غرق

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: غ-ر-ق13 sîga, 31 mücavir kök, 23 ayet, 18 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.الْمُغْرَقِينَفرعونوَأَغْرَقْنَاأييأُغْرِقُواأَغْرَقْنَاغرقفلكظلمفَيُغْرِقَكُمْالْغَرَقُكذبأَغْرَقْنَاهُمْغَرْقًاعينخطبصنعجمع

KökSîga 13Ayet 23Sure 18Mücavir 31

▶ Ağı aç (3B)

غرق

غ - ر - ق

KÖK
  • 23 geçiş
  • 23 ayet
  • 13 sîga
  • 13 sözlük

Ğark, Suya doymuş toprak, bataklık demektir. Sonradan boğulmak ve dalmak anlamları almıştır. Yayı sonuna kadar germek anlamında da kullanılmıştır.devamı ›

Notlarım

Sözlükler(13)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

Ğark, Suya doymuş toprak, bataklık demektir. Sonradan boğulmak ve dalmak anlamları almıştır. Yayı sonuna kadar germek anlamında da kullanılmıştır.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR639 harf
باب الغين والقاف والراء معهما غ ر ق يستعمل فقط غرق: رجلٌ غَرِقٌ وغَريقٌ: رَسَبَ في الماء، وابتُلِيَ بالدين والبلوى تشبيهاً به. وأَغْرَقْتُ النبل وغَرَّقْتُه: بَلَغْتُ به غايَةَ المد في القوس. والفرس إذا خالط الخيل ثم سبقها يقال: اغتَرَقَها، قال: يُغِرقُ الثعلب في شـرتـه صائب الخدبة في غير فشلْ والغِرْقىءُ: قشرة البيضِ الداخلةُ. والغُرْقة: القليل من اللبن، قدر قدحٍ أو أقل. والتَّغريقُ: القتل،
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR405 harf
غَرِقَ في الماء غَرَقاً، فهو غَرِقٌ وغارِقٌ أيضاً. وأغْرَقَهُ غيره وغَرَّقَهُ، فهو مُغَرَّقٌ وغَريقٌ. ولجامٌ مُغَرَّقٌ بالفضّة، أي محلّى. والتَغْريقُ: القتلُ. وأغْرَقَ النازع في القوس، أي استوفى مدَّها. والاستْغراقُ: الاسْتيعابُ. واغْتَرَقَ الفرسُ الخيلَ، إذا خالطها ثم سبقها. واغْتِراقُ النفَس: استيعابه في الزفير. واغْرَوْرَقَتْ عيناه: دمعتا. والغُرْقَةُ بالضم، مثل الشُربة من اللبن وغيره والجمع
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR3.687 harf
باب الغين والقاف مع الراء غرق استعمل من وجوهها : غرق . غرق : قَالَ الليثُ : الغَرَقُ : الرسوبُ في الماء ، وَيُشَبَّهُ بِهِ الَّذِي رَكِبَهُ الدَّيْنُ ، وَغَمَرَتْهُ الْبَلاَيا ، يُقَالُ : رَجُلٌ غَرِقٌ وَغَرِيقٌ . ويقالُ : أغرقتُ النبل ، وغرقته ، إذا بلغت به غاية المد في القوس . وقال ابن شُميل : يقال نزعَ في قوسِه ، فأَغْرَقَ . قال : والأغراقُ : الطرحُ ، وهو أن يباعدَ السهمَ من شدَّةِ النَّزْعِ ،
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR7.046 harf
(باب الغين والراء وما يثلثهما) (غرز) الغين والراء والزاء أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على رَزِّ الشَّيء في الشيء. من ذلك غَرَزْتُ الشَّيءَ أغرِزُه غَرْزاً. وغَرَزْتُ رِجله في الغَرْز. وغَرَزَت الجرادةُ بذَنَبِها في الأرض، مثل رَزّت. والطَّبيعة غريزة، كأنَّها شيء غُرِز في الإنسان. فأمَّا قولهم: اغترَزْت الشَّيءَ، واغترَزْت السَّيرَ اغترازاً، إذا دَنَا سيرك فمعناه تقريبُ السَّير، أي كأنِّي الآنَ وضعتُ رِجلي
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR390 harf
- الغرق: الرسوب في الماء وفي البلاء، وغرق فلان يغرق غرقا، وأغرقه. قال تعالى: ﴿حتى إذا أدركه الغرق﴾ [يونس/90]، وفلان غرق في نعمة فلان تشبيها بذلك. قال تعالى: ﴿وأغرقنا آل فرعون﴾ [البقرة/50]، ﴿فأغرقناه ومن معه أجمعين﴾ [الإسراء/103]، ﴿ثم أغرقنا الآخرين﴾ [الشعراء /66]، ﴿ثم أغرقنا بعد الباقين﴾ [الشعراء/120]، ﴿وإن نشأ نغرقهم﴾ [يس/43]، ﴿أغرقوا فأدخلوا نارا﴾ [نوح/25]، ﴿فكان من المغرقين﴾ [هود/43].
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR886 harf
غ ر ق ‏"‏ أعوذ بالله من الغرق والحرق ‏"‏‏.‏ وتقول‏:‏ رأيت عيونهم مغرورقة وأناسيّها في الدموع غرقه‏.‏ ومن المجاز‏:‏ أنا غريق أياديك‏.‏ وأغرق الرامي النزع ومنه‏:‏ الإغراق في القول وغيره وهو المبالغة والإطناب‏.‏ وأغرق الكأس‏:‏ ملأها‏.‏ وغرّقت القابلة المولود إذا لم تمخّطه عند ولادته فوقع المخاط في خياشيمه فقتله‏.‏ قال الأعشى‏:‏ ألا ليت قيساً غرّقته القوابل وغرّق اللجام بالحلية ولجام مغرّق‏.‏
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR7.580 harf
الغَرَقُ: الرُّسُوب في الماء. ويشبّه الذي ركبه الدَّيْن وغمرَتْه البَلايا، يقال: رجل غَرِق وغَريق، وقد غَرِقَ غَرَقاً وهو غارِقٌ؛ قال أَبو النجم: فأَصبحُوا في الماء والخَنادِقِ، من بين مَقْتول وطَافٍ غارِقِ والجمع غَرْقى، وهو فعيل بمعنى مُفْعَل، أَغْرَقه الله إِغْراقاً، فهو غَرِيقٌ، وكذلك مريض أَمْرضه الله فهو مريض وقوم مَرْضَى، والنَّزِيفُ: السكران، وجمعه نَزْفَى، والنَّزِيفُ فَعِيل بمعنى
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR394 harf
* غ ر ق * * غَرِقَ * في الماء من باب طرِب فهو * غَرِقٌ * و * غَارِقٌ * و * أغْرَقَهُ * غيره و * غَرَّقَهُ * فهو * مُغْرَّق * و * غَرِيقٌ * ولجام * مُغَرَّقٌ * بالفضة أي مُحلى و * التَّغْرِيقُ * أيضا مُطلق القتل و * أغْرَقَ * النازع في القوس أي استوفى مدَّها قلت ومنه قوله تعالى ﴿والنازعات غرقا﴾ و * الاسْتِغْرَاقُ * الاستيعاب و * الغُرْنَيْقُ * بضم الغين وفتح النون من طير الماء الطويل العُنق
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR8.307 harf
غرق في الماء كفرح غرقا: رسب فيه، فهو غرق، وغارق، وغريق ومنه الحديث: الشهداء خمسة: المطعون، والمبطون، والغرق، وصاحب الهدم، والشهيد في سبيل الله. وقال أبو النجم: فأصبحوا في الماء والخنادق من بين مقتول وطاف غارق ويقال: الغرق في الأصل: دخول الماء في سمي الأنف حتى تمتلئ منافذه، فيهلك. والشرق في الفم حتى يغص به لكثرته من قوم غرقى وهو جمع غريق، فعيل بمعنى مفعل؛ أغرقه الله إغراقا فهو
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR12.398 harf
غَرِقَ 1 غَرِقَ ذ , (S, Mgh, O, Msb, K,) aor. غَرَقَ , (Mgh, Msb,) inf. n. غَرَقٌ, (S, Mgh, O, Msb,) He, or it, (a thing, Msb,) sank, syn. غَارَ, (Mgh,) or رَسَبَ, (TA,) فِى المَآءِ [in water, or in the water]: (S, Mgh, O, Msb:) primarily [he drowned; i. e. he sank under water, and] the water entered the two apertures of his nose so that it filled its passages and he died. (TA.) ― -b2- [Hence,]
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR1.548 harf
غَرَقَ غَرَقَ U ( n. ac. غَرَق 4 ), a. see infra (b) . غَرِقَ غَرِقَ A ( n. ac. غَرَق 4 ), a. Was drowned; sank; was submerged, was dipped, plunged into water; was shipwrecked. b. Took a draught ( of milk ). غَرَّقَ غَرَّقَ II , a. Plunged, dipped, flung into the water; drowned. b. [ acc. & Bi ], Ornamented with ( silver: bit ). أَغْرَقَ أَغْرَقَ IV , a. see II (a) , ( b ). c. [
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR24.991 harf
غرق غَرِقَ - يَغْرَقُ - غَرَق - غَرْق - غَرْقاً - أَغْرَقَ - يُغْرِقُ، أُغْرِقَ - يُغْرَقُ - مُغْرَق - مُغْرَقُوْن غَرِقَ - يَغْرَقُ + الكائن: يموت ويهلك لامتلاء منافذه بالماء أو ما شابه: يدخل في سائل أو محيط من الأشياء فتغطيه ثم تغمره وتقطع عنه أسباب الحياة فيموت نتيجة ذلك غَرَق - الغرق: اسم فعل " غَرِقَ - يَغْرَق ": الموت بسبب الدخول في سائل
Tamamını oku

Sîgalar(13)

Mücavir kökler31 mücavir (126 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. فلك

    4 ortak ayet · Fülk (kef), İğ topacı demektir

  2. كذب

    6 ortak ayet · Kizb, kumaşın boyanmasında kullanılan bir çeşit boya…

  3. بحر

    3 ortak ayet · Bahr deniz demektir

  4. خطب

    2 ortak ayet · Hitbe: “Hetba” kına yakılmış el demektir

  5. نقم

    2 ortak ayet · Lokma, ağza alınan bir parça yemektir

  6. فرعون

    3 ortak ayet · Firavun

  7. صنع

    2 ortak ayet · İmal ederler

  8. نجو

    3 ortak ayet · Özel konuşmak

  9. جند

    2 ortak ayet · Ordu demektir

  10. ظلم

    5 ortak ayet · Zalimler

  11. ذنب

    2 ortak ayet · Zenb : Kuyruk demektir

  12. جمع

    3 ortak ayet · Yumruk demektir

Geçtiği ayetler(23)

  1. ثُمَّ أَغْرَقْنَا الْآخَرِينَ

    Suda boğdukSonra diğerlerini suda boğduk.

  2. ثُمَّ أَغْرَقْنَا بَعْدُ الْبَاقِينَ

    Suda boğdukSonra geride kalanları suda boğduk.

  3. … الصَّيْحَةُ وَمِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنَا بِهِ الْأَرْضَ وَمِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنَا وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَلَكِنْ كَانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ

    Suda boğdukHer birini suçüstü yakaladık. Kimine taşlar savuran kasırga gönderdik, kimini bir çığlık tuttu, kimini yerin dibine geçirdik, kimini de suda boğduk. Allah; onlara zulmetmiyordu, ama onlar, kendi kendilerine zulmediyorlardı.

  4. ثُمَّ أَغْرَقْنَا الْآخَرِينَ

    Suda boğdukSonra diğerlerini suda boğduk.

Sîga sayfası: وَأَغْرَقْنَا
Sîga sayfası: فَأَغْرَقْنَاهُمْ
Sîga sayfası: أَغْرَقْنَاهُمْ
Sîga sayfası: الْمُغْرَقِينَ
Sîga sayfası: فَأَغْرَقْنَاهُ

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökغرق
YapıÜçlü kök (sülâsî mücerred)
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerغمر, غطس, خسف
Zıt Kökنجو
Çekirdek Özet 1Sıvının nesneyi tamamen kuşatarak dibe batırması, bir şeyin sınır ve nihayet noktasına kadar çekilip tüketilmesi
Çekirdek Özet 2İlahi helak aracı olarak suyun bütünüyle kuşatması; canın kökten sökülmesi ve gaflet içinde boğulma hali
Çekirdek Özet 3Taşkınlık ve ilahi sınırı aşmanın (tuğyan) varlığı tüketici ve kuşatıcı bir çöküşle (helak) nihayete erdirmesi
Kritik Hata RiskiKökün yalnızca fiziksel «suda boğulma» eylemine indirgenerek, kökteki «bir şeyin son sınırına ve dibine kadar tüketilmesi» ilkesinin ve mecazi tükeniş boyutunun göz ardı edilmesi

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
غرBir şeyin içine girme, derinleşme, örtünme, aldanarak dalma ve kapılma. Bu çekirdek غرب kökünde gözden kaybolup batmayı, غرر kökünde bilinçsizce tehlikenin içine dalmayı, غرف kökünde sıvıyı dipten çekip almayı, غرم kökünde borcun ve cezanın yakayı bırakmayacak şekilde kuşatmasını, غرو kökünde ise ayrılmayacak biçimde yapışmayı ifade eder.قBoğazlama, sıkıştırma, dip sınıra ulaşma ve kuşatmayı tamamlama niteleği katarak; çekirdekteki derinleşme ve örtülme hareketini nesnenin sıvının dibine batması, nefes alamayacak sınıra erişmesi ve yayın son haddine kadar gerilmesi şeklinde nihai sınıra ulaştırır.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
غGöz / kaynağın örtülmesi, kararma (Arap alfabesinde ع piktografik imgesinin ses yoğunlaşması ve örtülmeyle türetilmiş formu)Görüşün kaybolması, ışığın kesilmesi, derinliğe dalıp dış dünyayla irtibatın kesilmesi ve örtülme hareketini başlatır.
رİnsan başı; tepe, başlangıç, yönelişBaşın veya varlığın üst noktasının bir yöne doğru meyledip hareket etmesini, kuşatılacak olan ana özneyi temsil eder.
قİğne deliği, ufuktaki sınır, büzülme, toplanmaKuşatmanın kapanması, sınırın son noktasına erişilmesi, çıkışın daralıp yok olması ve nihai sınıra kilitlenme hareketini sağlar.
غرقÖrtülerek dalan varlığın başını da aşan sınırın büzülüp çıkış yolunu kapatmasıNesnenin veya canlının bir ortama (özellikle sıvıya) girerek tamamen gözden kaybolması, üst sınırın kapanması ve dip noktaya kadar inerek tüm hareket imkânının tükenmesi hareketini resmeder.

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir nesnenin veya canlının suya tamamen gömülüp dibe çökmesi (rusûb fi’l-mâ’); toprağın suya bütünüyle doyması; yayın son çekilme noktasına kadar (gayetü’l-medd) gerilmesi.
Cahiliye şiiri kullanımıel-A‘şâ (Meymûn b. Kays) beytinde doğum anında bebeğin hayatına son verilmesi (tahrîk/sahte doğum müdahalesi) bağlamında kökün if‘âl/tef‘îl babındaki erken somut anlamı şahit getirilmiştir: أطَوْرَيْن في عامٍ غَزاةٌ ورِحْلَةٌ / ألا ليت قيساً غَرَّقتْه القوابـلُ (Cahiliye döneminde kıtlık ve zorluk anlarında ebelerin yeni doğanı kendi sıvısında boğarak öldürmesi hadisesi).
Erken Arapça kullanımEbû en-Necm el-İclî (Emevî dönemi) şiirinde sel veya hendek sularında batanlar için kullanılmıştır: فأَصبحُوا في الماء والخَنادِقِ / من بين مَقْتول وطَافٍ غارِقِ. Ayrıca erken dönemde gözün yaşla bütünüyle dolması (iğravrakat el-‘ayn) ve atın koşu esnasında diğer atların arasına dalıp onları geride bırakması (iğteraka el-feras) kullanımları sabittir.

Kaynak Kitâbü’l-ʿAyn (Halîl b. Ahmed), Maqāyīs al-Luğa (İbn Fâris), Lisânü’l-Arab (İbn Manzûr).

Sami etimolojik katman

Arapça غرق kökü, Sami dillerinde bir sıvının dibine batma, bütünüyle kuşatılma ve bir kapasitenin son haddine kadar doldurulması semantik alanında müstakil bir fonetik özelleşme sergiler. Kuzeybatı Sami dillerinde (İbranice ve Ârâmîce/Süryânîce) doğrudan aynı kök harfleriyle birebir örtüşen yaygın bir birincil fiil bulunmamakla birlikte, kökün semantik matrisi olan «derinleşme, suya batma, boğulma» anlamı İbranicede טבע (çamura/suya batmak) ve טבע / שקע kökleriyle, Süryânîcede ise ܛܒܥ (suya gömülmek) ile karşılanır. Arapçadaki غ sesinin Proto-Semitik dil katmanındaki sürtünmeli gırtlak seslerinden ayrışması, غرق kökünü özellikle iç Arapça sahada sıvının son sınırına kadar bir şeyi yutması, dibe çekmesi ve yayın son haddine çekilmesi gibi «aşırıya varma, son sınıra erişme» anlamlarıyla birincil bir kök haline getirmiştir. Doğu Sami kolunda (Akadca) ise bu kavramsal alan genel olarak ebēru (geçmek/aşmak) veya tebû (batmak, suya gömülmek) kökleriyle karşılanmakta olup, غرق formunun Arapçada kazandığı «aşırıya varan kuşatma ve dip batış» nüansı güneybatı Sami alanının özgül bir morfo-semantik kristalleşmesidir.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs Hebrew and English Lexicon, David Cohen Dictionnaire des racines sémitiques, Lisânü’l-Arab.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönغرقTemel anlam bir nesnenin sıvıya bütünüyle gömülüp dibe inmesi (rusûb) ve bir şeyin son haddine vardırılmasıdır. Ok atarken yayın son noktasına kadar gerilmesine (iğrâku’n-nez‘), toprağın suya tamamen kanmasına (el-arzu’l-ğarika) ve gözün yaşla dolup taşmasına (iğravrakat) kökün bu nihayet bulma niteliği zemin teşkil eder.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiProto-Semitik *ġ-r-q / *ṭ-b-‘ semantik alanıKuzeybatı Sami (İbranice/Aramice) dillerinde doğrudan غرق fonetik sürekliliği zayıf olup, anlam alanı *ṭ-b-‘ (suya batma, gömülme) ve *š-q-‘ (çökme, dibe inme) köklerine dağılmıştır. Arapça, kökteki sürtünmeli gırtlak sesiyle derinliği ve kuşatmayı özelleştirmiştir.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik derinlik/batma matrisiBazı Berberice ve Çadik dillerinde suya dalma ve gömülmeyle ilişkili *g-r / *q-r kök varyantlarıyla tipolojik benzerlikler ileri sürülmüşse de doğrudan genetik bağ kuracak leksikal süreklilik sınırlıdır.Muhtemel

Kaynak Maqāyīs al-Luğa, Dictionnaire des racines sémitiques (D. Cohen).

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
غرقAnlamlıSuya batmak, nihayete erdirmekSıvının içine tamamen gömülüp dibe inmek, yayın son haddine çekilmesi, helak olmak.Hedef kök; Kur'an'da geçer.
غقرKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu harf dizilimi mühmel (kullanım dışı) kabul edilmiştir.Kur'an'da geçmez.
رغقKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıBu fonetik dizilim klasik Arapça lügat geleneğinde mühmel kabul edilmiştir.Kur'an'da geçmez.
رقغKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıHarflerin bu tertibi Arap dilinde mühmel bırakılmıştır.Kur'an'da geçmez.
قغرKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde kayıtlı bir kullanımı bulunmayan mühmel terkip.Kur'an'da geçmez.
قرغKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıBu harf dizilişi klasik leksikografide terk edilmiş, kullanılmamıştır.Kur'an'da geçmez.

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
غرقMerkezKuşatıcı batış, nihai tükenişSıvının nesneyi bütünüyle sararak dibe çökertmesi ve tüm imkânı tüketmesiYalnızca üstünün örtülmesi değil, ağırlıkla dibe çöküş ve son haddine erişi ifade eder.
غمرKomşuSuyun veya bir şeyin bütünüyle örtmesiÜstünü örtüp görünmez kılmaya odaklanır; dibe batma veya boğulma şart değildirغمر üstü kaplamayı, غرق ise dibe batıp tükenmeyi ve nefessiz kalmayı vurgular.
غطسKomşuSuya daldırıp çıkarmaSıvının içine geçici veya iradi olarak dalmayı ifade ederغطس eyleminde batıp geri çıkma imkânı varken, غرق nihai bir mahsur kalış ve yok oluştur.
خسفKomşuYerin dibine batmaKatı kütlenin (toprağın) yarılıp içine almasıdırخسف toprak ve katı zemin yarılmasıyla helakı, غرق akışkan ve sıvı kuşatmasıyla helakı anlatır.
نجوZıtKurtulmak, selametle sıyrılmakKuşatıcı tehlikenin dışına çıkarak yüksek ve güvenli bir zemine ulaşmakغرق derinliğe çekilip yok oluş iken, نجو tehlike çemberini yarıp yüzeye ve felaha çıkıştır.

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaغرقSuya batmak, tükenmek, son sınıra varmakHem fiziksel olarak suya gömülüp nefessiz kalarak can vermeyi hem de bir işe, borca veya yayın gerilmesine son haddine kadar varmayı içerir.Kesin
Latincesubmergere, demergere, suffocareSuya batırmak, daldırmak, boğmakSubmergere bütünüyle suyun altına girmeyi ve batmayı (rusûb) tam karşılar; ancak yayın son haddine kadar gerilmesi gibi mecazi soyutlama alanlarını dışarıda bırakır.Güçlü
İngilizceto drown, to sink, to submerge, to engrossBoğulmak, batmak, tamamen gömülmek / dalmakTo drown canlıların suda nefessiz kalarak ölmesini, to sink cansızların dibe çöküşünü karşılar; to engross veya to be immersed ise mecazi dalış ve bütünüyle kuşatılmayı yansıtır.Güçlü
Almancaertrinken, versinken, untergehenBoğulmak, batmak, batıp yok olmakErtrinken canlılar için boğulmayı, versinken dibe batışı ifade eder. Untergehen ise batışla birlikte gelen nihai çöküş ve helak boyutunu semantik olarak yakalar.Güçlü
Fransızcase noyer, submerger, sombrerBoğulmak, su altında kalmak, batmakSe noyer suda boğulmayı, sombrer ise gemi veya varlığın karanlık sulara gömülerek yok olmasını karşılar.Güçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré Dictionnaire de la langue française.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
أَغْرَقْنَا / فَأَغْرَقْنَاهُمْFiziksel helak ve suya batırmaGeçmiş kavimlerin (özellikle Firavun ve ordusunun, Nuh kavminin) ilahi ceza olarak denizde veya tufanda boğulması; Bakara 2:50, el-A‘râf 7:64, ez-Zuhruf 43:55.
مُغْرَقُونَ / الْمُغْرَقِينَHelak hükmü kesinleşmiş oluş haliİlahi adaletin tecellisi olarak kurtulma imkânı kalmamış, helaki mukadder kılınmış topluluklar; Hûd 11:37, el-Mü’minûn 23:27, ed-Duhân 44:24.
الْغَرَقُCan çekişme ve boğulmanın son anıSuyun bütünüyle kuşatıp bilincin kapandığı, tevbenin kabul eşiğinin aşıldığı ölüm anı; Yûnus 10:90.
غَرْقًاKökten ve en dip sınırdan söküp almaMeleklerin inkârcıların canını en derin köklerinden, yayın son haddine gerilmesi gibi şiddetle çekip alması; en-Nâzi‘ât 79:1.
فَيُغْرِقَكُمْDenizde ilahi kudret karşısında çaresizlikİnsanın nankörlüğüne karşılık denizin ortasında fırtınayla batırılma tehdidi; el-İsrâ 17:69.

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamYe’s hali tevbesi ve ilahi adaletFiravun’un boğulma anında (idrâkü’l-ğarak) iman etmesinin geçerli olup olmadığı tartışması (Yûnus 10:90).İhtiyari iradenin ve teklif alanının sona erdiği, hakikatin zorunlu olarak müşahede edildiği nihai eşik.
FıkıhMiras ve ölüm karinesi (el-ğarkâ ve’l-hedmâ)Aynı anda suda boğulan veya enkaz altında kalan akrabaların hangisinin önce öldüğünün bilinememesi durumunda mirasın intikali.Ölüm anının eşzamanlılığı ve hayatiyet belirtilerinin su tarafından tamamen kesilip yok edilmesi.
TefsirTufan ve denizin yarılması mucizeleriNuh tufanının ve Kızıldeniz’in kapanmasının tabiat kanunları ve ilahi kudret taallukuyla izahı; istidracın helakle noktalanması.Suyun bir hayat kaynağı olmaktan çıkıp, haddi aşanları bütünüyle yutan bir ceza kütlesine dönüşmesi.
HadisŞehitlik ve afetlerden sığınmaSuda boğularak ölen kimsenin (el-ğarîk) hükmen şehit sayılması; Hz. Peygamber’in boğulmaktan ve yangından (el-harak ve’l-ğarak) Allah’a sığınması.Canın acı ve ızdırap içinde, nefessiz kalarak ve tüm çıkış yolları tıkanarak bedenden ayrılması hali.

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniVarlık ve kulluk dengesiİstidracın son bulması ve ilahi sınırİnkârda haddi aşanların tüm uyarıları tüketmesi sonucu ilahi gazapla kuşatılıp yok edilmesi.Fiziksel boğulma, manevi körlüğün ve ilahi sınırlara başkaldırının maddi alemdeki kaçınılmaz akıbetidir.Kesin
İlmiFiziksel kapasite ve akışkanlar mekaniğiDenge sınırının aşılması ve çöküşBir sistemin taşıma kapasitesinin tükenerek dış ortamın baskısı altında ezilip dibe batması.Nesnenin kendi özgül ağırlığı ve hacim dengesini yitirip kuşatıcı akışkanın mutlak hakimiyetine girmesi.Güçlü
SiyasiOtorite, güç zehirlenmesi ve tiranlıkHaddi aşan iktidarın (tuğyan) yıkılışıFiravun örneğinde olduğu gibi, mutlak güç vehmeden siyasi yapıların kendi kibri içinde boğulması.Güç sarhoşluğuyla sınır tanımayan sistemlerin, en zayıf gördükleri unsurların (su gibi) altında kalarak tasfiyesi.Kesin
İktisadiBorçlanma ve sermaye dengesiBorca batma ve iflas (istiğrâk bi’d-deyn)Yükümlülüklerin varlıkları bütünüyle aşarak iktisadi failin hareket kabiliyetini sıfırlaması.Gelir-gider dengesini yitiren aktörün borç denizi içinde boğularak piyasadan silinmesi ve tasfiye süreci.Güçlü

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDoygunluk eşiği (saturation limit) ve hidrostatik batma (hydrostatic sinking)Bir eriyikte çözünen maddenin artık kabul edilemez hale gelip çökmesi veya bir cismin yoğunluğunun ortam yoğunluğunu aşmasıyla dibe çöküşü (Archimedes dengesinin negatif kırılması). Sistemin dış baskıyı dengeleyemeyip bütünüyle sıvı kütle tarafından yutulması durumu.Güçlü
Beşeri bilimlerKurumsal tükeniş (institutional exhaustion) ve iflas / anomiBireyin veya kurumun, çevresinden gelen yük ve kriz dalgalarını absorbe edemeyip tüm yapısal işlevlerini kaybetmesi; hukuki özneliğin borç veya kriz içinde bütünüyle eriyerek yok oluşu.Güçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün yalnızca denizde veya gölde «nefessiz kalarak can verme» şeklindeki biyolojik/adli vakaya indirgenmesi; kavramın içerdiği «bir kapasitenin son haddine kadar kullanılması» ve «bütünüyle kuşatılma» ilkelerinin gözden kaçırılması.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da kök yalnızca bir ölüm biçimi değil; ilahi ayetleri yalanlamada son noktaya varanların (tuğyan), kendilerini kuşatan hakikat tarafından yutulması, ruhun kökünden sökülmesi (en-Nâzi‘ât 79:1) ve tüm varoluşsal dayanakların çöküşüdür.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataFiravun veya Nuh kavminin helakini sıradan bir doğal afet veya talihsiz bir deniz kazası olarak görmek; kökün anlattığı «kendi taşkınlığının doğurduğu ortamda mahsur kalarak tükenme» mantığını ve ye’s anındaki irade tükenişini kavrayamamak.

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın helak yasasını (sünnetullah) ve ilahi adaletin tabiat olaylarıyla nasıl içkin bir nedensellik kurduğunu gösterir. İnsanın güç, iktidar ve mülk iddiasının su gibi en temel yaşam kaynağı karşısında nasıl bir anda acziyete ve ölüme dönüşebileceğini kök düzeyinde açıklar.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Firavun ve ordusunun takibi ile boğulmasını anlatan kıssalarda (Bakara, A‘râf, Yûnus, Tâhâ, Şuarâ, Kasas, Zuhruf), Nuh kavmi ve tufan anlatılarında (Hûd, Mü’minûn, Şuarâ, Ankebût) ve ölüm anında ruhların kabzedilme şiddetini niteleyen ayetlerde (en-Nâzi‘ât).
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Helakin tesadüfi bir kaza değil, varlığın ilahi kanunlara aykırı davranarak kendi sonunu hazırlaması olduğunu ortaya koyar. Ayrıca ölüm anında hakikatin zorunlu olarak ortaya çıkışının (idrâkü’l-ğarak) dünyevi tercihler için artık bir kurtuluş sağlamayacağını netleştirir.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamBir nesnenin veya canlının sıvının içine bütünüyle gömülerek dibe çökmesi, sıvının onun üstünü tamamen kapatması ve yayın gerilmesinde olduğu gibi bir yayın veya sınırın son haddine kadar çekilip tüketilmesi.
  • Soyut anlamBir sistemin, failin veya kurumun kendi taşıma kapasitesini aşan bir kuşatma altında kalarak tüm hareket, savunma ve varoluş imkânlarını yitirmesi; haddi aşmanın doğurduğu mutlak tükeniş.
  • Sistematik karşılıkOtorite veya varlık iddiasında sınırsızlaşan (tuğyan) unsurların, ilahi sınır ve fıtrat dengesini ihlal etmeleri neticesinde, kuşatıcı bir ceza ve tasfiye mekanizmasıyla soğurularak varlık sahnesinden silinmesi hali.
  • LaTeX modeliS(t)=lim⁡ΔV→0(ρc−ρmμ)⋅∫0TC(t) dt  ⟹  lim⁡t→TΦ(t)=0
  • LaTeX açıklamasıFormülde ρc, kuşatılan cismin veya failin yük ve suç yoğunluğunu; ρm, onu çevreleyen ortamın (sıvının veya ilahi cezanın) kuşatıcı direncini temsil eder. μ, failin manevra ve direnç kabiliyetini; C(t), zamana bağlı olarak biriken taşkınlık ve haddi aşma (tuğyan) fonksiyonunu gösterir. ΔV→0 ifadesi, nesnenin dış alemle hava ve temas irtibatının kesilip hacminin tamamen sıvı tarafından kapatılmasını simgeler. t→T limitinde sistemin hareket, kurtuluş ve hayatiyet fonksiyonu olan Φ(t) sıfıra ulaşarak mutlak helak ve tükenişi (el-ğarak) meydana getirir.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: غ