerKurumsal meşruiyetin delegitimizasyonu (delegitimation)Siyaset bilimi ve sosyolojide bir kurumun, anayasanın ya da inanç sisteminin otoritesini doğrudan temel iddialarını hedef alarak toplum nezdinde gayrimeşru kılma stratejisidir.Kesin

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca sıradan bir sözlü hakaret, küfür veya basit bir fikir ayrılığına dayalı eleştiri düzeyine indirgemek.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da kök, yapılan antlaşmaları bozduktan sonra dinin kurucu varlığına ve meşruiyet zeminine yönelen, sistemi yok etmeyi hedefleyen planlı ve fiili bir saldırı hareketidir.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataTa'n kavramı basit bir ifade özgürlüğü veya sıradan eleştiri gibi görülürse, ayetlerde bu fiile karşı öngörülen kesin ve caydırıcı tavır orantısız veya anlaşılamaz bulunabilir; aksine bu tavır nizamı koruyan meşru müdafaadır.

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'da inanca ve toplumsal nizama yönelen saldırıların sıradan bir hoşnutsuzluk değil, kurumsal ve ilahi yapıyı temellerinden delip çökertmeyi hedefleyen yapısal darbeler olduğunu anlamayı sağlar.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Ehl-i Kitab'ın vahiy diliyle oynayarak dine dil uzatmasını anlatan ayetler (Nisâ 4:46) ile barış ve antlaşma zeminini terk edip din nizamına savaş açan müşrik önderleri konu edinen ayetlerde (Tevbe 9:12) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Kur'an'ın muhaliflere karşı tavrının salt fikir ayrılığı sebebiyle değil, varoluşsal ahitlerin bozulması ve nizamın temellerine yönelen yıkıcı sabotajlar sebebiyle sertleştiğini göstererek bağlam kopukluğunu düzeltir.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamMızrak, boynuz veya sivri bir nesne ile bir yapının dış yüzeyini delip içine nüfuz etmek ve orada doku harabiyeti oluşturmak.
  • Soyut anlamBir şahsın onuruna, kurumsal bir yapıya veya dinin kutsal meşruiyet zeminine yönelik tahrip edici, otoriteyi içeriden çökerten planlı sözlü saldırı.
  • Sistematik karşılıkSistemin dış koruyucu zırhını ve meşruiyet bağını aşarak doğrudan kurucu çekirdeğe yönelen yıkıcı darbe eylemi.
  • LaTeX modeliP(x)=F⋅uσ0  ⟹  ΔS>0
  • LaTeX açıklaması

Modelde F odaklanmış yıkıcı sözel veya fiziksel kuvveti, u yönelmiş keskin doğrultuyu, σ0 hedef sistemin meşruiyet ve direnç eşiğini temsil eder. Bu kuvvetin eşiği aşmasıyla oluşan P(x) penetrasyonu yani delme fonksiyonu, sistemin içsel entropisini ve düzensizliğini ΔS>0 şeklinde artırarak yapısal bütünlüğü bozar.

Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: ط