لحف

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: ل-ح-ف1 sîga, 18 mücavir kök, 1 ayet, 1 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.سألجهلخيرإِلْحَافًالحفعففحسبحصرنفقسومأنسعرفطوع

KökSîga 1Ayet 1Sure 1Mücavir 18

▶ Ağı aç (3B)

لحف

ل - ح - ف

KÖK
  • 1 geçiş
  • 1 ayet
  • 1 sîga
  • 12 sözlük

Kur'an'daki karşılığı: Bıktırıcı şekilde ısrar etmek

Notlarım

Sözlükler(12)

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR3.536 harf
باب الحاء واللام والفاء معهما ح ل ف، ح ف ل، ف ح ل، ف ل ح، ل ف ح، ل ح ف كلهن مستعملات حلف: الحَلْفُ والحَلِفُ لغتان، في القَسَم، الواحدة حَلْفة، ويقال: مَحْلُوفةً بالله ما قال ذاكَ، يُنصَبُ على ضمير يحلف بالله محلوفةً أي قَسَماً فالمحلوفة هي القَسَم، قال النابغة: فاصبَحْتُ لا ذو الصَّعْن عني مكذِّبٌ ولا حَلِفي على البَـرءاةِ نـافـع ورجل حَلاّف وحَلافّة كثير الحَلْف. واستَحْلفْتُه بالله ما
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR391 harf
الْتَحَفْتُ بالثوب: تغطَّيت به. واللِحافُ: اسمُ ما يُلْتَحَفُ به. وكلُّ شيء تغطَّيتَ به فقد الْتَحَفْتَ به. ولَحَفْتُ الرجل ألْحَفُهُ لَحْفاً: طرحت عليه اللِحافَ، أو غطَّيته بثوب. قال طرفة: ثمَّ راحوا عَبِقَ المِسْكِ بـهـم يَلْحَفونَ الأرضَ هُدَّابَ الأُزُرْ ولاحَفْتُ الرجل مُلاحَفَةً: كاتَفْتُهُ. وأَلْحَفَ السائل: ألحّ. يقال: ليس للمُلْحِفِ مثل الردِّ. والمِلْحَفَةُ: واحدة المَلاحِف.
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR17.156 harf
ح ل ف حلف ، حفل ، لحف ، فحل ، لفح ، فلح : مستعملات . حلف : قال الليث : الحَلْفُ والحَلِفُ لغتان وهو القَسَمُ والواحدة حَلْفة وقال امرؤ القيس : حلفتُ لها بالله حِلْفَة فاجرٍ لناموا فما إنْ مِنْ حديثٍ ولا صالِ قال ويقال : مَحْلُوفَةً بالله ما قال ذاك ، يَنْصِبُون على ضميرِ أَحْلِفُ بالله مَحْلُوفَةً أي قَسَماً والمحْلُوفَة القَسَم . أبو عبيد عن الأحمر : حلفت مَحْلُوفاً مصدرٌ وكذلك المعقول والميسور
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR5.546 harf
(باب اللام والحاء وما يثلثهما) (لحد) اللام والحاء والدال أصلٌ يدلُّ على ميلٍ عن استقامةٍ. يقال: ألْحَدَ الرّجلُ، إذ مال عن طريقةِ الحقِّ([1]) والإيمان. وسمِّي اللَّحدُ لأنّه مائلٌ في أحد جانِبَيِ الجَدَث. يقال: لحَدْت الميِّتَ وألحدت. والمُلْتَحَد: الملجأ، سمِّي بذلك لأنَّ اللاجئ يميل إليه. (لحز) اللام والحاء والزاء كلمةٌ تدلُّ على ضِيقٍ في الشَّيء. من ذلك المَلاَحِز، وهي المَضايق* ويقال:
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR168 harf
- قال تعالى: ﴿لا يسألون الناس إلحافا﴾ [البقرة/273]، أي: إلحاحا، ومنه استعير: ألحف شاربه: إذا بالغ في تناوله وجزه. وأصله من اللحاف، وهو ما يتغطى به، يقال: ألحفته فالتحف.
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR702 harf
ل ح ف لحفه ثوباً وألحفه والتحف به وتلحّف وعليه ملحفة ولحاف وملاحف ولحف‏.‏ ومن المجاز‏:‏ ألحف السائل إذا شمل بسؤاله وهو مستغن عنه‏.‏ ولاحفت فلاناً‏:‏ لازمته يقال‏:‏ فلان يضاجع السيف ويلاحف الخوف‏.‏ والتحفت الدابة بالسّمن ولحفت‏.‏ قال الأغلب يصف فرساً‏:‏ من كلّ محبوك الأعالي قد لحف ولحفني فضل لحافه‏:‏ أعطاني فضل عطائه‏.‏ ولحفته سهماً‏:‏ أصبته به‏.‏ ولحفه مجمع كفّه‏:‏ ضربه‏.‏ ولحفت النّار
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR3.146 harf
اللِّحاف والمِلْحَفُ والمِلْحفة: اللِّباس الذي فوق سائر اللباس من دِثار البرد ونحوه؛ وكل شيء تغطَّيت به فقد التَحَفْت به. واللِّحاف: اسم ما يُلْتَحف به. وروي عن عائشة أَنها قالت: كان النبي، صلى اللّه عليه وسلم، لا يصلي في شُعُرِنا ولا في لُحُفِنا؛ قال أَبو عبيد: اللِّحاف كلُّ ما تغطَّيت به. ولَحَفْت الرَّجل أَلْحَفُه إذا فعلْت به ذلك يعني إذا غطَّيته؛ وقول طرَفة: ثم راحُوا عَبِقَ المِسْكُ بهم،
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR163 harf
* ل ح ف * * الْتَحَفَ * بالثوب تغطى به و * اللَِّاف * ما يلتحف به وكل شيء تغطيت به فقد * الْتَحَفْتَ * به و * ألْحَفَ * السائل ألح يقال ليس * للْمُلْحِف * مثل الرد
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR3.775 harf
لحفه، كمنعه: غطاه باللحاف ونحوه قاله الليث، وقيل: إذا طرح عليه اللحاف، أو غطاه بشيء، وأنشد الجوهري لطرفة: ثم راحوا عبق المسك بـهـم يلحفون الأرض هداب الأزر أي: يغطونها، ويلبسونها هداب أزرهم إذا جروها في الأرض. ولحفه لحفا: لحسه عن ابن عباد، وهو مجاز، ومنه قولهم: أصابه جوع يلحف الكبد، ويلحس الكبد، ويعض بالشراسيف. والتحف به: إذا تغطى ومنه الحديث: وهو يصلي في ثوب
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR735 harf
لِحَافٌ لِحَافٌ ذ : see what follows. مِلْحَفَةٌ مِلْحَفَةٌ ذ A مُلَآءَة that is سُمُط [not lined, nor stuffed]: if lined or stuffed, the vulgar also call it by this name, but the Arabs do not know this: (L, TA:) and the same applies to the ↓ لِحَاف: Az says, that لِحَافٌ and مِلْحَفٌ mean the same: like اِزَارٌ and مِئْزَرٌ, and قِرَامٌ and مِقْرَمٌ; and sometimes one says مِقْرَمَةٌ and
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR709 harf
لَحَفَ لَحَفَ A ( n. ac. لَحْف 1 ), a. Wrapped up. b. Licked. لَحَّفَ لَحَّفَ II , a. Allowed his clothes to trail. III, Protected; aided. أَلْحَفَ أَلْحَفَ IV , a. see I (a) . b. Was importunate. تَلَحَّفَ تَلَحَّفَ V , a. Made himself a mantle &c. b. [ coll. ], Kept his bed; was bed-ridden. اِلْتَحَفَ اِلْتَحَفَ VIII a. [ Bi ], Wrapped himself up in, put on; wore. لِحْف لِحْف 2
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR11.904 harf
لحف لَحَفَ - يَلْحَفُ - أَلْحَفَ - يُلْحِفُ - إِلْحَاف - إِلْحَافاً لَحَفَ - يَلْحَفُ + شيء + كائناً: شمله فغطاه وستره، ورد به عنه الأذى، وخاصة البرد والريح أَلْحَفَ - يُلْحِفُ: على وزن " أفعل " من " لَحَفَ - يَلْحَفُ ": جعله " يَلْحَفُ ": زوده بستر وغطاء يرد عنه الأذى وخاصة البرد والريح إلْحَاف: اسم فعل من " أَلْحَفَ - يُلْحِفُ ": وهو كذلك
Tamamını oku

Sîgalar(1)

Mücavir kökler18 mücavir (25 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. عفف

    1 ortak ayet · Haramdan kaçınırlar

  2. حصر

    1 ortak ayet · Hisar kale duvarı demektir

  3. فقر

    1 ortak ayet · Omurga kemiğidir

  4. سوم

    1 ortak ayet · Sima çehre demektir

  5. جهل

    1 ortak ayet · Cehl fokurdayıp kaynayan kazan demektir

  6. ضرب

    1 ortak ayet · Örnek verdi

  7. عرف

    1 ortak ayet · Tanınan ile

  8. غني

    1 ortak ayet · Ğaniy, Ğanem, koyun sürüsü demektir

  9. نفق

    1 ortak ayet · İki yüzlüler

  10. حسب

    1 ortak ayet · Hisbe okun nişangah kısmına denir

  11. سأل

    1 ortak ayet · “Sehl” ova demektir

  12. طوع

    1 ortak ayet · Koparılmaya elverişli hale gelmiş hurma tanesi veya…

Geçtiği ayetler(1)

  1. … أَغْنِيَاءَ مِنَ التَّعَفُّفِ تَعْرِفُهُمْ بِسِيمَاهُمْ لَا يَسْأَلُونَ النَّاسَ إِلْحَافًا وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَيْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ

    Bıktırıcı şekilde ısrar etmekSadakalarınızı, kendilerini Allah yoluna vermiş olup da yeryüzünde dolaşmayan ve tanımayanların; hayalarından dolayı onları zengin zannettikleri yoksullara verin. Onları yüzlerinden tanırsın. Yüzsüzlük ederek insanlardan bir şey istemezler. Hayırdan ne infak ederseniz şüphesiz Allah onu bilir.

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökلحف
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerلحح, لزم, شمل
Zıt Kökعفف
Çekirdek Özet 1Bir şeyi örtüyle bütünüyle sarıp örtmek, bürümek ve üzerinden ayrılmayacak şekilde yapışıp kalmak
Çekirdek Özet 2İhtiyacını gizleyen onurlu tutumun zıddı olarak, muhatabı kuşatıp darlık veren yapışkan ve ısrarcı isteme tavrı
Çekirdek Özet 3Örtünme ve korunma sınırını aşarak başkasının alanını işgal eden, kuşatıcı ve baskı kurucu talep mekanizması
Kritik Hata RiskiKavramı yalnızca alelade bir «yüzsüzlük» veya basit bir «ısrar» sayıp, kelimenin temelindeki «muhatabı örtü gibi sarıp hareket alanını daraltma» ve haysiyeti zedeleyen kuşatma boyutunu gözden kaçırmak

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
لحBir nesneye sıkıca yapışma, kenetlenme, temas etme ve temas ettiği yerin sınırına nüfuz etme; nitekim لحق ulaşarak bitişmeyi, لحم et gibi kaynaşıp iç içe girmeyi, لحد bir tarafa meyledip çukura sokulmayı ifade ederفKenar, ağız ve dış sınır imgesi taşıyan harfin eklenmesiyle, yapışma eylemi bir yüzeyi bütünüyle kaplayan, bir örtü gibi sarıp dış hatları bütünüyle bürüyen ve muhatabı kıskaca alan kuşatıcı bir yapışmaya dönüşmüştür

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
لÇoban değneği, üvendire; yöneltme, öğretme, bağlamaBir hedefe doğru yönelme, iradeyi bir noktaya sevk etme ve nesneyi yakalayıp bağlama hareketini başlatır
حÇit, duvar; çevirme, koruma, ayırmaYönelinen nesnenin etrafını çevirme, kuşatma, sınır çekme ve dış dünyadan yalıtarak çepeçevre sarma hareketini temsil eder
فAğız; söz, açıklık, kenarKuşatmanın dış sınırlara kadar ulaşmasını, dış kenarı örtmesini ve sözlü talep veya ifşa yoluyla açığa çıkışını gösterir
لحفYönelip çevirerek dış kenarları bütünüyle kapatma hareketiİradeli bir yönelişle muhatabın çevresini çit gibi sarıp dış sınırlarını bir örtü gibi bütünüyle bürümek ve onu kuşatma altına almak

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir kimsenin veya nesnenin üzerine yatak örtüsü (milhafe/lihâf) örtmek; elbiseyi boydan boya yere sarkıtıp bedeni ve altındaki zemini bütünüyle kapatmak
Cahiliye şiiri kullanımıTarafah b. el-Abd muallakasında kabile eşrafının debdebesini ve yere kadar uzanan giysilerini tasvir ederken kökü yerin örtülmesi anlamında kullanmıştır: يَلْحَفُونَ الأرضَ هُدّابَ الأُزُرْ
Erken Arapça kullanımİsteme ve talepte muhatabı bırakmayıp üzerine örtü gibi kapanmak anlamında kullanılmıştır: ألْحَفَ السّائِلُ إذا أَلَحَّ ve sözlüklerde geçen نسأل الناس إلحافاً ونأكُلُه إسرافاً darbımeseli

Kaynak Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Dīvânu Tarafa.

Sami etimolojik katman

Arapça لحف kökü, bürümek, örtmek ve sarmak semantik çekirdeğini koruyan özgün bir yapı sergiler. Kökün ilk iki konsonantı olan لح çekirdeği, Batı Sami dillerinde temas, yapışma ve kenetlenme bildiren kök aileleriyle doğrudan akrabadır. İbranicede ve Ârâmîcede doğrudan bu üçlü kök formu yaygın bir birincil fiil olarak sınırlı kalsa da, örtme, sarma ve muhatabı sıkıştırma işlevi, fonetik olarak akraba kökler üzerinden (örneğin sıkıştırma ve baskı kurma bildiren l-h-ts / לחץ kökünde olduğu gibi) benzer semantik matrisler üretir. Arapçada ise kök, somut düzlemde gece örtüsü (lihâf) ve giysiyle bedeni baştan aşağı kapatma anlamında uzmanlaşmış; soyut düzlemde ise bu örtmenin sağladığı kuşatma ve kaçış alanı bırakmama niteliği, ısrarcı isteme (ilhâh) ve muhatabı baskı altına alma tavrını ifade eden bir mecaza evrilmiştir.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, HALOT, Lane’s Lexicon, Maqāyīs al-Lugha.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönلحف kökünden türeyen lihâf ve ilhâfSomut olarak bir nesneyi yorgan veya örtüyle örtmekten, soyut olarak muhatabı isteme eylemiyle sarıp kaçacak yer bırakmamaya geçişKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiBatı Sami temas ve baskı matrisiİbranice l-h-ts (sıkıştırmak, tazyik etmek) ve genel Sami temas/yapışma bildiren l-h çekirdeğiyle anlamsal paralellikGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik bürüme/sarma çekirdekleriVeri bulunamadıMuhtemel

Kaynak David Cohen, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
لحفAnlamlıÖrtmek, bürümek, ısrarla yapışmakÜzerini örtüyle örtüp bürümek; talepte muhatabı sarıp ısrar etmekHedef kök; Kur’an’da geçer
لفحAnlamlıÇarpmak, yakmak, yalamakAteşin veya sıcak rüzgârın yüze hafifçe ama tesirle çarpıp bürümesiKur’an’da geçer; örtü gibi sarıp yakma yönüyle yakınlık taşır
حلفAnlamlıYemin etmek, ahitleşmek, kenetlenmekİki tarafın bir akitle birbirine sıkıca bağlanması ve yapışmasıKur’an’da geçer; ayrılmaz bağ kurma bakımından akrabadır
حفلAnlamlıToplanmak, önemsemek, dolup taşmakSütün memede birikmesi; kalabalığın bir araya toplanıp yoğunlaşmasıKur’an’da geçmez; yoğunlaşma ve kuşatma ilgisi bulunur
فلحAnlamlıYarmak, başarmak, kalıcı esenliğe ermekToprağı yarıp tohumu çıkarmak; engelleri aşıp kalıcı hayra ulaşmakKur’an’da geçer; engeli yarıp dışarı çıkma (zıt yönlü hareket)
فحلAnlamlıErkeklik, tohumluk erkek deve, üstünlükCinsinde baskın, güçlü, dölleyici ve olgun erkek olmakKur’an’da geçmez; baskınlık ve örtücülük çağrışımı taşır

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
لحفMerkezKuşatıcı ısrar, sarıp bırakmamaMuhatabı örtü gibi bütünüyle sarıp hareket alanı bırakmayacak şekilde istemekHem örtücü bürümeyi hem de ayrılmayan yapışkan ısrarı birlikte içerir
لححKomşuİnatçı ısrar, yapışkanlıkBir noktada diretmek, aynı talepte takılıp kalmakلحف gibi sarıp bürüme imgesi taşımaz, sadece ayrılmama ve diretme vurgusu baskındır
لزمKomşuAyrılmamak, sürekli olmakBir durumun veya şeyin diğerinden hiç ayrılmaması, sabit kalmasıSadece birliktelik ve süreklilik bildirir; tazyik ve isteme anlamı içermez
شملKomşuKapsamak, bürümekBir şeyi bütünüyle içine almak, şümulü altına almakNötr bir kuşatmadır; لحف kökündeki baskıcı ve talepkâr tazyik unsuru onda yoktur
عففZıtİffet, geri durma, onurlu çekinmeİhtiyacı olduğu halde istemekten ve başkasına yük olmaktan titizlikle sakınmakMuhatabı kuşatmanın tam aksine kendi alanına çekilip istemeyi terk etmektir

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaلحفÖrtmek, sarıp ısrar etmekBir nesneyi örtüyle kaplamak veya talepte muhatabı kuşatıp bırakmamakKesin
LatinceImportunitas, obvolvereYersiz ısrarla rahatsız etmek; sarmakKuşatıcı örtünmeyi obvolvere, bezdirici tazyiki importunitas karşılarGüçlü
İngilizceImportunity, besiege with requestsBıktırıcı ısrar, taleple kuşatmakMuhatabın etrafını sararak talepte sınır tanımama durumunu verirGüçlü
AlmancaZudringlichkeit, bedrängenSırnaşıklık, tazyik ederek istemeKarşısındakinin kişisel alanını çiğneyen yapışkan ısrarı ifade ederGüçlü
FransızcaImportunité, assaillir de demandesYüzsüzce tazyik etmek, taleple sarmakİstemede haddi aşıp muhatabı adeta abluka altına almayı karşılarGüçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Lane’s Lexicon.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
إِلْحَافًا (Mastar / Hâl)İnsanları bezdirecek ve alanlarını daraltacak şekilde yapışkan bir ısrarla istemekKendilerini Allah yoluna adadıkları için kazanç peşinde koşamayan, fakat hayâ ve onurlarından dolayı insanlara el açıp onları kuşatmayan gerçek yoksulların övgüsü bağlamında (Bakara 2:273)

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamRızık ve tevekkül ahlakıKulun mahlukata yüzsuyu dökmesinin, Allah’tan başkasına boyun eğip kuşatıcı talepte bulunmasının imanın vakar ve izzetiyle bağdaşmamasıİlhâf, tevekkül noksanlığı ve zillet göstergesi olarak görülmüş, istiğnâ ve vakar övülmüştür
FıkıhZekât ve sadakanın verileceği yerler; dilenciliğin hükmüİlhâf ile dilenmenin haramlığı; zekât dağıtımında asıl hak sahibinin ilhâf yapmayan gizli yoksullar olduğu ilkesiİhtiyacı olmadan veya yüzsüzce ısrarla (ilhâf) istemenin yasaklığı; hakkın iffetli fakire ulaştırılması
TefsirBakara 2:273 tahliliAyetteki «insanlardan ısrarla istemezler» ifadesinin, «hiç istemezler» mi yoksa «isteseler bile ısrar etmezler» mi anlamına geldiğiMüfessirlerin cumhuruna göre ayet, onların isteme eylemini kökten nefyetmekte; ilhâfı zikrederek istemenin en çirkin boyutunu dışlamaktadır
Hadisİffet ve istiğnâ rivayetleriHz. Peygamber’in bir veya iki hurmayla savuşturulanın değil, kimseden ısrarla istemeyen ve bilinmeyen yoksulun asıl fakir olduğunu belirtmesiHadislerde ilhâf ve el açıp yapışmak kınanmış; veren elin alan elden, iffetli duruşun ilhâftan üstünlüğü vurgulanmıştır

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
Diniİbadet ve ahlakİffetin zıddı olan yüzsüzlükNefsin zilletini açığa vuran davranışı men etmeKulun yaratılmışlara örtü gibi yapışıp yalvarmasını engelleyerek vakarı korurKesin
İlmiİlim talebi ve yöntemiUsulsüz ve hadsiz baskıMuhatabın sınırlarına saygı duymayan yöntemBilgi istemede de muhatabı taciz eden yapışkanlıktan sakınmayı temsil ederMuhtemel
SiyasiToplumsal denge ve himayeLobi ve baskı grubu taciziMeşru talep sınırını aşıp karar alıcıyı ablukaya almaKamusal kaynak dağıtımında bağıranın değil, hakkı olanın gözetilmesi ilkesidirGüçlü
İktisadiGelir adaleti ve sosyal yardımAgresif talepkârlıkGerçek ihtiyaç sahiplerinin perdelenmesini engellemeSosyal yardımların sokaktaki yapışkan dilenciye değil, vakur yoksula gitmesini sağlarKesin

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDoygunluk sınırını aşan sürekli dış kuvvet (sönümsüz zorlama)Bir sisteme sürekli uygulanan, sistemin serbest hareket kabiliyetini ortadan kaldıran ve onu tamamen saran sınırlayıcı kuvvet alanıGüçlü
Beşeri bilimlerTacizkâr talep davranışı (sosyal sınır ihlali)Kişilerarası mesafeyi yok sayarak muhatabın iradesini baskı altına alan ve onu mecbur bırakmayı hedefleyen aşırı ısrarcı eylemKesin

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiİlhâfı yalnızca sokakta para isteyen bir dilencinin tekerrür eden sözlü ısrarına indirgemek; kelimenin fiziksel kökündeki «örtme, kuşatma, hareket alanı bırakmama» niteliğini unutmak
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da ilhâf, ihtiyaç sahibi olduğu halde haysiyetini koruyan kimsenin (iffet ehli) karşıtı olarak; muhatabın vicdanını ve alanını boğucu bir örtü gibi saran her türlü yapışkan, sınır tanımaz ve onursuz talepkârlıktır
Yanlış anlamanın doğuracağı hataYardımların sadece sesi çok çıkan, ısrarla kapıları aşındıran kimselere tahsis edilmesi; buna karşılık gerçek yoksul olan iffet sahiplerinin toplum tarafından fark edilmeyip mahrum bırakılması

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın sosyal ahlak ve infak felsefesinin en kritik ölçütünü sunar; infakın gösterişli talep sahiplerine değil, haysiyetinden dolayı istemekten sakınan gizli ve nezih yoksullara ulaştırılması gerektiğini bu kök üzerinden vazeder
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İnfak ahlakı, zekâtın dağıtım felsefesi ve müminlerin şahsiyet terbiyesini konu edinen Bakara suresinin infak bloklarında belirleyicidir
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Yoksulluğun ölçüsünü «talep etmek ve ses yükseltmek» zanneden yüzeysel algıyı yıkar; asıl himayeye muhtaç olanların, yüzsüzce sarıp istemeyen (ilhâf etmeyen) vakur insanlar olduğunu ortaya koyar

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamBir nesneyi veya bedeni kumaşla/örtüyle baştan aşağı bürüyüp sarmak, örtünün uçlarını yere kadar uzatarak altındakini bütünüyle kapatmak ve üzerinden ayrılmamak.
  • Soyut anlamBir kimseden bir şey isterken onun kişisel alanını, rızasını ve iradesini örtü gibi sarıp hareket alanı bırakmayacak şekilde kuşatmak; yapışkan ve bezdirici bir ısrarla muhatabı kıskaca almak.
  • Sistematik karşılıkİffet ve istiğnâ dengesini bozan, hak edilmeyen veya vakarla uyuşmayan bir talebi muhatabın üzerine boca ederek adaleti ve ahlaki hiyerarşiyi sarsan agresif talep baskısı.
  • LaTeX modeliT→M  ⟹  ∂M⊂Ω(T)velim⁡t→∞δ(T,M)=0
  • LaTeX açıklamasıFormülde M hedef muhatabı, ∂M bu muhatabın meşru kişisel ve iradi sınırlarını, T ise yöneltilen talebi sembolize eder. Ω(T) talebin oluşturduğu kuşatıcı örtüyü temsil eder; muhatabın tüm sınırlarının bu talep örtüsü içine hapsedildiğini gösterir. İkinci kısımda zaman t ilerledikçe talep ile muhatap arasındaki mesafe olan δ(T,M) sıfıra yaklaşmakta; yani talep muhataba tam bir yapışma ve ayrılmama (mülâzemet) hali oluşturmaktadır. Bu durum لحف kökünün hem sarıp örtme hem de yakasını bırakmama karakterini modeller.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: ل