مسخ

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: م-س-خ1 sîga, 5 mücavir kök, 1 ayet, 1 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.شيأمسخمضيلَمَسَخْنَاهُمْمكنطوع

KökSîga 1Ayet 1Sure 1Mücavir 5

▶ Ağı aç (3B)

مسخ

م - س - خ

KÖK
  • 1 geçiş
  • 1 ayet
  • 1 sîga
  • 13 sözlük

At kuyruğu bitkisidir. Bu bitki çiçeksiz bitki olmakla beraber yaprakları çiçeklere benzer şekilde değişmiştir. Bir canlının başka bir şekle dönüşmesine “mesh” dendiği gibi yaprakları büzülmüş, donmuş anlamında yerinde çakılı kalma anlamlarına da gelir.devamı ›

Notlarım

Sözlükler(13)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

At kuyruğu bitkisidir. Bu bitki çiçeksiz bitki olmakla beraber yaprakları çiçeklere benzer şekilde değişmiştir. Bir canlının başka bir şekle dönüşmesine “mesh” dendiği gibi yaprakları büzülmüş, donmuş anlamında yerinde çakılı kalma anlamlarına da gelir.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.766 harf
باب الخاء والسين والميم معهما خ م س، س خ م، س م خ، م س خ مستعملات خمس: الخُماسيِّ والخُماسِيَّةُ من الوصائف: ما كان طوله خَمْسَة أشبارٍ، ولا يقال: سُداسيٌّ ولا سُباعيٌّ في هذا، وفي غير ذلك: الخماسيّ: ما بلغ خَمْسَةً، وكذلك السُّداسيُّ والعُشارِيُّ. والخميسيُّ والمَخْمُوسُ من الثوب: الذي طوله خَمْسُ أذرع، ويقال: بل الخمِيسيُّ: ثوبٌ منسوبٌ إلى ملكٍ من ملوك اليمن كان أمر بعملِ هذه الثياب، فنسبت
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR527 harf
المَسْخُ: تحويل صورة إلى ما هو أقبحُ منها. يقال: مَسَخَهُ الله قرداً. والمَسيخُ من الرجال: الذي لا ملاحَ له، ومن اللحم الذي لا طعم له. وقد مَسَخَ كذا طعمَه، أي أذهبَه. وفي المثل: "هو أمْسَخُ من لحم الحُوارِ"، أي لا طعم له. قال الشاعر: مَليخٌ مَسيخٌ كلحم الحُـوار فلا أنت حُلْوٌ ولا أنت مُرٌّ ويُكره في الفرس انْمِساخُ حَماتِه، أي ضموره. والماسِخِيُّ: القوَّاسُ. والماسِخِيَّاتُ: القِسِيُّ، نسبت
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR6.421 harf
خ س م خمس ، سخم ، سمخ ، مسخ : مستعملة . خمس : قال ابن شميل : يقال : غُلاَمٌ خُمَاسِيٌّ ورُباعِيٌّ . قال : خَمْسةُ أَشْبارٍ ، وأَرْبَعَةُ أَشْبَارٍ وإِنَّمَا يقال : خُمَاسِيٌّ ورُباعِيٌّ فيمنْ يَزْدادُ طُولاً . ويقال في الثوب : سُباعِيٌّ . وقال الليث : الخُماسِيٌّ والْخُمَاسِيَّةُ من الوَصائِفِ ما كان طولُه خمسةَ أَشْبَارٍ . قال : ولا يقال : سُداسِيٌّ ولا سُباعيٌّ . . إذا بلغ ستَّة أَشبار وسبعة
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR4.742 harf
(باب الميم والسين وما يثلثهما) (مسط) الميم والسين والطاء أصلٌ صحيح يدلُّ على خَرْط شيءٍ رطْبٍ([1])، وعلى امتدادِه من تِلقاءِ نَفْسه. يقال إنَّ المَسيطَةَ([2]): ما يبقى في الحوض من الماء بكُدورةٍ قليلة. قال الأصمعيّ بئر ضَغِيط، وهو الرَّكِيُّ إلى جَنْبِهِ ركيٌّ آخر فيحمأُ فَيُنْتِن فيسيلُ في الماء العذب فلا يُشرب، فالبئر ضَغيط، وذلك الماء مَسِيط. قال: يَشْرَبْنَ ماءَ الآجِنِ الضَّغيطِ *** ولا
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR804 harf
المسخ: تشويه الخلق والخلق وتحويلهما من صورة إلى صورة. قال بعض الحكماء: المسخ ضربان: مسخ خاص يحصل في الفينة بعد الفينة وهو مسخ الخلق، ومسخ قد يحصل في كل زمان وهو مسخ الخلق، وذلك أن يصير الإنسان متخلقا بخلق ذميم من أخلاق بعض الحيوانات. نحو أن يصير في شدة الحرص كالكلب، وفي الشره كالخنزير، وفي الغمارة كالثور، قال: وعلى هذا أحد الوجهين في قوله تعالى: ﴿وجعل منهم القردة والخنازير﴾ [المائدة/60]، وقوله:
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR378 harf
م س خ مسخهم الله مسخاً وما نسخه بل مسخه‏.‏ وفلان مسخٌ من المسوخ‏.‏ وشيء مسيخ‏:‏ لا طعم له‏.‏ وطعام مسيخ‏:‏ لا ملح فيه‏.‏ وفي يده ماسخيّة‏:‏ قوس نسبت إلى ماسخة وهو اسم قوّاسٍ والماسخيّ‏:‏ القوّاس‏.‏ قال النابغة‏:‏ كقوس الماسخيّ يرنّ فيها من الشّرعيّ مربوع متين ومن المجاز‏:‏ مسخت الناقة‏.‏ ورجل مسيخ‏:‏ لا ملاحة له‏.‏ قال‏:‏ مسيخ مليخ كلحم الحوا - ر لا أنت حلو ولا أنت مر
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR2.107 harf
المَسْخُ: تحويل صورة إِلى صورة أَقبح منها؛ وفي التهذيب: تحويل خلْق إِلى صورة أُخرى؛ مَسَخه الله قرداً يَمْسَخه وهو مَسْخ ومَسيخٌ، وكذلك المشوّه الخلق. وفي حديث ابن عباس: الجانّ مَسِيخُ الجنّ كما مسخت القردة من بني إِسرائيل؛ الجانّ: الحيات الدقاق. ومسيخ: فعيل بمعنى مفعول من المسخ، وهو قلب الخلقة من شيء إِلى شيء؛ ومنه حديث الضباب: إِن أُمَّة من الأُمم مُسِخَت وأَخشى أَن تكونَ منها. والمسيخ من
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR93 harf
* م س خ * * المَسْخُ * تحويل صورة إلى ما هو أقبح منها وبابه قطع يُقال * مَسَخَهُ * الله قِردا
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR2.513 harf
مسخه، كمنعه، يمسخه مسخا حول صورته إلى صورة أخرى أقبح منها، كذا في التهذيب. واستعملوه في أخذ الشعر وتغييره من هيئة إلى أخرى، وأكثر ما استعمل: في تغيير لفظ بمرادف كلا أو بعضا، وربما استعملوه في المعاني، قاله شيخنا. ومن ذلك مسخه الله قردا يمسخه، فهو مسخ ومسيخ. وفي حديث ابن عباس الجان مسيخ الجن، كما مسخت القردة من بني إسرائيل. الجان: الحيات الدقاق. ومن المجاز عن أبي عبيدة: مسخ الناقة يمسخها مسخا، إذا
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR4.260 harf
مَسَخَهُ 1 مَسَخَهُ ذ , (S, K,) aor. مَسَخَ , (K,) inf. n. مَسْخٌ, (S,) He transformed him, or metamorphosed him, (S, Msb, K,) into a worse, or more foul, or more ugly, shape. (S, K.) Ex. مَسَخَهُ اللّٰهُ قِرْدًا God transformed him into an ape. (S, K.) [See Kur, xxxvi. 67.] ― -b2- مَسَخَ شِعْرًا He took and transformed poetry; accord. to the most common usage, by the substitution of what is
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR1.136 harf
مَسَخَ مَسَخَ A ( n. ac. مَسْخ 1 ), a. Transformed, metamorphosed. b. Falsified. c. Emaciated. d. Rendered insipid. e. [ coll. ], Jeered, flouted . ( مَسُخَ ) U ( n. ac. مَسَاْخَة 22t ), Was tasteless, insipid. مَسَّخَ مَسَّخَ II a. [ coll. ], see I (e) . أَمْسَخَ أَمْسَخَ IV , a. Burst ( tumour ), تَمَسَّخَ تَمَسَّخَ V , a. Snapped. اِنْمَسَخَ اِنْمَسَخَ VII , ( m ), a. Became
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR8.685 harf
مسخ مَسَخَ - يَمْسَخُ مَسَخَ - يَمْسَخُ + كائن + كائناً: يشوه خلقه ويحدث فيه عاهة أو عيب: كالختم على الأفواه أو طمس الأعين أو الإعاقة في المشي أو تنكس الخلق واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ " عمل وانتاج وتصنيع شيء مشوه وممسوخ"، وهي: مَسَخَ - يَمْسَخُ، أدَّ - يَؤُدُّ (أَدَّ - يَئِدُّ )، عارَ - يَعُوْرُ، عابَ - يَعيْبُ، فَرى - يَفْري، خَرَقَ -
Tamamını oku

Sîgalar(1)

Mücavir kökler5 mücavir (9 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. مضي

    1 ortak ayet · Geçip gitmek

  2. مكن

    1 ortak ayet · Kevn tepe demektir

  3. رجع

    1 ortak ayet · Rac’, ırmakta akan suyun ters istikamette aktığı yerdir

  4. طوع

    1 ortak ayet · Koparılmaya elverişli hale gelmiş hurma tanesi veya…

  5. شيأ

    1 ortak ayet · Şey

Geçtiği ayetler(1)

Sîga sayfası: لَمَسَخْنَاهُمْ
  1. وَلَوْ نَشَاءُ لَمَسَخْنَاهُمْ عَلَى مَكَانَتِهِمْ فَمَا اسْتَطَاعُوا مُضِيًّا وَلَا يَرْجِعُونَ

    Öyleyse onları deforme ederdikBiz isteseydik; onları oldukları yerde dondururduk da ileri geçmeye güçleri yetmezdi. Geri de dönemezlerdi.

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökمسخ
YapıÜçlü (sülâsî)
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerبدل, غير, حول
Zıt Kökقوم
Çekirdek Özet 1Bir varlığın aslî suretini, tadını, canlılığını ve tabiatını yitirerek daha aşağı, biçimsiz, yavan veya donuk bir hale dönüştürülmesi
Çekirdek Özet 2İlâhî irade karşısında haddi aşan veya hakikati reddeden fıtratın manevî ya da fiziksel olarak aşağı bir seviyede dondurulup işlevsiz kılınması
Çekirdek Özet 3Fıtrî kabiliyetlerin bozulması sonucunda varlığın ontolojik değerini kaybetmesi ve kendi mekânında kilitlenerek hareket yeteneğini yitirmesi
Kritik Hata RiskiKavramı yalnızca efsanevi bir beden değişimine indirgeyip Kur'an'daki ahlakî, zihnî ve iradî işlevsizleşme boyutunu göz ardı etmek

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
مسTemas etmek, dokunmak, bir şeyin yüzeyini sıyırarak etkilemek ve hissetmek; nitekim مسس doğrudan teması, مسح yüzeyi sıvazlayarak arındırmayı veya silmeyi, مسك temas edilen şeyi tutmayı, مسد ise büküp inceltmeyi anlatırخHırıltılı ve sert frikatif boğaz sesi خ çekirdeğe eklendiğinde temasın etkisi yüzeysel kalmayıp nesnenin dokusunu, yapısını ve suretini tahrip edici, yozlaştırıcı ve onu yavanlaştıran kaba bir deformasyona dönüştürmüştür

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
مSu; akış, yayılma, sıvılaşma, belirsizleşmeVarlığın aslî katı yapısının ve dengeli formunun gevşeyerek çözülmesi ve dağılma eğilimi göstermesi
سDiken, destek; tutunma, sabitleşme, dirençÇözülen veya değişen yapının belirli bir noktada kilitlenmesi, büzülmesi ve takılı kalması
خÇit / duvar imgesinin sert varyantı (türetme); pürüz, yırtılma, kabalıkDış yüzeyin ve formun çatlaması, aslî düzgünlüğünü yitirerek biçimsiz, kaba ve bozuk bir şekle bürünmesi
مسخAslî yapının çözülüp (م) kaba ve biçimsiz bir sınırda (خ) kilitlenerek dondurulması (س)Canlı, dengeli ve lezzetli olan bir yapının bütün kıvamını kaybederek aşağı, pürüzlü ve donuk bir biçime mahkûm edilmesi hareketi

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir şeyin tadının, tuzunun veya güzelliğinin gitmesi; etin yavan ve lezzetsiz olması, devenin aşırı yolculuk ve yorgunluktan zayıflayıp kamburunun ve suretinin bozulması
Cahiliye şiiri kullanımıCahiliye şairi el-Eş‘ar er-Rakabânî el-Esedî bir yergisinde şöyle der: مَسِيخٌ ملِيخٌ كلحم الحُوارِ / فلا أَنت حُلْوٌ ولا أَنت مُرْ
Erken Arapça kullanımErken dönemde aşırı zayıflamış ve bitkin düşmüş binek için مَسَخْتُ الناقةَ denilirdi; ayrıca Esed kabilesinden yay ustası Mâsiha'ya nispetle yapılan yaylara da الماسخيّة adı verilmiştir

Kaynak Maqāyīs al-Lugha, Kitābü’l-ʿAyn, Lisān al-ʿArab, el-Müfredât.

Sami etimolojik katman

Arapça مسخ kökü, Sami dillerinin genelinde doğrudan yaygın bir leksikal kök olarak bulunmaktan ziyade, Güney ve Batı Sami havzasında deformasyon, form kaybı ve yavanlaşma semantiği üzerinden özelleşmiş bir yapı arz eder. İbranice ve Aramice katmanında doğrudan aynı üçlü kök yerine, biçimsizleşme ve lekesizliğin yitimi gibi anlamlar çoğunlukla mūm veya šāḥat kökleriyle ifade edilmekle birlikte; Arapçadaki مسخ kökünün temelindeki مس ikili tabanı, kadim Sami dillerinde bir şeye temas etme, sıvazlama, çekip uzatma ve böylece yapısını zayıflatma eylemleriyle örtüşür. Arap dilinde kök, fiziksel olarak yiyeceğin tuzsuz ve yavan oluşunu ifade eden duyusal bir zayıflıktan, canlının suretinin bozulup aşağı bir mertebeye dönüştürülmesine kadar uzanan semantik bir kayma geçirmiştir. Bu durum, soyut bir ontolojik bozulmanın somut duyusal yavanlık (tatsızlık) ve fiziksel aşınma (devenin bitkinliği) köklerinden türediğini gösterir.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, HALOT, Lane’s Lexicon, David Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönمس çekirdeğinden türeme somut zayıflama ve aşınmaDokunma ve yıpratma ile başlayan eylem, nesnenin tadını (tatsız/yavan et) ve binek hayvanının biçimini bozma anlamlarına evrilmiştirKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiBatı ve Güney Sami dillerindeki temas ve aşınma izleriİkili çekirdek düzeyinde temas ve deformasyon paralelliği bulunmakta, üçüncü harf Arapçada özgülleşmektedirGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik form aşınmasıVeri bulunamadıVeri bulunamadı

Kaynak Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Gesenius Hebrew and Chaldee Lexicon.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
مسخAnlamlıSuret ve tat bozulmasıBir varlığın biçimce çirkinleşmesi, deforme olması ve tadını yitirmesiHedef kök; Kur'an'da geçer
مخسKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştir
سمخAnlamlıKulak içi ve işitme yoluKulağın iç kanalını, dimağa ulaşan deliği veya kafa kemiğini ifade ederKur'an'da geçmez
سخمAnlamlıKaralık ve kinTencere karası, kömür isi; kalpte biriken kin, öfke ve karanlıkKur'an'da geçmez; ortak pürüz ve leke teması
خمسAnlamlıBeş sayısı ve beşte bir paySayma sisteminde beş rakamı, ganimetin beşte biri veya develerin beşinci gün su içmesiKur'an'da geçer; sayısal ve ritmik düzen
خسمKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştir

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
مسخMerkezDeformasyon ve ontolojik düşüşVarlığın aslî formunun bozulup aşağı, çirkin ve işlevsiz bir hale dönüştürülmesiSuretin ve mahiyetin yozlaştırılması
بدلKomşuDeğişme ve değiştirmeBir şeyin tamamen alınıp yerine başka bir şeyin ikame edilmesi; deformasyon şart değildirNesnenin veya halin başka bir varlıkla yer değiştirmesi
غيرKomşuBaşkalaşma ve farklılaşmaBir varlığın önceki durumundan farklı bir vasfa bürünmesi; bozulma veya iyileşme olabilirNiteliksel başkalaşım
حولKomşuEvrilme ve dönüşümBir durumdan diğerine döngüsel veya dinamik geçiş; tabiî dönüşüm süreçlerini içerirHalden hale intikal
قومZıtDoğruluk, kıvam ve dik duruşVarlığın en mükemmel, dengeli, ayakta ve fıtrata uygun formda sabit kalmasıSağlam fıtrî düzen ve istikamet

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaمسخSuret ve mahiyet bozulmasıFiziksel ve ahlaki planda daha aşağı bir biçime çevrilme, işlevsiz kılınmaKesin
LatinceDeformatio, metamorphōsis deteriorBozulma, aşağı dönüşümLatince kavramlar fiziksel şekil kaybını karşılar; ancak Arapçadaki manevi donukluk ve tatsızlık nüansını tam içermezGüçlü
İngilizceTransmutation to a lower state, deformation, petrificationDeformasyon, aşağı evrilme, taşlaşmaBedenin veya zihnin işlevini yitirerek aşağı bir seviyede kilitlenmesini ifade ederGüçlü
AlmancaEntstellung, Verunstaltung, DegenerationBiçimsizleşme, yozlaşmaFormun bozulmasını ve aslî kalitenin yitirilmesini iyi karşılarGüçlü
FransızcaDéformation, abâtardissementŞekilsizleşme, yozlaşmaVarlığın soy veya biçim bakımından bozulup boşa çıkmasını anlatırGüçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Le Grand Robert.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
لَمَسَخْنَاهُمْ عَلَى مَكَانَتِهِمْBulundukları yerde dondurma, mekanik ve iradî olarak işlevsizleştirmeAhireti veya hakikati inkâr edenlerin dünyevî hareket ve kaçış kabiliyetlerinin yok edilmesi bağlamı (Yâsîn 36:67)
مَسْخُ الخُلُق (Mecâzî kullanım)Ahlakî ve fıtrî yozlaşmaDoğrudan kök lafzıyla geçmemekle birlikte Bakara 2:65 ve Mâide 5:60 ayetlerindeki aşağılanma olgusunun tefsirlerde مسخ kavramıyla izah edilmesi

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİlâhî ceza ve kudretMesh hadisesinin hakiki bir beden dönüşümü mü (fiziksel) yoksa ahlakî/kalbî bir yozlaşma mı (manevî) olduğu tartışmasıİlâhî iradenin fıtratı cezalandırma biçimi
FıkıhHüküm ve mükellefiyetMesh edilen varlığın mükellefiyetinin devam edip etmediği ve neslinin sürüp sürmeyeceği meselesiHukukî ehliyetin ve fıtrî sorumluluğun düşmesi
Tefsirİnkârcıların cezalandırılmasıYâsîn 36:67 ayetindeki ifadenin yerinde çakılı bırakma, taşlaştırma veya maymun/domuz formuna sokma şeklindeki teviliHareketsiz ve kudretsiz kılınma
HadisKıyamet alametleriÜmmetin içinde günahların yayılması sonucu vuku bulacağı bildirilen hasf, kazf ve mesh uyarılarıToplumsal çürümenin ontolojik ve fiziki yansıması

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniFıtratın tahribiManevî körleşmeİradenin iflasıHakikat çağrısını reddeden bilincin aşağı bir seviyede kilitlenmesiKesin
İlmiBiyolojik/morfolojik bozulmaDejenerasyonSistemsel çöküşOrganizmanın veya sistemin aslî fonksiyonunu yitirip atıl ve ilkel bir yapıya dönmesiGüçlü
SiyasiOtoritenin kilitlenmesiFelç haliİktidar kaybıBaskıcı veya haddi aşan gücün kendi mekanında hareket edemez ve tedbir alamaz hale getirilmesiGüçlü
İktisadiDeğer kaybıMalın atıl kalmasıDevalüasyon/donmaÜretim kabiliyetinin yitirilmesi, kaynakların işlevsizleşerek donuklaşmasıMuhtemel

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerFaz kilitlenmesi ve topolojik deformasyonBir sistemin serbest hareket parametrelerinin aniden sıfırlanması, durum uzayında tek bir dejeneratif noktada çakılıp kalmasıGüçlü
Beşeri bilimlerSosyolojik anomi ve kurumsal felçToplumsal veya bireysel ahlakın canlılığını kaybederek kurumların sadece şeklen var olan ama işlevi bulunmayan fosillere dönüşmesiGüçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKavramı yalnızca mitolojik bir hayvanlaşma veya fiziki başkalaşım masalı olarak okuyup, Yâsîn suresindeki mekânsal kilitlenme boyutunu dışarıda bırakmak
Kur'an içi daha geniş anlamİnsanın hakikate karşı direnirken sahip olduğu hareket, irade, ileri gitme ve geri dönme kabiliyetlerinin tümüyle elinden alınarak yerinde dondurulması
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAyetteki tehdidi tarih dışı veya gerçekdışı bir kurgu sayarak, ahlakî ve zihinsel donuklaşmanın dünyevî ve ontolojik felaketini fark edememek

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'da ilâhî kudretin, haddi aşan ve hakikate direnen varlıklar üzerindeki mutlak dönüştürücü ve dondurucu yaptırım gücünü tek bir lafızla somutlaştırdığı için hayatîdir
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İnkârcıların kibirle hareket ettiği, dünyada kaçış ve manevra alanı aradığı, ilâhî kudretin ise onları anında bulundukları konumda etkisiz kılabileceğini bildiren tehdit ve uyarı ayetlerinde belirleyicidir
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Cezanın yalnızca ahirete ertelendiği veya insanın dünyevî yeteneklerinin mutlak dokunulmaz olduğu zannını çürütür; ilâhî iradenin bir anda bütün fıtrî donanımı iptal edebileceğini gösterir

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamBir varlığın lezzetini, diriliğini ve aslî formunu kaybederek yavanlaşması, biçimsizleşmesi ve devenin yorgunluktan eriyip kamburunun çökmesi gibi bozulması.
  • Soyut anlamVarlığın ontolojik kıvamını (ahsen-i takvîm) yitirerek aşağı bir seviyeye indirilmesi, iradî ve eylemsel kabiliyetlerinin kendi mekânında dondurulması.
  • Sistematik karşılıkSistemin durum uzayındaki dinamik hareket serbestisinin yok edilerek en alt seviyedeki işlevsiz bir durağanlığa zorla mahkûm edilmesi.
  • LaTeX modeliS0→DS∗o¨yle kiV(S∗)=0∧Φ(S∗)<Φ(S0)
  • LaTeX açıklamasıFormülde S0 varlığın fıtrî ve dengeli ilk durumunu temsil eder. D ilâhî deformasyon ve dondurma operatörüdür. S∗ mesh edilmiş, bozulmuş ve yerinde sabitlenmiş nihai durumu gösterir. V(S∗)=0 ifadesi varlığın bulunduğu mekânda hızının ve hareket serbestisinin sıfırlandığını (kilitlendiğini), Φ(S∗)<Φ(S0) ifadesi ise varlığın ontolojik potansiyelinin ve kıymetinin aslî durumuna göre geri dönülemez biçimde düşürüldüğünü simgeler.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: م