حصد

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ح-ص-دالصيغ: ٥ · الجذور المجاورة: ٥٧ · الآيات: ٦ · السور: ٦؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».خلطحَصَدْتُمْموهالْحَصِيدِوَحَصِيدٌحصدزرعأكلحَصَادِهِخمدحببدأب

الجذرالصيغ ٥الآيات ٦السور ٦المجاورة ٥٧

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

حصد

ح - ص - د

جذر
  • الورود: ٦
  • الآيات: ٦
  • الصيغ: ٥
  • المعاجم: ١٣

Hasad: Biçilen ekin demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Hasad: Biçilen ekin demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١٬١٨٧
باب الحاء الصاد والدال معهما ح ص د، ص د ح يستعملان فقط حصد: الحَصْد: جَزُّ البُرِّ ونحوه. وقَتْلُ الناس أيضاً حَصْدٌ. وقول الله تعالى: "فجَعَلْناهُم حَصيداً" أي كالحَصيد المَحصُود. والحَصيدةُ: المَزْرَعة إذا حُصِدَت كُلُّها، والجميع الحَصائد، قال الأعشى: قالوا البقيَّةَ والهِنْديٌّ يحصُدُهُمْ ولا بقيَّة إلاّ الثَأرُ فانكَشَفُـوا نَصَبَ البقيّةَ بفِعْل مُضمَر أي ألقَوا. وقوله تعالى: "وحَبّ
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٤٦٤
حَصَدْتُ الزَرْعَ وغيرَهُ أَحْصِدُهُ وأحصُدُهُ حَصْداً. والزرع محصودٌ وحَصِيد وحَصدةٌ وحَصَد بالتحريك. وحصائدُ ألسنتهم التي في الحديث، هو ما قيل في الناس باللسان وقُطِعَ به عليهم. والمِحْصَدُ: المِنْجَلُ. وأَحْصَدَ الزرعُ واستحصد: حانَ له أن يُحْصَدَ. وهذا زمن الحَصادِ والحِصاد. وحبل يُحْصَدٌ: أي محكَمٌ مَفْتول، وحَصِدٌ بكسر الصاد. واستحصد الحبلُ، أي استحكم. واسْتَحْصَدَ القومُ، أي اجتمعوا
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٤٬٣٠٩
ح ص د حصد ، صدح ، دحص استعمل من وجوهها : حصد ، صدح ، دحص . حصد : قال الليث : الحَصْد : جَزُّك البُرّ ونحوه من النَّبات ، وقَتْلُ الناس حَصْدٌ أيضاً ، قال الله جلّ وعزّ : ( حَتَّى ? جَعَلْنَ ? هُمْ حَصِيداً خَ ? مِدِينَ ) ( الأنبيَاء : 15 ) هؤلاء قوم قتلوا رسولا بُعِث إليهم فعاقبهم الله وقتلهم مَلِكٌ من ملوك الأعاجم ، فقال الله جلّ وعزّ : ( حَتَّى ? جَعَلْنَ ? هُمْ حَصِيداً خَ ? مِدِينَ ( أي
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٧٬٩٩٨
(باب الحاء والصاد وما يثلثهما) (حصف) الحاء والصاد والفاء أصلٌ واحد، وهو تشدُّدٌ يكون في الشيءِ وصلابةٌ وقوَّة. فيقال لرَكانة العقْل حصافة، وللعَدْوِ الشديد إحصاف. يقال فرسٌ مِحْصَفٌ وناقة مِحْصافٌ. ويقال كتيبة محصوفةٌ، إذا تَجمَّع أصحابُها وقلّ الخَلَل فيهم. قال الأعشى: تأوِي طوائِفُها إلى مَحْصُوفة *** مكروهةٍ يخشى الكماةُ نِزالَها([1]) ويقال "مخصوفة"، وهذا له قياسٌ آخر وقد ذكر في بابه. ويقال
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٩٠٩
- أصل الحصد قطع الزرع، وزمن الحصاد والحصاد، كقولك: زمن الجداد والجداد، وقال تعالى: ﴿وآتوا حقه يوم حصاده﴾ [الأنعام/141]، فهو الحصاد المحمود في إبانه، وقوله عز وجل: ﴿حتى إذا أخذت الأرض زخرفها وازينت وظن أهلها أنهم قادرون عليها أتاها أمرنا ليلا أو نهارا فجعلناها حصيدا كأن لم تغن بالأمس﴾ [يونس/24]، فهو الحصاد في غير إبانه على سبيل الإفساد، ومنه استعير: حصدهم السيف، وقوله عز وجل: ﴿منها قائم وحصيد﴾
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٣٤٢
ح ص د حصـد الزرع‏:‏ جره فهو حصيد وجمعه حصائد وهذا زمان الحصاد ‏"‏ وآتوا حقه يوم حصاده ‏"‏ وأخذوا حصاد الشجر أي ثمره‏.‏ وأحصد الزرع واستحصد‏.‏ وأحصد الحبل وأحصفه وحبل محصد محصف وقد استحصد الحبل إذا استحكم فتله‏.‏ ومـن المجـاز‏:‏ حصدهم بالسيف‏:‏ قتلهم ‏"‏ وهل يكب الناس على مناخرهم في النار إلا حصائد ألسنتهم ‏"‏ ومن زرع الشر حصد الندامة‏.‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٥٬٠٩٥
الحَصْدُ: جزك البر ونحوه من النبات. حَصَدَ الزرع وغيره من النبات يَحْصِدُه ويَحْصُدُه حَصْداً وحَصاداً وحِصاداً؛ عن اللحياني: قطعه بالمِنْجَلِ؛ وحَصَده واحتصده بمعنى واحد. والزرع محصود وحَصِيدٌ وحَصِيدَةٌ وحَصَدٌ، بالتحريك؛ ورجل حاصد من قوم حَصَدةٍ وحُصَّاد. والحَصَاد والحِصاد: أَوانُ الحَصْد. والحَِصَادُ والحَصِيدُ والحَصَد: الزرع والبر المحصود بعدما يحصد؛ وأَنشد: إِلى مُقْعَدات تَطْرَحُ الريحُ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٣٤٠
* ح ص د * * حَصَدَ * الزرع وغيره أي قطعه وبابه ضرب ونصر فهو * مَحْصُودٌ * و * حَصيدٌ * و * حَصيدةٌ * و * حَصَدٌ * بفتحتين و * حَصَائِدُ * الألسنة الذي في الحديث هو ما قيل في الناس باللسان وقُطع به عليهم و * المِحْصَدُ * المنجل وزنا ومعنى و * أحْصَدَ * الزرع و * اسْتَحْصَدَ * أي حان له أن * يُحْصَد * وهذا زمن * الحِصَاد * بفتح الحاء وكسرها
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٢٬٨٣٣
حصد الزرع وغيره من النبات يحصده، بالكسر، ويحصده، بالضم، حصدا، بفتح فسكون، وحصادا، بالفتح، وحصادا، بالكسر، عن اللحياني: قطعه بالمنجل. وأصل الحصاد في الزرع، كاحتصده قال الطرماح: إنما نحن مثل خأمة زرع فمتى يأن يأت محتصده وهو حاصد، من قوم حصدة، محركة، وحصاد، بضم فتشديد. والحصاد، بالفتح: أوانه، ويكسر. والحصاد: نبت ينبت في البراق على نبتة الخافور يخبط الغنم، وفي بعض
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٥٬٣٩٣
حَصَدَ 1 حَصَدَ حصد , (S, A, Mgh, &c.,) aor. حَصُدَ and حَصِدَ , inf. n. حَصْدٌ (S, Mgh, Msb, K) and حَصَادٌ (Lh, Mgh, K) and حِصَادٌ, (Lh, K,) He reaped, or cut (A, Mgh, K) with the مِنْجَل, (K,) seed-produce, (S, A, Mgh, Msb, K,) and plants, or herbage; (S, * K;) originally used in relation to seed-produce; (TA;) as also ↓ احتصد. (K.) ― -b2- [Hence,] حَصَدَهُمْ بِالسَّيْفِ (tropical:) [He
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٨٨٦
حَصَدَ حَصَدَ I , U ( n. ac. حَصْد 1 , حَصَاْد 22 , حِصَاْد 23 ), a. Reaped, mowed. حَصِدَ حَصِدَ A ( n. ac. حَصَد 4 ), a. Was firmly twisted, solid, compact. أَحْصَدَ أَحْصَدَ IV , a. Was ripe, ready for reaping. اِحْتَصَدَ اِحْتَصَدَ VIII , a. Reaped, mowed. اِسْتَحْصَدَ اِسْتَحْصَدَ X , a. Banded, leagued together. b. see IV . حَصِد حَصِد 5 , a. Strongly twisted, compact &
رابط المدخل

حَصَدَ حَصَدَ I , U ( n. ac. حَصْد 1 , حَصَاْد 22 , حِصَاْد 23 ), a. Reaped, mowed.

حَصِدَ حَصِدَ A ( n. ac. حَصَد 4 ), a. Was firmly twisted, solid, compact.

أَحْصَدَ أَحْصَدَ IV , a. Was ripe, ready for reaping.

اِحْتَصَدَ اِحْتَصَدَ VIII , a. Reaped, mowed.

اِسْتَحْصَدَ اِسْتَحْصَدَ X , a. Banded, leagued together.

b. see IV .

حَصِد حَصِد 5 , a. Strongly twisted, compact & strong in make.

مِحْصَد مِحْصَد 20 , ( pl. مَحَاْصِدُ 44 ), a. Reaping-hook, sickle.

حَاْصِد حَاْصِد 21 , ( pl. حَصَدَة 4t , حُصَّاْد 29 ), a. Reaper, mower.

حَصَاْد حَصَاْد 22 , حِصَاْد 23 , a. Harvest.

b. Crop.

حَصِيْد حَصِيْد 25 , a. Reaped ( corn ).

حَصِيْدَة حَصِيْدَة 25t , ( pl. حَصَاْئِدُ 46 ), a. Harvest; harvest field.

b. Gleanings ( wheat ).

حَصَّاْد حَصَّاْد 28 , a. see 21 .

حَصَائِد الأَلْسِنَة حَصَائِد الأَلْسِنَة a. Slanders calumniators, evil speakers.

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ١٧٬٤٢٩
حصد حَصَدَ - يَحْصُدُ (حَصَدَ - يَحْصِدُ) - حَصِيْد - حَصَاد حَصَدَ - يَحْصُدُ (حَصَدَ - يَحْصِدُ) + كائن + شيئاً: يقطع ويجني ثمرته ويفصلها عن أصلها: يقوم بقطع المحصول الناتج من الحب أو النبات، وفصله عن باقي النبات حَصِيْد: على وزن" فـَعيـْل" اسم فاعل مبالغة بمعنى مفعول من " حَصَدَ - يَحْصُدُ ": الثمرة أو الشيء المهم المفصول والمقطوع عن
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٥)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٥٧ (الإجمالي: ٧٣)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. زرع

    الآيات المشتركة: ٢ · Ekin demektir

  2. أكل

    الآيات المشتركة: ٣ · Ekel pas demektir

  3. نبت

    الآيات المشتركة: ٢ · Bitki

  4. خمد

    الآيات المشتركة: ١ · Hamud üzeri külle kapatılmış kor demektir

  5. موه

    الآيات المشتركة: ٢ · Su

  6. رمن

    الآيات المشتركة: ١ · Nar meyvesi veya ağacı demektir

  7. حبب

    الآيات المشتركة: ٢ · Habbe حَبَّ tane demektir (Tahıl tanesi)

  8. زخرف

    الآيات المشتركة: ١ · Süs, desen demektir

  9. سنبل

    الآيات المشتركة: ١ · Başaklar

  10. مسي

    الآيات المشتركة: ١ · Dün

  11. خلط

    الآيات المشتركة: ١ · Bulanık su demektir

  12. دأب

    الآيات المشتركة: ١ · De’b (hemze) : Dabbe yürüyen hayvandır

الآيات التي ورد فيها(٦)

  1. … قَادِرُونَ عَلَيْهَا أَتَاهَا أَمْرُنَا لَيْلًا أَوْ نَهَارًا فَجَعَلْنَاهَا حَصِيدًا كَأَنْ لَمْ تَغْنَ بِالْأَمْسِ كَذَلِكَ نُفَصِّلُ الْآيَاتِ لِقَوْمٍ …

    Biçilmiş

  2. فَمَا زَالَتْ تِلْكَ دَعْوَاهُمْ حَتَّى جَعَلْنَاهُمْ حَصِيدًا خَامِدِينَ

    Biçilmiş

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökحصد
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerصرم, جذذ, قطع
Zıt Kökزرع
Çekirdek Özet 1Olgunlaşan bitkiyi dipten kesip devirme ve düğümü sıkıca pekiştirme
Çekirdek Özet 2Sürecin nihayete erip semerenin devşirilmesi veya helak ile kökten kesilip yere serilme
Çekirdek Özet 3Amel ve eylemlerin kaçınılmaz ontolojik hasılatı ve döngüsel hesaplaşma
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca sıradan bir tarımsal eyleme indirgeyerek ahlaki ve ontolojik sonuç yasasını gözden kaçırma

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
حصSıkıştırma, kuşatma, ayırma, pay etme ve açığa çıkarma (örnek kökler: حصب, حصر, حصل, حصن, حصحص)دKapı ve kesinti imgesiyle hareketin tamamlanıp ürünün gövdeden kesin biçimde koparılması ve sürecin kapanışı

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
حÇit, duvarÇevirme, sınır koyma, muhafaza etme ve dış etkilerden ayırma
صOlta, bitkiEğilme, yakalama, topraktan yükselme veya sıkıca tutunma
دKapıGeçiş, hareketin sınırına varma, son bulma ve kapanma
حصدSınırı belirlenmiş bitkinin döngü kapısına ulaşıp kesilmesiÇevrelenip olgunlaşan bitkinin döngüsünün kapıya, yani nihai sınıra dayanarak dipten kesilip devrilmesi ve sürecin tamamlanması

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamEkinin veya otun orakla dipten kesilip biçilmesi; ipin katlarının çözülmeyecek şekilde sıkıca bükülüp pekiştirilmesi
Cahiliye şiiri kullanımıel-A‘şâ savaşta düşmanın orakla biçilir gibi kılıçtan geçirilmesini şu beyitte ifade eder: قالوا البقيَّةَ والهِنْديٌّ يحصُدُهُمْ / ولا بقيَّة إلاّ الثَأرُ فانكَشَفُـوا
Erken Arapça kullanımZü’r-Rimme çöl bitkilerinin rüzgârla dökülen tohum ve hasadını anlatırken şöyle der: عليهِنَّ رفضاً من حِصاد القُلاقِلِ

المصدر Kitâbü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Luğa, Lisânü’l-Arab.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dilleri ailesinde حصد kökü, tarımsal üretimin döngüsel evresi olan biçme ve devşirme eylemiyle doğrudan örtüşen kadim bir ortak mirasa dayanır. Batı ve Doğu Sami kollarında düzenli ses ve anlam denklikleri mevcuttur. Klasik Süryanicede ܚܨܕ (ḥṣad) ve Yahudi Babil Aramicesinde חֲצַד (ḥăṣad) fiilleri doğrudan «ekin biçmek, hasat etmek» manasında kullanılır. Arapçadaki kök, bu somut eylemin yanında ipin sıkı bükülmesi (iḥkâm) ve birikimin nihai akıbete varması yönündeki soyut semantik genişlemeyi de muhafaza etmiştir. Süreç tamamlama ve kökten kesme ekseni, Sami muhitinde hem tarımsal hasat hem de mecazi olarak ölüm ve ceza bağlamlarında paralel bir seyir izlemiştir.

درجة الثقة Kesin

المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith Syriac Dictionary, Brockelmann Lexicon Syriacum.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönBirbirine bağlı iki eksen: Kesip devirme ve sıkıca pekiştirmeEkinin kesilerek derlenmesi fiziksel boyutu, ipin muhkem bükülmesi (ḥablun muḥṣad) ise kuvvet ve tamamlanma boyutunu kurarKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiSüryanice ܚܨܕ (ḥṣad) ve Aramice חֲצַד (ḥăṣad)Kuzeybatı Sami dillerinde ekin biçme, hasat kaldırma fiiliyle ses ve anlam bakımından tam soydaştırKesin
Daha geniş dilsel ilişkiGüney Arapça ve diğer Afro-Asyatik izlerGüney Arabistan kitabelerinde tarımsal üretim ve vergilendirme terimleriyle paralellik arz ederMuhtemel

المصدر Maqāyīs al-Luğa, HALOT, Payne Smith.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
حصدAnlamlıBiçmek, hasat etmek, pekiştirmekEkinin orakla kesilmesi, ipin sağlam bükülmesiHedef kök; Kur'an'da geçer
حدصKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur’an’da geçmez
صحدAnlamlıŞiddetli sıcak olmak, parlamakGüneşin şiddetle yakması, sert ve yalçın taşKur’an’da geçmez
صدحAnlamlıSesini yükseltmek, açıkça haykırmakKuşun veya insanın yüksek ve net ses çıkarmasıKur’an’da geçmez
دحصKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur’an’da geçmez
دصحKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur’an’da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
حصدMerkezBiçme ve semereyi devşirmeEkinin olgunluk evresine ulaştıktan sonra dipten kesilip devrilmesi ve sürecin toplanmasıOlgunlaşma şartı taşır; hem tarımsal mahsul hem nihai helak için kullanılır
صرمKomşuMeyve veya dalı koparıp almaAğacın üzerindeki meyveyi kesip toplama; boyuna kesmeحصد gibi dipten devirme değil, meyveyi daldan ayırma hareketidir
جذذKomşuParçalara ayırarak kırma ve kesmeBir bütünü ufak parçalara ayıracak şiddette kırma veya kesmeحصد gibi düzenli bir devşirme değil, imha ve parçalama odaklıdır
قطعKomşuKesip ayırmaBir şeyin devamlılığını kesintiye uğratma, parçayı bütünden ayırmaGenel bir kesme eylemidir; hasattaki gibi olgunlaşma ve ürün devşirme unsuru içermez
زرعZıtTohumu toprağa saçma, ekmeSürecin başlangıcı; tohumun toprağa gömülüp filizlenmeye bırakılmasıحصد tohumun gelişim döngüsünün nihayete erip kesilmesidir; zıt kutbudur

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaحصدEkin biçmek, süreci kesip devşirmekEkinin dipten kesilmesi, amellerin sonucuna ulaşması ve helak olmaKesin
Latincemetere, messisEkin biçmek, hasatEkinin toplanmasını karşılar; helak ve pekiştirme mecazlarını tam kapsamazGüçlü
İngilizcereap, harvestHasat etmek, biçmek, sonucunu almakTarımsal faaliyeti ve mecazi amellerin karşılığını karşılar; kökten imha anlamı bağlama bağlıdırKesin
Almancaernten, mähenBiçmek, hasat kaldırmakBiçme eylemini ve meyveleri toplamayı verir; helak nüansı dışarıda kalırGüçlü
Fransızcamoissonner, récolterHasat etmek, devşirmekÜrünün toplanması ve karşılığın görülmesi manasını taşır; dipten söküp yok etme tonu zayıftırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
حَصَادِهِMeşru tarımsal hasat ve ürün toplama zamanıNimetin olgunlaşıp devşirildiği gün yoksulun hakkının verilmesini emreden bağlam (En'âm 6:141)
حَصَدْتُمْGeleceğe yönelik iktisadi tedbir ve biçilen ürünKıtlık yıllarına hazırlık amacıyla biçilen ekinin başağında bırakılmasını öğütleyen kıssa bağlamı (Yûsuf 12:47)
الْحَصِيدِBiçilen, devşirilen tahıl ve hububatGökten inen bereketli su ile bitirilen biçilmeye hazır taneler (Kâf 50:9)
حَصِيدًاKökünden kesilip yere serilmiş, helak edilmiş kavimİlahi azap ile yeryüzünden kazınan, ayakta hiçbir şeyi kalmayan toplumlar (Enbiyâ 21:15, Yûnus 10:24)
وَحَصِيدٌTarih sahnesinden silinmiş, izi kalmamış medeniyetHelak edilen şehirlerin kalıntılarından bahseden, bir kısmı ayakta bir kısmı biçilmiş ekin gibi yok olmuş bağlam (Hûd 11:100)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİlahi adalet ve cezaToplumların helakinin sebepsiz değil, kendi ektiklerinin hasadı olduğu vurgusuNedensellik ve amellerin ontolojik sonucu
FıkıhZekât ve öşür hukukuÖşrün tahakkuk vakti olarak hasat gününün (yevme hasâdihî) belirlenmesiMülkiyetin kemale ermesi ve mali mükellefiyetin doğumu
TefsirTemsil ve teşbih tahliliYeryüzü hayatının cazibesi ve ansızın biçilmiş ekine dönmesi metaforuDünyanın geçiciliği ve sürecin kaçınılmaz sonu
HadisDil ve ahlak terbiyesiİnsanı cehenneme sürükleyen amillerin dillerin hasadı (hasâidü elsinetihim) olduğu tespitiSözlerin birikip sahibini helake götüren meyveye dönüşmesi

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
Diniİlahi hesap ve ahlaki mukadderatAmel-karşılık dengesiSürecin nihai muhasebesini yapmaİnsan ne ekerse onu biçer ilkesi gereğince dünyevi eylemlerin uhrevi meyvesine ulaşmasıdırKesin
İlmiDöngüsel süreçler ve entropiTermal veya biyolojik döngü sonuSistemin çıktısını toplamaBüyüme ve olgunlaşma eğrisinin tepe noktasına varıp durması ve ürünün ayrıştırılmasıdırGüçlü
SiyasiHukuki düzen ve devletlerin çöküşüTarihsel tasfiyeYozlaşan iktidarın sahneden çekilmesiZulümde haddi aşan toplumsal yapıların kökten kesilerek tarih sahnesinden silinmesidirKesin
İktisadiTarımsal üretim ve kriz yönetimiKatma değerin toplanması ve stokGelir dağılımı ve rezerv oluşturmaÜrünün toplanarak hakkının ödenmesi ve kıtlık dönemlerine karşı başağında muhafaza edilmesidirKesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerFonksiyonun integrali veya akümülasyonun sınır değeriZaman boyunca biriken sürekli fonksiyon değerlerinin belirli bir sınırda toplanarak nihai bir yekûna ulaşmasıGüçlü
Beşeri bilimlerSosyolojik doyum ve medeniyet tasfiyesiBir medeniyetin kültürel ve kurumsal potansiyelini tüketip olgunlaştıktan sonra çözülüş ve tasfiye evresine girmesiKesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün anlamını yalnızca mekanik tarımsal bir işleme indirgeyerek ahlaki ve ontolojik hesap boyutundan koparmak
Kur'an içi daha geniş anlamحصد sadece buğday biçmek değil; amellerin, tarihin, sözlerin ve medeniyetlerin kaçınılmaz akıbetine ulaşıp kökten devrilmesidir
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAyetlerdeki helak tasvirlerini tesadüfi bir felaket sanmak; oysa Kur'an helaki, toplumun kendi ektiği kötülüğün doğal hasadı olarak gösterir

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın determinist ve ahlaki nedensellik yasasını (eylem-sonuç ilişkisini) en somut tarımsal metaforla açıklayan anahtar köktür
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Dünya hayatının faniliğini anlatan temsillerde, helak kıssalarında, yusuf kıssasındaki iktisadi modelde ve öşür ahkâmında belirleyicidir
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?İlahi cezanın keyfi olduğu algısını yıkar; cezanın, bireyin ve toplumun kendi fiillerinin olgunlaşmış hasılatı olduğunu gösterir

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBitkinin veya ekinin olgunluk evresinde orak ile kökünden kesilip yere yatırılması ve ipin sağlamca bükülüp sağlamlaştırılması.
  • Soyut anlamBir sürecin kemale ererek birikimini tüketmesi, eylemlerin kaçınılmaz sonucuna ulaşması ve sistemin nihai muhasebe ile tasfiye edilmesi.
  • Sistematik karşılıkDini planda amellerin karşılığı, iktisadi planda hasat ve rezerv dengesi, siyasi planda ise vadesi dolmuş medeniyetlerin ilahi yasa gereği tasfiyesidir.
  • LaTeX modeliH(t)=δ(t−T)∫0TA(τ) dτ
  • LaTeX açıklamasıModelde A(τ), zaman içinde ekilen amel, eylem veya biyolojik büyüme fonksiyonunu temsil eder. ∫0TA(τ) dτ ifadesi, 0 anından kemal vakti olan T hasat anına kadar biriken toplam potansiyeli ve mahsulü gösterir. δ(t−T) ise hasadın ancak ekinin olgunlaştığı veya toplumun vadesinin dolduğu tam T vaktinde devreye giren ani, kesici ve nihai sonlandırıcı müdahaleyi simgeler; bu iki unsurun çarpımı olan H(t), biçilme ve tasfiye eylemini (H) matematiksel olarak modeller.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ح