سفر

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: س-ف-رالصيغ: ٨ · الجذور المجاورة: ١٠٢ · الآيات: ١٢ · السور: ٩؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».رمضوَسَفَرًاأَسْفَرَسَفَرِنَاأَسْفَارًاسفرمرضسَفَرٍغوطسَفَرَةٍأَسْفَارِنَاصوملمسوجد

الجذرالصيغ ٨الآيات ١٢السور ٩المجاورة ١٠٢

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

سفر

س - ف - ر

جذر
  • الورود: ١٢
  • الآيات: ١٢
  • الصيغ: ٨
  • المعاجم: ١٣

“Sufur” süpürgedir. Sabahleyin halk sokağa çıkmadan evvel yollar süpürüldüğü için sabah vaktine sefer vakti denmiştir. Sonra yolculuğa sabahleyin çıkıldığı için de yola çıkmaya sefer denmiştir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

“Sufur” süpürgedir. Sabahleyin halk sokağa çıkmadan evvel yollar süpürüldüğü için sabah vaktine sefer vakti denmiştir. Sonra yolculuğa sabahleyin çıkıldığı için de yola çıkmaya sefer denmiştir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٬٧٤٢
باب السين والراء والفاء معهما س ر ف، ر س ف، ف ر س، ر ف س، س ف ر، ف س ر مستعملات سرف: الأسراف وسَرِفٌ موضِعان بالحِجاز. والأِسراف نقيض الاقتصاد. ولِلَّحْمِ سَرَفٌ كسَرَفِ الخَمر، وهو الضَّراوةُ. والمَسروفةُ من الشّاءِ: التي تُقُطَعُ أُذُنُها أصلاً. وفي المَثَل: أَصْنَعُ من سُرْفةٍ، وهي دُوَيبَّة صغيرة تَنْقُبُ الشَّجَر وتَبني فيه بَيْتاً، وسَرِفَ الشَّجَرُ أي أصابَتْه السُّرْفة. والسَّرِفُ:
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬٨٤٨
السَفَرُ: قطعُ المسافة، والجمع الأَسْفارُ. والسَفَرُ أيضاً: بَياضُ النهار. قال الساجعُ: إذا طَلَعَتِ الشِعْرى سَفَراً. والسَفَرَةُ: الكَتَبةُ. قال الله تعالى: "بأيْدي سَفَرَةٍ"، قال الأخفش: واحدهم سافِر. والسِفْرُ بالكسر: الكتابُ، والجمع أَسْفارٌ قال الله تعالى: "كَمَثَلِ الحِمارِ يَحْمِلُ أَسْفاراً". والسُفْرَةُ بالضم: طعامٌ يُتَّخَذُ للمسافر. ومنه سمِّيَتْ السُفْرَةُ. والسَفيرُ: ما سقَطَ من ورق
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٣٬١٩٤
س ر ف سفر ، سرف ، فرس ، فسر ، رسف ، رفس . سرف : قال الله تعالى : ( وَمَن قُتِلَ مَظْلُومًا فَقَدْ جَعَلْنَا لِوَلِيِّهِ سُلْطَاناً فَلاَ يُسْرِف فِّى الْقَتْلِ إِنَّهُ كَانَ مَنْصُورًا ) ( الإسراء : 33 ) . قال المفسرون : معناه : لا يَقتُل غيرَ قاتله ، وإذا قَتلَ غيرَ قاتله فقد أسرَف . أبو العباس عن ابن الأعرابي أنه قال : السَّرَف : تجاوز ما حُدَّ لك . والسَّرَف الخطأ ؛ وإخطاءُ الشيء : وضعُه في
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٧٬٧٨٩
(باب السين والفاء وما يثلثهما) (سفق) السين والفاء والقاف أصَيلٌ يدلُّ على خلاف السخافة. فالسَّفيق لغة في الصفيق، وهو خلاف السخيف. ومنه سَفَقْتُ الباب فانْسَفَقَ، إذا أغلقته. وهو يرجع إلى ذاك القياس. ومنه رجل سَفيق الوجه، إذا كان قليل الحياء. ومن الباب: سفَقْت وجهَه، لطمتَه. (سفك) السين والفاء والكاف كلمة واحدة. يقال سَفَكَ دمَه يسفِكه سفْكاً ، إذا أساله، وكذلك الدّمع. (سفل) السين والفاء واللام
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ١٬٦٦٧
- السفر: كشف الغطاء، ويختص ذلك بالأعيان، نحو: سفر العمامة عن الرأس، والخمار عن الوجه، وسفر البيت: كنسه بالمسفر، أي: المكنس، وذلك إزالة السفير عنه، وهو التراب الذي يكنس منه، والإسفار يختص باللون، نحو: ﴿والصبح إذا أسفر﴾ [المدثر/34]، أي: أشرق لونه، قال تعالى: ﴿وجوه يومئذ مسفرة﴾ [عبس/38]، و (أسفروا بالصبح تؤجروا) (الحديث عن رافع بن خديج قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: (أسفروا بالفجر فإنه
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ١٬٢٥٤
س ف ر سافر سفراً بعيداً وبيني وبينه مسافر بعيد وهو مسفار‏:‏ كثير الأسفار‏.‏ وبعير مسفر‏:‏ قويّ على السفر‏.‏ وهم سفر وسفار‏.‏ وأكلوا السفرة وهي طعام السفر‏.‏ وسفرت بين القوم سفارة ومشى بينهم السفير والسفراء‏.‏ وامرأة سافر ونساء سوافر وسفرت قناعها عن وجهها‏.‏ وما أحسن مسفر وجهه ومسافر وجوههم‏.‏ قال امرؤ القيس‏:‏ ثياب بني عـوف طهـاري نقيـة وأوجههـم عنـد المسافـر غـران وسفـر البيـت‏:‏ كنسـه
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ١١٬٠٦٩
سَفَرَ البيتَ وغيره يَسْفِرُه سَفْراً: كنسه. والمِسْفَرَةُ: المِكْنَسَةُ، وأَصله الكشف. والسُّفَارَةُ، بالضم: الكُنَاسَةُ. وقد سَفَرَه: كَشَطَه. وسَفَرَت الريحُ الغَيْمَ عن وجه السماء سَفراً فانْسَفَرَ: فَرَّقَتْه فتفرق وكشطته عن وجه السماء؛ وأَنشد: سَفَرَ الشَّمَالُ الزِّبْرِجَ المُزَبْرَجا الجوهري: والرياح يُسافِرُ بعضها بعضاً لأَن الصَّبَا تَسْفِرُ ما أَسْدَتْهُ الدَّبُورُ والجَنُوبُ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٩٠٤
* س ف ر * * السَّفَرُ * قطع المسافة والجمع * أسْفارٌ * و * السَّفَرةُ * الكتبة قال الله تعالى ﴿بأيدي سفرة﴾ قال الأخفش واحدهم * سَافِرٌ * مثل كافر وكفرة و * السِّفْرُ * بالكسر الكتاب والجمع * أسْفارٌ * قال الله تعالى ﴿كمثل الحمار يحمل أسفارا﴾ و * السُّفْرةُ * بالضم طعام يتخذ للمسافر ومنه سميت السفرة و * المِسْفَرَةُ * بالكسر المكنسة و * السَّفِيرُ * الرسول المصلح بين القوم والجمع * سُفَراءُ *
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١٠٬٤٨٩
السفر، بفتح فسكون: الكنس يقال: سفر البيت وغيره يسفره سفرا، إذا كنسه، وفي الحديث أن عمر دخل على النبي صلى الله عليه وسلم، فقال: يا رسول الله لو أمرت بهذا البيت فسفر، أي كنس، قاله الأصمعي. السفر بن نسير بن أبي هريرة التابعي السفر: والد أبي الفيض يوسف و قال المزي الأسماء بالسكون والكنى بالحركة، كذا نقله عنه الحافظ في التبصير، فقول شيخنا: هي قاعدة أغلبية عند المحدثين وردت كلمات على خلافها محل تأمل،
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٧٬٥٦٢
سَفَرَ 1 سَفَرَ ذ , (S, M, A, K,) aor. سَفِرَ , inf. n. سَفْرٌ, (M, K,) He swept a house, or chamber, (S, M, A, K,) &c. (M.) ― -b2- And He, or it, [swept away; or took away, or carried off, in every direction: and] dispersed: (M, K:) and removed, took off, or stripped off, a thing from a thing which it covered. (M * A, * K.) You say, سَفَرَتِ الرِّيحُ التُّرَابَ, and الوَرَقَ, (assumed tropical:)
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٬٣٩٤
سَفَرَ سَفَرَ I ( n. ac. سُفُوْر 27 ), a. Set out, departed, started; journeyed. b. Swept away, scattered, dispersed. c. [ 'An ], Unveiled, uncovered. d. Shone forth, appeared ( dawn & c. ). e. Declined, flagged ( war ). f. Muzzled, briddled ( camel ). g. Wrote ( book ). h. I , U ( n. ac. سَفْر 1 , سَفَاْرَة 22t , سِفَاْرَة 23t ) [ Bain ], Reconciled, made peace between.
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٣٨٬٤١٣
سفر سَفَرَ - يَسْفِرُ - سَفَر - على سَفَر - سِفْر - أَسْفَار- سَفِيْر - سَفَرَة - أَسْفَرَ - يُسْفِرُ - مُسْفِر - مُسْفِرَة سَفَرَ - يَسْفِرُ + الكائن أو الأمر: انكشف وعري وزال عنه ما يكتنفه ويستره ويغطيه سَفَرَ - يَسْفِرُ + الكائن أو الأمر + عن شيء: انكشف وعري وزال عنه ما يكتنفه ويستره ويغطيه، فظهر وبان منه حقيقته المستورة والمخفية سَفَر:
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٨)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٠٢ (الإجمالي: ١٢٨)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. مرض

    الآيات المشتركة: ٤ · “Bürde” gocuk demektir

  2. غوط

    الآيات المشتركة: ٢ · Çukur

  3. غسل

    الآيات المشتركة: ٢ · Su bitkisi

  4. لمس

    الآيات المشتركة: ٢ · Birbirinize dokundunuz

  5. صعد

    الآيات المشتركة: ٢ · Bayır, yokuş yer demektir

  6. يمم

    الآيات المشتركة: ٢ · Büyük akarsu

  7. صوم

    الآيات المشتركة: ٢ · “Sume” damga demektir

  8. مسح

    الآيات المشتركة: ٢ · Mesih

  9. شكر

    الآيات المشتركة: ٣ · Sütle dolu memedir

  10. وجه

    الآيات المشتركة: ٣ · Yüz demektir

  11. رمض

    الآيات المشتركة: ١ · Rfd (dat) torbadan veya tulumdan sızan su demektir…

  12. وجد

    الآيات المشتركة: ٣ · Su birikintisidir

الآيات التي ورد فيها(١٢)

  1. أَيَّامًا مَعْدُودَاتٍ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ …

    Yolculuk

  2. … مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ وَمَنْ كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ يُرِيدُ اللَّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ …

    Yolculuk

  3. وَإِنْ كُنْتُمْ عَلَى سَفَرٍ وَلَمْ تَجِدُوا كَاتِبًا فَرِهَانٌ مَقْبُوضَةٌ فَإِنْ أَمِنَ بَعْضُكُمْ …

    Yolculuk

  4. … سَبِيلٍ حَتَّى تَغْتَسِلُوا وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ …

    Yolculuk

  5. … كُنْتُمْ جُنُبًا فَاطَّهَّرُوا وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ …

    Yolculuk

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökسفر
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerكشف, جلو, رحل
Zıt Kökستر
Çekirdek Özet 1Bir örtüyü, tozu veya perdeyi sıyırıp altındakini bütünüyle açığa çıkarma ve süpürme
Çekirdek Özet 2İnsanın mekanından sıyrılıp açığa çıkması, sabahın aydınlanması ve hakikati beyan eden kayıt
Çekirdek Özet 3Örtük olanın zahir kılınmasıyla belirsizliğin giderilmesi, tanıklık ve intikal nizamı
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca fiziki yer değiştirmeye (yolculuğa) indirgeyip örtünün kalkması, aydınlanma ve yazılı belgeleme boyutlarını gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
سفBir şeyin alt katmana inmesi, dökülmesi, yayılması veya yüzeyden sıyrılması; سفح (kan veya su dökme), سفك (akıtma), سفل (aşağı inme), سفن (kabuğunu soyma, süpürme) ve سفه (hafifleşip savrulma) köklerinde olduğu gibi yüzeyin hareketi veya çözülmesiرÇekirdeğe baş, tepe, belirme ve görünürlük imgesi katarak yüzeydeki örtünün kazınması ya da sıyrılması sonucunda gizli olanın yukarıya ve açığa çıkmasını, aydınlığın bütünüyle yayılmasını sağlamıştır

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
سDiken, destekTutunma, yüzeyi kavrama ve direnç gösterme; örtünün veya kabuğun nesneye yapışık duran ilk halini temsil eder
فAğızAçıklık, dışarı çıkma, nefes ve yarılma; temasın çözülerek örtünün aralanmasını ve içtekinin dışa açılmasını imler
رİnsan başıÜst, başlangıç, öne çıkış ve aşikarlık; sıyrılma hareketinin sonucunda nesnenin açıkça görünür ve bilinir hale gelmesini sağlar
سفرYüzeydeki direncin yarılarak içtekinin aşikar kılınmasıKabuğun, tozun, örtünün veya gecenin sıyrılarak aralanması ve varlığın tepe noktasıyla, tüm çıplaklığıyla meydana çıkması hareketidir

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamYerin üzerindeki çöp ve tozun süpürgeyle kazınarak süpürülmesi (سَفَرْتُ البَيْتَ), rüzgarın yerdeki yaprak ve tozu önüne katıp sıyırması (السَّفِير) ve kadının yüzündeki örtüyü bütünüyle açması
Cahiliye şiiri kullanımıİmruü’l-Kays bir beytinde kökü yüzün örtüsüz, açık ve parlak görünümü anlamında kullanmıştır: ثِيَابُ بَنِي عَوْفٍ طَهَارَى نَقِيَّةٌ / وَأَوْجُهُهُمْ عِنْدَ الْمَسَافِرِ غُرَّانُ
Erken Arapça kullanımErken dönem bedevi dilinde rüzgarın bulutları dağıtıp gökyüzünü açması سَفَرَتِ الرِّيحُ السَّحَابَ şeklinde ifade edilmiş; sonbaharda ağaçtan dökülüp rüzgarın savurduğu yapraklara da السَّفِير denilmiştir

المصدر Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha, Asās al-Balāgha ve Kitābü’l-ʿAyn.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dilleri ailesinde سفر kökü iki temel semantik hatta derinleşir. Kuzeybatı Sami dillerinde (İbranice, Aramice, Süryanice ve Ugarit dilinde) kök doğrudan sayma, kaydetme, yazma, metin ve kitap anlam alanını yönetir. İbranicede s-p-r kökünden türeyen sēfer (kitap, yazılı belge) ve sōfēr (yazıcı, katip), Süryanicede sefrā (yazı, kitap), Akadcada ise šipru (görev, elçilik mektubu, haber) kelimeleri bu hattın en kadim tanıklarıdır. Arapçada ise kök, bir yandan örtünün sıyrılması, süpürme, sabahın aydınlanması ve kişinin yerini terk edip açığa çıkması (yolculuk) gibi daha ilksel fiziksel eylemleri korurken, diğer yandan hakikatleri açığa vuran büyük kitaplar (el-esfâr) ve ilahi vahyi kaydeden / tebliğ eden elçiler-yazıcılar (es-sefere) anlamıyla Kuzeybatı Sami hattındaki kurumsal anlamla tam bir uzlaşma sergiler. Dolayısıyla kökün ilksel somut çekirdeği bir yüzeyin sıyrılarak üzerindekinin aşikar edilmesi ve kaydedilmesidir.

درجة الثقة Kesin

المصدر Brown-Driver-Briggs, HALOT, Payne Smith, Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönÖrtüyü kaldırma, yeri süpürme ve aydınlanmaSüpürme (kesf/keşf) eylemi zemini, yolculuk insanı, şafak ise ufku örten karanlığı sıyırarak açığa çıkardığı için türetimler tek bir fiziksel harekete bağlanırKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice sefer, Süryanice safra/sefra, Akadca šipruYazmak, saymak ve kayıt altına almak suretiyle belirsizliği giderme; kitap ve yazıcı kavramlarının ortak Sami mirasındaki birincil karşılığıdırKesin
Daha geniş dilsel ilişkiMısır hiyeroglif yazısında yazıcı ve mühür kavramlarıyla fonetik benzerlikKarşılaştırmalı Afro-Asyatik çalışmalarda yazı gereçleri ve kayıt fonksiyonuyla ilgili bölgesel kültürel geçişler tartışılmıştırMuhtemel

المصدر Brown-Driver-Briggs, Gesenius, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
سفرAnlamlıAçığa çıkarma, sıyırma, süpürmeÖrtünün kalkması, yolculuk, aydınlanma ve yazılı belge anlamlarını taşırHedef kök; Kur'an'da geçer
سرفAnlamlıHaddi aşma, gafletle harcamaÖlçüyü gözden kaçırıp sınırın ötesine taşma ve denetimsiz saçılma hareketidirOrtak çekirdekteki yayılma ve saçılma ile ilişkilidir; Kur'an'da geçer
فسرAnlamlıÜstünü açma, beyan etmeÖrtülü manayı ayıklayıp açık ve anlaşılır kılma; zihni perdeyi aralama eylemidirHedef kökle tam bir kalb (ters yüz olma) ve semantik eşdeğerlik ilişkisi taşır; Kur'an'da geçer
فرسAnlamlıYarma, parçalama, sezmeYırtıcı hayvanın avını parçalaması; feraset ise perdenin arkasını delip hakikate vakıf olmadırKur'an'da geçmez
رسفAnlamlıKöstekli yürümeAyaktaki bağ ve zincir sebebiyle ağır ve adımlarını kısıtlayarak ilerlemeHedef kökün serbestçe açılıp yayılma anlamına zıt bir kısıtlılık taşır; Kur'an'da geçmez
رفسAnlamlıGöğse vurma, tekmelemeBir nesneyi veya canlıyı ayakla ya da darbeyle itip sarsma hareketidirKur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
سفرMerkezÖrtüyü sıyırıp açığa çıkarmaÜzeri örtülü veya gizli bir şeyi katmanını kazıyarak, süpürerek ya da mekanından çıkararak bütünüyle aşikar etmeHem fiziki sıyrılmayı hem sabah aydınlığını hem de hakikati açığa vuran kaydı içerir
كشفKomşuAçma, örtüyü kaldırmaسفر kökünde yerinden sıyrılma ve geniş çaplı aydınlanma varken, كشف doğrudan bir nesnenin üzerindeki örtünün çekilmesine odaklanırDarlık, keder veya perdenin kaldırılmasında daha anlık bir soyutlama taşır
جلوKomşuCilalama, berraklaştırmaجلو kökünde matlığı giderip parlatma esasken, سفر süpürüp aralayarak altındakini ortaya çıkarma önceliğine sahiptirGörüntünün netleşmesi ve ortaya serilmesi boyutudur
رحلKomşuGöç etme, yer değiştirmeرحل yükünü bağlayıp binek üzerine koyarak göçmeyi hedeflerken, سفر kişinin bilinmezlikten veya yerleşik örtüden açığa çıkmasını vurgularSalt seyahat ve mekan intikalidir
سترZıtÖrtme, gizlemeBir şeyi bir örtü veya engel arkasına alarak görünmez kılma eylemidirسفر kökünün sıyırma ve açığa çıkarma hareketinin tam zıddıdır

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaسفرAçığa çıkarma, yolculuk, kitapÖrtünün sıyrılması, sabah aydınlığı, intikal ve hikmet dolu hacimli yazılı belgeKesin
LatinceRevelare, iter facere, volumenÖrtüyü açmak, yol almak, rulo/yazma eserRevelare örtüyü kaldırmayı, iter facere yer değiştirmeyi karşılar; kökün bütünsel genişliğini tek kelime taşımazGüçlü
İngilizceUnveil, journey / travel, scripture / tomeÖrtüyü açmak, yolculuk yapmak, ciltli kutsal kitapTravel intikali, unveil açığa çıkışı, tome ise ağırbaşlı yazılı eseri karşılarGüçlü
AlmancaEnthüllen, reisen, schriftwerkAçığa çıkarmak, seyahat etmek, yazılı eserEnthüllen kökün örtüyü sıyırma nüansına, reisen yolculuğa, schriftwerk ise esfâr anlamına denktirGüçlü
FransızcaDévoiler, voyager, grimoire / livre saintAçmak, yolculuk etmek, yazma eserDévoiler yüzün veya hakikatin örtüsünü kaldırmayı doğrudan yansıtırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
سَفَرٍ (ve türevleri)Yolculuk, mekan değiştirme haliİbadetlerde (oruç, teyemmüm, namaz) ruhsat sebebi kılınan veya fiziksel meşakkat içeren seyahat bağlamı; Bakara 2:184, Nisâ 4:43, Tevbe 9:42
أَسْفَارًاBüyük ve ilahi kitaplar, sahifelerTevrat’ın ve ilahi vahiylerin hakikatleri açığa vuran hacimli metinleri, ancak amel edilmediğinde sadece kuru yük oluşu bağlamı; Cum’a 62:5
أَسْفَرَAğarma, karanlığın sıyrılarak aydınlanmasıGecenin çekilip şafağın bütünüyle ufku kaplaması ve aydınlığın yayılması; Müddessir 74:34
سَفَرَةٍYazıcı ve elçi meleklerVahyi koruyan, kaydeden, getiren ve kullar ile Allah arasında elçilik yapan kerim varlıklar; Abese 80:15
مُسْفِرَةٌIşıldayan, aydınlık ve parıldayan yüzlerKıyamet gününde sevinç ve müjde ile parlayan, üzerindeki hüznün sıyrıldığı mümin çehreleri; Abese 80:38

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamVahyin kaydı ve meleklerin elçiliğiAbese Suresi'ndeki سَفَرَة kelimesi üzerinden vahyin tahriften korunmuşluğu ve meleklerin aracı/elçi vasfıHakikati gizlemeden olduğu gibi izhar eden ve tebliğ eden güvenilir kayıt boyutu
FıkıhSefer hükümleri ve ruhsatlarHangi mesafenin ve şartların namazı kısaltma ve orucu erteleme ruhsatı doğuran şer'i «sefer» sayılacağıYerleşim örtüsünden çıkıp meşakkate ve dış alana açılma hali
TefsirKitap yüklenen merkep meseli ve şafağın belirişiCum'a Suresi'ndeki أَسْفَار lafzı ile ilahi kelamın mana derinliği ile biçimsel taşınması arasındaki zıtlığın tahliliManası anlaşılmayan ve hayata geçmeyen vahyin sırf ağırlık teşkil etmesi
HadisSabah namazının vakti ve seyahat adabı«Sabahı aydınlatın (أَسْفِرُوا بِالفَجْرِ) zira ecri daha büyüktür» nebevi beyanındaki vakit tespitiFecrin iyice yayılıp karanlığın tamamen sıyrıldığı an

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniVahyin tespiti ve ibadet ruhsatıHakikatin ifşası ve mekan intikaliİnsanın durağanlıktan çıkışı ve ilahi kaydın korunmasıDinde sefer hem zahmet anında ruhsat alanı açar hem de ilahi kitapların taşınan bir yük değil rehber olduğunu hatırlatırKesin
İlmiYazılı kültür ve tedvin nizamıKitap (sifr) ve kayıt altına almaBilginin nesiller boyu üzerindeki cehalet perdesini kaldırarak korunmasıİlmi sistemde yazılı kayıtlar cehaleti süpüren ve hakikati aşikar eden temel bilgi taşıyıcılarıdırGüçlü
SiyasiDiplomatik ilişkiler ve elçilikSefaret ve elçi (sefîr) heyetiİki toplum arasındaki gerilim ve ihtilafı giderip barışı açığa çıkarmaKökün sulh yapma (سِفَارَة) anlamı siyasal alanda arabuluculuk ve diplomasi kurumunu kurarGüçlü
İktisadiTicaret kervanları ve mal intikaliTicari seyahat ve lojistik hareketlilikYerel kaynakların dış pazarlara açılması ve pazar tıkanıklığının süpürülmesiÜretilen değerin yerleşik alandan çıkarılarak dolaşıma sokulması iktisadi tıkanıklığı giderirGüçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerFaz geçişi ve yüzey temizleme (entropi azaltımı)Bir sistemin üzerindeki gürültünün veya örtücü katmanın kaldırılarak gizil durumun ölçülebilir ve gözlemlenebilir hale getirilmesi; termodinamikte yüzeyin serbest enerjisinin açığa çıkmasıGüçlü
Beşeri bilimlerKamusallaşma ve kimlik ifşasıBireyin mahrem veya yerel alandan çıkarak kamu meydanına adım atması; yolculuk ve metin yoluyla toplumsal rolün ve gizli karakterin test edilip alenileşmesiGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca bir şehirden diğerine gitmek (turistik veya fiziki gezi) şeklindeki mekanik yolculuk kavramına sıkıştırmak
Kur'an içi daha geniş anlamKök; gecenin sıyrılıp hakikatin güneş gibi doğmasını, yüzlerdeki manevi neşenin ışıldamasını, ilahi vahyin hakikatleri faş eden yazılı kitaplarını ve meleklerin elçilik kaydını kapsayan bütüncül bir «örtünün kalkması ve alenileşme» sürecidir
Yanlış anlamanın doğuracağı hataCum’a 62:5 ayetindeki «esfâr»ı rastgele defterler sanarak ilahi metinlerin dönüştürücü mahiyetini kavramamak; Abese Suresi'ndeki «sefere»yi sıradan katipler zannederek vahiy taşıyıcılığının kudsiyetini kaçırmak ve sefer ruhsatlarını sırf kilometre hesabına indirgeyip varoluşsal boyutunu ıskalamak

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'da hakikatin örtülü kalmayıp bizzat aydınlığa kavuşturulması, ilahi kitapların taşıdığı ağır sorumluluk ve insanın yerleşik ataletinden sıyrılarak sınandığı intikal halleri bu kök üzerinden inşa edilir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Ruhsat ve meşakkat bildiren ahkam ayetlerinde (Bakara 2:184, 185; Nisâ 4:43), ilahi vahiyle amel etmeyip onu sadece şeklen taşıyanları yeren teşbih ayetinde (Cum'a 62:5) ve vahyin melekler eliyle korunup aktarıldığını bildiren tebliğ ayetlerinde (Abese 80:15).
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Bilgiyi sadece hafızada veya kütüphanede tutmanın erdem sayıldığı anlayışı yıkar; zira vahiy, kapağı açılıp hayatı aydınlatmadığı ve amel edilmediği sürece insan sırtında sadece bir «sifr/yük» olarak kalır.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir yüzeyi süpürmek, tozu ve örtüyü kazıyarak kaldırmak, kişinin mekanından dışarı çıkarak görünür olması ve sabahın karanlığı sıyırması.
  • Soyut anlamBelirsizliğin ve kapalılığın giderilerek hakikatin, niyetlerin, bilginin ve ilahi kayıtların aşikar hale gelmesi.
  • Sistematik karşılıkGizlilikten aleniyete geçişin, diplomatik/ilahi arabuluculuğun ve metinleşmiş hikmetin taşıyıcı mekanizması.
  • LaTeX modeliS:X→ΔΦYburadaY=X∖Ω,Λ(Y)≫Λ(X)
  • LaTeX açıklamasıFormülde X örtülü veya yerleşik durumu, Ω yüzeyi kaplayan perdeyi, tozu ya da karanlığı temsil eder. ΔΦ sıyırma, süpürme veya intikal hareketidir. Bu hareket sonucunda sistem örtüsünden arınarak (Y=X∖Ω) yeni bir duruma geçer. Λ fonksiyonu aşikarlık, aydınlık ve bilinirlik derecesini göstermekte olup, işlem sonrasındaki aşikarlık derecesi ilk durumdakinden çok daha büyüktür (Λ(Y)≫Λ(X)). Bu model kökün örtüyü kaldırıp altındakini ortaya çıkarma dinamiğini simgeler.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: س