رهو

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: ر-ه-و1 sîga, 4 mücavir kök, 1 ayet, 1 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.رهوغرقرَهْوًاجندبحر

KökSîga 1Ayet 1Sure 1Mücavir 4

▶ Ağı aç (3B)

رهو

ر - ه - و

KÖK
  • 1 geçiş
  • 1 ayet
  • 1 sîga
  • 10 sözlük

Deve hörgüçleri arasındaki boşluğa denir.devamı ›

Notlarım

Sözlükler(10)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

Deve hörgüçleri arasındaki boşluğa denir.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR3.094 harf
باب الهاء والراء وو ا ي ء معهما ه ر و، ه و ر، و ه ر، و ره، ره و ه ر ي، ه ي ر، ي ه ر، ر ي ه، ه ر ء، رهء مستعملات هرو: هَرَوْته بالهِراوة، وهي العصا: ضربته بها . هور: وهر: الهَوْر: مصدر هار الجرف، يَهُور إذا أنصدع من خلفه وهو ثابتٌ بعد مكانهُ فهو هائرٌ هارٍ فإذا سقط فقد انهار وتهور، فإذا سقط شيء من أعلى جوفٍ أو ركية في قعرها قيل: تهوَّر وتَدَهْوَر. ورجل هارٍ: ضعيف في أمره. قال: ماضي العزيمة لا
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR9.083 harf
(باب الراءِ والهاءِ وما يثلثهما) (رهو) الراء والهاء والحرف المعتل أصلان، يدلُّ أحدُهما على دَعَةٍ وخَفْضٍ وسكون، والآخرُ على مكانٍ قد ينخفض ويرتفع. فالأوّل الرَّهْو: البحر الساكن. ويقولون: عيشٌ راهٍ، أي ساكن. ويقولون: أَرْهِ على نفسك، أي ارفُقْ بها. قال ابن الأعرابيِّ: رَها في السَّير يرهُو، إذا رفَق. ومن الباب الفرس المِرْهاءُ([1]) في السَّير، وهو مِثل المِرْخاء. ويكون ذلك سرعةً في سكونٍ من
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR374 harf
- ﴿واترك البحر رهوا﴾ [الدخان/24]، أي: ساكنا، وقيل: سعة من الطريق، وهو الصحيح، ومنه: الرهاء للمفازة المستوية، ويقال لكل جوبة (الجوبة: الحفرة) مستوية يجتمع فيها الماء رهو، ومنه قيل: (لا شفعة في رهو) (الحديث: (لا شفعة في فناء ولا منقبة، ولا طريق ولا ركح ولا رهو). انظر: النهاية 2/285؛ وغريب الحديث 3/121)، ونظر أعرابي إلى بعير فالج فقال: رهو بين سنامين (انظر عمدة الحفاظ: رهو).
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR490 harf
ر ه و "‏ واترك البحر رهواً ‏"‏‏:‏ ساكناً كما هو وعيش راهٍ‏:‏ ساكن‏.‏ وقيل هجوبة بين ماءين قائمين‏.‏ والرهو ما اطمأن من الأرض وارتفع ما حوله‏.‏ ومرّ بأعرابي فالج فقال‏:‏ سبحان الله رهوٌ بين سنامين والرهوة مثله‏.‏ ويقال‏:‏ طلع رهواً ورهوة وهو نحو التل‏.‏ قال ذو الرمة‏:‏ يجلّى كما جلّى على رأس رهوة من الطير أقنى ينفض الطل أزرق وجاءت الخيل رهواً‏:‏ متتابعة‏.‏ وأناه بالشيء رهواً سهواً‏:‏ أي
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR352 harf
* ر ه و * أبو عبيدة * رَهَا * بين رجليه فتح وبابه عدا ومنه قوله تعالى ﴿واترك البحر رهوا﴾ وفي الحديث ﴿أنه قضى أن لا شفعة في فناء ولا طريق لا منقبة ولا ركح ولا رهو﴾ و * الرَّهْوُ * الجوبة تكون في محلة القوم يسيل فيها ماء المطر وغيره و * رَهَا * البحر سكن وبابه عدا قلت المنقبة الطريق بين الدارين والركح ناحية البيت من ورائه وربما كان فضاء لا بناء فيه
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR9.131 harf
: ( و ( *!الرَّهْوُ : الفتْحُ بَيْنَ الرِّجْلَيْنِ ) . قالَ أَبو عُبيدَةَ : *!رها بَيْنَ رِجْلَيْه *!يَرْهُو *!رَهْواً : أَي فتَحَ ؛ ومنه قوْلُه تعالى : ﴿واتْرُكِ البَحْر رَهْواً﴾ كما في الصِّحاح . ( و ) الرَّهْوُ : ( السَّيْرُ السَّهْل ) . يقالُ : جاءَتِ الخَيْلُ رَهْواً . قالَ ابنُ الأعرابيِّ : رَها يَرْهُو في السَّيْر : أَي رَفَقَ ؛ قالَ القطاميُّ في نعْتِ الركابِ : يَمْشِينَ رَهْواً فلا
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR9.677 harf
رَهَا بَيْنَ رِجْلَيْهِ 1 رَهَا بَيْنَ رِجْلَيْهِ ذ , aor. يَرْهُو, (AO, JK, S,) inf. n. رَهْوٌ, (AO, S, K,) He parted, or made an opening between, his legs: (AO, S, K:) or he parted widely, or made a wide opening between, his legs. (JK.) Hence the saying in the Kur [xliv. 23], وَ اتْرُكِ البَحْرَ رَهْوًا [expl. in art. ترك, and below]. (S.) ― -b2- رَهْوٌ also signifies The going easily: (S, K:)
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR841 harf
رَهَا رَهَا U ( n. ac. رَهْو 1 ), a. Walked slowly, leisurely. b. Became calm ( sea ). c. [ 'Ala ], Dealt gently with. d. [ Bain ], Opened wide ( the legs ), straddled. رَاْهَوَ رَاْهَوَ III , a. Drew near to, approached; was near to. b. Came to an understanding with. أَرْهَوَ أَرْهَوَ IV , a. see I (c) . b. [ acc. & La ], Made accessible to. اِرْتَهَوَ اِرْتَهَوَ VIII , a. Was
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR22.961 harf
رهو رَهَا - يَرْهُو - رَهْو- رَهْواً رَها - يَرْهُوْ + كائن + شيئاً أو حفرة في شيء: يفلقه ويشقه إلى شقين بينهما حفرة واسعة مستوية السطح: يحفر فيه أو يباعد بين مكوناته ليجعله ينفلق أو يفترق إلى جزئين كبيرين مرتفعين متباعدين عن بعضهما تاركاً بينها ممراً أومسافة أو حفرة ذات سطح مستوي رَهْو: على وزن " فـَعـْل " اسم فعل بمعنى مفعول من " رَهَا -
Tamamını oku

Sîgalar(1)

Mücavir kökler4 mücavir (5 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. غرق

    1 ortak ayet · Ğark, Suya doymuş toprak, bataklık demektir

  2. جند

    1 ortak ayet · Ordu demektir

  3. ترك

    1 ortak ayet · Terke civciv çıkmış yumurta kabuğu demektir

  4. بحر

    1 ortak ayet · Bahr deniz demektir

Geçtiği ayetler(1)

  1. وَاتْرُكِ الْبَحْرَ رَهْوًا إِنَّهُمْ جُنْدٌ مُغْرَقُونَ

    YarıkDenizi sakin iken geride bırak. Doğrusu onlar, suda boğulacak bir ordudur.

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökرهو
YapıÜçlü
Özel Durumİlletli (nakıs)
Bağlamsal Yakın Köklerسكن, فرج, فلق
Zıt Kökموج
Çekirdek Özet 1İki taraf arasında açılan sakin, dingin ve hareketsiz duran açıklık
Çekirdek Özet 2Denizin yarılmasından sonra su duvarları arasında oluşan yolun sakin ve açık haliyle muhafaza edilmesi emri
Çekirdek Özet 3İlahi müdahale ile kaosun durulup düzen ve geçiş koridorunun sükûnet içinde sabitlenmesi
Kritik Hata RiskiKelimeyi yalnızca «yarık» veya yalnızca «sakin» sayarak iki boyutlu (açıklık ve durağanlık) fiziksel tasviri tek yöne indirgemek

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
رهHafifleme, incelme, gerilme ve bir yöne doğru aralanıp açılma hareketidir; رهب kökünde korkudan incelip sinme, رهط kökünde birbirinden ayrışıp kümelenme, رهق kökünde örtüp sararak hafifçe kaplama ve رهن kökünde ise bir şeyin karşılığında sabitlenip tutulma anlamları bu kökte toplanır.وÇekirdekteki aralanma ve incelme hareketini iki nesne arasındaki açıklık, sükûnet, akışsızlık ve geniş bir vadi/açıklık vasfına dönüştürmüştür.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
رİnsan başıBaşlangıç, yönelme, öne çıkma ve üst düzey belirleyicilik taşır.
هKollarını kaldırmış insanAçığa çıkma, dikkat çekme, boşlukta beliren açıklık ve nefes alma hali.
وÇadır kazığı / çengelİki tarafı birbirine bağlama, sabit tutma ve durumu dengede kılma.
رهوBaşlangıçtan itibaren açığa çıkan boşluğun iki yanda sabit ve dingin tutulmasıBir kütlenin ikiye ayrılarak ortasında belirgin, dingin, açık ve sabit bir koridorun teşekkül etmesi hareketidir.

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamİki tümsek veya iki hörgüç arasındaki çukur ve sakin düzlük; ayrıca suyun akmayıp durulduğu çukur zemin ve kuşun kanatlarını çırpmadan süzülüşü.
Cahiliye şiiri kullanımıZü’r-Rimme bir beytinde yüksek ve sakin tepeyi şu lafızla tasvir eder: فجلّى كما جلَّى على رأْسِ رهوةٍ / من الطَّير أقْنَى ينفُضُ الطَّلَّ أزرقُ
Erken Arapça kullanımİki hörgüçlü bir deve gören bedevinin aradaki boşluğu nitelemesi: سبحان الله رهوٌ بين سنامين

Kaynak Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha ve Asās al-Balāgha.

Sami etimolojik katman

Arapça رهو kökü, Sami dillerinde özellikle durağanlık, gevşeme, durulma ve genişleme semantik ekseniyle ilişkilenir. İbranice ve Aramice/Süryanice katmanında gevşemek, yumuşamak, yatışmak ve aralanmak anlamı taşıyan köklerle (örneğin İbranice rāfâ / רפה «gevşedi, duruldu, sakinleşti» ve Süryanice rhā «akıntının kesilmesi, durulma») fonetik ve anlamsal bir örtüşme gösterir. Arapçada kök, hem yatay düzlemdeki açıklığı (iki su veya dağ arasındaki vadi/aralık) hem de hareketin dikişsiz ve sarsıntısız bir sükûnete kavuşmasını ifade eden çift yönlü (ezdâd karakterli görünen ancak tek bir morfolojik harekete dayanan) özgün bir açılım kazanmıştır. Kökün çöl hayatındaki karşılığı, iki yükselti arasında rüzgâr almayan, sakin ve korunaklı düzlüktür.

Güven Güçlü

Kaynak Lisān al-ʿArab, Brown-Driver-Briggs, Payne Smith.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönر-ه-وAçıklık ve sükûnetin eşzamanlı varlığı; akmayan su veya geniş yol anlamı.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiBatı Sami / İbranice ve Süryanice gevşeme ve durulma kökleriSuyun şiddetinin kırılarak sakinleşmesi ve zemin açması paralelliği.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik dış kollarında doğrudan doğrulanmış soydaş tespit edilmedi.Veri bulunamadı

Kaynak Maqāyīs al-Lugha, Gesenius, HALOT.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
رهوAnlamlıAçıklık ve sükûnetİki sınır arasında dingin, geniş ve sakin açıklık kalması.Hedef kök; Kur'an'da geçer.
روهAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bağımsız anlam kökü olarak işlenmemiştir.Kur'an'da geçmez.
هروAnlamlıVurmak ve sopaDeğnekle vurma ve sopa manasındaki هراوة lafzının aslıdır.Kur'an'da geçmez.
هورAnlamlıÇökmek ve yıkılmakTabanı oyulup uçuruma yuvarlanmak, çöküntüye uğramak.Kur'an'da geçer.
ورهAnlamlıAhmaklık ve gevşeklikAklın ve etin gevşek ve kontrolsüz olması durumu.Kur'an'da geçmez.
وهرAnlamlıKorkutmak ve vehimŞüpheye düşürmek, yanıltmak ve ürkütmek.Kur'an'da geçmez.

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
رهوMerkezAçıklık ve sükûnetİki yükselti veya kütle arasında dingin, açık ve sarsıntısız boşluk.Yarılmış denizin sakin ve açık halde tutulması.
سكنKomşuHareketsizlikSadece hareketin durmasını ifade eder, açıklık veya yarık şartı aramaz.Bir şeyin dinip yerleşmesi.
فرجKomşuİki şey arasını açmakBir engelin aralanıp delik ve yol açılmasıdır, dinginlik vurgusu ikincildir.Sıkışıklıktan sonra açılan gedik.
فلقKomşuBir bütünü ikiye yarmakKütleyi sert bir kuvvetle ortadan ikiye ayırma fiiline odaklanır.Denizin yarılma eyleminin başlangıcı.
موجZıtDalgalanma ve çalkantıKütlenin sükûnetini yitirip birbirine çarpması ve kabarması hali.Suyun yarık ve sakin halinin kapanıp çalkalanması.

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaرهوDingin açıklıkHem yarık ve geçit genişliğini hem de sükûnet ve sarsıntısızlığı içerir.Kesin
Latincehiatus, fretum tranquillumAçıklık, sakin geçitFiziksel aralık anlamını karşılar ancak sakinlik boyutunu her zaman taşımaz.Güçlü
İngilizcecalm opening, still chasmSakin yarık, durulmuş açıklıkGenişlik ve dinginlik aynı anda verilir; tek kelimeyle tam karşılanamaz.Güçlü
Almancaruhige Spalte, stiller DurchgangDurgun yarık, sakin geçitAçıklık ve hareketsizlik yan yana aktarılır.Güçlü
Fransızcabéance paisible, passage calmeDingin aralık, sakin geçitKütleler arası sükûneti ve açık yolu birlikte ifade eder.Güçlü

Kaynak Lane’s Lexicon, Oxford Latin Dictionary.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
رَهْوًاOlduğu gibi açık ve dingin bırakılmış yol haliHz. Musa’ya kavmiyle geçtikten sonra denizi hemen kapatmaya kalkışmayıp düşmanın da girmesi için sakin ve açık bırakması emri; Duhân 44:24.

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamMucize ve ilahi iradenin tabiat üzerindeki tasarrufuSuyun akışkanlık tabiatının geçici olarak askıya alınıp koridorun açık ve sâkin tutulması.İlahi kudretle fizik kanunlarının durdurulup yolun muhafaza edilmesi.
FıkıhOrtak mülkiyet ve şuf'a hukukuHadiste geçen لا شفعة في رهو ibaresi bağlamında geniş su birikintisi veya yol üzerinde ön alım hakkı.Kamusal açık alan veya su toplanma havzasında ferdi hakkın kısıtlanması.
TefsirDuhân Suresi 24. ayetin lafzi tahliliKelimenin «sâkin» mi yoksa «açık yol» mu olduğu ihtilafı; her iki mananın cem edilmesi.Suyun yarılmış halde kımıldamadan açık bir vadi gibi durması.
HadisMekan tasvirleri ve benzetmelerGatafan kabilesi sorulduğunda رهوة تنبع ماء denilerek yüksek ve verimli tepeye benzetilmesi.Yüksek, sakin ve su fışkıran tepe tasviri.

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniTevekkül ve ilahi emre teslimiyetMüdahalesiz bekleme haliHükmü tamamlatmaKurtuluşa eren kişinin panikle sürece müdahale etmeyip ilahi planın tecellisini dinginlikle beklemesi.Güçlü
İlmiFizik ve akışkanlar mekaniğiKararlı durgunluk haliDengeyi korumaİki yüksek basınç/kütle arasında dinamik dengenin sükûnet halinde sürdürülmesi.Güçlü
SiyasiKriz yönetimi ve stratejik pusuTuzak koridoruDüşmanı çekmeKaçış koridorunun açık bırakılarak kibirli takipçinin tuzağın içine çekilmesi.Kesin
İktisadiTicaret ve transit hatlarıGüvenli açık koridorAkışı kesintisiz kılmaEngellerin kaldırıldığı, istikrarlı ve krizsiz geçiş hattı.Muhtemel

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKararlı potansiyel kuyu / durulmuş kanalYüksek potansiyele sahip iki duvar arasında sistemin sıfır ivmeyle dengede kalması durumu.Güçlü
Beşeri bilimlerStratejik sabır ve kriz koridoruÇatışma esnasında aktörün elde ettiği avantajı hemen kapatmayıp hasmın hamlesini tamamlamasına alan tanıması.Güçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimeyi yalnızca «yarık» olarak tercüme edip fiziksel sükûnet boyutunu veya yalnızca «sakin» deyip yol açıklığını ihmal etmek.
Kur'an içi daha geniş anlamKök, ayrılmış iki su kütlesinin arasının hem açık bir kuru yol hem de dalgalanmayan, tekinsiz bir dinginlikle bekleyen bir zemin olduğunu gösterir.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataHz. Musa’ya verilen emrin maksadı ıskalanır; Musa denizin kapanmasından değil, Firavun ordusunun arkadan yetişmesinden korkarak denizi kapatmak istemiş, vahiy ise ona yolu açık ve sakin bırakmasını emretmiştir.

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Mucizenin sadece bir anlık yarma eyleminden ibaret olmadığını, o yarığın Firavun ve ordusunun helakini tamamlayacak süre boyunca ilahi bir dinginlikle açık tutulduğunu anlamayı sağlar.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Hz. Musa ve Firavun kıssasının nihai kurtuluş ve boğulma anını anlatan Duhan 44:24 ayetinde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Ayetteki ifadenin bir yürüyüş tarzı veya belirsiz bir durum nitelemesi olduğu zannını yıkarak, doğrudan denizin durumuna ait bir emir (olduğu gibi açık ve sakin bırak) olduğunu ortaya koyar.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamİki kütle veya yükseklik arasında suyun ve rüzgârın durulduğu, açık, geniş ve sarsıntısız çukur/geçit.
  • Soyut anlamŞiddet ve hareketin askıya alınmasıyla sağlanan kararlı ve dingin geçiş alanı.
  • Sistematik karşılıkSistematik bir krizde taraflardan birinin kaçışını sağlarken diğerinin helakini hazırlayan sabitlenmiş operasyonel koridor.
  • LaTeX modeliS(t)={x∈R∣∇Φ(x)=0}∩{x∣v(x)=0}
  • LaTeX açıklamasıModelde S(t), t anındaki sakin geçiş koridorunu temsil eder; ∇Φ(x)=0 ifadesi iki yan duvar arasındaki potansiyel açıklığın dengede kalışını, v(x)=0 ise bu koridordaki akışkan hızının sıfırlanarak sükûnetin temin edilmesini simgeler.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: ر