روض

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ر-و-ضالصيغ: ٢ · الجذور المجاورة: ١٥ · الآيات: ٢ · السور: ٢؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».جننأمنوقعشيأروضصلحعندعملكبرشفقكسبرببظلم

الجذرالصيغ ٢الآيات ٢السور ٢المجاورة ١٥

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

روض

ر - و - ض

جذر
  • الورود: ٢
  • الآيات: ٢
  • الصيغ: ٢
  • المعاجم: ١٣

Yeşillik, çimeni bol yer.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Yeşillik, çimeni bol yer.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١٬٧٧٩
باب الضاد والراء و و ا ي ء معهما ض و ر، ض ي ر، و ض ر، ر و ض، و ر ض، أ ر ض، ض ر و، ر ض و مستعملات ضور: التَضَوّرُ: صياحٌ وتَلَوٍّ عند وَجَع من ضَرْبٍ. والثَّعلَبُ يَتضوَّرُ في صِياحه وضور حيّ من عنزة. ضير: الضَّيْرُ المَضَرَّةُ، ولا ضَيْرَ أي لا حَرَجَ ولا مَضَرَّةَ. وضر: الوَضَرُ: وَسَخُ الدَّسَمِ واللَّبَنِ، وغُسالةُ السِّقاءِ والقَصْعةِ ونحوِها، وأنشد: إِنْ تَرْحَضوها تَزِدْ أعْراضُكُم
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٨٤٢
الرَوْضَةُ من البقل والعُشب، والجمع رَوْضٌ وَرِياضٌ. والرَوْضُ: نحوٌ من نصف القِرْبَةِ ماءً. وفي الحوض رَوْضَةٌ من ماء، إذا غطَّى أسفله. ورَضْتُ المُهْرَ أَرُوضُهُ رياضاً، ورِياضَةً، فهو مَروضٌ. وناقَةٌ مَروضَةٌ، وقد ارْتاضَتْ. وكذلك رَوَّضْتُهُ تَرْويضاً، شدِّد للمبالغة. وقومٌ رُوّاضٌ وراضَةٌ. وناقةٌ رَيِّضٌ أوّلَ ما ريضَتْ وهي صعبةٌ بَعدُ. وكذلك غلامٌ رَيِّضٌ، وأصله رَيْوِضٌ فقلبت الواو ياءً
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١١٬٩٦٤
ض ر ( و ا ي ء ) ضرا ، ضري ، وضر ، رضي ، روض ، ريض ، أرض ، ورض ، ضور ، ضير . ضرا : الأصمعيّ : ضَرّا العِرْقُ يَضْرُو ضَرْواً : إذا اهتزّ ونَفَرَ بالدّم . وقال العجَّاج : مِمّا ضَرَا العِرْقُ به الضَّرِيُّ ثعلب عن ابن الأعرابي : ضَرَى يَضرِي : إذا سال وجَرَى . قال : ونَهَى عليّ رضي الله عنه عن الشُّرب في الإناء الضّارِي . قال : ومعناه : السائل ، لأنه يُنقص الشُرْب . قال : وضَرِيَ النَّبيذُ يضرى :
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١٣٬٣٠٩
(باب الراء والواو وما يثلثهما) (روي) الراء والواو والياء أصلٌ واحد، ثمّ يشتق منه. فالأصل ما كان خِلافَ العَطَش، ثم يصرَّف في الكلام لحامِلِ ما يُرْوَى منه. فالأصل رَوِيتُ من الماء رِيّاً. وقال الأصمعي: رَوَيْت على أهلي أَرْوِي رَيّاً. وهو راوٍ من قومٍ رُواةٍ، وهم الذين يأتونهم بالماء. فالأصل هذا، ثمّ شبِّه به الذي يأتي القومَ بِعْلمٍ أو خَبَرٍ فيرويه، كأنَّه أتاهم برِيِّهم من ذلك. (روب)
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٥٦٠
- الروض: مستنقع الماء، والخضرة، قال: ﴿في روضة يحبرون﴾ [الروم/ 15]، وباعتبار الماء قيل: أراض الوادي، واستراض، أي: كثر ماؤه، وأراضهم: أرواهم. والرياضة: كثرة استعمال النفس ليسلس ويمهر، ومنه: رضت الدابة. وقولهم: افعل كذا ما دامت النفس مستراضة (انظر: المجمل 2/406)، أي: قابلة للرياضة، أو معناه: متسعة، ويكون من الروض والإراضة. وقوله: ﴿في روضة يحبرون﴾ [الروم/15]، فعبارة عن رياض الجنة، وهي محاسنها
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٨٣٨
ر و ض بأرضـه روضـة وروضـات ورياض وروضات ورياض و ‏"‏ أحسن من بيضة في روضة ‏"‏ وروّض الغيث الأرض‏.‏ وأراض المكان واستـراض‏:‏ كثـرت رياضـه‏.‏ وراض الدابـة رياضـة وارتاضـت دابته‏.‏ ومهر ريض‏:‏ لم يقبل الرياضة ولم يمهر المشي‏.‏ وناقة ريض‏:‏ عسير‏.‏ قال الراعي‏:‏ فكأن ريضها إذا ياسرتهـا كانت معاودة الرحيل ذلولا ومن المجاز‏:‏ أنا عندك في روضة وغدير ومجلسك روضة من رياض الجنة‏.‏ وأراض الوادي والحوض
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٦٬٦٥٤
الرَّوْضةُ: الأَرض ذات الخُضْرةِ. والرَّوْضةُ: البُسْتانُ الحَسَنُ؛ عن ثعلب. والرَّوْضةُ: الموضِع يجتمع إِليه الماء يَكْثُر نَبْتُه، ولا يقال في موضع الشجر روضة، وقيل: الروضة عُشْب وماء ولا تَكُونُ رَوْضةً إِلا بماء معها أَو إِلى جنبها. وقال أَبو زيد الكِلابيّ: الروضة القاعُ يُنْبِتُ السِّدْر وهي تكون كَسَعةِ بَغْدادَ. والرَّوْضةُ أَيضاً: من البَقْل والعُشْب، وقيل: الروضةُ قاعٌ فيه جَراثِيمُ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٥٣٩
* ر و ض * * الرَّوْضَةُ * من البقل والعنب والعشب وجمعها * رَوْضٌ * و * رِيَاضٌ * و * رَاضَ * المهر يروضه * رِيَاضاً * و * رِيَاضَةً * فهو * مَرُوضٌ * وناقة * مَرُوضةٌ * و * رَوَّضَهُ * أيضا مشددا للمبالغة وقوم * رُوَّاضٌ * و * رَاضَهُ * وناقة * رَيِّضٌ * بالتشديد أول ما ريضت وهي صعبة بعد الذكر والأنثى فيه سواء وكذا غلام ريض و * رَوَّضَ * القراح * تَرْوِيضَاً * جعله روضة و * أرَاضَ * المكان و *
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٦٬٩٧٥
الروضة والريضة، بالكسر ، وهذه عن أبي عمرو، من الرمل ، هكذا وقع في العباب. وفي الصحاح واللسان وغيرهما من الأصول: من البقل والعشب ، وعليه اقتصر الجوهري، وقيل هو مستنقع الماء ، من قاع فيه جراثيم ورواب سهلة صغار في سرار الأرض. وقال شمر: كأن الروضة سميت روضة لاستراضة الماء فيها ، أي لاستنقاعه. وقيل: الروضة: الأرض ذات الخضرة، وقيل: البستان الحسن، عن ثعلب، وقيل: الروضة: عشب وماء، ولا تكون روضة
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٢٬٨١٦
رَاضَ 1 رَاضَ ذ , (S, M, A, Msb, K,) aor. يَرُوضُ, (S,) inf. n. رِيَاضَةٌ (S, M, A, Msb, K) and رِيَاضٌ, (S, M, K,) or the latter is used poetically for the former, and رَوْضٌ, (M,) He broke, or trained, (M, K, Msb,) a colt, (S, K,) or beast, (M, A, Msb,) and made it easy to ride upon: (M:) or he taught it to go: (TA:) and ↓ روّض, inf. n. تَرْوِيضٌ, he did so well, or vigorously. (S, TA.) ― -b2-
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬١٦١
رَاضَ رَاضَ ( w ) U ( n. ac. رَوْض 1 . رِيَاض [ 23I ] , رِيَاضَة رِيَاضَة [ 23tI ] ), a. Trained, broke in; exercised. رَوَّضَ رَوَّضَ II , a. Trained; subdued. b. Frequented the meadows. رَاْوَضَ رَاْوَضَ III , a. Flattered, cajoled. أَرْوَضَ أَرْوَضَ IV , a. Quenched his thirst. b. Abounded in gardens, was well cultivated ( place ). تَرَوَّضَ تَرَوَّضَ V ( y ) a. [ coll. ], Went
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٢٢٬٢٨٧
روض رَاضَ - يَرُوْضُ - رَوْضَة - رَوْضَات رَاضَ - يَرُوْضُ + كائن + كائناً أو مكاناً أو شيئاً: ذلَّلَهُ وهيأه للانتفاع به رَاضَ - يَروْضُ + كائن + كائناً (نفسه أو دابة أو غيرها): روَّضه: دربه وذلـَّله وطوعه للانتفاع به رَاضَ - يَروْضُ + كائن + مكاناً: مهده وأصلحه وسواه وهيأه بالماء والبقل والعشب رَوْضَة: على وزن " فـَعـْلـَة " اسم فعل بمعنى
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٢)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٥ (الإجمالي: ٢٤)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. صلح

    الآيات المشتركة: ٢ · Sarh köşk, serh (sinle) silah demektir

  2. عمل

    الآيات المشتركة: ٢ · Amele iş yapmaya alıştırılmış deve veya öküz demektir

  3. حبر

    الآيات المشتركة: ١ · Hubr mürekkep demektir

  4. شفق

    الآيات المشتركة: ١ · Akşam karanlığında gökte meydana gelen kızıl aydınlıktır

  5. أمن

    الآيات المشتركة: ٢ · Mena kapıları karşı karşıya olan evlerin ara yeridir

  6. وقع

    الآيات المشتركة: ١ · Katı kaptır

  7. كسب

    الآيات المشتركة: ١ · Kazandı

  8. فضل

    الآيات المشتركة: ١ · Fadl Deriden yapılan gömlektir

  9. كبر

    الآيات المشتركة: ١ · Yaşlı adamdır

  10. عند

    الآيات المشتركة: ١ · “Anid“ yulara gelmeyen devedir

  11. جنن

    الآيات المشتركة: ١ · Bahçe demektir

  12. ظلم

    الآيات المشتركة: ١ · Zalimler

الآيات التي ورد فيها(٢)

  1. … وَهُوَ وَاقِعٌ بِهِمْ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ فِي رَوْضَاتِ الْجَنَّاتِ لَهُمْ مَا يَشَاءُونَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ذَلِكَ هُوَ …

    Yeşil alanlar

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökروض
YapıÜçlü
Özel DurumEcvef (orta harfi illetli: و)
Bağlamsal Yakın Köklerجنن, حدق, فردس, رعى
Zıt Kökجدب
Çekirdek Özet 1Suyun birikip yayıldığı, toprağın yumuşayıp yeşerdiği geniş ve ferah alan
Çekirdek Özet 2Cennet nimetlerinin genişlik, canlılık, tatmin ve neşe boyutuyla tecelli ettiği mekan
Çekirdek Özet 3Nefsin ve tabiatın terbiye edilip uysallaşmasıyla ulaşılan dinginlik, intizam ve estetik denge
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca sıradan bir çimenlik veya park olarak daraltıp taşıdığı su birikintisi, dinginlik, içsel genişlik ve terbiyeden doğan yumuşama boyutunu gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
روYayılma, hareket serbestliği, genişleme ve ferahlık; nitekim روح kökünde nefes ve canlanma, رود kökünde arayış ve gidip gelme, روع kökünde kalbin yerinden oynaması ve irkilme, روغ kökünde esnek yöneliş anlamları ortaktır.ضYayılma ve serbestlik hareketini belirli bir tabanda, yumuşak bir zeminde ve suyun tutulup yeşilliğin yerleştiği kuşatıcı bir mekânda sabitler; kontrol, uysallık ve kalıcı ferahlık kazandırır.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
رİnsan başı; öncelik, hareket kaynağı ve yönCanlılığın, iradenin ve arayışın ilk başlangıç noktasını gösterir.
وÇadır kazığı, bağ; raptetme ve bitiştirmeBaşlangıçtaki hareketi bir amaca bağlar, süreklilik ve tutarlılık sağlar.
ضYan taraf, ezilme, yayılma; erken imgede türetme olup sıkışmanın ardından dışa vurma ve yayılma hareketiSuyun zemine yayılmasını, sertliğin kırılarak yumuşamasını ve genişlemeyi temsil eder.
روضBaşlangıç hareketinin zemine bağlanıp yumuşak bir yayılmaya ve genişliğe dönüşmesiSuyun tabana yayılarak sert toprağı yumuşatması, hayat vermesi ve üzerinde ferahlatıcı bir yeşillik ve uysallık meydana getirmesi hareketidir.

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamSuyun bir çukurlukta veya vadide toplanıp zemini kaplaması, bu suyla toprağın yumuşayarak bol ot ve yeşillik vermesi; vahşi bir hayvanın alıştırılarak sertliğinin kırılması ve uysallaştırılması.
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şiirinde suyun toplandığı yer ve susuzluğun giderildiği su birikintisi anlamında kullanılmıştır: ورَوْضَةٍ سَقَيْتُ منها نِضْوِي (Ve nice su birikintisi vardır ki zayıflamış binek hayvanımı ondan suladım).
Erken Arapça kullanımİbn Manzûr ve Halîl b. Ahmed'in aktardığı üzere kuyu veya kap içindeki suyun birden fazla kişiyi kandıracak seviyede bulunması durumunda kullanılan أراضهم (onları suya doyurdu) ifadesi ile devenin sürüşe alıştırılması anlamındaki رِياضة terimi erken dönemde yerleşiktir.

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça روض kökü, Sami dil ailesinde suyun zemin üzerinde yayılması, toprağın nem ve bitki örtüsüyle yumuşaması ve buna bağlı olarak sertliğin kırılarak esneklik kazanması dairesinde biçimlenmiştir. İbranicede doğrudan ses denkliği gösteren bir kök bulunmamakla birlikte, suyun akışı ve nemlilik üzerinden toprağın hayat bulmasıyla ilgili semantik alanlar diğer köklerle karşılanmıştır. Kökün içerdiği temel semantik matris olan genişlik, ferahlık ve ehlileştirme ekseni, Klasik Arapçada hem tabii bir peyzajı (su birikintili çayır, bostan) hem de zihni ve bedeni bir terbiyeyi (riyazet, hayvanı boyun eğdirme) ifade edecek biçimde iki temel eksende zenginleşmiştir. Bu semantik çift kutupluluk (genişlik-ferahlık ile uysallaşma-yumuşama) kökün kök içi genişlemesinin özgün bir Arapça karakter taşıdığını gösterir.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, Maqāyīs al-Lugha, David Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönروض kökünden türeyen رَوْضَة ve رِياضة kelimeleriGenişleme ve yumuşama ana ilkelerinden hareketle tabii peyzajdan nefsin ve binek hayvanının terbiyesine geçişKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiGüney Sami ve Kuzeybatı Sami dillerindeki dolaylı nem ve otlak alanlarıDoğrudan üçlü kök denkliği sınırlı olup suyun tabanda yayılması ve otlak alanı oluşturması semantiği ortaktırMuhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıVeri bulunamadıVeri bulunamadı

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
روضAnlamlıGenişlik, sulak yeşillik, uysallaştırmaSuyun zeminde toplanıp yeşillik bitirmesi ve canlının terbiyesiHedef köktür; Kur'an'da geçer.
رضوAnlamlıRıza, hoşnutluk, kabullenişNefsin itirazı bırakıp huzur ve dinginliğe kavuşmasıرضي köküyle bağlantılıdır; hedef kökteki uysallık ve ferahlık ile anlam bağı taşır. Kur'an'da geçer.
ورضAnlamlıTavuğun yumurtlaması, bir şeyi tek seferde bırakmaYumurtlama için kuluçkadan kalkıp yumurtayı hemen bırakma haliErken sözlüklerde kayıtlıdır; Kur'an'da geçmez.
وضرAnlamlıYağ bulaşığı, kir, lekeKap veya elbisede kalan yağ ve kir kalıntısıAnlamca hedef kökle doğrudan bağı yoktur; Kur'an'da geçmez.
ضروAnlamlıAlışma, yırtıcılık, köpeğin ava alışmasıBir şeye hırsla alışma, yırtıcı hayvanın kana ve ava dadanmasıEğitilme yönüyle hedef kökteki riyazetle zıt kutuptadır; Kur'an'da geçmez.
ضورAnlamlıAçlıktan kıvranma, feryat etme, sızlanmaAçlık veya sancı sebebiyle bedenin bükülüp inlemesiDarlık ve sancı içerir, hedef kökün genişlik ve tokluk anlamına zıttır; Kur'an'da geçmez.

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
روضMerkezSulak, geniş ve yeşil dinlenme alanıSuyun bizzat zeminde toplanması, açık arazideki ferahlık ve toprağın yumuşaklığı ile öne çıkar.Suyun ve yeşilliğin bir arada olduğu açık ve iç ferahlatıcı alan.
جننKomşuAğaçlarla örtülü, korunaklı bahçeBitki ve ağaçların yoğunluğundan dolayı zemini veya içeriyi gizleme ve örtme vurgusu taşır.Ağaçları sık ve koruyucu nitelikte olan bahçe.
حدقKomşuEtrafı çevrilmiş, kuşatılmış bahçeBir duvar veya çitle sınırlandırılmış, koruma altına alınmış alan anlamına odaklanır.Sınırları belirli, korunaklı koruluk ve bostan.
فردسKomşuHer türlü meyve ve nimetin bulunduğu zengin vadi ve bahçeÇeşitlilik, bolluk ve meyve ağaçlarının zenginliği yönüyle ayrışır.Nimetlerin ve meyvelerin eksiksiz toplandığı üstün bahçe.
رعىKomşuOtlak, beslenme ve gözetim alanıBitkinin hayvanlarca otlanması ve gözetim altında tutulması amacına dönüktür.Otun bol olduğu, beslenmeye ayrılmış arazi.
جدب / جدبZıtKuraklık, çoraklık ve kısırlıkSuyun ve bitkinin tamamen yok olması, arazinin sertleşip hayat veremez hale gelmesidir.Yağmurun kesildiği, toprağın çatladığı ve yeşilliğin tükendiği zemin.

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaروضGeniş sulak çayır, yeşillik alan; terbiye edilmişlikHem su birikintisiyle yeşeren geniş düzlüğü hem de uysallaştırma eylemini içerir.Kesin
LatincePratum, viretumÇayır, yeşil otlak, sulak çimenlik alanZemindeki yeşilliği ve sulak otlağı karşılar; nefs terbiyesi ve uysallaşma anlam boyutunu içermez.Güçlü
İngilizceMeadow, water-meadow, lush gardenSulak çayır, sulak alan, verimli yeşillikSuyun beslediği açık yeşil alanı karşılar; kökün terbiye, intizam ve nefis terbiyesi (riyazet) yönü dışarıda kalır.Güçlü
AlmancaAue, FeuchtwieseSulak çayır, ırmak boyu yeşilliğiSu kenarında yayılan taze otluk düzlüğü iyi açıklar; ahlaki veya zihni terbiye boyutunu taşımaz.Güçlü
FransızcaPrairie, pré verdoyantÇayır, yemyeşil otluk alanAçık tabii güzelliği ve yeşilliği ifade eder; dinginlik ve kontrol kavramını doğrudan yansıtmaz.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
رَوْضَةٍ (Tekil)Müminlerin neşe ve ikramla ağırlandığı, her türlü kederden arınmış cennet makamıİman edip salih amel işleyenlerin kıyamet günündeki sevinç ve taltif ortamı bağlamında Rûm 30:15
رَوْضَاتِ (Çoğul)Cennetlerin en latif, en geniş, su ve yeşillikle donanmış seçkin dereceleriTakva ve ihlas sahiplerinin rableri katında diledikleri her şeye nail olacakları yüce lütuf makamı bağlamında Şûrâ 42:22

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAhiret halleri ve cennetin somut tasvirleriCennet nimetlerinin mecazi veya hakiki oluşu; ruhani tatmin ile cismani lezzetin birleştiği nihai huzur alanıKeder, darlık ve korkudan tamamen arınmış salt esenlik ve sevinç mekanı.
Fıkıhİtikaf, mescit adabı ve vakıf alanlarıMescid-i Nebevi içindeki Ravza-i Mutahhara'nın fıkhi hükmü, burada namaz ve ibadetin faziletiİbadet ve manevi kazancın yoğunlaştığı mübarek mekan sınırı.
TefsirAhirette müminlerin sevinç ve ikram hali (yuhberûn)Rûm 30:15 ve Şûrâ 42:22 ayetlerinde cennet bahçelerinin genişliği, letafeti ve ruhsal genişleme hissiSu, serinlik ve yeşilliğin doğurduğu estetik ve kalbi doyum.
HadisMescid-i Nebevi ve ilim meclisleriPeygamber'in minberi ile evi arasındaki alanın cennet bahçelerinden bir bahçe olarak nitelenmesi ve zikir meclislerine riyâz-ı cennet denilmesiİlim, zikir ve manevi sükûnetin kalbi genişleten ve uysallaştıran bereketi.

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniAhiret mükafatı ve manevi terbiyeNefsi teskin etme (riyazet) ve cennet esenliğiİnsanın içsel çatışmalarını teskin edip kalbi genişliğe eriştirmekVahiy terbiyesiyle uysallaşan nefis, ahirette genişlik ve güzellik yurdu olan ravzaya ulaşır.Kesin
İlmiZihni disiplin ve düşünce üretimiZihnin eğitilmesi ve dingin tefekkür ortamıKarmaşadan arınmış, verimli ve sistematik bilgi üretimi sağlamakDağınık düşünceler terbiye edildikçe zihin verimli, ferah ve üretken bir zemine dönüşür.Güçlü
SiyasiToplumsal barış ve kamu esenliğiİstikrar, adalet ve toplumsal uzlaşı ortamıToplumdaki sertlik ve anarşi eğilimlerini hukukla yumuşatarak huzur tesis etmekHukukun adilce uygulanması toplumu bir gerilim alanından sulh ve refah alanına taşır.Muhtemel
İktisadiVerimli kaynak yönetimi ve ortak alanlarSulak ve bereketli kamu arazileri, ortak refahDoğal kaynakları koruyarak toplumun istifadesine açmakKaynakların israf edilmeyip birikmesi ve adilce yayılması toplumsal bereketi doğurur.Muhtemel

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDüşük potansiyel enerjili kararlı denge havzası (Attractor Basin)Dinamik sistemlerde değişkenlerin çalkantıdan sonra yerleştiği, enerjinin dağılıp sakinleştiği ve sistemin asgari sürtünmeyle kararlı kaldığı geniş çökek alanı ile suyun birikip araziyi teskin ettiği havza birebir yapısal örtüşme gösterir.Güçlü
Beşeri bilimlerRuhsal entegrasyon ve afektif regülasyon (Duygusal denge ve olgunlaşma)Psikolojide bireyin dürtüsel taşkınlıklarını bilişsel süreçlerle terbiye ederek (riyazet) içsel çatışmaları çözmesi ve kalıcı bir dinginlik, benlik bütünlüğü ve iç huzura ulaşması hali ile ham arazinin yeşerip uysallaşması aynı süreç dinamiğini yansıtır.Güçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimeyi sadece yapay bir şehir parkı, çimenlik veya süs bahçesi seviyesine indirgeyerek; kökün özünde bulunan tabii su birikintisi, toprağın nemle doygunluğu ve nefs terbiyesinden doğan ruhani uysallık boyutunu unutmak.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da cennet ortamını niteleyen bu kavram, yalnızca görsel bir manzara değil; inananların amel ve niyetleriyle kazandıkları zihni ve kalbi dinginliğin, hiçbir darlık ve sıkıntının bulunmadığı sonsuz bir genişlik ve neşe halinde ebedileşmesidir.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataCennet tasvirlerini yüzeysel ve fiziksel bir konfordan ibaret saymak; kökün terbiye, arınma, nefsin şiddetten uzaklaşarak sükûnete ermesi ve hakiki neşeye (yuhberûn) kavuşmasıyla olan deruni irtibatını koparmak.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın cennet tasvirlerinde kullandığı kavramların tesadüfi olmadığını gösterir; روض kökü suyun tabii olarak toplandığı, arazinin ferahladığı ve her türlü sertlikten uzaklaşıldığı en yüksek huzur derecesini temsil eder.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İman ve salih amel birlikteliğinin ahiretteki karşılığını bildiren ayetlerde (Rûm 30:15) ve müminlerin nail olacağı lütuf genişliğini bildiren vuslat sahnelerinde (Şûrâ 42:22) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Cenneti kuru bir ödül veya durağan bir mekan zanneden dar bakışı tashih eder; onu hayatın, suyun, neşenin, genişliğin ve ehlileşmiş bir ruhun ulaştığı en kamil tatmin seviyesi olarak açıklar.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamSuyun çukur ve elverişli bir zeminde toplanıp araziye yayılması, toprağı yumuşatıp serinletmesi ve üzerinde taze, geniş bir yeşillik meydana getirmesi.
  • Soyut anlamSertliğin, gerilimin ve taşkınlığın kırılarak uysallık, genişlik, içsel sükûnet ve kalıcı bir esenlik haline kavuşması.
  • Sistematik karşılıkSistemin iç sürtünmelerinden ve çatışmalarından arınarak en uygun denge, ferahlık ve verimlilik noktasına ulaşması.
  • LaTeX modeliR=∫0T(S(t)⋅W(t)) dt−D
  • LaTeX açıklamasıFormülde R ulaşılan ferahlık, canlılık ve dinginlik alanını (ravza); S(t) zaman içinde sisteme uygulanan terbiye, arınma ve disiplin faktörünü (riyazet); W(t) zemine hayat ve esneklik veren bilgi, rahmet ve su akışını; D ise sertlik, çatışma, darlık ve sürtünme unsurlarını temsil eder. Sistemin terbiye ve rahmetle beslendiği ölçüde darlık azalmakta ve kalıcı dinginlik havzası (R) genişlemektedir.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ر