كسو

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: ك-س-و5 sîga, 81 mücavir kök, 5 ayet, 4 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.وسطمضغكِسْوَتُهُمْنَكْسُوهَاكسولحمفَكَسَوْنَاطعمعرفنشزحمر

KökSîga 5Ayet 5Sure 4Mücavir 81

▶ Ağı aç (3B)

كسو

ك - س - و

KÖK
  • 5 geçiş
  • 5 ayet
  • 5 sîga
  • 8 sözlük

Sıvının zıddı katı demektir.devamı ›

Notlarım

Sözlükler(8)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

Sıvının zıddı katı demektir.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.461 harf
الكاف والسين و"وايء" معهما ك س و، ك و س، و ك س، س و ك، ك ي س، ك س أ، ك أ س، أ س ك مستعملات كسو: الكِسْوَةُ والكُسْوةُ: اللباس. كَسَوْته: ألبسته. واكْتَسَى: لبس الكِسْوة. والجميع: الكُسَى. واكْتَسَتِ الأرض بالنبات: تغطت به. والنسبة إلى الكِساء: كِسائيّ وكِساويّ. وتثنيته: كساءان وكساوان. كوس: الكُوسُ: خشبة مثلثة بقيس النجار بها تربيع الخشب وتدويره، وهي كلمة فارسية. والكُوس والكَوْس: فعل الدابة إذا
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR468 harf
ك س و له كسوة حسنة وكسًى فاخرة وكساه ثوباً فاكتساه واستكسيته‏.‏ قال أبو الأسود‏:‏ كساني ولم أستكسه فحمدته أخ لي يعطيني الجزيل وناصر وكسيَ الرجل فهو كاسٍ نحو‏:‏ حليَ فهو حالٍ‏.‏ قال الخطيئة‏:‏ واقعد فإنك أنت الطاعم الكاسي وأنشد القرّاء‏:‏ ومن المجاز‏:‏ اكتست الأرض بالنبات‏:‏ تغطّت به‏.‏ وقال‏:‏ فبات له دون الصّبا وهي قرّة لحاف ومصقول الكساء رقيق أراد اللّبن تعلوه الدّواية ونحوه‏:‏ ينفي
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR427 harf
* ك س و * * الكِسْوةُ * بكسر الكاف وضمها واحدة * الكُسًا * و * كَسَوْتُهُ * ثوبا * كِسْوةً * بالكسر * فاكْتَسَى * و * الكِسَاءُ واحد * الأكسِسيَةِ * و * تكسَّى * بالكساء لبسه و * كَسِيَ * العريان أي * اكتْتسَسَى * وبابه صدي ومنه قول الحطيئة دع المكارم لا ترحل لبغيتها واقعد فإنك أنت الطاعم الكاسي قال افرَّاء يعني * المَكْسُوَّ * كماء دافق وعيشة راضية قلت لا حاجة إلى ما ذهب إليه الفراء من التأويل
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR4.476 harf
: ( و ( *!الكُسْوةُ ، بالضَّمِّ : ة بدِمَشْقَ ) ، والمَشْهُورُ على الألْسِنَةِ بالكَسْرِ ، وهو المَوْضِعُ الذي كانتْ تُعْمَل فيه*!كُسْوَةُ الحَرَمَيْن الشَّريفَيْن سابِقاً ، وهي أَوَّل مَنْزلٍ للخارِجِ مِن دِمَشْقَ إلى مِصْرَ . ( و ) الكُسْوةُ : ( الثَّوْبُ ) الذي يُلْبَسُ ، ( ويُكْسَرُ ) ، والضَّمُّ أَشْهَر ، كما قالَهُ ابنُ السيِّد ؛ وعند العامَّةِ الكَسْر أَشْهَر . ( ج *!كُساً ) ، بالضَّمِّ
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR928 harf
كَسَوْتُهُ سَيْفًا 1 كَسَوْتُهُ سَيْفًا ذ [I invested him with a sword]. (TA in art. غشو.) تكسى 5 تكسى ذ : see تقى. كِسَآءٌ كِسَآءٌ ذ [A garment]. See عَبَآءٌ, and حِلْسٌ and مُسَيَّحٌ. ― -b2- ذُو كِسَآءٍ, as opposed to ذُوبُرْدٍ, (assumed tropical:) A poor man. (S, art. عج.) [The كساء was evidently a simple oblong piece of cloth; for الكِسَائِى is said to have been thus named because he wore
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR72 harf
كَسَا كَسَا U ( n. ac. كَسْو 1 ), a. Dressed, attired in, clothed with.
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR11.274 harf
كسو كَسَا - يَكْسُو - كِسْوَة كَسَا - يَكْسُوْ + كائن + كائناً: يستره ويغطيه بلباس أو ستر أو ما شابه: يأتي إلى شيء صاف لا يلتصق به شيء، ثم يلصق به أو يلبسه شيئاً فيغطيه ويستره كِسْوَة: على وزن " فِعْلة " اسم فعل للمرة من " كَسَا - يَكْسُو ": وهو بمعنى مفعول منه: الكساء الخاص: الشيء الذي يستعمل لتغطية وستر شيء آخر: ما يستخدم من لباس أو مواد
Tamamını oku

Sîgalar(5)

Mücavir kökler81 mücavir (107 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. لحم

    2 ortak ayet · Et

  2. طعم

    2 ortak ayet · Yiyecek demektir

  3. أله

    5 ortak ayet · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir

  4. عرف

    2 ortak ayet · Tanınan ile

  5. مضغ

    1 ortak ayet · Et parçası

  6. شور

    1 ortak ayet · Danışmak

  7. نشز

    1 ortak ayet · Tümsek yer demektir

  8. رزق

    2 ortak ayet · Üzüm demektir

  9. خوي

    1 ortak ayet · Haviy (hı) : Dere demektir

  10. كمل

    1 ortak ayet · Tam

  11. وسط

    1 ortak ayet · Orta

  12. حمر

    1 ortak ayet · Yaban eşeği demektir

Geçtiği ayetler(5)

  1. … النُّطْفَةَ عَلَقَةً فَخَلَقْنَا الْعَلَقَةَ مُضْغَةً فَخَلَقْنَا الْمُضْغَةَ عِظَامًا فَكَسَوْنَا الْعِظَامَ لَحْمًا ثُمَّ أَنْشَأْنَاهُ خَلْقًا آخَرَ فَتَبَارَكَ اللَّهُ …

    Hemen giydirdikSonra nutfeyi bir kan pıhtısı haline getirdik. Derken o kan pıhtısını bir çiğnemlik et yaptık. Bir çiğnemlik et parçasını kemik olarak yarattık. Kemiklere de et giydirdik. Ve sonra onu apayrı bir yaratık yaptık. Yaratanların en güzeli olan Allah’ın şanı ne yücedir.

Sîga sayfası: كِسْوَتُهُمْ
Sîga sayfası: وَاكْسُوهُمْ
Sîga sayfası: وَكِسْوَتُهُنَّ

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökكسو
YapıÜçlü
Özel Durumİlletli (nakıs)
Bağlamsal Yakın Köklerلبس, ستر, غشي
Zıt Kökعري
Çekirdek Özet 1Bir iskeletin, bedenin veya cismin üzerini saran koruyucu dış örtü
Çekirdek Özet 2Canlı dokunun iskeleti sarması ve insanın temel örtünme hakkı
Çekirdek Özet 3Çıplaklığı ve savunmasızlığı gideren yapısal ve hukuki koruma katmanı
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca dokuma kumaşa indirgeyip biyolojik ve kurumsal örtü işlevini yitirmek

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
كسBastırma, sıkıştırma, toplama, örtme ve yüzeyi bürüyerek katılaştırma (كسب, كسد, كسف, كسل)وİki harfli çekirdekteki örtme ve sarma hareketini akışkan bir temasla bir yapıya bütünüyle giydirme ve dış zırh kılma haline dönüştürmüştür.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
كavuç içi; kavrama, eğme, kaplamaBir nesneyi dışarıdan kavrayarak üstünü kaplayan ve saran el hareketi
سdiken, destek; tutunma, dayanma, korumaCisme tutunan, dış tesirlere karşı koruyucu bir hat ve destek oluşturan engel
وçengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, tutturmaDışarıdan gelen koruyucu unsuru içteki iskelete iliştiren ve sabitleyen bağ
كسوkaplayarak tutunan ve bağlanan koruyucu katmanİçteki yapıyı (beden veya kemik) kavrayıp ona sımsıkı tutunarak dış tehditlere karşı bir kalkan gibi örten tabaka

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamÇıplak bir yapıyı, bedeni veya iskeleti dışarıdan örten elbise; toprağın bitkiyle bürünmesi veya sütün üzerinde toplanan kaymak tabakası
Cahiliye şiiri kullanımıHutay’e hicvinde bu kökü giyinmişlik ve maddi tokluk üzerinden zikreder: واقعد فإنك أنت الطاعم الكاسي / دع المكارم لا ترحل لبغيتها
Erken Arapça kullanımErken dönem şairi Ebu’l-Esved ed-Düelî kerem sahibi bir dostunu överken kökü fiil olarak kullanır: كساني ولم أستكسه فحمدته / أخ لي يعطيني الجزيل وناصر

Kaynak Kitābü’l-ʿAyn, Lisānü’l-ʿArab, Asāsü’l-Belāġa, Dīvānü’l-Hutay’e.

Sami etimolojik katman

Sami dillerinde كسو kökü, aslen bir nesnenin üzerini bürümek, gizlemek, sarmak ve giydirmek semantik matrisine dayanır. İbranicede kāsāh (כָּסָה) biçimi bir şeyi örtmek, saklamak ve bürümek fiilini karşılar. Aramicede ve Süryanicede ksā (ܟܣܳܐ / כְּסָא) biçimi de bürümek, saklamak ve örtüye sarmak anlamındadır. Akadcada kasû kökü bağlamak, düğümlemek ve tutturmak eylemini temsil ederken, Arapçada bu kök özellikle soyut örtmeden ziyade bedeni, iskeleti veya nesneyi dıştan saran belirgin bir koruyucu katman (kِسوة) anlamında yoğunlaşmıştır. Klasik Arapça sözlüklerde toprağın bitkiyle donanması ve sütün kaymak bağlaması gibi hallerin de bu kökle ifade edilmesi, kökün çıplak bir çekirdeğin dış kabukla tahkim edilmesi fikrini koruduğunu gösterir.

Güven Kesin

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, HALOT, Lane's Lexicon.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönكسو / كِسْوَةÇıplak bedeni örten giysi, kemiği kaplayan et, toprağı örten nebatatKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice כָּסָה, Süryanice ܟܣܳܐÜzerini örtmek, gizlemek, örtüyle muhafaza etmekKesin
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıSami dilleri ötesinde kanıtlanmış doğrudan bir Afro-Asyatik kök tespit edilmediVeri bulunamadı

Kaynak Lisānü’l-ʿArab, Brown-Driver-Briggs, Gesenius Hebrew and Chaldee Lexicon.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
كسوAnlamlıGiydirmek, örtmekBir yapıyı koruyucu bir tabaka ile bürümekKur'an'da geçer; hedef kök
كوسAnlamlıBaş aşağı yıkılmak, ters dönmekAyakların kayıp başın üzerine yuvarlanması, ters yüz olmaKur'an'da geçmez; hareket yönü tersine döner
سكوKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu diziliş kullanılmaz
سوكAnlamlıSürtmek, ovalamakAğzı ve dişleri temizlemek için sürtme eylemiKur'an'da geçmez; temas ve ovalama anlamı taşır
وكسAnlamlıEksiltmek, noksanlaştırmakTicarette malın değerini düşürmek veya zarara uğramakKur'an'da geçmez; örtünün eksilmesi gibi değer kaybı
وسكAnlamlıToplamak, yüklemekDağınık şeyleri bir araya toplayıp denk yapmak, yükKur'an'da geçer; sarıp toplama bağı

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
كسوMerkezGiydirme ve korumaBir taşıyıcı iskeleti dışarıdan saran ve işlev kazandıran örtüHem biyolojik donatımı hem de toplumsal giyinmeyi kapsar
لبسKomşuBürünme ve giyinmeElbisenin bedene geçirilmesi ve nesnelerin birbiriyle kaynaşmasıKarışıklık ve birbirine girme anlamını da içerir
سترKomşuGizleme ve kapatmaGörünmesi istenmeyen bir ayıbı veya cismi perdelemekAmacı süslemek veya işlev vermek değil, bakıştan saklamaktır
غشيKomşuKuşatma ve bürümlemeBir şeyin üstünü tamamen kaplayıp altındakini görünmez kılmakGenellikle zihni veya ufku kapatan ezici ve ani bir örtüştür
عريZıtSoyunma ve çıplak kalmaKoruyucu ve örtücü katmanın tamamen kalkması haliKorumasızlık, zayıflık ve örtüsüz açığa çıkma

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaكسوGiydirmek, örtmekBir iskeleti veya bedeni muhafaza edip süsleyen dış katmanKesin
Latincevestire, induereGiydirmek, kaplamakBedeni örtmeyi karşılar ancak kemiğin etle kaplanması mecazını tam yansıtmazGüçlü
İngilizceto clothe, to vest, to wrapGiydirmek, donatmakTemel örtünmeyi verir; biyolojik doku sarma nüansı dışarıda kalırGüçlü
Almancabekleiden, umhüllenGiydirmek, sarmakDış örtüyü karşılar; yapısal kemik-et bütünleşmesini kısmen dışarıda bırakırGüçlü
Fransızcavêtir, revêtirDonatmak, büründürmekHukuki yetki ve giysi donatımını iyi verir; organik inşa anlamı zayıftırGüçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré Dictionnaire de la langue française.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
فَكَسَوْنَا / نَكْسُوهَاBiyolojik inşa ve donatımİskeletin et ve kas dokusuyla kaplanması, yaratılış ve diriliş tasviri (Mü'minûn 23:14, Bakara 2:259)
كِسْوَتُهُمْ / كِسْوَتُهُنَّ / وَاكْسُوهُمْSosyal ve hukuki hakYoksulun, eşin ve yetimin giyim ihtiyacının karşılanması, nafaka ve kefaret yükümlülüğü (Bakara 2:233, Nisâ 4:5, Mâide 5:89)

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamDiriliş ve hilkat bahsiÇürümüş kemiklerin yeniden etle kaplanması ve ilk yaratılışın mükemmelliğiKemiğin taş, etin örtü mesabesinde olması ve hayatın yeniden inşası
FıkıhNafaka ve kefaret hukukuKocanın eşine, velinin yetime ve yemin bozanın muhtaca temin etmek zorunda olduğu asgari giyim standardıTemel insan onurunu koruyan ve toplumsal çıplaklığı önleyen hukuki sorumluluk
Tefsirİstiare ve teşbih tahliliMü'minûn 23:14 ve Bakara 2:259 ayetlerindeki etin kemiğe giydirilmesi ifadesinin edebi inceliğiKemiğin bir askı, etin ise o askıyı koruyup tamamlayan bir elbise kabul edilmesi
HadisYardımlaşma ve faziletlerBir mümini giydirene kıyamet günü cennet libasları giydirileceği müjdesiSosyal dayanışmada açlığı doyurmakla çıplaklığı örtmenin denk tutulması

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniFıtri tesettür ve onurKoruma kalkanıİnsan haysiyetini korumakYaratılışın gereği olan örtünme, fıtratın çıplaklıktan muhafazasıdırKesin
İlmiAnatomi ve biyolojiDoku zırhıİskeleti hareket ettirmekKemik çatının üzerine kas ve deri katmanının yerleştirilerek can verilmesiKesin
SiyasiSosyal adaletTemel hak garantisiZayıfı korumakToplumdaki yetim ve muhtaçların giyim güvencesinin kamusal denetimiGüçlü
İktisadiAsgari geçim ve nafakaSosyal transferİhtiyacı gidermekZenginlik ve gelirin bir kısmının zorunlu giyim harcaması olarak aktarılmasıKesin

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDoku epitelleşmesi ve mekanik kaplamaKatı bir taşıyıcı çekirdeğin üzerini esnek ve koruyucu bir katmanla kaplayarak korozyonu önleme veya biyolojik organizmada kas dokusunun iskelete tutunmasıGüçlü
Beşeri bilimlerSosyal güvenlik ve hakların kurumsallaşmasıBireyin savunmasız ve çıplak halini devletin ve hukukun güvence zırhıyla örterek ona toplumsal hayatta kimlik ve güvenlik kazandırmasıGüçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca tekstil sektörüne ait kumaş ve giysi biçimlerine hapsedip anatomik ve ontolojik boyutunu dışlamak
Kur'an içi daha geniş anlamKemiği saran kas ve deri dokusundan, ailenin ve yoksulun temel haklarına kadar uzanan bütüncül koruma katmanı
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAyetlerdeki biyolojik yaratılış mucizesini basite indirgemek ve nafaka/kefaret hükümlerini kuru bir yardım gibi görüp insan onurunun korunması ilkesini atlamak

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın hem biyolojik inşa sürecini (embriyoloji ve ba's) hem de iktisadi adaleti (nafaka ve kefaret) aynı koruma mantığıyla ifade ettiğini gösterir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İnsanın anne karnındaki evrelerini anlatan ayetlerde (Mü'minûn 23:14), diriliş delillerinde (Bakara 2:259) ve aile ile kefaret ahkâmında (Bakara 2:233, Mâide 5:89).
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Yaratılışın düzensiz bir yığılma değil, sert bir iskelet üzerine koruyucu esnek dokunun giydirilmesi olduğunu ve yoksula yardımın bir lütuf değil örtünme hakkı olduğunu fark ettirir.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamTaşıyıcı bir iskeletin veya çıplak bir gövdenin dış tesirlerden korunması amacıyla üzerini saran, ona tutunan ve onu tamamlayan dış tabaka.
  • Soyut anlamSavunmasız, eksik ve dış etkilere açık bir varlığa dokunulmazlık, emniyet, onur ve işlevsellik kazandıran güvence katmanı.
  • Sistematik karşılıkCanlıda kemiği saran kas ve deri; toplumda ise yetim, eş ve yoksulun temel yaşam hakkını garanti eden hukuki ve iktisadi kalkan.
  • LaTeX modeliK(S)=S∪L(S)
  • LaTeX açıklamasıFormülde S çıplak ve savunmasız durumdaki taşıyıcı çekirdeği (kemik, beden veya birey), L(S) bu çekirdeğin yapısına göre şekil alarak onu dışarıdan kavrayan koruyucu örtü katmanını, K(S) ise bu iki unsurun birleşimiyle tamamlanmış, korunmuş ve fonksiyonel hale gelmiş nihai varlık durumunu temsil eder.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: ك