أين

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: أ-ي-نالصيغ: ٧ · الجذور المجاورة: ٤٣ · الآيات: ٢٧ · السور: ٢٠؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».قولكوديومعلمأينكونذللشركفَأَيْنَوجهأَيْنَمَاضربثقفالْآنَندوسوأ

الجذرالصيغ ٧الآيات ٢٧السور ٢٠المجاورة ٤٣

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

أين

أ - ي - ن

جذر
  • الورود: ٢٧
  • الآيات: ٢٧
  • الصيغ: ٧
  • المعاجم: ١٢

Hale ayın veya güneşin etrafında oluşan halkadır. Havl çevre demektir. Mekanla zaman arasındaki alakadan dolayı zamandaki döngüyü ifade eden hyn kelimesi vakit anlamında kullanılmıştır. Sonra H hafi E harfine dönüşmüş, An (kısa zaman) olmuştur. Eyne nerede anlamında soru edatıdır.المزيد ›

هذا الجذر أداة؛ مجاوراته عامة وضعيفة الدلالة.

تشمل هذه الصفحة أيضًا الكتابات: ءين · اين

ملاحظاتي

المعاجم(١٢)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Hale ayın veya güneşin etrafında oluşan halkadır. Havl çevre demektir. Mekanla zaman arasındaki alakadan dolayı zamandaki döngüyü ifade eden hyn kelimesi vakit anlamında kullanılmıştır. Sonra H hafi E harfine dönüşmüş, An (kısa zaman) olmuştur. Eyne nerede anlamında soru edatıdır.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١١٬٠٢١
باب اللفيف من النون ن ا أ، ن ي أ، ن أ ي، ن و ي، ن أ ن أ، ن و ن، أ ن ن، أ ن ا، و ن ي، و ن ن، و أ ن، أ و ن، أ ي ن مستعملات ناء: النَّوْءُ، مهموز: من أَنواء النّجوم، وذلك إذا سقط نجم بالغداة فغاب مع طُلُوع الفَجْر، وطلع في حياله نجمٌ في تلك السّاعة على رأس أربعة عشر منزلا من منازل القمر سُمِّي بذلك السُّقوط والطُّلُوع نوءاً من أنواء المَطَر والحرّ والبَرْد، وذلك من قولك: ناء ينوء.. والشّيء إذا مال
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٤٣٠
أَيَّانَ: معناه أَيُّ حين، وهو سؤال عن زمان مثل متى. قال الله تعالى: "أَيَّان مُرْساها". الأَيْنُ: الإعياء. والأَيْنُ: الحيَّة، مثل الأيْمِ. وآنَ أَيْنُكَ، أي حان حَيْنك. وآنَ لكَ أن تفعل كذا يَئِينُ أَيْناً، أي حانَ، مثل أنى لك، وهو مقلوب منه. وأنشد ابن السكيت: أَلَمَّا يَئِنْ لي أَنْ تُجَلّى عَمـايَتـيوأُقْصِرُ عن لَيْلي بَلى قد أَنى لِيا فجمع بين اللغتين. وأَيْنَ: سؤالٌ عن مكان. إذا قلت
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠بلا ترجمةالحروف: ٥٠٬٢٥٤
باب اللفيف من حرف النون ناء ، نأى ، أنى ، آن ، وأن ، نوى ، أون ، نانا ، إن ، أين ، أيان ، الآن ، إيوان ، أوان ، نون ، وين ، ونا . ناء : ناء ، بوزن ( ناع ) . قال أبو زيد : يقال : نُؤْت بالحِمْل ، وأنا أَنوء به نَوءًا ، إذا نهضتَ به مُثْقَلاً . ويقال : أَناءَنِي الحِمل ، أَي : نُؤْت به . وناء النجمُ يَنُوء نوءًا ، إِذا سَقَط . وفي الحديث : ( ثلاث من أَمر الجاهليّة : الطَّعن في الأَنْساب ،
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٧٬٩٧٧
(باب الهمزة والياء وما يثلثهما في الثلاثي) (أيد) الهمزة والياء والدال أصلٌ واحد، يدلّ على القوة والحِفْظ. يقال أيّدَه الله أي قوّاه الله. قال تعالى: ﴿والسَّماءَ بَنَيْنَاهَا بِأَيْدٍ﴾ [الذاريات 47]. فهذا معنى القوّة. وأمّا الحفظ فالإياد كلُّ حاجزٍ الشيءَ يَحفَظُه. قال ذو الرمّة: دفَعْناهُ عن بَيْضٍ حِسَانٍ بأجْرَعٍ *** حَوَى حَوْلَها مِنْ تُربِهِ بإيادِ([1])(أير) الهمزة والياء والراء كلمةٌ واحدة
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٧٢٢
- لفظ يبحث به عن المكان، كما أن (متى يبحث به عن الزمان، والآن: كل زمان مقدر بين زمانين ماض ومستقبل، نحو: أنا الآن أفعل كذا، وخص الآن بالألف واللام المعرف بهما ولزماه، وافعل كذا آونة، أي: وقتا بعد وقت، وهو من قولهم: الآن. وقولهم: هذا أوان ذلك، أي: زمانه المختص به وبفعله. قال سيبويه (راجع: أخباره في إنباه الرواة 2/346) رحمه الله تعالى: الآن آنك، أي: هذا الوقت وقتك. وآن يؤون، قال أبو العباس (هو أحمد
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٢٤٠
أ ي ن آن وقتك بمعنى حان‏.‏ وأما آن لك أن تفعـل‏.‏ ووجفـت الإبـل علـى الأيـن أي علـى الإعيـاء‏.‏ وتقول‏:‏ أين منها الأين وقال‏:‏ أقـول للمـرار والمهاجر إنـا ورب القلـص الضوامر أي أعيينا من الأين‏.‏ ومن أين لك هذا وأيان ترجع بمعنى متى‏.‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ١٢٬٤٦٩
آنَ الشيءُ أَيناً: حانَ، لغة في أَنى، وليس بمقلوب عنه لوجود المصدر؛ وقال: أَلَمَّا يَئِنْ لي أَنْ تُجَلَّى عمايَتي، وأُقْصِرَ عن ليْلى؟ بَلى قد أَنى لِيا فجاء باللغتين جميعاً. وقالوا: آنَ أَيْنُك وإينُك وآن آنُك أَي حانَ حينُك، وآنَ لك أَن تفعل كذا بَئينُ أَيْناً؛ عن أَبي زيد، أَي حانَ، مثل أَنى لك، قال: وهو مقلوبٌ منه. وقالوا: الآن فجعلوه اسماً لزمان الحال، ثم وصفوا للتوسُّع فقالوا: أَنا الآنَ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٤٨٧
* أ ي ن * * آن أيْنُهُ * أي حان حينه و * آن * له أن يفعل كذا من باب باع أي حان مثل أنى وهو مقلوب منه وأنشد بن اسكيت ألما يئن لي أن تجلى عمامتي وأقصر عن ليلى بلى قد أنى ليا فجمع بين اللغتين و * أيْنَ * سؤال عن مكان فإذا قلت أين زيد فانما تسأل عن مكانه و * أيَّانَ * معناه أي حين وهو سؤال عن زمان مثل متى قال الله تعالى ﴿أيان مرساها﴾ * إيَّانَ * بكسر الهمزة لغة وبها قرأ السملي ﴿إيان يبعثون﴾ و *
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٨٬٧١٧
: ( *!الأَيْنُ : الإِعْياءُ ) والتَّعَبُ ؛ قالَ كعْبٌ ، رضِيَ اللَّهُ تعالى عنه : فيها على الأَيْنِ إِرْقالٌ وتَبْغيلُ قالَ أَبو زيْدٍ : لا يُبْنى منه فِعْلٌ ، وقد خُولِفَ فيه ؛ كما في الصِّحاحِ . وقالَ أَبو عُبَيْدَةَ : لا فِعْل له . وقالَ الليْثُ : لا يشتَقُّ منه فِعْل إِلاَّ في الشِّعْر . وقالَ ابنُ الأعْرابيِّ : *!آنَ *!يَئِينُ *!أَيْناً مِن الإِعْياءِ ؛ وأَنْشَدَ : *!إِنَّا ورَبِّ
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٩٬٦٣٣
المدخل: اينآنَ 1 آنَ آن , [aor. يَئِينُ,] inf. n. أَيْنٌ, [in a copy of the Msb, أَيِنَ, aor. يَاءَنُ, inf. n. أَيَنٌ, but as this is at variance with all other authorities known to me, I regard it as a mistranscription,] He was, or became, fatigued, or tired: (T, M:) so says IAar: (T:) and As says the like: (TA, from a marginal note in a copy of the S:) [see also what I have cited from the Mughnee voce
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٠٢
المدخل: ءينآن آن ( y ) I ( n. ac. أَيْن 1 ), a. Drew near. b. Was weary, tired. أَيْن أَيْن a. Where? مِن أَيْن مِن أَيْن a. Whence? اِلَي أَيْن اِلَي أَيْن a. Whither? أَيْنَمَا أَيْنَمَا a. Wherever.
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٧)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٤٣ (الإجمالي: ٢٠٤)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. كون

    الآيات المشتركة: ١٨ · Kevn, tepe demektir

  2. شرك

    الآيات المشتركة: ٦ · Tasma kayış demektir

  3. زعم

    الآيات المشتركة: ٣ · Ganimetten ve kollektif olarak elde edilen maldan…

  4. ثقف

    الآيات المشتركة: ٢ · Sigaf demirin dövüldüğü örs ve çekiç demektir

  5. يوم

    الآيات المشتركة: ٨ · “Yemm” durgun akan su demektir

  6. سدس

    الآيات المشتركة: ٢ · سندس Hint kumaşıdır

  7. ندو

    الآيات المشتركة: ٣ · Nedve halkın toplandığı yerdir

  8. قول

    الآيات المشتركة: ١٣ · Birlikte bir iş yapan kimselere, belli bir sesle kumanda…

  9. وجه

    الآيات المشتركة: ٣ · Yüz demektir

  10. ذلل

    الآيات المشتركة: ٢ · Zeyl etek denektir

  11. كود

    الآيات المشتركة: ٢ · Neredeyse o

  12. سوأ

    الآيات المشتركة: ٤ · Sey’e(hemze): “Sivad” kara demektir

الآيات التي ورد فيها(٢٧)

  1. وَلِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيهَا فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ أَيْنَمَا تَكُونُوا يَأْتِ بِكُمُ اللَّهُ جَمِيعًا إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

    Her nerede

  2. ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ أَيْنَمَا ثُقِفُوا إِلَّا بِحَبْلٍ مِنَ اللَّهِ وَحَبْلٍ مِنَ النَّاسِ …

    Her nerede

  3. أَيْنَمَا تَكُونُوا يُدْرِككُّمُ الْمَوْتُ وَلَوْ كُنْتُمْ فِي بُرُوجٍ مُشَيَّدَةٍ …

    Her nerede

  4. … مِنَ الْكِتَابِ حَتَّى إِذَا جَاءَتْهُمْ رُسُلُنَا يَتَوَفَّوْنَهُمْ قَالُوا أَيْنَمَا كُنْتُمْ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ قَالُوا ضَلُّوا عَنَّا …

    Nerede şey?

  5. … لَا يَقْدِرُ عَلَى شَيْءٍ وَهُوَ كَلٌّ عَلَى مَوْلَاهُ أَيْنَمَا يُوَجِّهْهُ لَا يَأْتِ بِخَيْرٍ هَلْ يَسْتَوِي هُوَ وَمَنْ …

    Her nerede

  6. وَجَعَلَنِي مُبَارَكًا أَيْنَمَا كُنْتُ وَأَوْصَانِي بِالصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ مَا دُمْتُ حَيًّا

    Her nerede

  7. وَقِيلَ لَهُمْ أَيْنَمَا كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ

    Nerede şey?

  8. مَلْعُونِينَ أَيْنَمَا ثُقِفُوا أُخِذُوا وَقُتِّلُوا تَقْتِيلًا

    Her nerede

  9. ثُمَّ قِيلَ لَهُمْ أَيْنَمَا كُنْتُمْ تُشْرِكُونَ

    Nerede şey?

  10. … يَنْزِلُ مِنَ السَّمَاءِ وَمَا يَعْرُجُ فِيهَا وَهُوَ مَعَكُمْ أَيْنَمَا كُنْتُمْ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

    Her nerede

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökأين
YapıÜçlü (edat ve işlev kökü)
Özel DurumEcvef (orta harfi illetli ي)
Bağlamsal Yakın Köklerأنى, حيث, متى
Zıt Kökثبت
Çekirdek Özet 1Bir varlığın veya hareketin uzamdaki konumunu, yönünü ve nihayetinde varacağı durak noktasını arama
Çekirdek Özet 2İlahi huzurdan ve ilahi gözetimden kaçışın imkânsızlığını, mutlak mekan ihatasını vurgulama
Çekirdek Özet 3Mekan bağımlı varoluş ile mekandan münezzeh mutlak kuşatıcılık arasındaki ontolojik ayrım
Kritik Hata RiskiEdatın yalnızca coğrafi veya fiziki bir koordinat sorusu sayılarak tevhidi ve ontolojik kuşatıcılık bağlamının gözden kaçırılması

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
أيBelirleme, ayırt etme, işaret etme ve soru yoluyla yönelme bildiren asıl ses ve işaret çekirdeği; أيد, أيك, أيم köklerinde de bir varlığı veya sınırı belirginleştirme işlevi görürنÇekirdeğe eklenen nun harfi, süreklilik, konumlanma ve uzamsal tayin boyutu katarak kavramı soyut bir belirlemeden belirli bir mekan ve sınır sorgusuna dönüştürmüştür

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
أÖküz başı; güç, öncülük, başlangıçHareketi başlatan yönelişi ve dikkat çekme talebini temsil eder
يEl ve kol; iş, yapma, uzanmaBir noktaya doğru uzanmayı, işaret etmeyi ve yön bulma arayışını simgeler
نFiliz, yılan, balık; süreklilik, çoğalma, canlılıkMekanın sürekliliğini, sınır hattını ve bir noktada durup yerleşmeyi ifade eder
أينGüçle yönelip uzanarak süreklilik arz eden konumu belirleme hareketiZihnin bir varlığa doğru uzanarak onun uzamsal yerini, sınırını ve durduğu noktayı arayıp tayin etme hareketini oluşturur

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir varlığın içinde bulunduğu uzamsal sınır ve durak; fiziksel yorgunluktan ötürü devenin durma ve takatsiz kalma eşiğine gelmesi
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şiirinde meşakkatli çöl yolculuğunda devenin tükenişini ve uzamsal mesafeyi anlatan beyitte kelime yorgunluk ve meşakkat anlamında kullanılmıştır: يَسْرِي على الأَيْنِ والحيَّاتِ محْتفِياً / نَفِسي فِداؤُك مِن سارٍ على ساقِ
Erken Arapça kullanımBir şahsın veya nesnenin bulunduğu konumu soruşturmak üzere kullanılan murep olmayan mekan zarfı ve soru edatı

المصدر İbn Fâris, Maqāyīs al-Lugha; Halîl b. Ahmed, Kitābü’l-ʿAyn; Lisān al-ʿArab.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça أين edatı ve kökü, Batı Sami ve genel Afro-Asyatik dil ailesinde yer ve yön belirten temel soru tabanları ile doğrudan irtibatlıdır. Fenikece, İbranice ve Aramice/Süryanice katmanlarında mekan ve soru kökü olarak ʾay- veya ʾan- kök morfemleri yaygındır; İbranicede nereden ve nerede anlamına gelen ʾayin (אַיִן) veya ʾān (אָן) kelimeleri tam bir ses ve anlam denkliği sergiler. Akadcada soru bildiren ali veya yönelme yapıları ile morfolojik olmasa da anlamsal işlev birliği mevcuttur. Çekirdek morfem olan soru unsuru, sonuna yönelme ve yer belirten nazal bir ekin eklenmesiyle türemiş, Arapçada hem mekan sorusu edatına hem de vakit ve sınır bildiren kullanım biçimlerine evrilmiştir. Kökün sözlüklerde yorgunluk ve dermansızlık anlamına gelen isim boyutu ise uzamsal mesafenin bedende yol açtığı tükenişi ve son sınıra ulaşmayı temsil eden iç-Arapça bir semantik genişlemedir.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs Hebrew and English Lexicon; David Cohen, Dictionnaire des racines sémitiques.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönأين kökünden türeyen mekan edatı ve yorgunluk bildiren masdarZaman bildiren آن ve sınır bildiren kullanımlarla ses ve anlam geçişliliği barındırırKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice ʾayin ve Aramice ʾaykā / ʾān biçimleriOrtak Sami dil mirasında yer alan yön ve mekan arama morfeminin doğrudan yansımasıdırGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiProto-Afro-Asyatik soru ve işaret biçimleriSoru tabanı üzerine eklenen nazal genişleme diğer dil kollarında da yerel belirteç olarak izlenirMuhtemel

المصدر Maqāyīs al-Lugha; Lisān al-ʿArab; Koehler-Baumgartner, HALOT.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
أينAnlamlıMekan belirleme ve yorgunlukBir nesnenin yerini sorma; mesafenin getirdiği bitkinlikKur'an'da geçer; hedef kök
أنيAnlamlıVaktin gelmesi, gecikme ve olgunlaşmaBir şeyin zamanının erişmesi, suyun kaynama derecesine varmasıKur'an'da geçer; zaman ve mekan sınır ortaklığı taşır
يأنKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıArap dilinde kullanılmayan permütasyon
ينأAnlamlıMeyvenin olgunlaşması ve kemale ermesiينع ile eşdeğer kabul edilen, olgunluk ve erişme bildiren seyrek kullanımKur'an'da geçmez; nadir kullanım
نأيAnlamlıUzaklaşmak ve ayrılmakFiziksel veya manevi bakımdan bir mesafeyi açarak geri çekilmekKur'an'da geçer; mekansal uzaklaşma yönüyle irtibatlıdır
نيأAnlamlıÇiğ ve pişmemiş olmakEtin veya yiyeceğin ateşte pişmeden önceki ham haliKur'an'da geçmez; olgunlaşmanın zıddı

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
أينMerkezMekan tayini ve arayışıBir varlığın uzamdaki kesin koordinatını ve yönünü soruştururHem edat hem konum sorgusudur
أنىKomşuKeyfiyet, kaynak ve mekanMekanın yanında oluş biçimini ve menşei birlikte sorarNereden ve nasıl sorularını birleştirir
حيثKomşuMekan zarfıSoru sormaz, gerçekleşen eylemin mekanını doğrudan bağlarCümleleri mekana bağlayan zarftır
متىKomşuZaman tayiniMekanı değil eylemin zaman eksenindeki yerini soruştururUzam yerine vakti hedefler
ثبتZıtSabitlik ve kararlılıkYeri aranılan veya hareket halinde olanın aksine bir yerde çakılı ve kararlı durmayı anlatırMekan arayışının zıddı olan yerleşiklik halidir

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaأينNerede, nereyeMekanın tayini için kullanılan soru ve şart edatıKesin
LatinceUbi, QuoNerede, nereye doğruHem bulunulan sabit noktayı hem de yönelinen hedefi karşılarGüçlü
İngilizceWhere, WhitherNerede, nereyeMekanın konumunu ve hareketin yönünü soru formunda ifade ederKesin
AlmancaWo, WohinNerede, nereye doğruDurum bildiren mekan ile yönelim bildiren mekanı ayrıntılandırırKesin
FransızcaOùNerede, nereyeUzamsal konumu ve yönü birleştiren temel soru sözcüğüdürGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary; Grimm Deutsches Wörterbuch; Lane's Arabic-English Lexicon.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
أينMekan sorgusu ve çaresizlik beyanıMahşer günü inkârcıların kaçacak sığınak arayışını ve kaçışın imkânsızlığını anlatan bağlam (el-Kıyâme 75:10)
أينKınama ve acziyet ortaya koymaSahte ilahların ve ortak koşulan varlıkların nerede olduğunu sorarak putperestleri susturma bağlamı (eş-Şuarâ 26:92, es-Sâffât 37:26)
أينماŞartsız kuşatıcılık ve her nerede olursaİlahi tecellinin her mekanda hazır olduğunu ve hiçbir yerin O'ndan hali olmadığını bildiren bağlam (el-Bakara 2:115)
أينماMutlak kader ve kaçınılmazlıkÖlümün ve ilahi takdirin mekan farkı gözetmeksizin her yerde insanı bulacağını bildiren bağlam (en-Nisâ 4:78)
فأين تذهبونŞaşkınlık ve akıl tutulmasını teşhirHaktan yüz çevirenlerin gidebilecekleri hiçbir makul ve meşru cihet bulunmadığını vurgulayan bağlam (et-Tekvîr 81:26)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamEyniyyet ve mekan nefyıCenâb-ı Hakk'a mekan isnat edilip edilemeyeceği ve tenzih ilkesiYaratılmışlara mahsus olan mekan bağımlılığının Allah hakkında imkânsızlığı
FıkıhKıble ve namaz mekanının tayiniKıble cihetinin tespit edilemediği durumlarda yönelme ve ibadetin geçerliliğiMekanın şart kılındığı hallerde belirsizliğin içtihatla giderilmesi
Tefsirİstifhâm-ı inkârî ve tebkitKur'an'daki soru kiplerinin gerçekte bilgi sorma değil muhatabı aciz bırakma işleviMuhatabın kaçacak hiçbir yeri olmadığını vicdanen itiraf ettirme
HadisCariye rivayeti ve tevillerHadis metinlerinde geçen mekan sorularının zahiri ve tevil edilen yönleriMekanın sorgulanmasının mekan isnadı değil yücelik ikrarı olarak anlaşılması

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniTevhid ve her yerde hazır oluşMutlak mekan ihitasıKaçışın imkânsızlığını hissettirmeKulun hiçbir mekanda ilahi murakabeden gizlenemeyeceğini idrak etmesiKesin
İlmiKoordinat ve konum belirlemeUzamsal referans sistemiVarlıkların yerini saptamaBir cismin veya olgunun varlık sahasındaki pozisyonunun belirlenmesiGüçlü
SiyasiHükümranlık ve sınır denetimiEgemenlik alanı ve sığınak arayışıOtoritenin erişim alanını çizmeKanundan ve meşru otoriteden kaçış yollarının kapatılmasıMuhtemel
İktisadiPazar ve malın tedarik yeriDağıtım ve lojistik odağıArz ve talep konumunu eşleştirmeMal ve hizmetin nerede üretilip nerede tüketildiğinin tespitiMuhtemel

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKoordinat sistemi ve konum vektörüBir manifold veya uzayda bir noktanın diğer referans noktalarına göre yerini belirleyen matematiksel fonksiyonGüçlü
Beşeri bilimlerYersiz-yurtsuzlaşma ve ontolojik arayışBireyin veya toplumun aidiyet duyduğu fiziki ve zihni uzamı kaybetmesi sonucu oluşan yönelim kriziGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimenin yalnızca harita, şehir veya fiziki bina gibi dar bir coğrafi yer sorgusu olarak görülmesi
Kur'an içi daha geniş anlamHem ontolojik bir kuşatılmışlığı hem de insanın hakikatten sapma cihetlerini içine alan varoluşsal bir yön sorgusu olması
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKur'an'ın inkârcılara yönelttiği yöneliş ve kaçış sorularının salt edebi bir soru zannedilerek varoluşsal çaresizlik vurgusunun anlaşılamaması

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın uzam tasavvurunu, insanın ilahi tasarruftan ve gözetimden hiçbir yerde sıyrılamayacağını ve sapmanın bir yönsüzlük olduğunu ortaya koyduğu için vazgeçilmezdir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Mahşer dehşetini anlatan kıyamet ayetlerinde, şirkin temelsizliğini gösteren tebkit ayetlerinde ve ilahi kuşatıcılığı bildiren tevhid ayetlerinde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?İnsanın gizlenebileceği bir mahremiyet veya kaçış alanı bulabileceği zannını yıkarak Allah'ın her mekanı çevrelediği bilincini yerleştirir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir cismin uzamdaki sınırını, durduğu noktayı veya yolculuk esnasında tükenip durduğu eşiği soruşturup belirleme.
  • Soyut anlamVarlığın mutlak ihata karşısındaki konumunu arayışı; kaçacak hiçbir yerin bulunmadığı hakikatine toslayan yönelim.
  • Sistematik karşılıkBir referans sisteminde hareket eden varlığın bütün koordinatlarının nihai olarak tek bir mutlak sınır tarafından kuşatılması.
  • LaTeX modeli∀x∈M,∄x:x∉Ω  ⟹  lim⁡x→∂Ωf(x)=∅
  • LaTeX açıklamasıFormülde M evrendeki bütün uzamsal konumları temsil eder. Ω ilahi iradenin mutlak kuşatıcılık alanıdır. İfadenin ilk kısmı, bu uzamda Ω alanının dışında kalabilecek hiçbir x noktasının bulunmadığını (∄x:x∉Ω) kesin olarak belirtir. İkinci kısım ise insanın bu kuşatıcı alanın dışına çıkmak üzere sınıra doğru yönelme teşebbüsünün (lim⁡x→∂Ω) sonuçsuz kalacağını, varılabilecek başka hiçbir mekan alternatifinin olmadığını (∅) modeller. Bu durum Kur'an'daki nereye kaçış var sorusunun kaçılacak hiçbir yer yoktur cevabıyla tam bir yapısal örtüşme içindedir.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ا