غرو

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: غ-ر-و2 sîga, 24 mücavir kök, 2 ayet, 2 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.نفقصنعمرضلَنُغْرِيَنَّكَنصرغروبغضقللفَأَغْرَيْنَاجورنبأوثقعدو

KökSîga 2Ayet 2Sure 2Mücavir 24

▶ Ağı aç (3B)

غرو

غ - ر - و

KÖK
  • 2 geçiş
  • 2 ayet
  • 2 sîga
  • 8 sözlük

Kur'an'daki karşılığı: Bulaştırdık

Notlarım

Sözlükler(8)

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR3.456 harf
باب الغين والراء و و ا ي ء معهما غ ر و، غ ر ي، غ و ر، غ ي ر، ر غ و، و غ ر، ر و غ مستعملات غرو، غري: لا غَرْوَ، أي: لاعَجَبَ. والغَرا: وَلَدُ البَقَرة. والغِراءُ: ما غَرَّيت به شيئا، مادام لونا واحدا. وأغريته أيضا. ويقال: مطلي مُغَرَّى، بالتشديد. والإِغراءُ: الإيلاعُ، قال الله تعالى: "فأغرينا بينهم" . وأما قول الحارث بن حلزة: لا تَخَلنْا على غَراتـك إنّـا قبلُ ما قد وَشَى بنا الأعداء فإن
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR7.046 harf
(باب الغين والراء وما يثلثهما) (غرز) الغين والراء والزاء أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على رَزِّ الشَّيء في الشيء. من ذلك غَرَزْتُ الشَّيءَ أغرِزُه غَرْزاً. وغَرَزْتُ رِجله في الغَرْز. وغَرَزَت الجرادةُ بذَنَبِها في الأرض، مثل رَزّت. والطَّبيعة غريزة، كأنَّها شيء غُرِز في الإنسان. فأمَّا قولهم: اغترَزْت الشَّيءَ، واغترَزْت السَّيرَ اغترازاً، إذا دَنَا سيرك فمعناه تقريبُ السَّير، أي كأنِّي الآنَ وضعتُ رِجلي
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR71 harf
غ ر و لا غرو من كذا أي لا عجب‏.‏ وأغريَ بكذا وغرّيَ به إذا أولع به‏.‏
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR373 harf
* غ ر و * الغِرَاءُ الذي يُلصق به الشيء وهو من السَّمَك إذا فتحت الغين قَصَرْت وإذا كسرتها مددت تقول منه * غَرَوْتُ * الجلد من باب عدا أي ألصقته بالغِراء و * أغْرَيْتُ * الكلب بالصيد وأغريتُ بينهم والاسم * الغَرَاةُ * و * غَرِيَ * به من باب صدِي أي أولع به والاسم * الغَرَاءُ * بالفتح والمد و * الغَرْوُ * العجب وقد * غَرَا * أي عجب وبابه عدا وقولهم * لا غَرْوَ * أي لا عجب
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR5.851 harf
: ( و ( *!غَرَا السِّمَنُ قَلْبَهُ ) *!يَغْرُوه *!غَرْواً : ( لَزِقَ به وغَطَّاه ) ؛ ) نقلَهُ ابنُ سِيدَه . ( و ) غَرَا ( الجِلْدَ ) يَغْرُوه غَرْواً : ( ألْصَقَهُ *!بالغِراءِ . ( وقَوْسٌ *!مَغْرُوَّةٌ *!ومَغْرِيَّةٌ ) أَيْضاً حَكَاها ابنُ السِّكِّيت ، كما في الصِّحاح . قالَ ابنُ سِيدَه : بُنِيَتِ الأخيرَةُ على *!غَرَيْت ؛ وإلا فأصْلُه الواو . ( *!وغَرِيَ به ، كرَضِيَ *!غَراً ) ، مَقْصورٌ ،
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR10.636 harf
غَرَا الجِلْدَ 1 غَرَا الجِلْدَ ذ , (K,) first pers. غَرَوْتُ, (S, Msb,) aor. غَرُوَ , (Msb, TA,) inf. n. غَرْوٌ, (TA,) He glued the skin; i. e., made it to adhere with غِرَآء. (S, Msb, K.) And غَرَيْتُ السَّهْمَ signifies the same as غَرَوْتُهُ [i. e. I glued the feathers upon the arrow: see the two pass. part. ns.]. (TA.) [And accord. to present usage, ↓ غَرَّاهُ, inf. n. تَغْرِيَةٌ, signifies
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR112 harf
غَرَا غَرَا U ( n. ac. غَرْو 1 ), a. Glued, stuck together; smeared, bedaubed, coated, plastered over; covered.
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR13.475 harf
غرو غَرَا - يَغْرُوْ - أَغْرَى - يُغْرِيْ غَرَا - يَغْرُوْ + كائن + شيئاً + بكائن أو شيء: لصقه به: جذبه بشدة نحو كائن آخر حتى يلزمه فيلتصق ويلزق به: وهو بين الأشياء: اللصق واللزق، وبين الناس: الميل والجذب النفسي الشديد للالتصاق وضم الآخر (الإغراء الجنسي)، وهو في الهوى والميل النفسي: الاندفاع والانجذاب الكبير نحو فعل أو عمل ممتع أَغْرَى -
Maddenin bağlantısı

غرو غَرَا - يَغْرُوْ - أَغْرَى - يُغْرِيْ غَرَا - يَغْرُوْ + كائن + شيئاً + بكائن أو شيء: لصقه به: جذبه بشدة نحو كائن آخر حتى يلزمه فيلتصق ويلزق به: وهو بين الأشياء: اللصق واللزق، وبين الناس: الميل والجذب النفسي الشديد للالتصاق وضم الآخر (الإغراء الجنسي)، وهو في الهوى والميل النفسي: الاندفاع والانجذاب الكبير نحو فعل أو عمل ممتع أَغْرَى - يُغْرِيْ + كائن + كائناً + بكائن أو أمر: على وزن " أفعلَ " من " غَرَا - يَغْرُوْ ": جعله " يَغْرُوْ ": جعله ذو ميل واندفاع وانجذاب نحو فعل أو كائن ﴿لئن لم ينته المنافقون والذين في قلوبهم مرض والمرجفون في المدينة لنغرينك بهم﴾: لنجعلنك تنجذب وتندفع نحوهم: كناية عن أخذ أمرهم محمل الجد، وملاحقتهم وجعلهم في متناول يد البطش أو الحذر أَغْرَى - يُغْرِي + كائن + بين كائنين أو أكثر + شيئاً: جعل بينهم ما يجذب كل منهما نحو الآخر عبر هذا الشيء ﴿فأغرينا بينهم العداوة والبغضاء إلى يوم القيامة﴾: جعلناهم ينجذبون ويلتصقون بالعداوة والبغضاء فيجعلونها كأنها غراء بينهم: عامل التصاق بينهم: وهي كناية عن دخول العداوة والبعضاء بينهم والتصاقها بهم واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ " وصل الشيء ولحمه بأصله أو بشيء آخر عن طريق الجذب " وهي: لَحَمَ - يَلْحُمُ، غَرَا - يَغْرُوْ، أدَمَ - يَأدِمُ، خَصَفَ - يَخْصِفُ، وَصَلَ - يَصِلُ (متعدي لمفعولين)، ذَقَنَ - يَذْقُنُ يفرق لفظاً: غَرَا - يَغْرُوْ + كائن + شيئاً + بكائن أو شيء: لصقه به: جذبه بشدة نحو كائن آخر حتى يلزمه فيلتصق ويلزق به غَرَّ - يَغُرُّ + شيء + كائناً + في الحكم على قضية أو أمر: يجعله ينخدع ويضل فيصدر حكماً خاطئاً، وذلك بترغيبه بشيء ممتع

أغرى - يغري ﴿ومن الذين قالوا إنا نصارى أخذنا ميثاقهم فنسوا حظا مما ذكروا به فأغرينا بينهم العداوة والبغضاء إلى يوم القيامة وسوف ينبئهم الله بما كانوا يصنعون(14)﴾ المائدة ﴿لئن لم ينته المنافقون والذين في قلوبهم مرض والمرجفون في المدينة لنغرينك بهم ثم لا يجاورونك فيها إلا قليلا(60)﴾ الأحزاب مختار الصحاح ● [غرا] غ ر ا: الغِرَاءُ الذي يُلصق به الشيء وهو من السَّمَك إذا فتحت الغين قَصَرْت وإذا كسرتها مددت تقول منه غَرَوْتُ الجلد من باب عدا أي ألصقته بالغِراء و أغْرَيْتُ الكلب بالصيد وأغريتُ بينهم والاسم الغَرَاةُ و غَرِيَ به من باب صدِي أي أولع به والاسم الغَرَاءُ بالفتح والمد و الغَرْوُ العجب وقد غَرَا أي عجب وبابه عدا وقولهم لا غَرْوَ أي لا عجب الراغب غرا - غري بكذا (انظر: الأفعال 2/4)، أي: لهج له ولصق، أصل ذلك من الغراء، وهو ما يلصق به، وقد أغربت فلانا بكذا، نحو: ألهجت به. قال تعالى: }وأغرينا بينهم العداوة والبغضاء﴿[المائدة/14]،﴾لنغرينك بهم{ [الأحزاب/60]. ملخص اللسان: 1. غَرَا السِّمَنُ قَلْبَهُ يَغْرُوه غَرْواً:لَصِقَ به وغَطَّاه. 2. تقول منه: غَرَوْتُ الجِلْدَ أَي أَلْصَقْتُه بالغِراءِ. 3. الغِراءُ: الذي يُلْصَق به الشيءُ 4. أَغْرى غَراءً. وغَرِيَ به غَراةً، فهو غَرِيٌّ: لَزِقَ به ولَزمه 5. وغَريتُ به غَراءً أَي أُولِعْتُ وغَريت به غَراةً؛ 6. وهو يُغارِيه ويُوارِيه ويُمارِيه ويُشارُّه ويُلاحُّه؛ قال الهذلي: ولا بالدِّلاءِ لَه نازِعٌ، يُغاري أَخاهُ إِذا ما نَهاهُ 7. وغَرَا الشيءَ غَرْواً وغَرَّاهُ: طَلاهُ لسان العرب ● - غرا: الغِراءُ: الذي يُلْصَق به الشيءُ يكونُ من السَّمَكِ، إِذا فَتَحْتَ الغَين قَصَرتَ، وإِن كَسَرْت مَدَدْتَ، تقول منه: غَرَوْتُ الجِلْدَ أَي أَلْصَقْتُه بالغِراءِ. وغَرَا السِّمَنُ قَلْبَهُ يَغْرُوه غَرْواً: لَصِقَ به وغَطَّاه. وفي حديث الفَرَعِ: لا تَذْبحْها وهي صغِيرَة لم يَصْلُبْ لَحْمُها فيَلْصَقَ بعضُها ببعضٍ كالغِراءِ؛ قال: الغِرَا بالمدِّ والقَصْرِ، هو الذي يُلْصَقُ به الأَشياء ويُتَّخذُ من أَطْرافِ الجُلود والسَّمَكِ. ومنه الحديث: فَرِّعُوا إِن شِئْتُمْ ولكن لا تَذْبَحُوا غَرَاةً حتى يَكْبَرَ، وهي بالفتح والقصر، القِطْعَة من الغَرَا وهي لغة في الغِراء. وفي الحديث: لَبَّدْت رَأْسِي بغِسْلٍ أَو بغِراءٍ. وفي حديث عمرو بن سَلَمَة الجَرْمي: فكأَنَّما يَغْرَى في صَدْرِي أَي يَلْصَقُ به. يقال: غَرِيَ هذا الحديث في صَدْري، بالكسر، يَغْرى، بالفتح، كأَنه أُلْصِقَ بالغِراءِ. وغَرِيَ بالشيء يَغْرى غَراً وغَراءً: أُولِعَ به، وكذلك أُغْرِيَ به إِغْراءً وغَراةً وغُرِّيَ وأَغْراهُ به لا غيرُ، والاسم الغَرْوى، وقيل: الاسم الغَراءُ، بالفتح والمد. وحكى أَبو عبيد: غارَيْتُ بين الشَّيْئين غِراءً إِذا والَيْت؛ ومنه قول كثير: إِذا قُلْتُ أَسْلُو، غارَتِ العَيْنُ بالبُكا غِرَاءً، ومَدّتْها مَدامِعُ حُفَّلُ قال: وهو فاعلْت من قولك غَرِيت به أَغْرى غَراءً. وغَرِيَ به غَراةً، فهو غَرِيٌّ: لَزِقَ به ولَزمه؛ عن اللحياني. وفي حديث جابر: فَلمَّا رأَوه أَغْروا بي تلك الساعة أَي لَجُّوا في مُطالَبتي وأَلَحُّوا. وغارَيْتُه أُغارِيه مُغاراةً وغِراءً إِذا لاجَجْتَه؛ وقال في بيت كثير:إِذا قُلتُ أَسْلُو، غارَتِ العَيْنُ بالبُكا غِراءً، ومَدَّتها مَدامِعُ حُفَّلُ قال: هو من غارَيْت. وقال خالد بن كُلْثوم: غارَيْتُ بين اثْنَيْن وعادَيْتُ بين اثْنَيْن أَي والَيت، وأَنشد أَيضاً بيت كثير. ويقال: غارَت فاعَلَتْ من الوِلاءِ. وقال أَبو عبيدة: هي فاعَلَت من غَرِيت به أَغْرَى غَراءً. وأَغْرَى بينهم العَداوة: أَلْقاها كأَنه أَلْزَقَها بهمْ، والاسم الغَراةُ. والإِغْراءُ: الإِيسادُ. وقد أَغْرَى الكَلْبَ بالصَّيْد وهو منه لأَنه إِلْزاقٌ، وأَغْرَيْتُ الكَلْبَ إِذا آسَدْتَه وأَرَّشْتَه، وغَريتُ به غَراءً أَي أُولِعْتُ وغَريت به غَراةً؛ قال الحرث: لا تُحِلْنا على غَراتِكَ، إِنّا قَبْلُ ما قَدْ وَشى بنا الأَعْداءُ أَي على إِغْرائِكَ بنا إِغْراءً وغَراةً. وهو يُغارِيه ويُوارِيه ويُمارِيه ويُشارُّه ويُلاحُّه؛ قال الهذلي: ولا بالدِّلاءِ لَه نازِعٌ، يُغاري أَخاهُ إِذا ما نَهاهُ وغَرَا الشيءَ غَرْواً وغَرَّاهُ: طَلاهُ. وقَوْسٌ مَغْرُوَّةٌ ومَغْرِيَّةٌ، بُنِيت الأَخيرة على غَرَيْت، وإِلا فأَصله الواو وكذلك السَّهْمُ. ويقال: غَرَوْتُ السَّهْمَ وغَرَيْته، بالواو والياء، أَغْرُوه وأَغْريه.وهو سَهْمٌ مَغْرُوٌّ ومَغْرِيٌّ؛ قال أَوس: لأَسْهُمِه غارٍ وبارٍ وراصِفُ وفي المثل: أَدْرِكْني ولو بأَحَدِ المَغْرُوَّيْنِ؛ قيل: يعني بالمَغْرُوَّيْنِ السمَ والرُّمْحَ؛ عن أَبي عليّ في البصريات، وقيل: بأَحَد السَّهْمَيْنِ. وقال ثعلب: أَدْرِكْني بسهم أَو برُمْحٍ. قال الأَزهري: ومن أَمثالهم أَنْزِلْني ولَوْ بأَحَدِ المَغْرُوَّيْن؛ حكاه المُفَضَّل، أَي بأَحَد السَّهْمَيْن، قال: وذلك أَن رجلاً رَكِبَ بعِيراً صَعْباً فَتَقَحَّمَ به، فاسْتغاث بصاحبٍ له معه سَهْمان فقال أَنْزِلْني ولو بأَحَدِ المَغْرُوَّيْنِ؛ قال ابن بري: يُضْرَب مثلاً في السُّرْعةِ والتعجِيلِ بالإِغاثةِ ولو بأَحَدِ السَّهْمَيْن المكسورَين، وقيل: بل الذي لم يَجِفّ عليه الغِراء. والغِراءُ: ما طُليَ به. قال بعضهم: غَرَى السَّرْجِ، مقصورٌ مفتوحُ الأَوّل، فإِذا كسَرْتَه مَدَدْتَه. وقال أَبو حنيفة: قومٌ يفتحون الغَرَا فيَقْصُرونَه وليْست بالجَيِّدة. والغَريُّ: صِبْغٌ أَحْمَر (* قوله «والغري صبغ أحمر» هو هكذا في الأصل، وكذلك ضبطه شارح القاموس كغني) كأَنه يُغْرَى به؛ قال: كأَنَّما جَبِينُه غَرِيُّ الليث: الغِراءُ ما غَرَّيْتَ به شيئاً ما دامَ لَوناً واحداً. ويقال أَيضاً: أَغْرَيْتُه، ويقال: مَطْلِيٌّ مُغَرّى، بالتشديد. والغَرِيُّ: صَنَمٌ كانَ طُليّ بدَمٍ؛ أَنشد ثعلب: كغَرِيٍّ أَجْسَدَتْ رَأْسَه فُرُعٌ، بينَ رِئاسٍ وحام أَبو سعيد: الغَريُّ نُصُبٌ كان يُذْبَحُ عليه النسكُ، وأَنشد البيت. والغَرَى: مقصورٌ: الحسن. والغَريّ: الحَسَنُ من الرجالِ وغيرهمْ، وفي التهذيب: الحَسن الوَجْه؛ وأَنشد ابن بري للأَعشى: وتَبْسِمُ عَن مَهاً شَبِمٍ غَرِيٍّ، إِذا تُعْطِي المُقَبِّلَ يَسْتَزيدُ وكلُّ بناءٍ حَسَنٍ غَرِيُّ، والغَرِيَّانِ المَشْهورانِ بالكوفة منه؛ حكاها سيبويه؛ أَنشد ثعلب: لو كان شيءٌ لَهُ أَنْ لا ليَبِيدَ على طُولِ الزَّمانِ، لَمَا بادَ الغَرِيَّانِ قال ابن بري: وأَنشد ثعلب: لو كان شيءٌ أَبَى أَنْ لا يَبِيدَ على طُولِ الزَّمانِ، لَمَ بادَ الغَرِيَّانِ قال: وهما بناءَان طويلان، يقال هُما قَبْرُ مالكٍ وعَقِيلٍ نَديمَي جَذيمَةَ الأَبْرش، وسُمِّيا الغَريَّيْن لأَنَّ النعمان بن المنذرِ كان يُغَرِّيهما بدَمِ من يَقْتُله في يوم يُؤْسِه؛ قال خطام المجاشعي: أَهَلْ عَرَفْتَ الدارَ بالغَرِيَّيْنْ؟ لم يَبْقَ منْ آيٍ بها يُحَلَّيْنْ، غير خِطامٍ ورَمادٍ كِنْفَيْنْ، وصالِياتٍ كَكما يُؤَثْفَيْنْ والغَرْوُ: موضعٌ؛ قال عُرْوةُ بنُ الوَرْدِ: وبالغَرْوِ والغَرَّاءِ منها مَنازِلٌ، وحَوْلَ الصَّفَا منْ أَهْلِها مُتَدَوَّرُ والغَريُّ والغُرَيُّ: موضعٌ؛ عن ابن الأَعرابي؛ وأَنشد: أَغَرَّكَ يا مَوْصولُ، منها ثُمالَةٌ وبَقْلٌ بأَكْناف الغَرِيِّ تُؤَانُ؟ أَراد تُؤَامُ فأَبْدلَ. والغَرَا: وَلدُ البقرة؛ وفي التهذيب: البَقَرَةِ الوَحْشِيَّة؛ قال الفراء: ويكتب بالأَلف، وتَثْنِيتُه غَرَوانِ، وجمعه أَغْراءٌ. ويقال للحُوارِ أَوَّلَ ما يُلدَ: غَراً أَيضاً. ابن شميل: الغَرا مَنقُوصٌ، هو الوَلَد الرَّطْبُ جِدّاً. وكلُّ مولود غَراً حتى يَشْتَدَّ لَحْمه. يقال: أَيُكَلِّمُني فلانٌ وهو غَراً وغِرْسٌ للصَّبِيِّ. والغَرْوُ: العَجَب. ولا غَرْوَ ولا غَرْوى أَي لا عَجَب؛ ومنه قول طَرَفة: لا غَرْوَ إِلاَّ جارَتي وسؤالَها: أَلا هَلْ لَنا أَهْلٌ سئلت كذلك؟ وفي الحديث: لا غَرْوَ إِلاَّ أَكْلَةٌ بِهَمْطَةٍ؛ الغَرْوُ: العَجَبُ. وغَرَوْت أَي عجبت. ورَجلٌ غِراءٌ: لا دابَّةَ له؛ قال أَبو نُخَيْلة: بَلْ لَفَظَتْ كلَّ غِراءٍ معظم وغَرِيَ العِدُّ: بَرَدَ ماؤُه؛ وروى بيت عمرو بن كُلْثوم: كأَنَّ مُتُونَهُنَّ مُتُونُ عِدٍّ تُصَفِّقُه الرِّياحُ، إِذا غَرِينا وغَرِيَ فلانٌ إِذا تمادَى في غَضَبه، وهو من الواو. مقاييس اللغة: (غرو) الغين والراء والحرف المعتل أصلٌ صحيح، وهو يدلُّ على الإعجاب والعَجَبِ لحُسْن الشَّيء. من ذلك الغَرِيُّ، وهو الحَسَن. يقال منه رجلٌ غَرٍ. ثمَّ سمِّي العَجَبُ غَرْواً. ومنه: أغريتُه بالشَّيء الذي تُلصَق به الأشياء. ويقال: غَارَت العينُ بالدَّمع غِراءً، إذا لجَّت في البكاء. وغَرِيَت بالدَّمع. وقال الشَّاعر([8]) : إذا قلتُ أسلُو غارَتِ العينُ بالبُكا *** غِراءً ومَدَّتْها مدامعُ حُفَّلُ([9]) القاموس المحيط: و غَرَا السِّمَنُ قَلْبَه لَزِقَ به، وغَطَّاهُ، و الجِلْدَ ألْصَقَه بالغِراءِ. وقَوْسٌ مَغْرُوَّةٌ ومَغْرِيَّةٌ. وغَرِيَ به، كرَضِيَ، غَراً وغِراءً: أُولِعَ، كأُغْرِيَ به وغُرِيَ، مضمومتينِ، و الغَدِيرُ: بَرَدَ ماؤُه. وأَغْرَاهُ به والاسم: الغَرْوَى : ولَّعَه، و بينهُم العَدَاوَةَ: ألْقاها، كأَنَّه ألْزَقَها بهمْ. والغَرَا: ما طُلِيَ به، أو لُصِّقَ به، أو شيءٌ يُسْتَخْرَجُ من السَّمَكِ، كالغِراءِ، ككِساءٍ، ووَلَدُ البَقَرَةِ، وكلُّ مَوْلُودٍ، والمَهْزولُ، كالغَراةِ ج: أغْراءٌ، والحُسْنُ. وكغَنِيٍّ: الحَسَنُ مِنَّا ومن غيرِنا، والبِناءُ الجَيِّدُ، ومنه الغَرِيَّانِ: بِناآنِ مَشْهورانِ بالكوفةِ، ولا غَرْوَ ولا غَرْوَى: لا عَجَبَ. ورجلٌ غِراءٌ، ككِساءٍ: لا دابَّةَ له. وغارَى بينَ الشيئينِ: وَالَى، و فُلاناً: لاجَّهُ. والتَّغْرِيَةُ: التَّطْلِيَةُ. والغُراوَى، كالرُّغامَى: الرَّغْوَةُ ج: بالفتح. وكغَنِيَّةٍ: ع. وكسُمَيَّةَ: ماءٌ لِغَنِيٍّ. وكسُمَيٍّ: ماءٌ قُرْبَ أَجَأ. تاج العروس: ( وغرا السمن قلبه ) يغروه غروا ( لزق به وغطاه ) نقله ابن سيده ( و ) غرا ( الجلد ) يغروه غروا ( الصقه بالغراء وقوس مغروة ومغرية ) أيضا حكاها ابن السكيت كما في الصحاح قال ابن سيده بنيت الاخيرة على غربت والا فاصله الواو ( وغرى به كرضى غرا ) مقصور عن ابى الخطاب ( وغراء ) ككساء وضبطه في المحكم كسحاب وجعله الجوهرى اسما ( أولع ) به ولزمه من حيث لا يحمله عليه حامل فهو غربة منقوص ( كاغرى به وغرى مضمومتين ) الاخيرة مشددة كما هو نص المحكم ( و ) غرى ( الغذير برد ماؤه ) هكذا النسخ والصواب غرى العد برد كما هو نص المحكم وأنشد لعمرو بن كلثوم كان متو نهن متوعد * تصفقه الرياح إذا غرينا ( وأغراه به ) لا غير أي لا يقال فيه غراه به ( والاسم الغروى ) أي ( ولعه ) به فهو غرى به ومنه اغراء الكلب بالصيد ( و ) من المجاز اغرى ( بينهم العدواة ) والبغضاء والاسم الغراة كما في الصحاح أي ( ألقاها كأنه ألزقها بهم والغرا ) كالعصا ( ماطلى به ) عن شمر ( أو لصق به ) كما في الصحاح وهو معمول من الجلود كما في المصباح ( أو شئ يستخرج من السمك كالغراء ككساء ) إذا فتحته قصرت وإذا كسرته مددت قال شمر الغراء ممدود الطلاء الذى يطلى به ويقال انه الغرا بفتح الغين مقصور وقال أبو حنيفيه قوم يفتحون الغراء فيقصرونه وليست بالجيدة ( و ) الغرا ( والد البقرة ) وخص بعض بالوحشية تثنيتة غروان والجمع اغراء ويرسم بالالف ويقال للحوار أول ما يولد غرا أيضا وقيل هو الولد الرطب جدا ( و ) قيل ( كل مولود ) غرا حتى يشتد لحمه يقال ايكلمنى وهو غرا ( و ) الغرا ( المهزول ) جدا على التشبيه ( كالغراة ) ومنه الحديث لا تذبحوه غراة حتى يكبر ( ج اغراء و ) الغرا ( الحسن و ) منه الغرى ( كغنى الحسن ) الوجه ( مناو ) الحسن ( من غيرنا و ) الغرى ( البناء الجيد ) الحسن ( ومنه الغريان ) وهما ( بنا آن مشهوران بالكوفة ) عند الثوية حيث قبر أمير المؤمنين على رضى الله عنه زعموا انهما بناهما بعض ملوك الحيرة قاله نصرو فيهما يقول الشاعر لو كان شئ له ألا يبيد على * طول الزمان لما باد الغريان وقال الجوهرى هما بناآن طويلان يقال هما قبرا مالك وعقيل نديمى جذيمة الابرش وسميا غريين لان النعمان بن المنذر كان يغريهما بدم من يقتله إذا خرج في يوم بؤسه فسياق الجوهرى يقتضى انهما سميا بالتغرية وهو الالصاق وسياق المصنف انه من الحسن ( ولا غرو ولا غروى ) وعلى الاول اقتصر الجوهرى أي ( لا عجب ) وفى الصحاح أي ليس بعجب ( ورجل غراء ككساء لا دابة له ) ومنه قول كثير إذا قلت أسلو فاضت العين بالبكى * غراء ومدتها مدامع حفل قال وقال أبو عبيدة هي فاعلت من غريت بالشئ أغرى به كذا في الصحاح ( و ) غارى ( فلانا ) يغاريه مغاراة وغراء ( لاجه ) عن أبى الهيثم وأنكر غرى به غراء ( والتغرية التطلية ) يقال مطلى مغرى بالتشديد ( والغراوى كالر غامى الرغوة ج ) غراوى ( بالفتح ) وكانه مقلوب منه فانه تقدم له الرغاوى الرغوة وجمعه بالفتح ( و ) غرية ( كغنية ع ) بحوران وأيضا موضع قرب فيد بينهما مسافة يوم وثم ماء يقال له غمر غرية ويقال هو بالزاى ( و ) غرية ( كسمية ماء الغنى ) قرب جبلة وهو اغزر ماء لهم ( و ) غرى ( كسمى ماء قرب اجأ ) لطيئ * ومما يستدرك عليه الغرى كغنى صبغ أحمر كانه يغرى قال الشاعر * كانما جبينه غرى * وأيضا اسم صنم كان يطلى به ويذبح عليه ومشهد الغرى بالعراق والغريان خيالان من أخيلة حمى فيد بطؤهما طريق الحاج بينهما وبين فيد ستة عشر ميلا ومنه قول خطام المجاشعى أهل عرفت الدار بالغريين وصاليات ككما يؤثفين والغرى كغنى موضع ومنه قول الشاعر * وبقل با كناف الغرى تؤان * أراد تؤام فابدل والغر وموضع آخر وفى المثل ادركي ولو بأحد المغروين أي بأحد السهمين وقال ثعلب أدركني بسهم أو برمح كذا في الصحاح والقول الاول هو الذى ذكره أبو على في البصريات ويقال أيضا أنزلنى ولو بأحد المغروين أي بأحد السهمين وأصله ان رجلا ركب بعير افتقحم به فاستغاث بصاحب له معه سهمان فقال ذلك والغرا الغرس ينزل مع الصبى وغريت السهم مثل غروتة وغريان بالكسر أو بالفتح كورة بالمغرب من أعمال طرابلس ينبت بها الزعفران منها عبد الرحمن بن أحمد بن محمد بن أبى القاسم الغريانى أحد الفضلاء بتونس وكان أبوه قاضيا بطرابلس قاله الحافظ ونفيس بن عبد الرحمن الغروى سمع ابن قدامة وكانه منسوب الى الغرى الذى بالكوفة وغرى فلان إذا تمادى في غضبه وغروت أي عجبت نقلهما الجوهرى وأغرى الله تعالى الشئ حسنه عن ابن القطا

Sîgalar(2)

Mücavir kökler24 mücavir (35 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. بغض

    1 ortak ayet · Bahat çene altındaki et demektir

  2. حظظ

    1 ortak ayet · Huzve atışlardaki hedef demektir

  3. رجف

    1 ortak ayet · Recef dalgalı deniz demektir

  4. جور

    1 ortak ayet · Civar yerleşik bir yerin çevresi demektir

  5. صنع

    1 ortak ayet · İmal ederler

  6. مرض

    1 ortak ayet · “Bürde” gocuk demektir

  7. وثق

    1 ortak ayet · Anlaşma

  8. نسي

    1 ortak ayet · Çadırın kurulduğu yer demektir

  9. نهي

    1 ortak ayet · Nihayet, son demektir

  10. قلل

    1 ortak ayet · Az

  11. نفق

    1 ortak ayet · İki yüzlüler

  12. عدو

    1 ortak ayet · Mu’ted, “adeve”den iftial babından gelmektedir

Geçtiği ayetler(2)

Sîga sayfası: فَأَغْرَيْنَا
  1. … نَصَارَى أَخَذْنَا مِيثَاقَهُمْ فَنَسُوا حَظًّا مِمَّا ذُكِّرُوا بِهِ فَأَغْرَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاءَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَسَوْفَ يُنَبِّئُهُمُ …

    BulaştırdıkBiz, hristiyanız diyenlerden de söz aldık. Onlar da kendilerine öğretilenlerin bir kısmını unuttular. Bu yüzden kıyamete kadar aralarına kin ve düşmanlık saldık. Allah; yapmakta olduklarını kendilerine haber verecektir.

Sîga sayfası: لَنُغْرِيَنَّكَ

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökغرو
YapıÜçlü kök
Özel DurumNâkıs (son harfi illetli; vāv/yā dönüşümlü)
Bağlamsal Yakın Köklerلصق, ولع, سلط, حرض
Zıt Kökفصل
Çekirdek Özet 1İki nesneyi tutkalla birbirine yapıştırmak, ayrılmaz biçimde bitiştirmek
Çekirdek Özet 2Birini veya bir durumu bir kimseye/topluluğa musallat etmek, ayrılmazcasına peşine takmak
Çekirdek Özet 3Varoluşsal, ahlaki ya da siyasi bir çatışmayı çözümsüz bir kenetlenmeye dönüştürmek
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca sıradan bir kışkırtma veya özendirme sanıp arkasındaki yapışma, ayrılmazlık ve musallat edilme dinamiğini gözden kaçırmak

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
غرDerine dalma, içine geçme, sınırın ötesine akarak temas kurma veya kaplama; bu çekirdek غرب kökünde uzaklaşma ve batma, غرق kökünde suya tamamen gömülme, غرف kökünde içine dalarak alma, غرم kökünde ayrılmaz bağ ve borçlanma anlamlarında belirgindirوİki yüzeyin veya tarafın ayrılmayacak biçimde birbirine yapışması, bir tutkunun ya da çatışmanın taraflara sıvanıp kalıcı hale gelmesi şeklinde daralır

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
غGözün örtülmesi, buğulanması; derinlik ve gizleniş (ikiz harf ع imgesinden yoğunlaşma türetimi)Yüzeyin altına inen, derine işleyen veya bir şeyi örterek kaplayan tesir
رİnsan başı; başlangıç, üst, yöneliş ve tepe noktasıEtkinin doğrudan hedefe odaklanması, bir özneye veya başa yönelmesi
وÇengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, kenetleme ve tutturmaİki unsuru mekanik veya manevi olarak birbirine bağlayan, kopmasını önleyen kenet
غروDerine işleyen örtücü etkinin hedefi yakalayıp çengelle birleştirmesiBir tesirin veya tutkunun nesneye sıvanarak ayrılmaz bir kenetlenme üretmesi

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir nesneyi diğeriyle birleştirmek için kullanılan tutkal, yapışkan reçine ve zift sürme eylemi (الغِراء); tutkallanan derinin veya tahtanın ayrılmayacak biçimde yapışması
Cahiliye şiiri kullanımıŞair Hâris b. Hillize'nin muallakasında geçen ve savunma/omuz siperi anlamını taşıyan الغَراة kullanımında kök, bedene yapışan veya gövdeyi saran uzuv bağlamında zikredilir: لا تَخَلنْا على غَراتـك إنّـا / قبلُ ما قد وَشَى بنا الأعداء
Erken Arapça kullanımKlasik bedevi kullanımında gözün aralıksız ağlamasını ve yaşların art arda yapışırcasına dökülmesini ifade etmek üzere غارت العين بالدمع غِراءً denilmiştir; ayrıca şaşırtıcı ve yapışıp kalan durumlar için لا غَرْوَ ifadesi yerleşikleşmiştir

Kaynak Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

Sami etimolojik katman

Arapça غرو kökü, nâkıs yapısı ve vāv/yā nöbetleşmesi dolayısıyla Sami dillerinin genelinde yapışma, bulaşma, parlama veya tutkallama semantik alanı ile temas halindedir. İbranicede doğrudan yapıştırma eylemi başka köklerle karşılansa da Süryanicede ve genel Batı Sami sahasında tutkallamak, sıva yapmak ve bir nesneyi diğerine raptetmek anlamındaki türevlerle biçimsel ve anlamsal bir geçişkenlik gözlenir. Klasik Arapçada kökün asıl semantik merkezini oluşturan tutkal ve yapışkan madde (الغِراء) tasavvuru, soyut düzleme geçtiğinde bir kişinin bir şeye aşırı düşkün kılınması, musallat edilmesi veya aralarına düşmanlığın kazınması anlamına (الإغراء) evrilmiştir. Bu semantik sıçrama, yapışkan bir sıvının sürüldüğü yüzeyden bir daha ayrılmaması fiziksel gerçeğine dayanır.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, David Cohen, Lisān al-ʿArab.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönغرو / غريTutkal ve yapışkan maddeden hareketle bir kimseyi bir nesneye, eyleme veya düşmanlığa ayrılmaz şekilde bağlamakKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiBatı Sami / Süryanice temas alanıYüzeye sıvanan, yapışan ve ayrılmayan madde tasavvuruyla ilişkili kök türevleriMuhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıBelirgin bir Afro-Asyatik dış bağlantı tespit edilmediVeri bulunamadı

Kaynak Maqāyīs al-Lugha, Lane's Lexicon.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
غروAnlamlıYapıştırmak, tutkallamakBir şeyi ayrılmayacak biçimde bağlamak, musallat etmekHedef kök; Kur'an'da geçer
غورAnlamlıDibe çökmek, derinleşmekSuyun yerin dibine çekilmesi, bir alana derinlemesine girmeKur'an'da geçer; ortak غر derinlik bağı
رغوAnlamlıKöpürmek, ses çıkarmakSütün veya sıvının üzerinde köpük oluşması, devenin bağırmasıKur'an'da geçmez; yüzeyde beliren kabarma
روغAnlamlıYoldan sapmak, kurnazca yönelmekBir hedefe gizlice ve dolambaçlı yaklaşmakKur'an'da geçer; yöneliş ve meyil ilişkisi
وغرAnlamlıŞiddetli sıcak olmak, öfkelenmekGöğsün kin ve hırsla kaynaması, sıcaklığın içe işlemesiKur'an'da geçmez; içe işleyen hararet bağı
ورغKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu dizilişte kök kaydı yokturVeri bulunamadı

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
غروMerkezYapıştırmak, musallat etmekİki şeyi tutkallarcasına ayrılmaz ve kalıcı bir çatışmayla kenetlemeSüreklilik ve yapışıklık bildirir
لصقKomşuFiziksel yapışmaMaddi olarak temas edip yüzeylerin birleşmesiManevi musallat etme ve kışkırtma boyutu içermez
ولعKomşuTutku ve düşkünlükBir şeye kendini kaptırmak ve ondan kopamamakBulaştırılan bir hasımlık veya dış baskıdan ziyade içsel düşkünlüktür
سلطKomşuHükümranlık kurmaBir güç üzerinden baskı kurup ezmekYapışıp içine işlemekten çok üstünlük ve kontrol kurmayı anlatır
حرضKomşuKışkırtma, teşvikBir kimseyi eyleme geçmesi için sözle veya fiille tahrik etmeKalıcı olarak yapıştırma veya yakasına yapışma unsuru taşımaz
فصلZıtAyırmak, koparmakBirbirine bitişik iki şeyi tamamen birbirinden uzaklaştırmakKenetlenmenin ve yapışmanın tam zıddıdır

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaغروTutkallamak, musallat kılmakAyrılmaz biçimde birbirine yapıştırma ve peşini bırakmamaKesin
Latinceagglutinare, instigareYapıştırmak, kışkırtıp başına sarmakAgglutinare yalnızca mekanik yapışmayı, instigare ise kışkırtmayı verir; ikisini aynı anda karşılamazGüçlü
İngilizceto cement, to incite, to set uponYapıştırmak, kenetlemek, başına musallat etmekTo cement ayrılmaz kenetlenmeyi, to set upon ise yakasına yapışıp kışkırtmayı açıklarGüçlü
Almancaanleimen, aufhetzen, verstrickenYapıştırmak, kışkırtıp sarmakAnleimen tutkallamayı, verstricken ise çıkmaz bir bağa bulaştırmayı ifade ederGüçlü
Fransızcacoller, inciter, attacherYapıştırmak, yapışıp kalmasını sağlamakColler fiziksel yapışmayı, inciter kışkırtmayı içerirGüçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Lane's Lexicon.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
أَغْرَيْنَاÇözümsüz hasımlığı yapıştırmak, kalıcı kılmakAhdi bozan toplulukların arasına kıyamete kadar düşmanlık ve kinin sıvanması (Mâide 5:14)
لَنُغْرِيَنَّكَMusallat etmek, peşine takmak, yapıştırmakToplumsal düzeni bozan münafıklara ve fitnecilere karşı elçinin onların üzerine ayrılmaz bir otoriteyle sevk edilmesi (Ahzâb 33:60)

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİlahi ceza ve adaletin tecellisiKalplerdeki kin ve düşmanlığın yaratılması ile kulun kesbi arasındaki ilişki; ilahi bir ceza olarak aralarına kinin yapıştırılması meselesiİlahi iradenin saptırıcı değil, hak edilmiş bir sonuca kenetleyici müdahalesi
FıkıhHaddi aşanlarla ve bozguncularla mücadeleFitne çıkaranlara karşı devlet otoritesinin tavizsiz biçimde onların üzerine yönlendirilmesi ve takibiSuçlu odakların üzerine meşru otoritenin kesintisiz musallat kılınması
TefsirAhdin bozulmasının sosyo-psikolojik cezasıİğrâ fiilinin tutkal (gırâ) kökünden gelmesi sebebiyle kin ve nefretin toplumsal bünyeye kazınarak ayrılmaz hale gelmesiÇatışmanın arızi olmaktan çıkıp kalıcı bir kimlik bağına dönüşmesi
HadisNefsi koruma ve hırslardan sakınmaDünyaya ve şehvetlere yapışıp kalma tehlikesine karşı uyarılarBir tutkuya bağımlı hale gelme ve ondan kopamama hali

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
Diniİlahi ceza kanunuAyrılmaz manevi bağAhdi terk edenlerin kalıcı bir iç çatışmayla cezalandırılmasıDini ilkelerden sapan yapılar kendi aralarındaki nefrete tutkallanırKesin
İlmiSosyolojik çatışma dinamikleriYapışkan kutuplaşmaToplumsal bağların çözülüp düşmanlık bloklarının kristalleşmesiÇözümsüz hale gelen hasımlıkların nesiller boyu süren bir kimlik olmasıGüçlü
SiyasiKamu güvenliği ve nizamYaptırımın musallat edilmesiFitne ve bozgunculuk odaklarına karşı meşru gücün ayrılmaz baskısıDevlet otoritesinin yıkıcı unsurların yakasını bırakmamasıGüçlü
İktisadiPazar manipülasyonu ve borçlanmaBağımlı kılmaTüketiciyi veya üreticiyi borç ya da yapay arzu sarmalına kilitlemeBir tarafın diğerine vazgeçilmez ve çıkmaz bir bağla bağlanmasıMuhtemel

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerAdhezyon (yapışma) ve geri dönülmez kilitlenmeFarklı iki maddenin moleküler düzeyde birbirini çekerek tek bir yüzey gibi birleşmesi ve ayrılmaya direnç göstermesiGüçlü
Beşeri bilimlerKronik kutuplaşma ve patolojik kenetlenmeİki veya daha fazla sosyal grubun karşılıklı nefret üzerinden birbirini tanımlaması ve bu hasımlığın sistemik olarak kırılamamasıKesin

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün anlamını yalnızca basit bir kışkırtma, gaza getirme veya özendirme olarak algılamak
Kur'an içi daha geniş anlamKök, ayrılması imkânsız hale gelen bir yapışmayı, birbiriyle çatışarak kenetlenmeyi ve yakasını bırakmayacak biçimde musallat edilmeyi kuşatır
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAyetlerde geçen ilahi müdahaleyi anlık bir tahrik gibi yorumlayıp, ahdi bozan toplulukların yakasına yapışan ontolojik kin ve çözümsüz kutuplaşma cezasını görememek

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Vahiyden ve ahitten sapan insan topluluklarının nasıl kendi nefretlerine tutkallandıklarını ve fitne odaklarının meşru otorite tarafından nasıl ayrılmaz bir takibe uğrayacağını anlamayı sağlar
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Ehl-i kitabın tahrifat ve ahdi bozma süreçlerini anlatan ayetlerde (Mâide 5:14) ve Medine'deki fitneci münafıkların tasfiyesini düzenleyen siyasi güvenlikle ilgili ayetlerde (Ahzâb 33:60)
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Kin ve hasımlığın rastlantısal sosyal gerginlikler olduğunu sanma hatasını düzeltir; bunların hakikati terk etmenin kaçınılmaz bir sonucu olarak bünyeye sıvanan bir ceza olduğunu gösterir

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamİki yüzeyi tutkal veya yapışkan maddeyle birbirine kalıcı ve ayrılmaz biçimde yapıştırmak.
  • Soyut anlamBir duyguyu, hasımlığı veya otoriteyi bir hedefin üzerine ayrılmayacak ve yakasını kurtaramayacak biçimde musallat etmek.
  • Sistematik karşılıkBozulan ahitlerin ve sınır tanımaz ifsat hareketlerinin, tarafları birbirine yapışık bir çatışma sarmalına mahkûm eden ontolojik cezaya dönüşmesi.
  • LaTeX modeliF:(A×B)→γA∪γBo¨yle ki∂∂td(A,B)→0
  • LaTeX açıklamasıFormülde A ve B başlangıçta bağımsız iki tarafı, γ ise tutkallama veya musallat etme fonksiyonunu temsil eder. Bu fonksiyon sonucunda taraflar ayrılmaz bir biçimde kenetlenir (A∪γB) ve zamanla (t) aralarındaki mesafe fonksiyonunun değişimi sıfıra yaklaşarak (d(A,B)→0) aralarındaki çatışma veya baskı kalıcı bir yapışkanlığa dönüşür.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: غ