ربط

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ر-ب-طالصيغ: ٥ · الجذور المجاورة: ٤٥ · الآيات: ٥ · السور: ٤؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».أمنرِبَاطِوَرَبَطْنَادونغشوربطقلبوَلِيَرْبِطَنعسوَرَابِطُوابديفرغرجزكود

الجذرالصيغ ٥الآيات ٥السور ٤المجاورة ٤٥

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

ربط

ر - ب - ط

جذر
  • الورود: ٥
  • الآيات: ٥
  • الصيغ: ٥
  • المعاجم: ١٣

Rabat bağ, halka demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Rabat bağ, halka demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٬٢٦٩
باب الطاء والراء والباء ومعهما ط ر ب، ر ط ب، ب ط ر، ر ب ط مستعملات طرب: الطَّرَب: الشَّوْق. والطَّرَب: ذَهابُ الحُزن، وحُلولُ الفَرَح طَرِب يَطْربُ طَرَباً فهو طَرِبٌ. وطَرَّب في غِنائه تطريباً، إذا رَجَّع صَوْتَه، وأَطْرَبَني هذا الشَّيءُ. والأَطْرابُ: نُقاوةُ الرَّياحينِ، وأذكاؤها. واستعمل الطّربُ في الإبل في قوله: كالإبل الطِّراب أي: طَرِبَتْ للحُداء. واسْتَطْرَبَ القَوْمُ، أي: طَرِبوا
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٩٩٧
رَبَطْتُ الشيءَ أَرْبِطُهُ، وأَرْبُطُهُ أيضاً عن الأخفش، أي شددته. والموضع مَرْبَطٌ ومَرْبِطٌ. يقال: ليس له مَرْبِطُ عنزٍ. وفلان يَرْتَبِطُ كذا رأساً من الدواب. ويقال: نِعْمَ الرَبيطُ هذا، لما يُرْتَبطُ من الخيل. والرَبيطُ: البسرُ المَوْدونُ. والرِباطُ: ما تُشَدُّ به القربةُ والدابةُ وغيرهما والجمعُ رُبُطٌ. قال الأخطل: تموت طَوْراً وتحيا في أًسِرَّتِهاكما تُقَلَّبُ في الرُبْطِ المَراويدُ
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٦٬١٥٨
ط ر ب طرب ، طبر ، رطب ، ربط ، برط ، بطر : مستعملات . طرب : قال الليث : الطَّربُ : الشوق . والطَّربُ : ذهاب الحزن وحلول الفرح . وقال الأصمعي : الطَّربُ : خفّةٌ يجدها الرجلُ لشوقٍ أو فرح أو هَمّ ، وقال النابغة الجَعْدِيّ في الهَمّ : وأراني طرِباً في أثرهم طَربَ الواله أو كالمُخْتَبَلْ ويقال : طَرّب فلانٌ في عنائه تطريباً : إذا رَجّع صوتَه وزيّنه ، وقال امرؤ القيس : كما طرّب الطائرُ المُسْتَحر إذا
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١٥٬٠٤٨
(باب الراء والباء وما يثلثهما) (ربت) الراء والباء والتاء ليس أصلاً، لكنَّه من باب الإبدال يقال ربَّتَه تَرْبيتاً، إذا ربَّبَه. قال: والقَبْرُ صِهْرٌ صالحٌ زِمِّيتُ *** ليس لمن ضُمِّنَه تَرْبيتُ([1]) (ربث) الراء والباء والثاء أصلٌ واحدٌ، يدلُّ على اختلاطٍ واحتباسٍ. تقول ربّثْْتُ فلاناً أرَبِّثُه عن الأمر، إذا حبَستَه عنه. والرَّبِيثة: الأمر يَحبِسك. وفي الحديث: "إذا كان يوم الجمعة بعثَ إبليسُ
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ١٬٢١٣
- ربط الفرس: شدة بالمكان للحفظ، ومنه: رباط الخيل (في نسختي عارف حكمت: ومنه: ربط الجيش)، وسمي المكان الذي يخص بإقامة حفظة فيه: رباطا، والرباط مصدر ربطت ورابطت، والمرابطة كالمحافظة، قال الله تعالى: ﴿ومن رباط الخيل ترهبون به عدو الله وعدوكم﴾ [الأنفال/60]، وقال: ﴿يا أيها الذين آمنوا اصبروا وصابروا ورابطوا﴾ [آل عمران/200]، فالمرابطة ضربان: مرابطة في ثغور المسلمين، وهي كمرابطة النفس البدن، فإنها كمن
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ١٬١٢٣
ر ب ط ربط الدابة‏:‏ شدّها بالرّباط والمربط وهو الحبل وقطعت الدابة رباطها ومربطها والخيل ربطها ومرابطهـا‏.‏ والفـرس فـي مربطـه والخيـل فـي مرابطهـا‏.‏ وفـرس ربيط‏:‏ مربوط لا يرود‏.‏ وارتبط فلان فرساً‏.‏ وفي مثل ‏"‏ استكرمت فارتبط ‏"‏ وفيهم رباط الخيل‏:‏ حبسها واقتناؤها‏.‏ قال‏:‏ وأعـدوا ربـاط الخيـل وهـي مـا يرتبـط منهـا‏.‏ ورابـط الجيـش‏:‏ أقـام فـي الثغـر والأصل أن يربط هؤلاء وهـؤلاء
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٤٬٨٩٨
رَبَطَ الشيءَ يَرْبِطُه ويَرْبُطُه رَبْطاً، فهو مَرْبُوطٌ ورَبِيطٌ: شدَّه. والرِّباطُ: ما رُبِطَ به، والجمع رُبُطٌ، وربَط الدابةَ يربِطُها ويربُطُها رَبْطاً وارْتَبَطَها. وفلان يرتَبِطُ كذا رأْساً من الدوابّ، ودابَّةٌ رَبِيطٌ: مَربوطة. والمِرْبَطُ والمِرْبَطةُ: ما ربَطها به. والمَرْبِطُ والمَرْبَطُ: موضع رَبْطها، وهو من الظروف المخصوصة، ولا يَجْرِي مَجْرى مَنْزِلةَ الولد ومَناطَ الثُّرَيّا، لا
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٣٢٨
* ر ب ط * * رَبَطَهُ * شدّه وبابه ضرب ونصر والموضع * مَرْبَطٌ * بكسر الباء وفتحها و * ارتبَطَ * بمعنى ربط و * الرِّبَاطُ * بالكسر ما تُشد به الدابة والقربة وغيرهما والجمع * رُبْطٌ * بسكون الباء و * الرِّبَاطُ * أيضا * المُرَابَطَةُ * وهي مُلازمة ثغر العدو و * رِبَاطُ * الخيل مُرابطتها ويقال * الرِّبَاطُ * الخيل الخمس فما فوقها
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٦٬٧٧١
ربطه، أي الشيء يربطه، بالكسر: ويربطه، بالضم، وهذه عن الأخفش، نقله الجوهري، ربطا: شده، فهو مربوط وربيط، يقال: دابة ربيط، أي مربوطة. والرباط، بالكسر: ما ربط به، أي شد به، وفي العباب والصحاح: ما تشد به القربة والدابة وغيرهما، ج: ربط، بضم فسكون، والأصل فيه ككتب، والإسكان حائز على التخفيف، قال الأخطل، يصف الأجنة في بطون الأتن: مثل الدعاميص في الأرحام غائرة سد الخصاص
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٣٬١٠١
رَبَطَ 1 رَبَطَ ذ , (S, Mgh, &c.,) aor. رَبِطَ and رَبُطَ , (S, Msb, K,) inf. n. رَبْطٌ, (Msb, TA,) He tied, bound, or made fast, (S, Mgh, Msb, K,) a thing, (S, Msb, * K, * TA,) and a beast; (Mgh, TA;) and in like manner ↓ ارتبط he tied, or bound, a beast with a rope, in order that he might not run away. (TA.) You say, كَذَا رَأْسًا مِنَ الدَّوَابِّ ↓ فُلَانٌ يَرْتَبِطُ [Such a one ties so many
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬١٢٤
رَبَطَ رَبَطَ I , U ( n. ac. رَبْط 1 ), a. Tied, bound, made fast. b. Suspended ( priest ). c. ( n. ac. رِبَاْطَة 23t ), Encouraged. d. [ 'Ala ], Strengthened ( the heart: God ). رَاْبَطَ رَاْبَطَ III , a. Applied himself to; persevered with. b. Defended the frontiers ( army ). تَرَاْبَطَ تَرَاْبَطَ VI , a. Allied, leagued himself, conspired ( with ). اِرْتَبَطَ اِرْتَبَطَ VIII ,
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ٢٢٬١٢٥
ربط رَبَطَ - يَرْبِطُ - رِبَاط - رَابَطَ - يُرَابِطُ رَبَطَ - يَرْبِطُ + كائن + شيئاً + إلى شيء: يشده إلى ثابت ليحفظه من الانفلات بعيداً: يلف حبلاً أو ما شابه حول شيء ليمنع تحركه بعيداً ويتأكد من حمايته وحفظه في وضع معين: وهذا التركيب غير مستعمل في القرآن رَبَطَ - يَرْبِطُ + كائن + على كائن: التقدير: يربط عليه شيئاً: يربط عليه ما يجعله لا
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٥)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٤٥ (الإجمالي: ٦٣)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. قلب

    الآيات المشتركة: ٣ · Ayak basıldığında toprakta çıkan kalıptır

  2. نعس

    الآيات المشتركة: ١ · Uyuklamak

  3. شطط

    الآيات المشتركة: ١ · Saf, dizilmek demektir

  4. فرغ

    الآيات المشتركة: ١ · Ferğ “Firağ”, kovanın su dökülen ağzıdır

  5. دون

    الآيات المشتركة: ٢ · Dane, inek yavrusuna denir

  6. خيل

    الآيات المشتركة: ١ · Heyl (hı) : At demektir

  7. رجز

    الآيات المشتركة: ١ · Pislik demektir

  8. رهب

    الآيات المشتركة: ١ · Cübbe demektir

  9. فأد

    الآيات المشتركة: ١ · Fuad, Fevd somun ekmek demektir

  10. ثبت

    الآيات المشتركة: ١ · Sibat(Te) kayış demektir

  11. أمن

    الآيات المشتركة: ٣ · Mena kapıları karşı karşıya olan evlerin ara yeridir

  12. كود

    الآيات المشتركة: ١ · Neredeyse o

الآيات التي ورد فيها(٥)

  1. وَأَصْبَحَ فُؤَادُ أُمِّ مُوسَى فَارِغًا إِنْ كَادَتْ لَتُبْدِي بِهِ لَوْلَا أَنْ رَبَطْنَا عَلَى قَلْبِهَا لِتَكُونَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ

    Sağlamlaştırdık

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökربط
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerعقد, شدد, وثق
Zıt Kökحلل
Çekirdek Özet 1Bir nesneyi bir yere veya iki şeyi birbirine iple bağlayıp sabitlemek, dağılmasını önlemek
Çekirdek Özet 2Korku veya sarsıntı anında kalbe sebat ve sükûnet vermek; sınır hattında nöbet tutarak teyakkuzda kalmak
Çekirdek Özet 3İçsel çözülmeye karşı psikolojik bütünlüğü, dışsal tehdide karşı toplumsal ve askeri savunma düzenini sürekli kılma
Kritik Hata RiskiKökün yalnızca fiziksel iple bağlama ya da salt askeri nöbet olarak daraltılıp kalbin metaneti ve zihinsel teyakkuz boyutunun göz ardı edilmesi

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
ربYetiştirmek, geliştirmek, bir araya toplayıp çoğaltmak ve himaye altında tutmak (ör. ربب, ربح, ربص, ربع, ربو)طÇevreleyen, kuşatan ve hareketi kısıtlayan sert bir bağ ekleyerek nesneyi veya durumu sabit bir noktaya raptetme, kaçıp dağılmayı kesin olarak engelleme

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
رİnsan başı; baş, ilk, üstEylemin merkezinde yer alan iradeyi, yönlendirici başı ve hayati çekirdeği temsil eder.
بEv, çadır; iç, barınma, içinde olmaKorumaya alınan bir iç mekânı, bünyeyi veya sınırları belirlenmiş güvenli alanı ifade eder.
طSepet, çark; sarma, kuşatma, içine almaBir unsuru çepeçevre sarıp sıkıştıran, dağılmasını önleyen kuşatıcı bağı simgeler.
ربطİrade ve merkezî gücü bir alanın içinde kuşatıcı bir bağla sabitlemeDağılma eğiliminde olan unsurları belirli bir merkez etrafında sıkıca sararak yerinde tutma ve dış etkilerden koruma hareketidir.

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir hayvanı (özellikle at veya deveyi) bir yere bağlayıp kaçmasını önlemek; bağlamak için kullanılan ip, bukağı veya bağlama yeri.
Cahiliye şiiri kullanımıLebîd b. Rebîa korku ve tehlike karşısında kalbi sarsılmayan metanetli kimseyi tanımlarken bu kökü kullanır: رَابِطُ الجَأْشِ عَلَى فَرْجِهِمُ / أَعْطِفُ الجَوْنَ بِمَرْبُوعٍ مِتَلّ
Erken Arapça kullanımErken dönem şairi Leylâ el-Ahyeliyye, sınırda ve ordugâhta savaşa hazır bekletilen atları anlatırken şöyle der: قَوْمٌ رِبَاطُ الخَيْلِ وَسْطَ بُيُوتِهِمْ / وَأَسِنَّةٌ زُرْقٌ يُخَلْنَ نُجُومَا

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Kitābü’l-ʿAyn, Lisān al-ʿArab.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça ربط kökü, merkezi Sami dillerinde bir şeyi bağlamak, düğümlemek, sarmak ve bir nesneyi bulunduğu yere raptetmek anlamlarıyla geniş bir alana yayılır. İbranice rabat kökünde bağlama ve kuşatma izleri görülürken, klasik Süryanicede r-b-t kökü bağlama, ekleme ve düğümleme semantik dairesinde yer alır. Kökün Afro-Asyatik katmandaki ilksel çekirdeği, dağılmaya veya kaçmaya meyilli canlı bir nesneyi esnek bir bağ vasıtasıyla kontrol altında tutma eylemidir. Arapçada bu kök yalnızca fiziksel bir ip bağı ile sınırlı kalmamış; insanın korku anında sarsılan göğsünü ve kalbini metanetle tutması (rabtu'l-ce'ş), askerin stratejik bir sınır boyunu terk etmeyip nöbette kalması (murâbata) ve teçhizatın her an harekete hazır biçimde muhafaza edilmesi gibi kurumsal ve manevi bir içerik genişlemesi kazanmıştır.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, David Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönİple bağlama, düğümleme, hayvanı bağlayıp bekletmeSomut bağlama eyleminden kalbi sebatkâr kılma ve sınır hattında nöbetleşe bekleme soyutlamalarına geçişKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice ve Süryanice r-b-t bağlama ve sarma biçimleriCanlı veya nesneyi kontrol altında tutmak için bağ vurma temel anlamında ortaklıkGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıSami ailesi dışında doğrulanmış doğrudan ses denklikleri sınırlıdırVeri bulunamadı

المصدر Lisān al-ʿArab, Lane's Lexicon, David Cohen.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
ربطAnlamlıBağlamak, sabitlemekBir nesneyi veya kalbi dağılmaktan koruyup sabit tutmakHedef kök; Kur'an'da geçer
رطبAnlamlıYaş ve taze olmakNemli, yumuşak ve esnek olma durumuKur'an'da geçer; zıt karakterde esneklik
برطAnlamlıRüşvet vermek, kesmekGizli yoldan bağ kurmak veya balta ile yarmakKur'an'da geçmez
بطرAnlamlıŞımarmak, haddi aşmakNimetin hakkını vermeyip taşkınlık ve şımarıklık göstermekKur'an'da geçer; nefsi bağlayamamanın zıddı
طربAnlamlıCoşmak, heyecanlanmakSevinç veya hüzün etkisiyle iç dengenin sarsılması, hareketlenmeKur'an'da geçmez; sebatın duygusal dalgalanması
طبرAnlamlıSıçramak, gizlenmekBir yerden fırlayıp gitmek veya teber baltasıyla vurmakKur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
ربطMerkezSabitleme ve bağlamaBir nesneyi kaçıp dağılmayacak şekilde bir noktaya tutturmak ve teyakkuzda kalmakHem somut bağlamayı hem psikolojik sebatı hem de savunma nöbetini kapsar
عقدKomşuDüğümleme ve ahitİki ucu birbirine bağlayıp kilitli bir hüküm ve kalıcı bir sözleşme oluşturmakعقد hukuki ve iradi kilitlenmeye, ربط ise dağılmayı önleyici tutuş ve bekleyişe odaklanır
شددKomşuGüçlendirme ve sıkmaBir bağı gevşeklikten kurtararak gergin ve dirençli kılmakشدد kuvvet ve gerilimi ifade ederken, ربط nesneyi bir yere veya göreve bitiştirmeyi vurgular
وثقKomşuSağlamlaştırma ve güvenceÇözülmesi zor ve güven veren sağlam bir iple veya taahhütle bağlamakوثق güvenlik ve sarsılmazlık sonucuna, ربط ise sürekli kontrol ve hazır bulunuşluğa bakar
حللZıtÇözme ve serbest bırakmaBağlanmış bir bağı gevşetip açmak, serbest bırakmakBağın tamamen ortadan kaldırılıp nesnenin dağılmasına imkân verilmesi

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaربطBağlamak, sabitlemek, nöbet tutmakHem fiziksel ip bağını hem nefsin ve ordunun teyakkuzunu içerirKesin
Latinceligare, vincireBağlamak, raptetmekFiziksel bağlama ve mecazi yükümlülüğü karşılar; nöbet ve kalp metaneti anlamını dışarıda bırakırGüçlü
İngilizceto bind, to tether, to garrisonBağlamak, raptetmek, nöbette durmakFiziksel ve kurumsal alanları karşılar; kalbi tahkim etme derinliği eksik kalırGüçlü
Almancabinden, befestigen, verknüpfenBağlamak, pekiştirmek, iliştirmekSabitleme boyutunu iyi verir ancak murâbata kavramındaki sınır teyakkuzunu tam içermezGüçlü
Fransızcalier, attacher, consoliderBağlamak, tutturmak, pekiştirmekİlişki ve sağlamlaştırmayı ifade eder; psikolojik sebat nüansı bağlamla tamamlanırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
رَبَطْنَا عَلَىٰ قُلُوبِهِمْ / وَلِيَرْبِطَ عَلَىٰ قُلُوبِكُمْKalbe sükûnet, sabır ve direnç vermekAğır imtihan, baskı ve korku anında müminlerin içine sebat ve metanet indirilmesi (Kehf 18:14, Enfâl 8:11, Kasas 28:10)
رِبَاطِ الْخَيْلِSavaşa hazır bekletilen atlar ve teçhizatDüşmana karşı caydırıcılık oluşturmak üzere sınırda ve ordugâhta hazır tutulan askeri güç (Enfâl 8:60)
رَابِطُواGörev yerinde sebat etmek, teyakkuzda bulunmakDüşman saldırılarına karşı sınır hattını ve mevzileri terk etmeme, davada devamlılık gösterme (Âl-i İmrân 3:200)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamKalbin hidayet ve sebatıİmandaki sebat ve metanetin kulun iradesi ile Allah'ın kalbe sekinet ve rabt bahşetmesi arasındaki ilişkisiİlahî lütufla kalbin şüphe ve korkudan korunması
FıkıhMurâbata ve sınır nöbetiDüşman tehlikesi altındaki sınırlarda nöbet tutmanın (ribât) süresi, hükmü ve cihat fıkhındaki yeriVatan savunması ve sınır boylarını koruma görevi
TefsirÂl-i İmrân 3:200 ve Enfâl 8:60 tefsiriAyetlerde geçen murâbata emrinin salt sınır nöbeti mi yoksa namazı beklemek ve nefisle mücadele mi olduğuDış güvenlik ile içsel nefis teyakkuzunun bütünlüğü
HadisFaziletli ameller rivayetleriNamazdan sonra diğer namazı beklemenin ve meşakkat anında abdesti tam almanın ribât sayılmasıNefsi itaate bağlayıp sürekli uyanık tutma

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniBireysel ve toplumsal kulluk bilinciİbadette devamlılık ve murâkabeZihni ve kalbi ilahî emre bağlamaMüminin şüphe ve günahlara karşı iç kalesini daima koruma altında tutmasıGüçlü
İlmiMetodolojik süreklilikFikir ve deliller arası irtibatBilgi parçalarını dağılmaktan korumaVerilerin ve önermelerin mantıksal bir bağlam içinde birbirine raptedilmesiMuhtemel
SiyasiSavunma ve sınır güvenliğiCaydırıcılık ve sınır boyu teyakkuzuToplumu dış tehditlere karşı korumaOrdunun ve stratejik noktaların zafiyete meydan vermeyecek şekilde tahkim edilmesiKesin
İktisadiKaynak yönetimi ve rezervİhtiyat ve hazır sermayeKriz anlarına karşı kaynak bağlamaÜretim ve savunma araçlarının piyasa dalgalanmalarına karşı güvencede tutulmasıMuhtemel

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerDinamik sistemlerde kararlılık ve sınırlayıcı bağSerbest hareket eden parçacıkların belirli bir potansiyel kuyusunda veya kısıt altında dağılmadan dengede kalmasıGüçlü
Beşeri bilimlerSosyal sermaye ve kurumsal teyakkuzBir toplumun üyelerini bir arada tutan ortak değer bağları ve kriz anlarında kurumların hazır bulunuşluğuGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün yalnızca tarihsel bir askeri at besleme ve sınır nöbeti kalesine (ribat mimarisi) indirgenerek ele alınması
Kur'an içi daha geniş anlamKök; bireyin en derin kriz anında kalbini koruyan psikolojik tahkimattan, toplumun bağımsızlığını sağlayan caydırıcı savunma gücüne kadar uzanan bütüncül bir teyakkuz halidir
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKalbî ve ahlaki sebat boyutu ihmal edilir; hazırlık ve caydırıcılık emri yalnızca geçmiş dönemin süvari güçlerine hasredilerek güncel savunma doktrinlerinden koparılır

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın hem bireysel iç dünyayı (kalp) hem de kolektif dış dünyayı (toplum ve sınır) aynı sebat ve teyakkuz mekanizmasıyla nasıl inşa ettiğini gösterir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İmtihan ve korku anında peygamberlerin ve müminlerin psikolojik durumunu anlatan ayetlerde (Kehf, Kasas) ve savunma doktrini kuran ayetlerde (Enfâl, Âl-i İmrân).
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Sabrın pasif bir bekleyiş olduğu yanılgısını düzeltir; sabrın (ısbirû) ancak aktif bir dayanışma (sâbirû) ve sürekli teyakkuz (râbitû) ile koruyucu bir zırha dönüştüğünü ortaya koyar.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamDağılmaya meyilli bir nesneyi sağlam bir bağla belirli bir yere sabitlemek ve kaçmasını önlemek.
  • Soyut anlamAğır baskı altında kalbin dağılmasını ilahî sekinetle önlemek; zihinsel, ahlaki ve toplumsal sınırları sürekli uyanık tutarak savunmak.
  • Sistematik karşılıkBir sistemin içsel çözülmesini engelleyen sabitleyici bağ ile dış tehditleri püskürten caydırıcı hazır bulunuşluk mekanizması.
  • LaTeX modeliS(t)=C(t)⋅I[∇Φ(t)≤ϵ]  ⟹  lim⁡t→∞∥x(t)−x0∥<δ
  • LaTeX açıklamasıFormülde S(t), sistemin belirli bir andaki sebat ve teyakkuz durumunu; C(t), unsurları bir arada tutan sınırlayıcı bağı; I, dış tehdit veya içsel sarsıntı gradyanının (∇Φ) kritik bir sınırın (ϵ) altında tutulduğunu gösteren koruyucu durumu temsil eder. Bu durum sağlandığında, sistemin merkezî konumu (x), kriz anındaki başlangıç noktasından (x0) belirli bir tolerans payından (δ) fazla uzaklaşmaz, yani dağılmadan yerinde sabit kalır.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ر