شكس

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ش-ك-سالصيغ: ١ · الجذور المجاورة: ١٠ · الآيات: ١ · السور: ١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».كثرشركسلمشكسضربألهمُتَشَاكِسُونَحمدعلمسويمثل

الجذرالصيغ ١الآيات ١السور ١المجاورة ١٠

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

شكس

ش - ك - س

جذر
  • الورود: ١
  • الآيات: ١
  • الصيغ: ١
  • المعاجم: ١٢

Çekiç, “müteşakis” ise çekiştiren demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٢)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Çekiç, “müteşakis” ise çekiştiren demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٨١
الكاف والشين والسين معهما ش ك س يستعمل فقط شكس: الشِّكِسُ: السيء الخلق في المبايعة وغيرها، والشَّكَسُ: المصدر. والليل والنهار يتشاكسان، أي: يتضادان، ولا يتوافقان، وكذلك الشَركاءُ الشَّكِسُون، وفي القرآن: "شركاء متشاكسون". ورجل شكِسٌ بين الشَّكَسِ، قال: إني امرؤ خلقت شَكْساً أشوسا
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٤٥
رجل شَكْسٌ بالتسكين، أي صعبُ الخُلقِ وقوم شُكْسٌ، مثال رجلٍ صَدْقٍ وقومٍ صُدْقٍ. وقد شَكِسَ بالكسر شَكاسَةً. وحكى الفراء: رجلٌ شكِسٌ، وهو القياس.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٩٦٥
ك ش س شكس : ومحلةٌ شكْسٌ : ضيقةٌ ، قال عبد منافٍ الهذلي : وأَنَا الذي بَيَّتُّكُمْ في فِتْيَةٍ بمحلَّةٍ شكْسٍ ولَيْلٍ مُظلم قال الليث : الشَّكِسُ : السِّيءُ الخُلُق في المبايعةِ وغيرها ، وقد شَكِسَ يشكَسُ شَكَساً . ( أبو عبيد عن أبي زيد ) : الشكِسُ والشِرسُ جميعاً : السيءُ الخُلق . وقال الفراء : رجلٌ شكِسٌ عَكِصٌ . وقال الليث : الليلُ والنهار يتشاكسان أي يتضادَّان ، وقال أبو إسحاق في قول الله
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٩٠
- الشكس: السيئ الخلق، وقوله تعالى: ﴿شركاء متشاكسون﴾ [الزمر/29]، أي: متشاجرون لشكاسة خلقهم.
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٥٧
ش ك س ومن المجاز‏:‏ الليل والنهار يتشاكسان‏:‏ يختلفان‏.‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ١٬٢٧٧
الشَّكُسُ والشَّكِسُ والشَّرِسُ، جميعاً: السَّيِّءُ الخلق، وقيل: هو السيِّءُ الخلق في المبايعة وغيرها. وقال الفراء: رجل شَكِسٌ عَكِصٌ؛ قال الراجز: شَكْسٌ عَبُوسٌ عَنْبَسٌ عَذَوَّرُ وقوم شُكْسٌ مثال رجل صَدْق وقوم صُدْق؛ وقد شَكِسَ، بالكسر، يَشْكَسُ شَكَساً وشَكاسَةً. الفراء: رجل شَكِسٌ، وهو القياس، وإِنه لَشكِسٌ لَكِسٌ أَي عَسِرٌ. والمِشْكَسُ: كالشَّكُسِ؛ عن ابن الأَعرابي؛ وأَنشد: خُلِقْتَ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ١٩٠
* ش ك س * رجل * شَكْسٌ * بوزن فلس أي صعب الخلق وقوم * شُكْسٌ * بوزن قفل وبابه سلِم وحكى الفراء رجل * شَكِسٌ * بكسر الكاف وهو القياس قلت قوله تعالى ﴿شركاء مُتشاكسون﴾ أي مختلفون عسرو الأخلاق
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١٬٠٨٦
الشكس، بالفتح: قبل الهلال بيوم أو يومين، وهو المحاق، نقله الصاغاني في العباب، عن أبي عمرو، وأنشد: يوم الثلاثاء بيوم شكس وذكر الفتح مستدرك. والشكس، كندس وكتف، الأخير عن الفراء، وهو القياس: الصعب الخلق العسره في المبايعة وغيرها، وقال الفراء: رجل شكس عكص، قال الراجز: شكس عبوس عنبس عذور ج شكس، بالضم، مثال: رجل صدق، وقوم صدق، وقد شكس ككرم، وفي التهذيب: وقد شكس، بالكسر، يشكس شكسا
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٬٢٧٢
شَكِسَ 1 شَكِسَ ذ , (T, S, Msb, TA,) aor. شَكَسَ , inf. n. شَكَسٌ (T, Msb, TA) and شَكَاسَةٌ; (T, S, Msb, TA;) or شَكُسَ, aor. شَكُسَ , (O, K, TA,) inf. n. شَكَاسَةٌ; (O;) He was, or became, refractory, untractable, perverse, stubborn, or obstinate, in disposition: (S, O, K:) or hard in disposition, or illnatured, in behaviour or dealing: (TA:)or evil in disposition, or illnatured, and very
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٣٦١
شَكِسَ شَكِسَ A ( n. ac. شَكَس 4 ), شَكُسَ U ( n. ac. شَكَاْسَة 22t ), a. Was perverse, stubborn, morose; was cross, contrary, ill-tempered, unsociable, disagreeable. شَاْكَسَ شَاْكَسَ III , a. Treated harshly. تَشَاْكَسَ تَشَاْكَسَ VI , a. Quarreled . شَكِس 5 , شَكُس 6 , Perverse, stubborn, morose; unsociable, disagreeable. b. Avaricious, niggardly.
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٥٬٣٤٠
شكس شَكِسَ - يَشْكَسُ - تَشاكَسَ - يَتَشَاكَسُ - مَتَشَاكِس - مَتَشَاكِسُوْن شَكِسَ - يَشْكَسُ + الكائن + في أمر أو عن أمر: يبدي الإباء والرفض والكره لإنفاذ أمر أو فعل، وذلك عناداً ناجماً عن سوء في الخلق والمزاج تَشاكَسَ - يَتَشَاكَسُ: على وزن " تفاعلَ " من " شَكِسَ - يَشْكَسُ ": يتبادل كائنان وبدافع ذاتي،الرفض والإباء في إنفاذ أمر مشترك
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٠ (الإجمالي: ١٤)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. ضرب

    الآيات المشتركة: ١ · Örnek verdi

  2. حمد

    الآيات المشتركة: ١ · Hamd: Cümle kapısı demektir

  3. رجل

    الآيات المشتركة: ١ · Rical ayak demektir

  4. سوي

    الآيات المشتركة: ١ · Seviye: Engebesiz düz yerdir

  5. سلم

    الآيات المشتركة: ١ · “Süllem” merdiven demektir

  6. شرك

    الآيات المشتركة: ١ · Tasma kayış demektir

  7. مثل

    الآيات المشتركة: ١ · Çamurdan yapılan ve bir şeye benzetilen nesne, heykeldir

  8. كثر

    الآيات المشتركة: ١ · Kesr(sin ile) kırık demektir

  9. علم

    الآيات المشتركة: ١ · Dağın sivri noktası demektir

  10. أله

    الآيات المشتركة: ١ · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir

الآيات التي ورد فيها(١)

  1. ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا رَجُلًا فِيهِ شُرَكَاءُ مُتَشَاكِسُونَ وَرَجُلًا سَلَمًا لِرَجُلٍ هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا الْحَمْدُ لِلَّهِ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ

    Çekişenler

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökشكس
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerشرس, عسر, شجر
Zıt Kökسلم
Çekirdek Özet 1Huysuzluk, geçimsizlik, uzlaşmaz sertlik ve birbirine ters düşme
Çekirdek Özet 2Ortaklar arasında uyuşmazlık, zıt iradelerin çekişmesi ve tevhidsizliğin getirdiği parçalanmışlık
Çekirdek Özet 3Çok başlı ve zıt vektörlü yönetim yapılarının iç çatışmaya ve kilitlenmeye mahkûm oluşu
Kritik Hata RiskiKavramı yalnızca sıradan bir çekiştirme zannederek şirkteki irade çatışması ve ontolojik parçalanma boyutunu gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
شكBirbirine geçme, saplanma, delinme, iki yön arasında tereddüt ve ayrışma noktası oluşturma (örnek: شكك, شكل, شكو, شكر)سÇekirdekteki saplanma ve karmaşa hareketine sertlik, inat ve direnç eklenerek iki tarafın birbirine karşı uzlaşmaz bir huysuzlukla zıtlaşması anlamı oluşmuştur

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
شDiş; ısırma, parçalama, keskinlikÇatışmacı, keskin, kırıcı ve ayrıştırıcı etki
كAvuç içi; kavrama, eğme, kaplamaSahiplenme iddiası, baskı ve karşılıklı müdahale çabası
سDiken, destek; tutunma, dayanma, korumaİnatçı duruş, esneklikten uzak direnç ve geçimsizlik
شكسKarşılıklı sahiplik iddialarının ve keskin baskıların inatçı bir dirençle birbirine çarparak uzlaşmaz bir çatışma ve geçimsizlik oluşturması

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamAlışverişte, ortaklıkta ve muamelede aşırı huysuzluk, esnek olmama ve karşı tarafı zora sokan geçimsiz tabiat
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şahitlerinde tabiatı uzlaşmaz ve sert kimseleri nitelemek üzere şöyle denilmiştir: إِنِّي امْرُؤٌ خُلِقْتُ شَكْساً أَشْوَسَا
Erken Arapça kullanımGece ile gündüzün birbiriyle uyuşmayıp zıtlaşarak birbirini kovalaması durumu için kadim Arap kelamında şu ifade yer almıştır: الليل والنهار يتشاكسان

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Lisānü’l-Arab, Esâsü’l-Belâga.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dilleri ailesi içerisinde شكس kökü, merkezi ve kuzeybatı Sami dillerinde marjinal kalan, asıl fonetik ve semantik gelişimini Arapça sahasında tamamlamış özel bir leksik birimdir. İkili شك çekirdeği (delme, birbirine geçme, düğümlenme) Sami dillerinde müşterek bir tabana sahipken, sonuna üçüncü harfin eklenmesiyle oluşan bu üçlü form Arapçada doğrudan ahlaki ve muameleye dair bir uzlaşmazlığı temsil etmiştir. İbranice ve Aramicede doğrudan aynı kök dizilişi yerine, sertlik ve sürtüşme bildiren köklerle dolaylı fonetik akrabalıklar kurulabilse de Arapça, kökün anlamını "ortaklıkta huysuzluk, zıtlaşma ve geçimsizlik" ekseninde daraltarak özgün bir semantik alan kurmuştur.

درجة الثقة Muhtemel

المصدر David Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques), Brown-Driver-Briggs, Lisān al-ʿArab.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönHuysuzluk, sert mizaç ve karşılıklı zıtlaşma bildiren üçlü kökKarşılıklı ortaklıkta tarafların birbiriyle uyuşamaması ve zıt yönlere çekmesiKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİkili شك çekirdeği zemininde ayrışma ve sürtüşme akrabalığıÜçlü form Arapça içinde özelleşmiş olup komşu Sami dillerinde yaygın bir türevi bulunmamaktadırMuhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıGüvenilir ve spekülatif olmayan veri tespit edilmemiştirVeri bulunamadı

المصدر HALOT, David Cohen, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
شكسAnlamlıHuysuzluk, geçimsizlik, zıtlaşmaBirbirine zıt hedeflere sahip tarafların uzlaşmaz çekişmesiHedef köktür, Kur'an'da geçer
شسكKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur'an'da geçmez
كشسKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur'an'da geçmez
كسشKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur'an'da geçmez
سشكKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur'an'da geçmez
سكشKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
شكسMerkezÇatışma ve uzlaşmazlıkOrtakların birbirine zıt hedeflerle kavgacı ve geçimsiz olmasıKarşılıklı iradelerin kilitlenmesi durumu
شرسKomşuHuysuzluk ve hırçınlıkBireyin fıtratındaki katılık ve kaba tabiatİlişkiden ziyade şahsi ahlak ön plandadır
عسرKomşuZorluk ve katılıkİşin sarpa sarması, esneklik tanımama haliİradelerin zıtlığından çok sürecin tıkanmasıdır
شجرKomşuDallanma ve ihtilafGörüşlerin birbirine girerek fiili tartışmaya dönüşmesiFikirsel ve pratik karmaşadır
سلمZıtBütünlük ve esenlikTek bir iradeye ait olma, çatışmasızlık ve uyumZümer 39:29'daki salim kavramının zıttıdır

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaشكسÇatışan, geçimsiz ortaklarTek bir tasarruf üzerinde birden fazla zıt ve huysuz iradenin çekişmesiKesin
Latincediscors, litigiosusUyuşmaz, çatışanİradelerin birbiriyle uyumsuzluğunu ve dava/kavga halini karşılar; ahlaki tabiat yönünü tam vermezGüçlü
İngilizceconflicting, discordant, contentiousÇatışmalı, uzlaşmazBirbirine zıt hedefleri olan tarafların sürtüşmesini verir; Arapçadaki mizaç huysuzluğunu kısmen dışarıda bırakırGüçlü
Almancauneinig, widerspenstig, zerstrittenAnlaşmazlık içinde, inatçı, kavgalıKarşılıklı inatlaşma ve geçimsizlik halini iyi karşılarGüçlü
Fransızcaquerelleur, divergent, discordeurKavgacı, ayrışık, uyuşmazSürekli çatışan özneleri tanımlar; mülkiyet ortaklığındaki kilitlenmeyi dolaylı ifade ederGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Wörterbuch, Dictionnaire Littré.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
مُتَشَاكِسُونَBirbiriyle anlaşamayan, zıt huylu, her biri farklı yöne çeken ortaklarTevhid ile şirk arasındaki farkı gösteren mesel bağlamı (Zümer 39:29)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamTevhid ve şirk ontolojisiÇok tanrılı tasavvurların kaçınılmaz çatışma doğuracağı ilkesi (Burhân-ı temânu')İlahî iradelerin çatışması durumunda evrendeki düzenin bozulacağı gerçeği
FıkıhMülkiyet ve şirket hukukuOrtakların uyuşmazlığı halinde mal veya köle üzerindeki tasarrufların kilitlenmesiOrtaklığın feshi veya hâkim müdahalesini gerektiren geçimsizlik hali
TefsirTemsilî mesellerMüşriğin parçalanmış psikolojisi ile muvahhidin iç huzurunun karşılaştırılmasıÇelişkili arzular ve sahte otoriteler arasında ezilen insan durumu
HadisVeri bulunamadıIstılahi bir kavram olarak belirginleşmemiştirVeri bulunamadı

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniŞirk ve sahte ilahlarÇok başlı kulluk ve parçalanmışlıkİnsanı birden fazla çatışan otoriteye bağlayarak ontolojik bunalıma sürüklemeTevhidin zıddı olan parçalanmış kulluk halidirGüçlü
İlmiÇelişkili ilkeler ve aksiyomlarEpistemik uyuşmazlıkBirbiriyle zıt öncüllerin tutarlı bir bilgi teorisi inşa etmesini engellemeZıt aksiyomlar sistemi kilitler ve anlamsızlaştırırGüçlü
SiyasiÇok başlı yönetim ve yetki karmaşasıAnarşi ve kilitlenmeBirbirini tanımayan veya çatışan erklerin devleti ve toplumu felç etmesiOtorite çatışmasının karar alma mekanizmasını çökertmesiGüçlü
İktisadiUyuşmaz ortaklık ve mülkiyet çekişmesiKilitlenmiş sermaye ve yönetimHissedarların çatışması yüzünden üretimin durması ve kaynak israfıKarar birliği olmayan şirketlerin iflasa sürüklenmesiGüçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerZıt vektörlerin bileşkesi ve girişim bozulmasıFizikte aynı nesneye etki eden farklı yönlerdeki kuvvetlerin cismi yıpratması veya sıfır net hareketle sistemi kilitlemesiGüçlü
Beşeri bilimlerRol çatışması ve çoklu vesayet kriziSosyoloji ve yönetim biliminde bireyin birbiriyle çelişen birden çok amirin veya normun baskısı altında kalarak karar alamaması ve tükenmesiGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimeyi yalnızca sıradan bir çekiştirme veya basit bir ortaklık kavgası seviyesine indirgemek
Kur'an içi daha geniş anlamBirden çok sahte otoriteye, çelişkili ideolojiye veya hevese boyun eğmenin getirdiği varoluşsal bölünme, kilitlenme ve psikolojik yıkım
Yanlış anlamanın doğuracağı hataTevhidin insanın psikolojik ve toplumsal bütünlüğünü kuran temel ilke olduğunu kavrayamayıp şirki sadece soyut ve metafizik bir yanılgı saymak

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Şirk psikolojisini ve çok başlı otoritenin insan kişiliğini nasıl parçaladığını tek bir zihinsel sahneyle somutlaştıran en güçlü temsili sunar
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Tevhid-şirk karşılaştırmalarının yapıldığı, Burhân-ı temânu' fikrinin işlendiği mesel ayetlerinde (Zümer 39:29)
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Çok otoriteliliğin veya zıt ideolojilere aynı anda bağlı olmanın bir zenginlik olduğu vehmini çürütür; zıt emirlerin köleyi mahvettiğini gösterir

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamOrtaklıkta ve ilişkide huysuzluk, inatçı direnç ve zıt yönlere çekme.
  • Soyut anlamBirbiriyle uyuşmayan, uzlaşmaz hedeflere sahip iradelerin aynı nesne üzerinde kurduğu kilitlenme ve kaos.
  • Sistematik karşılıkÇok merkezli, zıt vektörlü sistemlerin ürettiği entropi ve yetki krizinin tek merkezli tevhid nizamı ile bertaraf edilmesi.
  • LaTeX modeliR⃗=∑i=1nv⃗i,v⃗i⋅v⃗j<0(i≠j)
  • LaTeX açıklamasıModel, aynı nesneye etki eden birden fazla n sayıdaki irade veya kuvvet vektörünü (vi) gösterir. Bu vektörlerin skaler çarpımının negatif olması (vi⋅vj<0), kuvvetlerin birbirine zıt yöneldiğini, uzlaşmaz bir çatışma içinde olduğunu ve sistemde yapıcı bir hareket yerine kilitlenme ve yıpranma ürettiğini sembolize eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ش