جثو

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ج-ث-والصيغ: ٢ · الجذور المجاورة: ١٨ · الآيات: ٣ · السور: ٢؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».وقينجوجَاثِيَةًرأيجثوحضردعوجِثِيًّاحولجزيوذرعملشطنكتب

الجذرالصيغ ٢الآيات ٣السور ٢المجاورة ١٨

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

جثو

ج - ث - و

جذر
  • الورود: ٣
  • الآيات: ٣
  • الصيغ: ٢
  • المعاجم: ٦

معناه في القرآن: Diz çökenler

تشمل هذه الصفحة أيضًا الكتابات: جثو and جثى

ملاحظاتي

المعاجم(٦)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٥٢٣
باب الجيم والثاء و و ا ي ء معهما ج و ث، ث أ ج، ج ث و، ج و ث، و ث ج جأث: الجأثُ: ثِقلُ المشي. يقال: أثقلهُ الحِملُ حتى جأث. والمجؤوثُ والمجثُوث: الفزع المرعوب. وفي الحديث: "فلما رأيت جبريل جُئثت رُعباً". ثأج: الثُّؤاجُ: صوت النَّعجة. تأجت تثأج ثُؤاجاً. قال الكُميت: رأيه فيهم كرأي ذوي الثَّلَّسة في الثّائجات جُنح الظّلامِ. جثو: الجُثوةُ: تُرابٌ مجموع كهيئة القبر. والجثوُ: مصدر الجاثي،
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٢٧٦
ج ث و جثـا علـى ركبتيـه جثـواً ورأيتـه جاثيـاً بيـن يديـه ‏"‏ وتـرى كـل أمـة جاثيـة ‏"‏ ورأيتهـم جثياً عنده‏.‏ وفي الحديـث‏:‏ ‏"‏ أنـا أول مـن يجثـو للخصومـة بيـن يـدي اللـه تعالـى يـوم القيامـة ‏"‏ وتجاثـوا على الركب وجاثى ترى جثوتين مـن تـراب عليهمـا صفائح صم من صفيح منضد
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٤٬٠٩٤
: ( و ( *!الجثْوَةُ ، مُثَلَّثَةً : الحِجارَةُ المَجْموعَةُ ) ، ذَكَرَ الجَوْهرِيُّ التَّثْليثَ . وقالَ غيرُهُ : هي حِجارَةٌ مِن تُرابٍ مُتَجِمّعِ كالقَبْرِ . وفي الحديْثِ : ( فإذا لم نَجِدْ حَجَراً جَمَعْنا *!جُثْوةً من تُرابٍ ) . ( و ) *!الجُثْوَةُ ، بالضمِّ : ( الجَسَدُ ) ، والجَمْعُ *!جُثَا ؛ عن شَمِرٍ قال : يَوْمَ تَرَى *!جُثْوَتَه في الأَقْبُرِ ( و ) *!الجِثْوَةُ *!والجَثْوَةُ : لُغَةٌ
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٦٬٩٨٢
المدخل: جثو and جثى١ 1 جَثَا ذ and جَثَى (S, Msb, K) عَلَى رُكْبَتَيْهِ, (S, Msb,) aor. ١َ٢ُ٣َ and ١َ٢ِ٣َ , inf. n. جُثُوُّ and جُثِىُّ, (S, Msb, K,) He sat upon his knees; (K, TA;) for the purpose of contention or disputation, or the like: (TA:) or جثا [and جثى] he kneeled; put himself in a kneeling posture; which is the mode of sitting of him who is contending or disputing: (AZ, Har p. 512:) [or he put down his
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٣٩٤
جَثَا جَثَا U ( n. ac. جُثُوّ 27 ), a. Knelt, stooped down. جَاْثَوَ جَاْثَوَ III , a. see VI . b. Sat cross-legged, squatted. أَجْثَوَ أَجْثَوَ IV a. ; Made to kneel down. تَجَاْثَوَ تَجَاْثَوَ VI , a. Sat knee to knee with. جَثْوَة جَثْوَة 1t , ( pl. جُثًا [ 9A ] ), a. Heap of stones; mound, hillock. جُثْوَة جُثْوَة 3t , a. Knoll; grave, tomb. جُثُوّ جُثُوّ 27 , a. Kneeling.
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٩٬٨٢٨
جثو جَثَا - يَجْثُوْ (جَثَى - يَجْثِي) - جَاثِي - جَاثِيَة - جَاثُوْن - جِثِيّ - جِثِيَّاً جَثَا - يَجْثُوْ + كائن + في مكان + حول شيء: يقعد على ركبتيه: يجلس وهو يحمل وزن جسمه على ركبتيه المثنيتين وقامته منتصبة: تشبه وضعية القعود بعد السجود في الصلاة جَاثِي: اسم فاعل صفة مشبهة من " جَثَا - يَجْثُوْ " جاثِيَة: مؤنث " جَاثِي " جَاثُوْن: جمع
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٢)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٨ (الإجمالي: ٢٤)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. حضر

    الآيات المشتركة: ١ · Hadre inşaat için kullanılan taş tuğla demektir

  2. حول

    الآيات المشتركة: ١ · Ağaçlık yerleri çevreleyen topraktan tümsek ve çukur demetir

  3. حشر

    الآيات المشتركة: ١ · Haşr : Bir araya toplanıp hareketli halde bulunan küçük…

  4. وذر

    الآيات المشتركة: ١ · “Bezr” tohum, “tebzil” etmek tohumu saçmak demektir

  5. نجو

    الآيات المشتركة: ١ · Özel konuşmak

  6. جهم

    الآيات المشتركة: ١ · Cehennem tuğlanın pişirildiği kuyu demektir

  7. شطن

    الآيات المشتركة: ١ · Şetan, kuyudan su çekilen uzun iptir

  8. أمم

    الآيات المشتركة: ١ · Emam ön demektir

  9. جزي

    الآيات المشتركة: ١ · Ceze’e (hemze ile) bir şeyin parçası, bozulmadan bütünden…

  10. دعو

    الآيات المشتركة: ١ · Deav : Dua, gel gel anlamına kalkan eller demektir

  11. وقي

    الآيات المشتركة: ١ · Takva kelimesindeki ilk te harfi vavdan dönüşmüştür, vav…

  12. كتب

    الآيات المشتركة: ١ · Derinin deri ile dikildiği sırım, iptir

الآيات التي ورد فيها(٣)

  1. فَوَرَبِّكَ لَنَحْشُرَنَّهُمْ وَالشَّيَاطِينَ ثُمَّ لَنُحْضِرَنَّهُمْ حَوْلَ جَهَنَّمَ جِثِيًّا

    Diz çökenler

  2. ثُمَّ نُنَجِّي الَّذِينَ اتَّقَوْا وَنَذَرُ الظَّالِمِينَ فِيهَا جِثِيًّا

    Diz çökenler

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökجثو
YapıÜçlü
Özel DurumNâkıs (son harfi illetli)
Bağlamsal Yakın Köklerجثم, خضع, سجد, ركع
Zıt Kökقام
Çekirdek Özet 1Dizleri bükerek yere yığılmak, bedeni toplayıp diz üstü çökmek ve toprak yığını oluşturmak
Çekirdek Özet 2Kıyamet günü hesap ve ceza dehşeti karşısında acziyet içinde diz üstü yığılma
Çekirdek Özet 3İlahi otorite ve adalet huzurunda beşeri direncin sıfırlanarak yargıya hazır hale gelişi
Kritik Hata RiskiAnlamın sıradan bir ibadet veya dinlenme oturuşu sanılıp taşıdığı dehşet, çaresizlik ve yargılanma boyutunun ıskalanması

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
جثBir kütlenin zemine yığılması, gövdenin toplanıp hareketsiz kalması veya kökünden koparılıp yere serilmesi (جثث, جثم)وYığılma ve çökme eylemini dikey hareketin durdurulup dizler üzerine sabitlenmesi ve yönlü bir duruşa bürünmesi yönünde daraltır

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
جDeğnek, deve; taşıma, yol alma, toplamaBedensel ağırlığın ve uzuvların bir araya getirilip toplanması
ثİşaret, sınır (ikiz harf ت temelinde sesin sürtünmeli yoğunlaşmasıyla türetme)Hareketin sınırlandırılması, dik duruşun kesilerek zeminde bir eşiğe dayanması
وÇengel, çadır kazığı; bağlama, sabitlemeDizlerin zemine raptedilmesi, gövdenin bulunduğu noktaya çakılıp sabitlenmesi
جثوToplanan bedensel kütlenin sınırlandırılıp dizler üzerinden zemine sabitlenmesi ve diz çöküş

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamDiz kapakları üzerine çöküp kalçayı yerden kaldırmak suretiyle yere yığılmak; mezar üzerine toplanan küçük toprak ve taş yığını
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şiirinde mezar üzerine yığılmış toprak kümesi (el-cüsve) anlamında geçer: ترى جثوتين من تراب عليهما / صفائح صم من صفيح منضد
Erken Arapça kullanımYargılanma ve davalaşma anında hasmın ve hakimin önüne diz çökme bağlamında hadiste geçer: أنا أول من يجثو للخصومة بين يدي الله تعالى يوم القيامة

المصدر Lisān al-ʿArab, Kitābü’l-ʿAyn, Asās al-Balāgha.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça جثو kökü, Sami dillerinde gövdenin bir yere çökmesi, kütleleşmesi veya zemine doğru bükülüp sabitlenmesi semantiğine bağlanan kök ailesine aittir. İbranice ve Aramice gibi kuzeybatı Sami dillerinde doğrudan c-t-v dizilimi yerine gövde, kütle ve cismani yığılmayı anlatan g-v-y / g-w-p kökleri ve bükülme/çökme belirten k-r-ʿ kökü işlev görürken, Güney Sami (Arapça) kolunda kök, bedenin özellikle diz eklemleri üzerinde katlanıp yığılmasını ve küçük höyük/yığın biçimini ifade eden özgül bir morfolojik gelişim göstermiştir. Bu durum, çöl yaşamında mezar yapısı ve dehşet anında yere çömelme pratikleriyle birleşerek köke hem fiziksel durağanlık hem de zillet/acziyet çağrışımı kazandırmıştır.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, David Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques), Lane's Lexicon.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönجثو / جثيCüsve (toprak yığını) ile diz çökme eylemi arasındaki gövdesel kümelenme ve hareketsizlik ilişkisiKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiGüney Sami leksikaliKuzeybatı Sami kütle/gövde kavramlarının Arapçada diz üstü çökme pozisyonuna özelleşmesiGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıBelirgin ve güvenilir bir Afro-Asyatik dış bağlantı tespit edilmediVeri bulunamadı

المصدر David Cohen, Lisān al-ʿArab, Tāj al-ʿArūs.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
جثوAnlamlıDiz üstü çökmek, yığılmakDizleri yere koyup dehşet veya acziyet içinde bekleme haliHedef kök; Kur'an'da geçer
جوثAnlamlıKarın kabarıklığı, şişkinlikGöğsün veya karnın üst kısmının şişkin ve kabarık olmasıKarın kütlesinin öne çıkması; Kur'an'da geçmez
ثجوKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıMühmel permütasyon
ثوجKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıMühmel permütasyon
وجثKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıMühmel permütasyon
وثجAnlamlıSağlam ve sıkı olmakAtın veya bedenin etli, kalın ve kuvvetli yapıda olmasıKütlesel dolgunluk ve sağlamlık; Kur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
جثوMerkezDiz üstü çöküşKorku, dehşet veya muhakeme anında dizler üzerine yığılıp kalmaEylemsizliğe kilitlenmiş boyun eğiş
جثمKomşuYere yapışmaGöğsü ve tüm gövdeyi yere yapıştırarak hareket edemez hale gelmeKuş veya hayvanın yere tünemesi gibi tüm gövdeyle çökme
خضعKomşuBoyun eğmeBaş ve boynu öne doğru eğerek itaat ve zillet göstermeFiziksel çöküşten ziyade boyun ve duruşla tevazu
سجدKomşuYere kapanmaAlnı yere koyarak en üst düzeyde teslimiyet ve ibadet sergilemeİradeye dayalı, bilinçli ve en derin saygı eylemi
ركعKomşuEğilmeAyakta iken beli büküp elleri dizlere koyarak eğilmeAyakta duruş ile çöküş arasındaki ara aşama
قامZıtDoğrulmaAyakta dikilme, harekete geçme ve direnç gösterme kabiliyetiBağımsız irade ve dik duruş hali

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaجثوDiz üstü çökmeDehşet, acziyet veya yargılama karşısında dizler üzerine yığılmaKesin
Latincegenuflectere, procumbereDiz çökmek, yere yığılmakgenuflectere ibadet veya hürmet diz çöküşünü verirken procumbere korkudan yere serilmeyi karşılarGüçlü
İngilizcekneel, cowerDiz çökmek, sinmekkneel yalnızca bedensel duruşu anlatırken cower dehşet kaynaklı büzülmeyi karşılarGüçlü
Almancaniederknien, kauernDiz çökmek, çömelmekniederknien diz üstü duruşu verir; kökteki yargı ve dehşet havasını tam kapsamazGüçlü
Fransızcas'agenouiller, s'accroupirDiz çökmek, çömelip kalmakFiziksel pozu karşılar ancak kökün mezar/toprak yığınıyla olan semantik bağını dışarıda bırakırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
جِثِيًّاCehennem çevresinde zilletle yığılmış olmaMahşer günü inkârcıların ve suçluların cehennemin etrafında diz üstü çökmüş, kaçış imkânı kalmamış halde toplanması (Meryem 19:68, 19:72)
جَاثِيَةًHesap anında dehşetle diz üstü beklemeKıyamet gününde her ümmetin kendi amel defterine çağrılırken korku ve teyakkuzla diz çökmüş hali (Câsiye 45:28)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAhiret halleri ve eskatolojiMahşerdeki evrensel yargılamada insanların ilahi adalet huzurundaki çaresizlik konumuKibrin kırılması ve mutlak beşeri acziyet
FıkıhYargılama usulü (adabü'l-kâdî)Dava esnasında hasımların hâkim huzurunda diz çökerek oturmasının gerekliliği veya cevazıYargılanma ve eşitlenme pozisyonu
TefsirKıyamet tasvirleriÜmmetlerin diz çöküşünün azaptan mı yoksa hesabın dehşetinden mi kaynaklandığıKolektif korku ve teyakkuz hali
HadisŞefaat ve muhakeme rivayetleriKıyamet günü davanın başlaması için Allah'ın huzurunda ilk diz çökecek olanın zikredilmesiAdalet Divanı önünde hesaplaşma başlangıcı

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
Diniİlahi yargı ve mahşerMutlak teslimiyetDirencin kırılmasıİnsanın yaratıcı karşısındaki nihai ontolojik acziyetinin bedensel tesciliKesin
İlmiYüksek hakikat huzuruEpistemik çaresizlikİddianın sonlanmasıMutlak kesinlik karşısında tüm göreli teorilerin ve iddiaların susmasıGüçlü
SiyasiYüksek mahkeme ve otoriteEgemenlik karşısında boyun eğişİtirazın sıfırlanmasıİlahi egemenlik tecelli ettiğinde yeryüzü otoritelerinin ve taşkınlıklarının diz çöküşüGüçlü
İktisadiNihai hesaplaşma ve mülkiyetİflas ve hesaba çekilme haliSahiplik iddiasının bitişiDünyevi mülkiyet iddialarının düşmesi ve hesap karşısında kolektif acziyetMuhtemel

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKinetik enerjinin sıfırlanması ve potansiyel kuyuya düşüşBir parçacığın hareket serbestisini kaybederek kararlı minimum enerji noktasında hareketsiz kalmasıGüçlü
Beşeri bilimlerYargısal tevkif ve kolektif anomi felciSosyal aktörlerin meşruiyet ve güçlerini kaybederek üstün yargı erki karşısında eylemsizliğe gömülmesiGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiSözcüğün sadece fiziki bir oturma biçimi veya namaz benzeri bir ritüel duruşu olarak algılanması
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da bireysel veya ritüel bir duruş değil; tüm ümmetleri kapsayan, cehennem ve hesap dehşetiyle felç olmuş kolektif bir yargılanma konumu
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKıyamet ve mahşer sahnelerindeki kozmik dehşetin, ilahi adaletin azametinin ve inkârcı kibrin kırılışındaki dramatik ağırlığın sıradanlaştırılması

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Dünyada böbürlenen, diklenen ve otorite tanımaz tavır takınan insanın ahirette bürüneceği zorunlu duruşu en somut fiziksel tabloyla özetlediği için önemlidir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Mahşer yargılamasını, hesap defterlerinin dağıtımını ve cehennemin çevresinde suçluların toplanmasını tasvir eden eskatolojik ayetlerde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?İnsanın ahirette kendi savunmasını kibirle yapabileceği veya toplulukların güçleriyle ayrıcalık kazanabileceği yanılgısını yıkar; her ümmetin diz çökeceğini gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamAğırlık merkezini diz eklemleri üzerine bırakarak zemine yığılmak, bedensel dikliği kaybedip sabit bir toprak yığını gibi hareketsizleşmek.
  • Soyut anlamİlahi kudret, yargı ve hesap dehşeti karşısında özerk iradenin ve direncin tükenerek tam bir teslimiyet ve acziyet içine düşmesi.
  • Sistematik karşılıkSistemin bütün unsurlarının serbest hareket alanının askıya alınıp merkezi adalet divanı önünde yargılanma durumuna kilitlenmesi.
  • LaTeX modeliM:S→{x∈Ω∣v(x)=0,  Ek(x)=0,  Φ(x)=Φmin⁡}
  • LaTeX açıklaması

M ilahi muhakeme ve mahşer celbini ifade eder. S başlangıçtaki bağımsız hareket eden aktörler kümesidir. Ω yargılanma alanını, x alandaki fert veya ümmetleri temsil eder. v(x)=0 kaçış ve eylem hızının sıfırlanmasını, Ek(x)=0 kinetik enerjinin ve direnç gücünün tamamen tükenişini, Φ(x)=Φmin⁡ ise aktörün ulaştığı en düşük potansiyel seviyeyi (diz üstü çöküş ve zillet halini) simgeler.

النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ج